Teza / krótkie omówienie
zapłatę
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Sygn. akt I ACa 850/10 v;1 _\ __ e>_: ‘ \ '=_72 3; \, J J14. " 1&$ at §\\§“"” (I§(< L WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 grudnia 2010 r. Sad Apelacyjny w Gdafisku — Wydzial I Cywilny w skladzie: Przewodniczacy~S$dzia SA Jacek Grela Sedzia SA Malgorzata Idasiak—Grodzifiska Sedzia SA Ewelina Jokiel (spr.) Protokolant sekretarz sadowy I po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2010 r. w Gdafisku na rozprawie sprawy z powédztwa A P _ przeciwko Skarbowi Pafistwa — Prezesowi Sadu Okregowego w G 1 o zaplate na skutek apelacji powoda od wyroku Sadu Okregowego w G z dnia 13 kwietnia 2010 r. sygn. akt I C 1237/O9 I. prostuje oznaczenie powoda w zaskarionwn wyroku, w ten sposéb, 2e w miejsce blednie wpisanego nazwiska H ’ wpisuje ”' ' J”. II. uchyla zaskarzony wyrok w caloéci, znosi postepowanie w sprawie poczynajac od dnia 29 paidziernika 2009 r. i przekazuje sprawe do ponownego rozpoznania Sadowi Okregowemu w Gdafisku pozostawiajac temu sadowi rozstrzygniecie o kosztach postepowania odwolawczego. Na oryginale wlaéciwe podpisy Sygn. akt I ACa 850/10 v;-‹ _\ __ e>_¿ j i '=_'¿'< 3| \, (I JW. "'- - aęş §. s`\\Í“"” (GK Ł WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 grudnia 2010 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku - Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący~Sędzia SA Jacek Grela Sędzia SA Małgorzata Idasiak-Grodzińska Sędzia SA Ewelina Jokiel (spr.) Protokolant sekretarz sądowy I po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2010 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa A P _ przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w G 1 o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w G z dnia 13 kwietnia 2010 r. sygn. akt I C 1237/09 I. prostuje oznaczenie powoda w zaskarżonwn wyroku, w ten sposób, że w miejsce błędnie wpisanego nazwiska „ ' wpisuje „` ' ›”. II. uchyla zaskarżony wyrok w całości, znosi postępowanie w sprawie poczynając od dnia 29 października 2009 r. i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. Na oryginale właściwe podpisy
--- STRONA 2 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 2 U Z A S A D N I E N I E Powod A; E domagai sie od Skarbu Pafistwa Prezesa Sadu Okregowego w G w trybie postepowania cywilnego odszkodowania w kwocie 100.000 zl za niesluszne aresztowanie go w latach 19921993 tj. w okresie od 10.03.1992 r. do 16.12.1993 r. W uzasadnieniu powolywal, ze w dniu 10.03.1992 r. zostal bezprawnie aresztowany i oskarzony, zaé po 21 miesiacach zostal uniewinniony w sprawie IV K Sadu Wojewédzkiego w G . Za okres aresztowania nikt go do chwili obecnej nie przeprosil, nie dokonano rowniei zaliczenia okresu aresztowania na poczet nowej kary. Jako podstawe Zadania wskazal art. 417, zaé Zadanie odszkodowania uzasadnil poniesionymi stratami moralnymi, fizycznymi i psychicznymi. Jednoczeénie powod wskazal, Ze wczeéniej wystepowal o odszkodowanie w trybie przepisow kpk, jednakie z uwagi na zloienie wniosku po uplywie roku, Zadanie jego nie zostalo uwzglednione. Pozwany wniosl 0 oddalenie powodztwa, stawiajqc jednoczeénie zarzut przedawnienia roszczenia. Nadto zarzucal, i2 powod nie wykazal przeslanek odpowiedzialnoéci pozwanego na podstawie art. 417 kc, w szczegolnoéci zaé aby aresztowanie bylo oczywiécie niesluszne albo dzialanie funkcjonariuszy wobec niego bezprawne. Skoro zaé brak jest bezprawnoéci to nie zachodzi odpowiedzialnoéc pozwanego zarowno z art. 417 kc jak i z art. 24 kc. Podnosil pozwany, 2e prowadzenie postepowania karnego jest co do zasady dzialaniem mieszczacym sie w granicach porzadku prawnego, tak samo jak stosowanie érodkow zapobiegawczych w tym postepowaniu. Nastepnie powod sprecyzowal (k. , ii kwoty 100.000 zl domaga sie wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doreczenia pozwu pozwanemu do dnia zaplaty tytulem zadoééuczynienia za doznana krzywde i cierpienia, jakich doznal wskutek nieslusznego pozbawienia go wolnoéci. Jednoczeénie domagal sie zasadzenia kosztow nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej z urzedu. W uzasadnieniu wskazywal, 2e po oddaleniu jego Zadania w trybie przepisow kpk, powod pozostawal w przekonaniu, 2e nie przysluguja mu jui dalej idace roszczenia na podstawie art. 417 kc i to bylo przyczyna tego, 2e z Zadaniem pozwu wystapil dopiero w 2009 r., kiedy w czerwcu powzial wiedze, ie moiliwe jest ubieganie sie o odszkodowanie na drodze postepowania cywilnego. W zwiazku z tym wnosil 0 nie uwzglednienie podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia, jako pozostajacego w sprzecznoéci z treécia art. 5 kc. Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2010 r. Sad Okregowy w G oddalil powodztwo i rozstrzygnal o kosztach postepowania. 2 U Z A S A D N I E N I E Powód A; E domagał się od Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w G w trybie postępowania cywilnego odszkodowania w kwocie 100.000 zł za niesłuszne aresztowanie go w latach 1992-1993 tj. w okresie od 10.03.1992 r. do 16.12.1993 r. W uzasadnieniu powoływał, że w dniu 10.03.1992 r. został bezprawnie aresztowany i oskarżony, zaś po 21 miesiącach został uniewinniony w sprawie IV K Sądu Wojewódzkiego w G . Za okres aresztowania nikt go do chwili obecnej nie przeprosił, nie dokonano również zaliczenia okresu aresztowania na poczet nowej kary. Jako podstawę żądania wskazał art. 417, zaś żądanie odszkodowania uzasadnił poniesionymi stratami moralnymi, fizycznymi i psychicznymi. Jednocześnie powód wskazał, że wcześniej występował o odszkodowanie w trybie przepisów kpk, jednakże z uwagi na złożenie wniosku po upływie roku, żądanie jego nie zostało uwzględnione. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, stawiając jednocześnie zarzut przedawnienia roszczenia. Nadto zarzucał, iż powód nie wykazał przesłanek odpowiedzialności pozwanego na podstawie art. 417 kc, w szczególności zaś aby aresztowanie było oczywiście niesłuszne albo działanie funkcjonariuszy wobec niego bezprawne. Skoro zaś brak jest bezprawności to nie zachodzi odpowiedzialność pozwanego zarówno z art. 417 kc jak i z art. 24 kc. Podnosił pozwany, że prowadzenie postępowania karnego jest co do zasady działaniem mieszczącym się w granicach porządku prawnego, tak samo jak stosowanie środków zapobiegawczych w tym postępowaniu. Następnie powód sprecyzował (k. , iż kwoty 100.000 zł domaga się wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia pozwu pozwanemu do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę i cierpienia, jakich doznał wskutek niesłusznego pozbawienia go wolności. Jednocześnie domagał się zasadzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu wskazywał, że po oddaleniu jego żądania w trybie przepisów kpk, powód pozostawał w przekonaniu, że nie przysługują mu już dalej idące roszczenia na podstawie art. 417 kc i to było przyczyną tego, że z żądaniem pozwu wystąpił dopiero w 2009 r., kiedy w czerwcu powziął wiedzę, że możliwe jest ubieganie się o odszkodowanie na drodze postępowania cywilnego. W związku z tym wnosił O nie uwzględnienie podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia, jako pozostającego w sprzeczności z treścią art. 5 kc. Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy w G oddalił powództwo i rozstrzygnął o kosztach postępowania.
--- STRONA 3 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 3 Sad I instancji ustalil, 2e wobec powoda A P prowadzone bylo postepowanie przygotowawcze w zwiazku z podejrzeniem popelnienia przez niego czynu karalnego. W trakcie powyiszego postepowania Sad Rejonowy w G zastosowal wobec powoda w dniu 10.03.1992 r. srodek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Nastepnie érodek ten przedluiono o kolejne okresy, w tym rowniei po wniesieniu aktu oskarienia, tj. w trakcie postepowania przed Sadem Wojewodzkim w G rozpoznajacym sprawe w I instancji. Sad Wojewodzki w G wydal w dniu 16.12.1993 r. wyrok uniewinniajacy powoda od popelnienia czynu zarzucanego aktem oskarienia i uchylil srodek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Powyzszy wyrok zostal utrzymany w mocy wyrokiem. Sadu Apelacyjnego w Gdafisku. Powéd wystapil nastepnie w dniu 12.06.1997 r. 0 przyznanie w trybie przepiséw kpk stosownego odszkodowania za niesluszne aresztowanie. Sad Wojewédzki w G postanowieniem 2 11.02.1998 r. oddalil wniosek powoda z uwagi na fakt zlozenia wniosku po uplywie z art. 489 owczesnego kpk. Orzeczenie to zostaio utrzymane w toku instancji przez Sad Apelacyjny w G Powod zwracai sie takze o zaliczenie mu powyiszego okresu tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolnoéci, jednak jego wniosku nie uwzgledniono z uwagi na brak przeslanki rownoczesnosci postepowafi okreélonej w kpk. (okolicznosci niesporne, dowody w zalaczonych aktach IV K ‘ Sadu Wojewodzkiego w G ., odpis postanowienia k. 90). Powyzszy stan faktyczny sprawy zostal ustalony przez Sad Okregowy jako bezsporny. W oparciu o wyiej dokonane ustalenia zwazyl Sad Okregowy, 2e powodztwo nie jest zasadne. Zdaniem Sadu I instancji w niniejszej sprawie brak jest moiliwosci zastosowania przepisu art. 417 kc. Przepisy kpk przewidywaly w dacie zdarzenia w treéci art. 489 kpk (obecnie art. 555 kpk) samodzielna i odrebna podstawe odpowiedzialnoéci Skarbu Pafistwa z tytulu nieslusznego aresztowania. W doktrynie przyjmuje sie, 2e przepisy powyisze, pomimo zamieszczenia w kodeksie postepowania karnego, maja w istocie charakter cywilny, z tym, 2e ustawa okresla odrebny tryb postepowania w tych sprawach. Dlatego, zdaniem sadu, skoro przepisy te stanowia lex specjalis w zakresie odpowiedzialnoéci Skarbu. Pafistwa w stosunku do art. 417 i nast. kc, gdyz reguluja ta nmterie w sposob swoisty i odrebny, to tym samym wylaczaja mozliwosc zastosowania do skutkéw ewentualnego nieslusznego aresztowania odpowiedzialnoéci okreslonej w art. 417 i nast. kc. Ta okolicznosc stanowi zas podstawe do oddalenia powodztwa z powodu braku odpowiedzialnosci pozwanego na podstawie art. 417 kc. 3 Sąd I instancji ustalił, że wobec powoda A P prowadzone było postępowanie przygotowawcze w związku z podejrzeniem popełnienia przez niego czynu karalnego. W trakcie powyższego postępowania Sąd Rejonowy w G' zastosował wobec powoda w dniu 10.03.1992 r. środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Następnie środek ten przedłużono o kolejne okresy, w tym również po wniesieniu aktu oskarżenia, tj. w trakcie postępowania przed Sądem Wojewódzkim w G rozpoznającym sprawę w I instancji. Sąd Wojewódzki w G wydał w dniu 16.12.1993 r. wyrok uniewinniający powoda od popełnienia czynu zarzucanego aktem oskarżenia i uchylił środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Powyższy wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem. Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Powód wystąpił następnie w dniu 12.06.1997 r. O przyznanie w trybie przepisów kpk stosownego odszkodowania za niesłuszne aresztowanie. Sąd Wojewódzki w G postanowieniem z 11.02.1998 r. oddalił wniosek powoda z uwagi na fakt złożenia wniosku po upływie z art. 489 ówczesnego kpk. Orzeczenie to zostało utrzymane w toku instancji przez Sąd Apelacyjny w G Powód zwracał się także o zaliczenie mu powyższego okresu tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności, jednak jego wniosku nie uwzględniono z uwagi na brak przesłanki równoczesności postępowań określonej w kpk. (okoliczności niesporne, dowody w załączonych aktach IV K ` Sądu Wojewódzkiego w G ., odpis postanowienia - k. 90). Powyższy stan faktyczny sprawy został ustalony przez Sąd Okręgowy jako bezsporny. W oparciu o wyżej dokonane ustalenia zważył Sąd Okręgowy, że powództwo nie jest zasadne. Zdaniem Sądu I instancji w niniejszej sprawie brak jest możliwości zastosowania przepisu art. 417 kc. Przepisy kpk przewidywały w dacie zdarzenia w treści art. 489 kpk (obecnie art. 555 kpk) samodzielną i odrębną podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa z tytułu niesłusznego aresztowania. W doktrynie przyjmuje się, że przepisy powyższe, pomimo zamieszczenia w kodeksie postępowania karnego, mają w istocie charakter cywilny, z tym, że ustawa określa odrębny tryb postępowania w tych sprawach. Dlatego, zdaniem sądu, skoro przepisy te stanowią lex specjalis w zakresie odpowiedzialności Skarbu. Państwa w stosunku do art. 417 i nast. kc, gdyż regulują tą nmterię w sposób swoisty i odrębny, to tym samym wyłączają możliwość zastosowania do skutków ewentualnego niesłusznego aresztowania odpowiedzialności określonej w art. 417 i nast. kc. Ta okoliczność stanowi zaś podstawę do oddalenia powództwa z powodu braku odpowiedzialności pozwanego na podstawie art. 417 kc.
--- STRONA 4 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 4 Niezaleinie od powyzszego, zwazyl Sad. Okregowy, 2e nawet gdyby przyjac, Ze dopuszczalne jest rozpatrywanie odpowiedzialnosci pozwanego Skarbu Pafistwa na podstawie przepisow o czynach niedozwolonych okreslonych w kc, Zadanie pozwu réwniei nie zasluguje na uwzglednienie. Powod opieral swoje roszczenie na tresci art. 417 kc. Z uwagi na fakt, ie jest to przepis prawa materialnego, do oceny skutkow zdarzefi nalezy zastosowaé przepisy obowiazujace w dacie kiedy zdarzenie wywolujace szkode mialo ndejsce. Wéwczas zas obowiazywal art. 418 kc, réwniez stanowiacy lex specjalis wobec art. 417 kc. Zgodnie z tym przepisem, jesli szkoda zostala wyrzadzona przez funkcjonariusza pafistwowego na skutek wydania orzeczenia, Skarb Pafistwa ponosil odpowiedzialnosé tylko wtedy, gdy przy wydaniu orzeczenia nastapilo naruszenie prawa scigane w trybie postepowania karnego lub dyscyplinarnego, a wina sprawcy szkody zostala stwierdzona wyrokiem karnym lub orzeczeniem dyscyplinarnym albo uznana przez organ przeloiony nad sprawca szkody. Powéd nie przedstawil Zadnych dowodow na okolicznosé, i2 zaszly przeslanki okreslone w powyzszynl przepisie, co powoduje rowniez niemozliwoéé uwzglednienia powodztwa na powyiszej podstawie. Nadmienic nalezy, 2e przepis ten utracil moc zgodnie z orzeczeniem Trybunalu Konstytucyjneqo dopiero z dniem 18.12.2001 r. Niezaleinie od powyiszego rozwazyl takie Sad Okregowy, gdyby nawet uznaé dopuszczalnosc oceny odpowiedzialnosci pozwanego w niniejszej sprawie na podstawie art. 417 kc, to powod rowniei nie wykazal przeslanek tej odpowiedzialnosci. W szczegolnosci slusznie zarzuca pozwany, iz powéd nie wykazal bezprawnosci dzialania pozwanego. Zgodzic sie bowiem naleiy 2 twierdzenien1 pozwanego, ii co do zasady dopuszczalne prawnie jest nie tylko prowadzenie postepowania karnego wobec osoby podejrzewanej o popelnienie czynu karalnego, ale takze dopuszczalne jest stosowanie wobec takiej osoby srodkéw zapobiegawczych (w tym stosowanie wobec takiej osoby srodkow zapobiegawczych (w tym tymczasowego aresztowania) w sytuacjach. wskazanych, w przepisach kpk. Wydawane w stosunku do powoda orzeczenia w tym zakresie opieraly sie na przepisach obowiazujacego wowczas prawa karnego procesowego, w ich uzasadnieniach wskazywano szczegolowo przeslanki jakimi kierowano sie przy wydawaniu przedmiotowych orzeczefi, ktore podlegaiy takze na skutek skladanych przez powoda zazalefi, kontroli instancyjnej. Nalezy podniesé, 2e o nieprawidlowosci powyiszych orzeczefi nie mote swiadczyc sam fakt, i2 nastepnie powoda uniewinniono od zarzucanego mu aktem oskarienia czynu. Dopuszczalnosé stosowania tymczasowego aresztowania nie jest bowiem uzaleiniona od faktu popelnienia przestepstwa ale od innych okolicznosci zwiazanych jedynie z uprawdopodobnieniem tego faktu. Sad w pelni zgadza sie ze stanowiskiem Sadu Apelacyjnego w Lublinie z 05.10.2009 r. II Ka 169/09, zgodnie z ktorym przypisanie orzeczeniu sadu cech bezprawnosci moze nastapié tylko 4 Niezależnie od powyższego, zważył Sąd. Okręgowy, że nawet gdyby przyjąć, że dopuszczalne jest rozpatrywanie odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa na podstawie przepisów o czynach niedozwolonych określonych w kc, żądanie pozwu również nie zasługuje na uwzględnienie. Powód opierał swoje roszczenie na treści art. 417 kc. Z uwagi na fakt, że jest to przepis prawa materialnego, do oceny skutków zdarzeń należy zastosować przepisy obowiązujące w dacie kiedy zdarzenie wywołujące szkodę miało núejsce. Wówczas zaś obowiązywał art. 418 kc, również stanowiący lex specjalis wobec art. 417 kc. Zgodnie z tym przepisem, jeśli szkoda została wyrządzona przez funkcjonariusza państwowego na skutek wydania orzeczenia, Skarb Państwa ponosił odpowiedzialność tylko wtedy, gdy przy wydaniu orzeczenia nastąpiło naruszenie prawa ścigane w trybie postępowania karnego lub dyscyplinarnego, a wina sprawcy szkody została stwierdzona wyrokiem karnym lub orzeczeniem dyscyplinarnym albo uznana przez organ przełożony nad sprawcą szkody. Powód nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność, iż zaszły przesłanki określone w powyższynl przepisie, co powoduje również niemożliwość uwzględnienia powództwa na powyższej podstawie. Nadmienić należy, że przepis ten utracił moc zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego dopiero z dniem 18.12.2001 r. Niezależnie od powyższego rozważył także Sąd Okręgowy, gdyby nawet uznać dopuszczalność oceny odpowiedzialności pozwanego w niniejszej sprawie na podstawie art. 417 kc, to powód również nie wykazał przesłanek tej odpowiedzialności. W szczególności słusznie zarzuca pozwany, iż powód nie wykazał bezprawności działania pozwanego. Zgodzić się bowiem należy z twierdzenieni pozwanego, iż co do zasady dopuszczalne prawnie jest nie tylko prowadzenie postępowania karnego wobec osoby podejrzewanej o popełnienie czynu karalnego, ale także dopuszczalne jest stosowanie wobec takiej osoby środków zapobiegawczych (w tym stosowanie wobec takiej osoby środków zapobiegawczych (w tym tymczasowego aresztowania) w sytuacjach. wskazanych, w przepisach kpk. Wydawane w stosunku do powoda orzeczenia w tym zakresie opierały się na przepisach obowiązującego wówczas prawa karnego procesowego, w ich uzasadnieniach wskazywano szczegółowo przesłanki jakimi kierowano się przy wydawaniu przedmiotowych orzeczeń, które podlegały także na skutek składanych przez powoda zażaleń, kontroli instancyjnej. Należy podnieść, że o nieprawidłowości powyższych orzeczeń nie może świadczyć sam fakt, iż następnie powoda uniewinniono od zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu. Dopuszczalność stosowania tymczasowego aresztowania nie jest bowiem uzależniona od faktu popełnienia przestępstwa ale od innych okoliczności związanych jedynie z uprawdopodobnieniem tego faktu. Sąd w pełni zgadza się ze stanowiskiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 05.10.2009 r. II Ka 169/09, zgodnie z którym przypisanie orzeczeniu sądu cech bezprawności może nastąpić tylko
--- STRONA 5 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 5 p0 ustaleniu, Ze orzeczenie to pozostaje w oczywistej sprzecznoéci z zasadniczymi i niepodlegajacymi roznej wykladni przepisami, przyjetymi standardami rozstrzygniec, albo wydane zostalo w oparciu o szczegolnie raiaco bledna wykladnie, czy niewlasciwe zastosowanie prawa. Chodzi wiec o orzeczenie, ktore ze wzgledu na swoja oczywistosé, nie wymaga glebszeqo zastosowania czy istotniejszej analizy prawniczej. Podobne stanowisko zajal Sad Najwyiszy w wyroku z dnia 16.01.2009 r. (III CNP 42/08), w ktérwn stwierdzil, Ze orzeczeniem niezgodnym Z prawem (...) jest takie orzeczenie, ktére jest niewatpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegajacymi roinej wykladni przepisami, 2 ogélnie przyjetymi standardami rozstrzygnieé albo zostalo wydane w wyniku szczegélnie raiaco blednej wykladni lub niewlasciwego zastosowania prawa, ktore jest oczywiste i nie wymaga glebszej analizy prawniczej. Niezgodnosc z prawem prawomocnego orzeczenia sadu powodujaca odpowiedzialnosé odszkodowawcza Skarbu Pafistwa musi miec wiec charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, tylko bowiem w takim przypadku orzeczeniu sadu mozna przypisaé cechy bezprawnosci. Nadto Sad Najwyzszy wskazal, Ze stan prawny wynikajacy z wykladni art. 77 ust. 1 Konstytucji nie moze byé rozumiany jako stworzenie podstawy prawnej do dochodzenia roszczefi odszkodowawczych w odniesieniu do kaidego wadliwego orzeczenia sadowego. Powod w niniejszej sprawie nie przedstawil Zadnych dowodow wskazujacych na mozliwosc postawienia orzeczeniom o zastosowaniu i przedluzeniu wobec niego tymczasowego aresztowania, okreslonych wyzej zarzutow. Powod nie wskazal ani nie wykazal Zadnych konkretnych okolicznosci majacych swiadczyc o bezprawnosci w powyiszym rozumieniu. Brak wykazania przeslanki bezprawnosci powoduje takie niemozliwosé uwzglednienia roszczenia opartego na tresci art. 24 kc, albowiem zgodnie 2 trescia powyiszego przepisu, ten czyje dobro zostaje zagrozone (naruszone) cudzym dzialaniem, moie Zadaé usuniecia skutkéw tego naruszenia, chyba, Ze nie jest ono bezprawne. Wreszcie podzielil Sad I instancji zgloszony przez pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia, zarowno zgodnie 2 obowiazujacym uprzednio art. 442 kc jak i obecnie obowiazujacym art. 4421 kc. W kazdym bowiem przypadku uplynal zarowno 3 jak i 10—cio letni okres przedawnienia od momentu kiedy powod powzial wiedze o szkodzie i osobie odpowiedzialnej do jej naprawienia (przy czym przez osobe odpowiedzialna do jej naprawienia nalezy w niniejszej sprawie rozumieé Skarb Pafistwa a nie konkretna jednostke organizacyjna tego podmiotu). Niewatpliwe zas jest, Ze taka wiedze powod powzial juz w 1993 r. Nie moina przy tym uwzglednié argumentéw powoda dotyczacych jego pobytu za granica, ktore rozwazane mogly byé jedynie z trybie przepisow postepowania karnego. Nie nmzna takie uznaé ogélniej, ie zgloszony przez pozwanego zarzut przedawnienia jest sprzeczny z zasadami wspélzycia spolecznego. Powéd bowiem nie wskazal w Zaden sposob z jaka konkretna zasada wspéliycia spolecznego 5 po ustaleniu, że orzeczenie to pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, przyjętymi standardami rozstrzygnięć, albo wydane zostało w oparciu o szczególnie rażąco błędną wykładnię, czy niewłaściwe zastosowanie prawa. Chodzi więc o orzeczenie, które ze względu na swoją oczywistość, nie wymaga głębszego zastosowania czy istotniejszej analizy prawniczej. Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16.01.2009 r. (III CNP 42/08), w którwn stwierdził, że orzeczeniem niezgodnym z prawem (...) jest takie orzeczenie, które jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia sądu powodująca odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa musi mieć więc charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, tylko bowiem w takim przypadku orzeczeniu sądu można przypisać cechy bezprawności. Nadto Sąd Najwyższy wskazał, że stan prawny wynikający z wykładni art. 77 ust. 1 Konstytucji nie może być rozumiany jako stworzenie podstawy prawnej do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych w odniesieniu do każdego wadliwego orzeczenia sądowego. Powód w niniejszej sprawie nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na możliwość postawienia orzeczeniom o zastosowaniu i przedłużeniu wobec niego tymczasowego aresztowania, określonych wyżej zarzutów. Powód nie wskazał ani nie wykazał żadnych konkretnych okoliczności mających świadczyć o bezprawności w powyższym rozumieniu. Brak wykazania przesłanki bezprawności powoduje także niemożliwość uwzględnienia roszczenia opartego na treści art. 24 kc, albowiem zgodnie 2 treścią powyższego przepisu, ten czyje dobro zostaje zagrożone (naruszone) cudzym działaniem, może żądać usunięcia skutków tego naruszenia, chyba, że nie jest ono bezprawne. Wreszcie podzielił Sąd I instancji zgłoszony przez pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia, zarówno zgodnie z obowiązującym uprzednio art. 442 kc jak i obecnie obowiązującym art. 4421 kc. W każdym bowiem przypadku upłynął zarówno 3 jak i 10-cio letni okres przedawnienia od momentu kiedy powód powziął wiedzę o szkodzie i osobie odpowiedzialnej do jej naprawienia (przy czym przez osobę odpowiedzialną do jej naprawienia należy w niniejszej sprawie rozumieć Skarb Państwa a nie konkretną jednostkę organizacyjną tego podmiotu). Niewątpliwe zaś jest, że taką wiedzę powód powziął już w 1993 r. Nie można przy tym uwzględnić argumentów powoda dotyczących jego pobytu za granicą, które rozważane mogły być jedynie z trybie przepisów postępowania karnego. Nie nwżna także uznać ogólniej, że zgłoszony przez pozwanego zarzut przedawnienia jest sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Powód bowiem nie wskazał w żaden sposób z jaką konkretną zasadą współżycia społecznego
--- STRONA 6 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 6 powyzszy zarzut mialby pozostawaé w sprzecznosci, co uniemozliwia uwzglednienie stanowiska powoda. Sad zas nie dopatrzyl sie takiej sprzecznosci. W szczegolnosci pobyt powoda za granica nie moze usprawiedliwiac opoznienia, skoro powod po powrocie z zagranicy byl w stanie wystapic z roszczeniem w trybie przepisow kpk, to rowniez mogl powziac wiedze na temat odpowiedzialnosci pozwanego na podstawie przepisow kc. Opoznienie nie moze byé usprawiedliwione faktem, ze powod starafi w tym zakresie nie podejmowal. Argumenty powoda na temat niesprawiedliwosci mozliwosci scigania go w postepowaniu karnym przez lat 30 zas krotszej mozliwosci dochodzenia przez niego roszczefi w postepowaniu cywilnym, moga byc co najwyzej przedmiotem rozwazafi Trybunalu Konstytucyjnego co do zgodnosci z konstytucja okreslonych przepisow prawa a nie przedmiotem rozwazafi w niniejszej sprawie. Marginalnie jedynie mozna wskazaé, ze kodeks karny przewiduje 30—letnie przedawnienie dla zbrodni zabojstwa (art. 101) co nie koresponduje w zadanej mierze co do ciezaru 2 kwestia tymczasowego pozbawienia wolnosci w ramach toczacego sie postepowania karnego w zwiazku. 2 zastosowaniem srodka zapobiegawczego. Analogicznie powod nie dowiédl w zaden sposob aby zachodzily jakiekolwiek nieprawidlowosci przy odmowie zaliczenia mu powyzszego okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary pozbawienia wolnosci, co rowniez uniemozliwia uwzglednienie powodztwa w tym zakresie. Majac na uwadze powyzsze okolicznosci Sad Okregowy nie dopatrzyl sie mozliwosci uwzglednienia powodztwa zarowno na wskazanych przez powoda podstawach prawnych, jak rowniez na innych podstawach prawnych, wynikajacych z przedstawionego stanu faktycznego sprawy i dlatego powodztwo oddalil w pkt. I wyroku na podstawie cytowanych wyzej przepisow a contrario. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 i 108 kpc. Apelacje od przedmiotowego wyroku wywiodl powod, zaskarzajac wyrok w calosci. Skarzacy zarzucil wyrokowi: naruszenie art. 417 k.c. polegajace na jego blednej wykladni i niezastosowaniu jako podstawy rozstrzygniecia ustalonego stanu faktycznego; naruszenie art. 24 k.c. w zw. z art.5 k.c. poprzez bledna wykladnie polegajaca na przyjeciu, 12 to na powodzie ciazy obowiazek wykazania bezprawnosci dzialania pozwanego polegajacego na nieslusznyn1 wobec powoda stosowaniu srodka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania; naruszenie art. 5 k.c. poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie niesluszne nieuwzglednienie zarzutu przedawnienia roszczenia powoda. 6 powyższy zarzut miałby pozostawać w sprzeczności, co uniemożliwia uwzględnienie stanowiska powoda. Sąd zaś nie dopatrzył się takiej sprzeczności. W szczególności pobyt powoda za granicą nie może usprawiedliwiać opóźnienia, skoro powód po powrocie z zagranicy był w stanie wystąpić z roszczeniem w trybie przepisów kpk, to również mógł powziąć wiedzę na temat odpowiedzialności pozwanego na podstawie przepisów kc. Opóźnienie nie może być usprawiedliwione faktem, że powód starań w tym zakresie nie podejmował. Argumenty powoda na temat niesprawiedliwości możliwości ścigania go w postępowaniu karnym przez lat 30 zaś krótszej możliwości dochodzenia przez niego roszczeń w postępowaniu cywilnym, mogą być co najwyżej przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z konstytucja określonych przepisów prawa a nie przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie. Marginalnie jedynie można wskazać, że kodeks karny przewiduje 30-letnie przedawnienie dla zbrodni zabójstwa (art. 101) co nie koresponduje w żądanej mierze co do ciężaru z kwestią tymczasowego pozbawienia wolności w ramach toczącego się postępowania karnego w związku. 2 zastosowaniem środka zapobiegawczego. Analogicznie powód nie dowiódł w żaden sposób aby zachodziły jakiekolwiek nieprawidłowości przy odmowie zaliczenia mu powyższego okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary pozbawienia wolności, co również uniemożliwia uwzględnienie powództwa w tym zakresie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy nie dopatrzył się możliwości uwzględnienia powództwa zarówno na wskazanych przez powoda podstawach prawnych, jak również na innych podstawach prawnych, wynikających z przedstawionego stanu faktycznego sprawy i dlatego powództwo oddalił w pkt. I wyroku na podstawie cytowanych wyżej przepisów a contrario. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 i 108 kpc. Apelację od przedmiotowego wyroku wywiódł powód, zaskarżając wyrok w całości. Skarżący zarzucił wyrokowi: - naruszenie art. 417 k.c. polegające na jego błędnej wykładni i niezastosowaniu jako podstawy rozstrzygnięcia ustalonego stanu faktycznego; - naruszenie art. 24 k.c. w zw. z art.5 k.c. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż to na powodzie ciąży obowiązek wykazania bezprawności działania pozwanego polegającego na niesłusznynx wobec powoda stosowaniu środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania; - naruszenie art. 5 k.c. poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie niesłuszne nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia roszczenia powoda.
--- STRONA 7 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 7 W oparciu. 0 wyiej wskazane zarzuty apelacji wniosl skarzacy o zmiane wyroku poprzez uwzglednienie powodztwa w calosci, ewentualnie o uchylenie zaskarzonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygniecia 0 kosztach postepowania. Ponadto reprezentujacy powoda ustanowiony 2 urzedu adwokat wnioskowal o zasadzenie na jego rzecz kosztéw nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzedu w postepowaniu odwolawczym wediug norm przepisanych, oswiadczajac jednoczesnie, ze nie zostaly one uiszczone ani w calosci, ani w czesci. W uzasadnieniu apelacji powod rozwinal sformulowane vv apelacji zarzuty, powolujac sie na orzecznictwo Sadu Najwyzszego. Pozwany Skarb Pafistwa nie zlozyl odpowiedzi na apelacje. Sad Apelacyjny ustalil i zwazyl co nastepuje: Apelacja okazala sie zasadna aczkolwiek z innych przyczyn, anizeli wskazane w jej tresci. Zgodzié nalezy sie z Sadem Okregowym, Ze w istocie stan faktyczny sprawy nie byl sporny pomiedzy stronami. Powod dochodzil odszkodowania oraz zadoséuczynienia z tytulu nieslusznego aresztowania. Sad Okregowy rozwazajac zasadnosc roszczenia slusznie w pierwszej kolejnosci wskazal, ze roszczenie powoda ma charakter cywilny, jednakze ustawodawca przewidzial odrebny tryb postepowania w tych sprawach i szczegolna regulacje odpowiedzialnosci Skarbu Pafistwa. Obecnie sa to przepisy art. 552559 k.p.c., a owczesnie przepis art. 489 kpc. Analizujac przepis art. 552 § 4 k.p.k. stwierdzic nalezy, ze odszkodowanie i zadoséuczynienie przysluguje rowniez w wypadku niewatpliwie niesiusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania. W dyspozycji tego przepisu mowa jest zarowno o odszkodowanie (w rozumieniu art. 361 § 2 k.c. dotyczy to szkody rzeczywistej (damnum energens) jak i utraconych korzysci Hlucrum cessans), jak i zadoscuczynienie, ktére nalezy laczyé z krzywda w zakresie dobr osobistych. W konsekwencji slusznie uznal Sad orzekajacy, ze ewentualna odpowiedzialnosc Skarbu Pafistwa nie moze w tym wypadku wynikac z dyspozycji art. 417 k.c. Roszczenia odszkodowawcze zwiazane z niewatpliwie nieslusznym aresztowaniem, zostaly przekazane przez ustawodawce do rozpoznania w szczegélnym trybie. Odmiennosé tego trybu, dotyczy nie tylko podstawy prawnej dochodzonego roszczenia, ale takze odmiennosci co do zasady odpowiedzialnosci, przeslanek odpowiedzialnosci, a takze okolicznosci egzoneracyjnych. Ponadto tryb ten zostal przewidziany dla sadow karnych o sciéle oznaczonej wlasciwosci rzeczowej, miejscowej oraz scisle okreslonym skladzie sadu orzekajacego. 7 W oparciu. o wyżej wskazane zarzuty apelacji wniósł skarżący o zmianę wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Ponadto reprezentujący powoda ustanowiony z urzędu adwokat wnioskował o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu odwoławczym według norm przepisanych, oświadczając jednocześnie, że nie zostały one uiszczone ani w całości, ani w części. W uzasadnieniu apelacji powód rozwinął sformułowane vv apelacji zarzuty, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego. Pozwany Skarb Państwa nie złożył odpowiedzi na apelację. Sad Apelacyjny ustalił i zważył co następuje: Apelacja okazała się zasadna aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli wskazane w jej treści. Zgodzić należy się z Sądem Okręgowym, że w istocie stan faktyczny sprawy nie był sporny pomiędzy stronami. Powód dochodził odszkodowania oraz zadośćuczynienia z tytułu niesłusznego aresztowania. Sąd Okręgowy rozważając zasadność roszczenia słusznie w pierwszej kolejności wskazał, że roszczenie powoda ma charakter cywilny, jednakże ustawodawca przewidział odrębny tryb postępowania w tych sprawach i szczególną regulację odpowiedzialności Skarbu Państwa. Obecnie są to przepisy art. 552-559 k.p.c., a ówcześnie przepis art. 489 kpc. Analizując przepis art. 552 § 4 k.p.k. stwierdzić należy, że odszkodowanie i zadośćuczynienie przysługuje również w wypadku niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania. W dyspozycji tego przepisu mowa jest zarówno o odszkodowanie (w rozumieniu art. 361 § 2 k.c. dotyczy to szkody rzeczywistej (damnum energens) jak i utraconych korzyści „lucrum cessans), jak i zadośćuczynienie, które należy łączyć z krzywdą w zakresie dóbr osobistych. W konsekwencji słusznie uznał Sąd orzekający, że ewentualna odpowiedzialność Skarbu Państwa nie może w tym wypadku wynikać z dyspozycji art. 417 k.c. Roszczenia odszkodowawcze związane z niewątpliwie niesłusznym aresztowaniem, zostały przekazane przez ustawodawcę do rozpoznania w szczególnym trybie. Odmienność tego trybu, dotyczy nie tylko podstawy prawnej dochodzonego roszczenia, ale także odmienności co do zasady odpowiedzialności, przesłanek odpowiedzialności, a także okoliczności egzoneracyjnych. Ponadto tryb ten został przewidziany dla sądów karnych o ściśle oznaczonej właściwości rzeczowej, miejscowej oraz ściśle określonym składzie sądu Orzekającego.
--- STRONA 8 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 8 Sad Apelacyjny w skladzie niniejszwn podziela poglad Sadu Apelacyjnego zaprezentowany w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. w sprawie 1227/09 (opublikowany w Przegladzie orzecznictwa Sadu Apelacyjnego w Gdafisku nr 2/2010, poz. 3 str. 22) zgodnie, z ktorym zachodzi w sprawie niewlasciwy tryb postepowania w rozumieniu art. 394 § 1 pkt. 1 kpc (por. takze postanowienie SN z 3 listopada 1969 r. III CRN 329/69, OSNC 1970 z 9, poz. 153). Zwazywszy ponadto na przepis art. 201 § 2 k.p.c. doszlo doprowadzenia przez Sad Okregowy sprawy w niewlasciwym trybie. W konsekwencji po stronie Sadu Okregowego powstal obowiazek rozpoznania sprawy w trybie wlasciwym lub przekazania jej do rozpoznania wlasciwemu Sadowi Karnemu. Co wiecej w mysl art. 202 zd. 3 k.p.c. niewlasciwy tryb postepowania sad bierze pod rozwage z urzedu w kazdym stanie sprawy. W przedmiotowej sprawie pomimo dostrzezenia innego trybu postepowania Sad Okregowy, nie podjal decyzji o przekazaniu sprawy wlasciwemu sadowi, w celu rozpoznania jej we wlasciwym trybie, co wiecej przeprowadzil postepowanie i wyrokowal w trybie niewlasciwym. W literaturze przedmiotu zwraca sie uwage na to, 2e rozpoznanie sprawy przez Sad I instancji nie powoduje z reguly niewaznosci postepowania, chyba, ze z niezachowaniem wlasciwego trybu wiaze sie sprzecznosc skladu orzekajacego z przepisami prawa lub tei Sad Rejonowy orzeknie w sprawie, w ktorej Sad Okregowy jest wlasciwy bez wzgledu na wartosé przedmiotu sporu (art. 379 pkt. 4 i 6 k.p.c.) W sprawie niniejszej zachodzi sytuacja gdy rozpoznanie sprawy przez Sad Okregowy w niewlasciwym trybie, nie tylko jest uchybieniem procesowym ale skutkuje tym, ze postepowanie pierwszoinstancyjne dotkniete bylo niewaznoscia. Otoz wlasciwy tryb postepowania przewidziany do rozpoznania roszczefi wynikajacych z faktu niewatpliwie nieslusznego tymczasowego aresztowania, przewidziany w art. 553559 k.p.k. wymaga orzekania przez Sad. Okregowy wyrokiem wydanym na rozprawie w skladzie trzech sedziow (art. 545 § 2 k.p.k.) Ewentualna ocena faktu, iz powod ubiegal sie juz wczesniej w trybie wlaéciwym zadoséuczynienia z tego tytulu musi byé takze dokonana przez sad karny. W konsekwencji zatem zbedne stalo sie ustosunkowanie sie do pozostalych zarzutow apelacji. Rzecza Sadu Okregowego bedzie zatem przekazanie sprawy do rozstrzygniecia wlasciwemu Sadowi Okregowemu w Gdafisku, Wydzialowi Karnemu stosownie do trybu wynikajacego z art. 552559 k.p.k. Oczywiscie gdyby nastapilo merytoryczne rozpoznanie sprawy pewne instytucje prawa cywilnego materialnego beda mialy zastosowanie w sprawie jak chociazby kwestia zadoscuczynienia za krzywde. Nalezy podkreslié, ze powéd konsekwentnie dochodzil zadoséuczynienia za krzywde, a zatem tak sformulowane roszczenie jest 8 Sad Apelacyjny w składzie niniejszym podziela pogląd Sądu Apelacyjnego zaprezentowany w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. w sprawie 1227/09 (opublikowany w Przeglądzie orzecznictwa Sądu Apelacyjnego w Gdańsku nr 2/2010, poz. 3 str. 22) zgodnie, z którym zachodzi w sprawie niewłaściwy tryb postępowania w rozumieniu art. 394 § 1 pkt. 1 kpc (por. także postanowienie SN z 3 listopada 1969 r. III CRN 329/69, OSNC 1970 z 9, poz. 153). Zważywszy ponadto na przepis art. 201 § 2 k.p.c. doszło doprowadzenia przez Sąd Okręgowy sprawy w niewłaściwym trybie. W konsekwencji po stronie Sądu Okręgowego powstał obowiązek rozpoznania sprawy w trybie właściwym lub przekazania jej do rozpoznania właściwemu Sądowi Karnemu. Co więcej w myśl art. 202 zd. 3 k.p.c. niewłaściwy tryb postępowania sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy. W przedmiotowej sprawie pomimo dostrzeżenia innego trybu postępowania Sąd Okręgowy, nie podjął decyzji o przekazaniu sprawy właściwemu sądowi, w celu rozpoznania jej we właściwym trybie, co więcej przeprowadził postępowanie i wyrokował w trybie niewłaściwym. W literaturze przedmiotu zwraca się uwagę na to, że rozpoznanie sprawy przez Sąd I instancji nie powoduje z reguły nieważności postępowania, chyba, że z niezachowaniem właściwego trybu wiąże się sprzeczność składu Orzekającego z przepisami prawa lub też Sąd Rejonowy orzeknie w sprawie, w której Sąd Okręgowy jest właściwy bez względu na wartość przedmiotu sporu (art. 379 pkt. 4 i 6 k.p.c.) W sprawie niniejszej zachodzi sytuacja gdy rozpoznanie sprawy przez Sąd Okręgowy w niewłaściwym trybie, nie tylko jest uchybieniem procesowym ale skutkuje tym, że postępowanie pierwszoinstancyjne dotknięte było nieważnością. Otóż właściwy tryb postępowania przewidziany do rozpoznania roszczeń wynikających z faktu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania, przewidziany w art. 553-559 k.p.k. wymaga orzekania przez Sąd. Okręgowy wyrokiem wydanym na rozprawie w składzie trzech sędziów (art. 545 § 2 k.p.k.) Ewentualna ocena faktu, iż powód ubiegał się już wcześniej w trybie właściwym zadośćuczynienia z tego tytułu musi być także dokonana przez sąd karny. W konsekwencji zatem zbędne stało się ustosunkowanie się do pozostałych zarzutów apelacji. Rzeczą Sądu Okręgowego będzie zatem przekazanie sprawy do rozstrzygnięcia właściwemu Sądowi Okręgowemu w Gdańsku, Wydziałowi Karnemu stosownie do trybu wynikającego z art. 552-559 k.p.k. Oczywiście gdyby nastąpiło merytoryczne rozpoznanie sprawy pewne instytucje prawa cywilnego materialnego będą miały zastosowanie w sprawie jak chociażby kwestia zadośćuczynienia za krzywdę. Należy podkreślić, że powód konsekwentnie dochodził zadośćuczynienia za krzywdę, a zatem tak sformułowane roszczenie jest
--- STRONA 9 ---
Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 9 wladny rozpoznac z uwagi na wyzej przytoczone przepisy Sad Okregowy, Wydzial Karny w trybie przewidzianym dla tego typu roszczefi. Zdaniem Sadu Apelacyjnego, ewentualne kwestie przeproszenia z tytulu naruszenia dobr osobistych spowodowanych w zwiazku z niewatpliwie nieslusznym tymczasowym aresztowaniem jako nieobjete wskazanym wyzej trybem mogloby byé rozstrzygane przez Sad cywilny zwazywszy jednakze, ze takie zadanie przez powoda nie zostaio sformulowane, roszczenie o zasadzenie zadoséuczynienia powinno byc rozpoznane przez sad karny. W swietle podniesionej wyzej okolicznosci nie zachodzi potrzeba do odnoszenia sie do zarzutow zwiazanych z naruszeniami prawa materialnego oraz procesowego zawartych w apelacji powoda. Majac powyzsze okolicznosci na wzgledzie Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. orzekl jak w pkt. II sentencji, natomiast orzeczenie w zakresie sprostowania zawarte w pkt. I wyroku wydano na mocy art. 350 § 1 i § 3 k.p.c. 9 władny rozpoznać z uwagi na wyżej przytoczone przepisy Sąd Okręgowy, Wydział Karny w trybie przewidzianym dla tego typu roszczeń. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, ewentualne kwestie przeproszenia z tytułu naruszenia dóbr osobistych spowodowanych w związku z niewątpliwie niesłusznym tymczasowym aresztowaniem jako nieobjęte wskazanym wyżej trybem mogłoby być rozstrzygane przez Sąd cywilny zważywszy jednakże, że takie żądanie przez powoda nie zostało sformułowane, roszczenie o zasądzenie zadośćuczynienia powinno być rozpoznane przez sąd karny. W świetle podniesionej wyżej okoliczności nie zachodzi potrzeba do odnoszenia się do zarzutów związanych z naruszeniami prawa materialnego oraz procesowego zawartych w apelacji powoda. Mając powyższe okoliczności na względzie Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. orzekł jak w pkt. II sentencji, natomiast orzeczenie w zakresie sprostowania zawarte w pkt. I wyroku wydano na mocy art. 350 § 1 i § 3 k.p.c.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Gdańsku - Wydział#I ACa 850/10 v#art. 417 kc#art. 24 kc.#art. 5 kc.#art. 489 owczesnego#art. 417 kc.#art. 489 kpk#art. 555 kpk#art. 418 kc#art. 77 ust. 1 Konstytucji#art. 24 kc#art. 442 kc#art. 4421 kc.#art. 417 k.c.#art. 24 k.c.#art.5 k.c.#art. 5 k.c.#art. 489 kpc.#art. 552 § 4 k.p.k.#art. 361 § 2 k.c.#art. 394 § 1 pkt.#art. 201 § 2 k.p.c.#art. 202 zd. 3 k.p.c.#art. 379 pkt.#art. 545 § 2 k.p.k.#art. 386 § 2 k.p.c.