Wyrok I c 102/09 0 UZASADNIENIE

--- STRONA 1 --- : I I 4 § '  Z3‘£r..  .1?“ = ;;§r 1 '1 $5: '  :1 C ,...=\,= . 1 5'=vR¥2*3i°T?? '— '  . _:.;'.i;~_.'.;:=>1?ITI7,~_I 11.1: ; .;:;¢4:5:;:;g=:=,$1'_»_'.  __._, .. I | .15'zi@.;q:15;:;!;._;'@='_ , [Z _.\i 3¢I{T"'11;“=T_7f'.'|§l  = M \L"' >’»,+¢~"*/05/*'1""*>"""" /”"5’{”"‘“”"“'*”“'6”" ” MW J6'@'40?» 14 2?? :1 A ix’ .:;".a1;.;=:;  _ _ T. ; =:R;1:g:=19,2 ' "2517:Q???I='f]";:{jj'i§,f|f _ , y_ kt I C 102/09 :12 . ;   ,.;,1==:q=,~11;:il  .,_ w '>=€:=''=:':I51€=. =;i~  » an. =..>1 .  .= .  5% _ //Ow?’*.b\|§ \ '§;\\ .@(i=_~_% % _ V ':¢ 5 »',;;’ ;;.|> 4 _ \ JP5" \"" ;3;"  skladzie nastgpujqcym: \§%§§Przewodmczqca = SSOKataxlzyna Wflczyfiska  > é%§f§5§§'zp0wédztvvaI<1 . B g>2_~;_m$ :.~.0(',@?>»@wr_> um. *€fi6=zadoééuczyiniexlie W‘ kwocie 200.000 zlotych J '51 oddala powédztwog _ .2 ' v W przyznaje adwokatowi M V D . _ . ~ od Skarbu Pafzstwa  Pmzesa Sqdu Okffigowego Warszawa  Praga w Warsiavde wynagrodzenie w wysokoéci 3.600 zl (trzy tyslgce 5ZE§éset zlotych) + VAT za pomoc prawnq uclzielonq z urz@du; * ‘ j WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITE] POLSKIE] ,:§§§%'qd Okreggowy Warszawa Praga w Warszawic, Wydzia/I I Cywilny “§§§§>Pr0t0ko1ant: asystentka sgdziegc; Barbara Waszczuk lJ'i’T*"I‘.'; . . %%‘*_5fi.§<p0 ruzpoznamu na rozprawm w dmu 12 styczma 2012 roku w Warszawn: Ila rzecz Skarbu Pafistwa — reprczentowanemu przez Dyrektora Arcsztd éledczego III. nie obciaga powoda kosztami sqdowynai, przejmujqc je na rachunek Skatbu Paristwa; I ‘ f?'scrn~@Q I Dnia 26 stycznia 2012 roku 5%Iprzeciwko Skarbbwi Pazistwa repzezentoxveinemun przez Dyrcktora Aresztu éledczego ~_III. me 0.bc142a"p0W0da K  .zwr0tem, kosztéw zastgpstwa procesowego f \ ? _____ ,,,_.,.—» l | --- STRONA 2 --- r _\ 1 1 hr IL F Q = “W =. |1"‘ ’ .E‘;!=:'7" ~ 5_‘;:_=._:; .gi;,,;{'; . _,.‘.| . '= 5' .5'4; ._._g;_  $r=.:2? .1?  1'» . .2‘ ,3] I 5 ..23;: 1.. T ' .2 41  "x" i' " .. 9 5E‘ 2‘; $24..‘. =E_I . \ w<_'. .. Ji . M 1 ‘T \ J u J a i ii 3 5 \ J \ . < 1‘ 1 1’ F fi xfi. I' ' : z\ 1;‘= :. ‘  "E;=.11" =A._>.1a=.;.15=1€§.5,' .. .=1:.<=_..=.r\,.:_ Sygn. akt I c 102/09 0 UZASADNIENIE ~ Pozwern z clnia 28 stycznia 2009 t. powéd wniésl 0 zasgdzezfie od §karbu (dak1': Aé) kwoty 200. 000 Z1 Pafistwa — Aresztu Sledczcgo (i 1; 0 1 tytulern zadoééuczynicnia za naruszcnie débr osobistych. W uzasadnieniu powéd podniésl, iz podczas‘ przebywania W A§ naruszone zostaiy jego dobra osobistc na skutek zaniedbafi AS W szczegélnoéci powéd wskazywal, i2 warunki, W ktérych zostal osadzony nic speinizdy podstawowych zasad sanitarnych, naxuszaiy godnoéé cziowieka i byly ponizajqce. Powéd twierdzil, is przez znaczny czas osadzony by} W celach, gdzie powlcrzchnia przypadajgca na jednego osadzIonego byka mniejsza mz trzy nqetiy kwadratowe, zaé cele te byly zagrzybjone i panowaly w nich riiehigicniczne wamflld (brak wyposaienia do utrzymywania czystoéci, rzadkoéé Aczyszczenia lub zmiany wyposarzezlia ceii tj. rnateracc, koce, rgcznikij. Kzgcik sa.nit2.rny nie by} odpowiednio Wydzielony i nie zapewnial intymnoéci. Sytuacja pafiujgca W cefi, zdaniem powoda, W sposébj ewidcntny naruszala przepisy kodeksu karnego Wykonawczego w tyrn art. 102 1§.I<:.w. zgodnie z ktérym 0sadz0nym_przyz1iaje sir; prawo do oclpowiednich walwnkéw bytowych, pomieszczefi i odpoxwfiednich warunkéw lqigieny (pozew, k. 3~ 4). . ~ W odpowiedzi na pcgcw, dnia 9 kwiemia 2010 r. pozwany Skarb Pafistwa rcpr¢'zent0\vany przcz Dyrektora Axesztu Qedczego . K Q 1 .w11ic'Js1 .6 oddzilenie powédztwa i zasgdzenic 0d powoda na rzecz pozwafiego kosztéw postgpowania. W uzasadnieniu pozwany snvierdzil, ii cele W lgtcfifych Iprzebywal powéd znajdowaly si¢ W stanie tcchnicznym ogémym dobrym i vgfyposazone byiy W sprzgt k\V2UI6l'L111kOW'}F zgodnie 2 normami Rozporzzgdzcnia Ministra Sprawiediiwoéti 2 dnia 17 paédziernika 2003 I. w sprawie warunkéw bytowych oséb Osadzonych W zakladafih karnych i aresztach élcdczycl} (D2. U. Nr 10086 poz. 1820 z 2003:. ). Byfy W nich zapewnione 0dp"0wiedn‘ie wamnki higieny, zaé niezbqdne urzgdzenia / _   J.!ZT.l..'I:I.'.“LI.!I:'£'J""""5""'~>—~—~— —~ 7 ———— — __ --- STRONA 3 --- “ nz "—:\ q 2 ".!z+ \. . ' .I., ,6.£.._ . sanitarnc zostah’ Sytuowane W SP‘~?Séb Z51P@W1"1i11I9¢CY ich fli@5kf©PO“m_I1¢ §§.,I.“; 5 .' . =;:_q_¢. :1 :";=“ .4 ':::   __.m.__ __ .. r.?.'c'i’ ;= =. $1 Ii" I I W ‘E Ii i _ ;;~#....._..._..._4 A . __ ....,... +44 "humus:__4.=#j_..\__ ;:.___,_,=,__M“w,_:___»._.__“ ,. I I 5. _)% 1 ls“ A » _! _ §'*‘~ u C \=. 2. uiytkowanie. W celach micszkalnych pawilonu ‘ kqciki byly W fazie rernontu, niemme; oddzielonc od pozostalej czégéci ccli, éciankq z ccgiel, a Wcjécie cicgikg piachtq ( co jest_ I.1ZflS21CIfJiOI1€vI{OI].ICCZnO§Ci9L'2§.C'I1OW&I1i21 bezpieczefistwa, by zapobiegaé ewentualnyrn prébom samobojczym). Wejécia do kagcikow byly Wypoéazone W nieprzezroczystq zasionkg z tworzywa sztucznego. Ponadto, jak p0dnic'>sI pozwany, cele Wyposaézone byly W kratki Wentylacyjne, ktére zapewniajq Wlaéciwq wentylacjo, 2. otan powlok malarskich écian i sufitéw We Wszystkich cclach jest _do.bry. Powstawanie miejscowych zagrzybiefi bylo zdaniem pozwanego powodowane przz:2“ samych osadzonych, ktérzy dokonywali W celach kqpicli oraz gotowali 1josi_Iki, przyczyniajq sig do nadmiernego Wzfostu Wilgotnoéci. Pozwany stwierdzil, 12 Wszelkie zaistniale usterki usuWane byly na bieisgzo W kolejnoéci zgloszefi. Brudne bgdé, uszkodfione mziterace podlegaly natychmiastowej wyrnianie . Pozwany POXVOIEII sir; na obowiaazywanie W czasie odbywania przez powoda kary pozbawienia Wolnoéci AS art 2.48 k.k.W. stanowizagego, 12 W szczegolnie uzasaclnionych Wypad.kach dyrektof zakladu karnego lub axosztu éledczego moio umieécié osadzonych, na czas okreélony, W warunkach, W ktorych powierzchnia celi n_a jcdnlq osobgl _ Wynosi mnicj nii ‘3‘rn2, zaé. o takim' umieszczeniu naleéy bezzwiocznie powiadomié sgdziégo pénitencjarnego. Scgdzia Pcnlitencjarny byI_.na biezgco inforrnowany 0 sytuacji paoujqccj W Ag. Pozwany POC1k1f€éIII, ii A0 by} réwniei coroczniev Wizytowany przez przzidstawicieli Sqdu Okrogowego W ‘W/arszawie, VIII Wydzial Penitencjamy, a~.tak2<=: Wskazai, ie powéd mimo réznego rodzaju moiliwoéci zglaszania nieprawidlowoéci do administxacji aresztu oraz. organéw zewnqttznych z tej moiliwoéci nie korzystal. I  Pozwany twierdzil, ii podozas‘ pobytu W AS powod bylu traktowany W sposuob humanitamy, z poszanoWaniém' Ajogo praw i godnoéci osobistcj, co I --- STRONA 4 --- a * =37;. , *' \ P 9'5; IE5.11'" '|;" 4 ;»1==‘e?:=272:31:51'.'% [F 1:=1=;==5==:;|_=l;=€1:;?" *~ '  .9‘ '="*>f¢fig} "= asa:&:.'»‘.  ..:=z=:;¥¢. r I" I.=‘|i€'* I7i=a<F=.a'' > 4 J " .=I.a?. . 0‘; r i_<&;:.1:_; .~ . .;..=..\  :1::.".''1' = 1}. . ,.. .|._ .3 2» 1»"'l?¢= 1 ‘F 2' ~ = ;:+e;>  I ..,~... 1 . ':§‘j"|':' :53? \ Iii.=~ ‘ . I !14 4; ‘~44 \ M H \‘ . I 1 ,._..4.,,,‘,,,,,._..____.24_4.,__, 2;: ‘. J W ft] 1; , 3 potwierdzalo sprawozdanic Sqdziego Pfingltfincjarnego fodpoxviedé na. pozeW, k. 27 30). I W Sqd ustalfl nastgpujqcy stan faktyczny: ' i I 1 Powod odbywa karg pozbawienia Wolnoéci po raz kolejny. Po raz pierwszy powod zostal skazany W roku~1988, za kradziez z Wlarnanicm, na karg pozbawienia Wolnoéci W Wymiarze 1 roku i 6 miesigcy. To karo powéd odbyl W Zakladzie Karnym We I * I ., W celi 8mio osobowej, ktorej stan techniczny ocenil na nienaleiyty. Powéd zosfal objgty amnrzstizai opuécil zaklad karny W r. 1989. W? roku 1991 powoda Skazano za ngruszenie nietykalnoéci ciclesnej na karig 2 ‘lat pozbawienia WoLno§ci.. To karg; poWod odbyI W Zakiadzic Karnym W K’. '. , W celi 12 osobowej, bardzo przcpeinionej. Powod skorzystzfl z Wamnkowcgo" przed_term.inoWego zwolnicnia. Kolejnym Wyrokiem , W r. 1994, Wymierzono powodowi karg 3 lat i 8 micsigcy pozbawienia Wolnoéci 221 napad Iabunkowy. To karg powéd odbyl W ZK W B". 1 . .., W Z."I{ W B  , W ZK W K. _ _ i W ZK W D.  , gdzie uzyskal Warunkowe przedterrninowe zwolnienie. W§rro1:i¢m z rokfi 1999 skazano powoda za popelnicnie W roku 1998 napadu rabunkowego. Wymierzono poWodoWi karcg 4 la_t i 6 micsigcy p.ozbaWienia Wolnoéci. Na poczet kary za1If:zono poWod0Wi okres tymczgsowego i1l‘6SZ’§0W8.'1’J.Ifl W Arcszcie Qledczym . H. I ‘ , kare; poW.6d odbywai W ZK W K.. ,., z przem/2‘ na pobyt W oddziale terapeutycznym W ZK W  .. Zaklad karny poWéd' opuécfl W roku 2004. Obecnie, od 20 'CZ4€l'\XIC21 2006' roku powéd jest osadzony W Areszcie §1edczym (. <~ <=¢~ ‘ 5 ‘ gdzieodbywa karo 2:1 kilka popeinionych przcst¢pstWA'przeciWko Zycio i zdrowiug na podstawio Wyroku Iqcznego powod odbywa karg W Wymiarze 5 lat i 6 micsicgcy pozbawicnia Wolnoéci. Koniec kary przypada. Iia Iistop0ad 2012 r. ( dowéd :0 przesluchanie powoda k. 547).'_ _ I ' 0_ t  2 --- STRONA 5 --- . 1 , :5; .711E  ~* Fé .:?.'I=“L71 "4.,L ._ _i.. ._;;¥ \=.._ Q. ' ' = 51.J =‘§=»' ‘Iii?§.'.:‘ .:_g=;;,.::, ':';,=_.\'I==:.==£.. .. ..1. = ;=':s. 3*; ¢J , £=' = ‘LL:YL=1?  ' |_' r  at l 1.4._.=:.~., . . 1 ' _= . at . 3. . 4.. _ _ ‘Q. .3 W x‘: vf» . Q. IE : I . :.?.i45=4::1».;w;r;;;...“A44 ..I. I I I I I . I I I I < I 1:  2 >= r 1. . : I‘ ak Eu .1 /1 a 5'.'=*Z'?=1':‘ ' .""' "&a.. . ‘j =:: ..><.._ S" ' J‘'§'_?J_})];._....:.‘__ _ :..: . 9‘=.' 1.4.. I Podczas osa.dzer1ia.,.poWod czoéciowo przebywai W celach, W ktorych"Ilia zachowano powierzchni 3 m kw. na osadzonego (niesporne). Q Stan techniczny cel, W ktorych przcb)i\vaI powéd W pawilorlie [D odbinegai od cel poloéonych W innych pawilonach . W pawilonach A, E, C i D przeprowadzono remont. Do marca 2008 roku W pawflonie ‘D remont cel nie by} przeprowadzony ( dowéd : Informacja 0 czynnoéciadh przeprowadzonych W ramach dziakafi Rzecznika Praw Obywatelskich W Areszcie $1edczym ‘ 1' i z 12 marca 2008 toku — k. 143). Remont ccl W‘PflWIIOfliC D odbywal siq W roku 2010 (doWod : zeznania éw. A~ . _ G1. A 11.340).  Podczas pobym powoda W AS “’ 1 Q <1 ' . I . Warunki bytowe byliy' monitorowane W ramach oadzoru penitcncjarnegio Wizytacje oclbyly sin; 10 i18 paédziernika 2006 1:., od _8 do 12 paédziernika 2007 roku i 21 i 30 paidziemika 2008 1:, i zostaly zakoficzone sprawozdaniem 2 pozytywnq ocenq pracy I{:1I€IOWI1ICt\VflI administracji AS (sprawozdaxlia, k. 44~84). l W czasie kiedy W A0 pr'zcibyW:_a.l. powod, panowalo tam przeludnienie, jednakie nicprzekraczajqce érednio za okres od stycznia 2006 r do daty sporzgdzenia .sprawozdanigI 127, 2%, 0d stycznia 2007 r. do daty sporzqdzenia sprawozdania1__26,7% a 0d stycznia 2008 r. do czasu Wizytgcji 115% pojcmnoéci AS (sprawozdania, 1<. '72v,' 58v, 44v.). I I I ' Wprzedmiocie przeludnienia byIy WYd&W&Q€ pr_zez dyrcktora A0 Z2.fZ@CIZ€i‘JI9. na podstawic art. pa r. 2 k.k.W. 33,_ 34) a ta1:26 by} 0 nim informowavny Przewodniczagzy VIII~WydziaIu Penitencjarnego Sqdu Okrqgowego W Warszawie (k. 35  40). T  ‘  W 2008 r. dziaI' kwatermistrzowsld prowadzil prace _remon1;oWc umoiliwiaja‘cc zqaczng poprawng " Warunkéw bytowych \X7IQ2fliéW, pomimo zmniejszcnia planu finansowego na 2008 r. Na biemco usuwane byly Wszystkic 5 ' . zgiaszane ustérki, W tym zagrzfibienic, /uszkodzone materace, czy zaélony 1 ' ' ‘F W --- STRONA 6 --- +— M =?‘ '.*:'_l.5i§; 1.?_:11:In ii‘ . 1 =' It:= ;=:.=1.‘I,'::2r=“>.P ===.i'1 1. . 1... a.=..;_ .:1‘:::.=4"? ._: '1’ "I=!E:I5!‘_Jr'>"..EFFQLQ‘IiI"FIQ‘;1,1? r. _.;.;=1 _. .='=' "..|.‘I.5111.‘1i5':.=£fi‘ '‘' . 1.if ,. =1: . __._.= . _;.\.__»;i=,._._;___._.__ 9.; ;..:;.__:;;.,._.g__ = 1 .. ..» . I. 1 J—'.'31.|'.§".:':'. =I'iI'jr=:;&LI¥i=2 ' = '¢';=.€;"" 15‘ ;;;.. ;1.&§z:;=,t=‘?.=.:~p'= £ LI.3: 1 51$  —.r =.=1_.==;1.21E= _ ; 4. 1:_ 1 . 5 §=.<>"j .»~a_. ;=¢$.';=m:. =:w_..'.:.: .,.._;,;»,. Q. Q‘ ‘lq 1:!i_i'§%:; .\*'1ii” ..=...=,¢_.. ¥ .. :=i?.::31;?‘I‘? .:1:=:An  =1¥2. 1= :='='==...=*"‘ " W » . . Ii‘: <_  '_.\ 3 5' . .r. rfkf‘..__5 1'L';i§i§I':5'§:§.—f¢ ' ' “=3 ~3 cl 4’ ..i..._._.Q ..<.>;»_ '.._ =' .»?§§='» '3: I‘. =’.¢f ; >~ 't§_‘.' ha‘ *~=:"I IA? " 4 L ..‘ ;'E n.<  . "<i~'"@;’=" . e'6._7." . I.=.'\:.;:=. ‘'13}: I .1; '. e , . . . I='.f ~ I.  . .. I . I I ' I I 5 wkgcikach sanitarnych. W przypadku Igraku standardowej ceratowej zasiony do kgcika na stanie magazyhu Wieszano przes’_cieradIo. Wymiana recznikow i poécieli odbywaia sie zgodnie 2 rozp01"z2Idzeniem.Minist1'21 Sprawiedliwoéci z 16> marca 2003 1:. W sprawie Warunkow bytowych osob pozbawionych Wolnoéci, osob osadzonych zakiadach karnych i aresztach éledczych (sprawozdanie, k. 3954; 5 zez11aniaIC I W‘ V k. 507, 508). I ‘ W’ celach niieszkalnych znajduje sic; Wentylacja, ich droznoéé sprawdzana jest raz W roku. Temperatura W celach nie jest sptawdzana rutynowo; W przypadku zgioszenia awarii instalacji c.o. — jest ona usuwana na biezqco. W celi usytuowane sq dWa punkty §\VI€i1II1€, zaopatrzone W iaréwki o mocy 75 do 100 W. 51'o'dki bigieny Wydawane byly i sg nadal zgodnie z oboudqzujqcynqi przepisami i dotyczq one indywidualnie osadzonych. grodki czystoéei do urrzymania czystoéci W ceii Wydawzine sq na ogoi osadzonych W celi. Zacieki i grzyb na écianach spowodowany jest nieprzestrzeganiem przez osadzonych zasad higieny, riie Wenty1oWa.nie "i nie Wiet_rzenie cei podczas spacerow.Wulgarne napisy na écianach sq czynione Przez os."d:zonych. Rowniei zniszczenia, sprzetu kwaterunkowego sg dzieiem osadzonych. W miare posiadanych érodkéw finansowych administracja jednostki stara sie na biezqco uzupelniaé i naprawizié zepsuty sprzet . ' Powyésiy lstan faktyczny Sacd ustalil na podstawie dokiimentow ziozonych W niniejszej sprawie Ina podS'taWie dowodow osobowychz 2 zeznafi éwiadkow A. QG (1<. 340 H 341), K D. I (k. 341343), K. _ A (120436  437 V), s< ‘ (1<. 467  /34/),1<_ I (k. 507  508) iprzesiuchania powoda (k. 547 — 549). ‘ A /' / --- STRONA 7 --- 3,. 23:":4 F .5'  J? !~,=,.‘=_3 ...._;.. .) \ 5 I L _.»;»»H........_..\ ‘I1. Ij.. I='. ' I’? ‘.> . 5, 4;! _: f §~!. '15. I*= :1 1 .. ., . 2 Q 1 P : "P air .3. E2‘,s R , ~=I=.= .. .  I  .J.._.,. 1: ';.>' I'. =rmi“ r:,§¥‘§.;=" $. ‘I ' 1 =;<==;:;j_¢s§ . 0 Q 6 . W éwietle poczynionychIustalefihfaktycznych Sqd zWa:2y»I co nastepuje: I Powodztwo Wniesione przez IQ " . B: ' nie zasiuguje na uwzglednienie. Powod dornaga sie ochtony dobr osobistyeh. Uzasadnienie pozwu Wskazuje, ii zakresem pozWu objete jest szerokoi rozumiane prawo do ochrony godnoéci. Zgodnie z dyspozycjac art. 23 k.c. dobra osobiste cziowieka, jak W szczegélnoéci ' CZEZ zdxowie, Wolno swoboda sumienia (...), pozostajzfl pod ochtonac prawa C/J\ ('}\ v I/ls O\ v cywilnego niezaleznie od ochtony przewidzianej W innych przepisach. Kodeks cywilny nie zawiera definicji dob; osobistych. ani tei przepisu vvyjaéniajqcego. czy ma na Wzgledzie ogol dobr osobistych jako pewien zbior, ktoremu odpowiada ogolne prawo osobiste podmiotowe. Brak jest takze zamknietego katalogu tych débr.  Nazasadzie art. 24 § 1 k.c._jten; czyje dobro osobiste zostaje Z21gTOZOi16 oudzyrn dziaianiem rnoze Zqdaé zaniechania tego dziahmia, chyba, Ze nie jest ono bezprawne. Na zasadach przewidzianych W kodeksie mote on roWnie2 iztdaé zadoséuczynienia pienieznego lub ;zapIat'y odpowiedniej sumy pienieinej :19. Wskazany cei spoleczny. Art. 448 k.<:. stanowi, ii W razie naruszenia dobra osobistego said mote przyznaé temu, czyje dobro osobiste zostaio naruszone odpowiedniq sume tytuiem zgdoééuczynienia pienieznego za doznanq k1:zyWde,(...) niezaleinie od innych érodkéw pottzebnych do usuniecia skutkow nartiszenia. Przesiankq ochrony dobr osobistych jest zatem ich naruszenie lub powstariie groéby naruszenia, oraz bezprawnoéé dzialania sprawcy naruszenia. Przy ocenie, czy doszioi do naruszenia dobra osobistego naleiy poslugiwaé sie luryteriami natury obiektywnej, nie zaé jedynie subiektywnym odczuciern osoby Zaudajzceej "._co Wieiokrotnie W swych orzeczeniach podkreélal Sand Najwyiszy U l"i itiiernika, pozwalajaacegoustaiié, czy doszlo do naruszeoia dobra osobistego, naleiy szukaf; W opi11iipublicznej._  0.‘ ' ' . /' --- STRONA 8 --- 3» 1<.'. 2:" .;. H  => ‘ _mg, \r '1' s _. . 7?? =: 1 ‘_“ .;_ _ F. E5; ?’3= AI?! _ .. .. A J v z I I 5 "=@'.‘:3~I§¢.. I="F.§"\*§§‘é.'I'i:=  ; I x_$2?:;.> 9 ‘.9 ' I;=:~.   "I". '?>__ 1}‘.' I~:»~'='?; 73%,}.  2113 "3 K _ . ‘I. ‘ 1.;.»' .="§_':_::  35¢ 2'1." 1 P:~*:1!» J" ' ~*%.I~ . » " i ~_.?:=,.(115" =1 _ . 'u'F.‘‘:2 21'1. F" », §,;;;= ’. 1 ~"*.  1' .J:=:i':§’‘:5?*. .r1 Q; =,._.=,._.,=.¢_._|_._ _ . :1...;._ <  4... \*"!'§?$§5E§:'tIiiEf15"‘  ;;5. ;T.E.£i';'fi,='=3=:\' ‘'. :=> : _:'.'.1r"gm .__._..¢:5..=_.__ _ . . .: 7 . W przedmiocie 1'1ai'L1SZ€1'1Ia dobr gsobistych poprzez umieszczenie osoby osadzonej W przeiudnionej celi Wypowiedziai sie Sad Najwyzszy W orzeczeniu W . s sprawie sygn. akt V CSK 113/11 stwierdzajac, ii samo umieszczenie W_ celi o powierzchni na osadzonego mniejszej 1112 3 mkwk. nie przesadza o zasadnosci roszczenia 0 zadoééuczynienie. . V 1 l Na temat bezprawnoéci dziaiania Sad Najwyiszy Wypowiedzial sie W orzeczeniu z dnia 19 paidziernika 1989 r. W sprawie II CR 41989 (OSP 1112/90, poz. 377) stwierdzajac, ac ,,za bezprawne uwaaa sie kazde dzialanie namszajace dobro osobiste, jeieli nie zachodzi zadna ze szczegoinych okoIiczno'sc;i I.'1Z|\ @\ usprawiedliwiajacych je oraz, Ze do okolicznoéci Wylaczajacych bezprawno naruszenia débr osobistych na ogél zalicza sie: dziaianie W rarnach porzadku praWnego,' tj. dzialanie dozwolone przez obowiazujace przepisy prawa, Wykonywanie prawa podmiotowego, zgode pokrzywdzonego (ale z zastczezeniem uchyienia jej skutecznoéci W niektoxych przypadkach), oraz dzialanie W obronie uzasadnionego interesu”. Przy czym nalezy pamietaé, i2 W art. 24 § 1 k.c. ustawodawca WproWadziI domniemanie bezprawnosci i 2e to pozwany W procesie o ochrone débr osobistych ma obowiazek Wykazania istnienia okolicznoéci Cfl\ fix uspiawiedliwiajacych to dziaianie, a Wiec Wylaczajacych bezprawno W niniejszej sprawie powéd, na ktorym zgodnie a art. '6_k.c. spoczywal cieiar '1;1doWodnienia faktow 2 kt6)r'ych”WyW0dziI skutki prawne, nie Wykazal speioienia przesianek odpoWiedzia1n0scivSkarbu Pafistwa. Nie WYk3Zfli,. by jego osadzenie W przeludnionych ceiach Wywoiaio u niego negatywne skutkipsychiczne Iub ftzyezne powodujace poczucie krzywdy. ‘ ‘ ‘ ' Powod n_ie Wykazai, ii naruszone zostaiy jego dobra osobiste._ Dobta osobiste definiuje sie Wjdoktrynie i orzecznictwie jako ,,Wartosci 0‘ charjakterze niemajatkowym, Wiagace sie 2 osobowoécia cziowieka, uznane" poW_szechni_e W Spoleczeiistwie” (po r. komentarz do are 23 KC B. Giessen, W'.]. Katner, P. 'I(sieiéak, B. Lewaszkiewicz i’Pettyk0Ws1§a, R. Majda, E. Broda, T. Pajor, U.‘ --- STRONA 9 ---  Promiriska, M. Pyziak  Szafnicka, Robaczyfiski, M. Z., §W1'dcrski, 4_;;;,=.:;=z_==.—_:.\ _ _..1;.1.;_.; =3:: ':1~':"'  1,  ‘I =z ;!:1. a;_;;==; \ £11 . 5 Q6. \ R2’ ‘ M. e. ' ..4.qr = ‘. ..5?; _‘ :1  I T Q P ~ 5 I 8 if r__§, “F :s a!_ ,. F \ . | F f F 1 Wojewodzi, Kodeks cywfiny, Czeéé ogélna, Komentarz, LEX, tam piémiennictwo). Nic moina z obiektywnego punktu Widzcnia uznaé Warunkéw panujzicych W A§ za porliiajgce i naxuszajqce godnoéé powoda. Naleiy Wskazaé, i2 W przypadku niczachowania nonny powierzchniowej ;(C0 mialo miejsce W przypadku powoda W : W . olccesic objqtym niniejszym pozwem) dzialanie pozwanego bylo zgodnc z prawem, a konkxetnie z art. 77 ust. 1 Konstytucji, art. 248 §1 k.k.W., oraz § 2 ust. 4 rozporzgdzenia I\/Linistra Spmwiedliwoéci z dnia 26 sierpnia 2003r. W sprawie tnybu p0st@poWa=nia Wlaéciwych organéw W Wypadku, gdy liczba osadzonych W zakladach karnych lub aresztach éledczych przekroczy W skali kraju ogélnac pojemnoéél tych zakladéw (Dz.U. Nr 152, poz. 1497). Po zmianie przepiséw (min. uchylenie art. 248 k.k.W.) réwnieiz zachowane byly proccdury pod Wzglgdem i<_:h zgodnoéci z 0b0\vigzujqcy111i przepisami. '  l ._ I W ocenie Sqdu lpozwany Wykazal brak bczprawnoéci W dzialaniu jego funkcjonariuszy. _ Pcfinieéé nalczy, ii pozbaudexfié Wolnoéci jest karq za postgpowanie sprzeczne z obowistzujaccyml porzqdkiem prawnyrn. Os_0ba skazana na karg pozbawienia W01n_oéci ndusi mieé éwiadomoéé ogmniczefl i doiegliwoéci, jakie 'Wiag4 sit; 2 izolacjq i zob0Wi2¢za11f.,_.jest” znosié rygory Zycia codziennego W jednostce penitencjarnej, Wynikajqce z przepiséw prawa zawartych W _k..k.W., stosownych rozporzscdzcxaiach i éssédlach prawa. miejscowego W pdstaci Z'arza‘d'zc:1’1 Dyrektora Aresztu $1edcz:ago. I V ‘ ‘ _ Zwaiyé naleiy, 2c powéd od 'roku 1988, a wigc przez ‘okres niemal dwudziestoletni przed Wniesieniem pozwu, za réznc przcst@pstWa odbywa coraz <2i1u_2s.ze kaiy p0§P>aWienia Wolnoéci. Katy tc odbyv/at W Wie}u j.edn0sr.ka;h penitencjaxnych, W Wm i takicfi, gdzie ce1e' byly Qrzeludnione. Nie Wpiynégio to jednak 112. sposéb po_st¢p0War1ia~f>oxir0da i dalsze naruszanie przezefi porzzgdku . _ If . I »‘ . prawnego. --- STRONA 10 --- __  . — ._.. ._=._.;. .._.._;.,.,,_r;=.4_1 — 3 .e=.==.=.._,;_e,.=_4,..<=_=._, .4. ....\. . _.h .._._..M,,_. =:.==.=::=a='.4. ;=_g»'==; . ;: '5.1‘:>5 =j__>.5_1:;,|,~\ :_ '='rr:ha: ‘ .u: ;»'§ %_~<‘%Z,€ :!E.:4;i‘::'Lli:f::I:'4‘\::'V : r =;'—:'=2:L @‘;3_';;5 . '  "L: ' *fir‘ 2' §  _. ' .':3:33. ' ...»,.:_a_5, ... 1 1 151 1;?5,1' 1; rr '\\ ._._ ,; z a H ' "515 I 5%; . J ‘,@f:"  1 r t I 1 i l \ 4 .1.. J. . ..=»* .£f=: ..€= ?_i 1 w. r,1 r'5::.:2=~='>.= .>4.=.._,,_,..=_,_ h.._ x ‘§I ''.=e‘?.£=.='.T.:====e'=55 J 9 Przeprowadzonc W sprawie dowogly pozwalajzg 1121 stwierdzcnie, i2 W istocie W pcwnych okresach osadzenia powoda W latach 2006 2009 Warunki W celach, W ktérych powéd przebywal nic byly prawidlowe. Skiadalo sic; nahto i przcludnienie i Wamnki technicznc. Niemniej jednak Sad dzfi Wian; zéznaniom éwiadkcfiw I<L ' W" . i A V GT co. do przyczyn Warunkéw panujapych W celach. ! Odnoémc zeznafi éwiadkéw przesluchafiych na Wnlosek powoda nalezy stwicrdzié, it dowéd 2 zeznafl éwiadkéw IQ A. ;.r.i: 1 _ iW4 ‘ S ‘ nic Wniésl nic do sprawy. §WiadkoWie nic znajg powoda i nic mogli stwicrdzié, czy podczas pobytu W Areszcie §ktdczym z..1 Q) A. '.4>1 .byIi osadzcni W jednfij celi z powodcm. Swiadek K. D i%:>"r;:@ byi osa.d"z0ny z powodem W jednej celi 0d_ Lipca 2006 r. do jesieni 2006 r. Zeznania tego éwiadka korespondujg co do oceny stanu technicznego sprzgtu kwatcrunkowego z innymi dowodami. Niemniej jednak nie Wykazano W niniejszym posugpowaniu, by pozwany naruszyl dobra osobiste powoda, 0 czym Wyézej. _ " Krzysztof Bogdanowicz uzasadniajqc roszczenie powolal sig takie na zgpisy art. 3 Europejskicj Konwencji Praw Cziowieka (Dz. U. z_ 1993i. Nr 61, poz; 284 ze zm.), ktéry smnowi, ii: ,,nik_t nie morze byé poddany torturom ani nieludzkiemu lub p0niZaj@cemu_ttakt0Wa11iu albo kalraniu”. ' Z definicji WSkflZfln9j_ powyzej Wyhika, iz ta czgéé art. 3 e.k.p.<_: nie ma zastosowania do stanu faktycznego, z ktérego p0Wc'>d Wywodzi sW0je roszczenia. W tej sytuacji tylko ubocznie nalciy stwierdzié, Ze Europejski Trybunz11 Praw Czlowieka dokonujégc Wykiadni aft. 3 e.k.p.c. stwierdzil, ii cierpienia i upokorzeflia. muszq W kafzdym razie przekraczaé nieunikniony element cierpienia Wpisanego W pozbawienie Wolnoéci, aby stanowily naruszcnie‘ tego przepisu (np. orzeczcma; z dnial 29 kwiemia 20031., nr 38812/97, Péhoracki przeciwko Ukraiqic, oraz nr 50390/ 99, Mc Glinchey i inni pfzeciwko Zjednoczonemu Kxé1estWu). _ Powracajgc do r0szcze1"1~zwiatianych bezgoérednio z namszeniem débr . I .  . I/I . ' , ; . _. 0sob1_stych W sW1etie k.c., przy powolamu Sit‘; na a;:t. 24 k.c. , zadoscuczymema --- STRONA 11 --- ' fir: . T ; L ‘Z H‘ ‘ ¢'§.1';.":1'\:._rl\. 1 _ _ J ..__._..—.. ..J..f ::'=_...=as.3:? *1: _ . ...  _: ,. . 1:;51 ,~.= "'. .'.=..;.l‘;..¢..(..I...=;..=2,, '1;1.:.;E;.‘1' ._ *2‘ ‘ !.=,,__:.5_.:. ’ ;5‘ ..f . |. . _..,,..,.....=., 'r;;=.=:=;.1::.':;=;'..1='§11;143:‘11‘R: wi r=;:e;=_ . .1.1 _ , ==:<1:1.21:a=.n' >*1';=.i==1::'; ' A |:i.|  ,,_ =; Q ;. . » _...;~_. .er.“ '_~:».~ _#;g,,=;§;'>'_r._ :".¢i J'.'\'i*§E:';'€~': ‘I. .a<r§' £1 . '. _.5%" . ."::' ' ._¢..;. \ 1 "J .: . .<="\ 1 J | \ T 1 1 1 i .. :z;£;§‘Q. ..;:5\;|. .1 , 4 s_,4 K r=?.:g=T';i '1 !I ;§;;'.¥¥'s4;=E!.=". \ . g» .~; 3. l'!:.  “.1;_._~ .5! ' 10 pienioinego moina. Zzydaé, jeélj nastqpilognaruszcnic dobra osobistcgo danej osoby'_;= ale W skutek dzialarfla. ktore bylo bezprawne, 21 cigzar Wykazania braku bezprawnoéci cigiy na POZW&flYIf1.‘Mfli3£C.__fl& uwadzc przeprowadzonego postqpowania doWodoWeg0 omz uwzglgdniajagc caioksztalt okolicznoéci sprawy brak bylo podstaw do przyjgcia odpowiedzialnoéci pozwzmego z tytuiu naruszenia dob: osobistych powoda W zwizgzku z Wafunkami przebywania W Areszcie §1edczymW\Y/. » '4 . ,,' ‘ 4  Co za tym idzie roszczenie powoda; nie zasifuguje na uwzglodnicnia, bowiern art. 448 k.c. stzinowi, ii ,,W razie naruszenia dobra osobistego sacd moie przyznaé tcrnu czyje dobro osobiste» zostaio naruszonc, odpoWiedniQ sumo tytulem zadoééuczynienia piexligzocgo 221 doznmq kxzywdag lub na jego Zqdanie zasqdzié odpowiedniq sumo pieniginq na Wskazany przez nicgo cel spoieczny, niczzLIeZ'nie od innych érodkéw potrzebnych do usuniqcia skutkownaxuszezlia . .)”. Zatem nawet W przypadku stwierdzenia naruszenia. dobr osobistych zadoééuczynienie jest fakultatywne. (por. Wyrok SN Z, 19.04.2006r., II PK 245/ 05, OSNP 20076/708/101, Wyrok SN z 27.08.1969r., 1 PR 224/60, OSNCP 1970, nf 6 poz. 111).  4 W . Podkreélcnia Wyn_1aga"roWnic2, ii przy ocenie zasadnoéci roszczenia powoda Kzasz1_dz_cnia zado§éuczy11ier1ia naleiy uwzglgdnié dodatkowe okolicznoéci, takie jak nie dofinansowanie sluzby zdfowia, placowek o§Wiat0Wych, Wigziennictwé. i Wielu innych sfer Zycia publicznego W aspckcie éwiadczeri socjalnych i zdrowotnych, W takich realiach zasscdzenie na rzecz powoda zadoééuczyniexlia za naruszenic jego dob: osobistych, nawet gdyby do teg0~dos'z:1o, ktore to naruszenie nie Wyfiikaloby 2 cclowego i nacechowanego 2121 W614 dziaiania jakiegokolwiek podrnioto odpowiedzialnego za Wamnld odbywaniajkary pozbawicnia Wolnoéci, naleiziloby uznao W sprzecznoéci z powszcchnym. poczucicm s'praWied]iWQéCi, a WKQCZ nalczaloby uznaé to za naduiycie ptawa, od czcgo nic mozna absnrahowaé przy orzekafliu zadoééuczyoienia. _ A t f / | i --- STRONA 12 --- N...._ ..‘...._. ;g'»\§} _ _ _._;..:_.___ As“ ' ‘H 1, 35¢ .  *_.j'I%=?é?_=.\ . If J .5 Q r I : "r \ .\» . .2 11 13" H»? 1 i 1 r§§=~5= '.;3;,3.;.a“.::‘.f:c. E__..____.qn,.. ~  . ‘l.;=.¢ ' '_9.if'17.' '§‘?:5?.'?*".'" " ‘ ~. {J E.I%'. _ ._;" 2% Majag: na uwadze Wynik przeprowgdzonego postopowania dowodowego uxvzglqdniajqc caloksztalt okolicznoéci sprawy brak by%o podstaw do p::zyj¢<_;i;1 odpowiedzialnoéci pozwanego z tytulu naruszenia godnoéci powoda W zwiatzku 3' Warunkanfi odbywania kary pozbawicnia Wolnoéci. * Z powyiszych Wzglgdow, f1fl.'P§f)dSt8.\ViC Wyzej przywohmych przepisow orzeczono jak W scntencji. ‘ O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., uwzgigdniwszy, ii powod ma érodla stalego dochodu and tei _zasobéW majactkowych na pokrycie znacznych kosztow poségpowania W sprawie. ,4 F’)... . \ I O I I 'J'=$'>_?:=:==:=='=:.#=l":e= 5.".1' .. . . . 59* " "fa" I = ':;"='=L‘a;i " ,. ' ;,!  ~.\Q1’.» \1<.c*I_ 4 * re . ‘,1 *, >')3.P;,‘g..,.:" ."*2;:=.=..*g=