Teza / krótkie omówienie
ochrony dóbr osobistych, sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne (por. wyrok Sąd
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
ufih . \'_"“' , =: ‘~~ ""1?5 =15 Sygn. akt I ACa 722/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2012 r. $L<,u;(;1/\J Sqd Apelacyjny W S. I Wydziai Cywilny: W sldadzie nastqpuj qcym: Przewodniczqcyr SSA Ryszard Iwankiewicz (spr.) Sqdziowie: SSA Maria Iwankiewicz SSA Malgorzata Gawinek Protokolantz sekretarz sqdowy Piotr Tarnowski po rozpoznaniu W dniu 11 stycznia 2012 1". na rozprawie W S. sprawy z powédztwa R. Z. przeciwko Skarbowi Pafistwa — Dyrektorowi Aresztu §1edczeg0 W C. 0 zap1atQ na skutek apelacji powoda od wyroku Sqdu Okrggowego W S. z dnia 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I C 570/10 I. oddala apelacjgg ‘ II. zasqdza 0d p0w0da na rzecz Prokuratorii Genéralnej Skarbu Pafistwa W W. kwotog 2.700 (dwa tysiqce siedemset) zlotych ufih' . Ą'_`¿" . =: `~~ "~:=5 =‹"=' Sygn. akt I ACa 722/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2012 r. Ŝtcczātąwł Sąd Apelacyjny w S. I Wydział Cywilny: W składzie następującym: Przewodniczący: SSA Ryszard Iwankiewicz (spr.) Sędziowie: SSA Maria Iwankiewicz SSA Małgorzata Gawinek Protokoiantz sekretarz sądowy Piotr Tarnowski po rozpoznaniu W dniu 11 stycznia 2012 r. na rozprawie w S. sprawy z powództwa R. Z. przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Aresztu Śledczego w C. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego W S. z dnia 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I C 570/10 I. oddala apelację; A II. zasądza od powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa W W. kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych
--- STRONA 2 ---
tytulem kosztéw zastgpstwa procesowego W postrgpowaniu apelacyjnym; III. przyznaje 0d Skarbu Pafistwa — Sqdu Okrsggowego w S. na rzecz radcy prawnego P. S; kwotg 3.321 (trzy tysiqce trzysta dwadzieécia jeden) zlote W tym podatek VAT, tytulem kosztéw nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzgdu W postgpowaniu apelacyjnym. SSA M Gawinel: SSA R. Iwankiewicz SSA M Iwankiewicz 2 tytułem kosztów zastępstwa procesowego W postępowaniu apelacyjnym; III. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego W S. na rzecz radcy prawnego P. S; kwotę 3.321 (trzy tysiące trzysta dwadzieścia jeden) złote W tym podatek VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu W postępowaniu apelacyjnym. SSA M Gawinek SSA R. Iwanlciewícz SSA M Iwarzkiewicz 2
--- STRONA 3 ---
Sygn. akt I AC21 7221/1 1 UZASADNIENIE Powod R. Z. Wystqpil Z powodztwem przeciwko pozwanomu Skarbowi Pafistwa Aresztowi Sledczemu W C. 0 zaplatq na jego rzecz kwoty 100.000 Z1 tytu1em zadoééuczynienia Wraz z ustawowyrni odsetkami od dnia. Wyroku. W uzasadnieniu pozwu podniosl, Ze W okresie osadzenia W pozwanej jednostce penitencjarnej od maja do czerwoa 2008 r., od czorwoa do Wrzeénia 2009 1‘. i od lutcgo 2010 r. do chwili wniesienia pozwu nie mia1 zapewnionych zgodnych Z przepisami Warunkow bytowych, gdyz cele mieszkalno bylty nadmierne przeludnione, nie posiadzfly Wiaéciwogo Wyposazenia, oéwietlenia i Wenty1acji, znacznie ograniczano dostqp do ciepiej wody, nie przestrzegano norm dietetycznyoh, a korzystanio Z sanitariatow nie zapewnialo intymnoéci. Pozwany Wnios1 o oddalenie powodztwa i zasqdzenie od powoda na jego rzeoi kosztow procesu, zaprzeczajap Wszystkim twierdzeniom powoda odnoénie przeludnienia, niewlaéoiwyoh Warunkow bytowych i sdnitarnych panujapych W pozwanej jodnostoe ponitoncj arnej. Wyrokicm Z dnia 31 sierpnia 2011 1'. Sqd Okrogowy W S. oddalil powodztwo i zasatdzfi od powoda na rzeoz pozWanego kwotq 3600 Z1 tytu1om kosztow zastopstwa prooesowego. Podstawo rozstrzygniqcia stanowily ustalenia, Wediug ktorych powod przobywai W Areszcie Sledczym W C. W okresie od 15 do 28 maja 2008 r., od 2 lipca do 29 Wrzeénia 2009 r., od 4 lutego do 20 lipca 2010 r., od 2 W1'ze§nia 2010 r. do 19 paidziernika 2010 r. oraz od 18 listopada 2010 r. do 20 grudnia 2010 r. W trakoie piewvszego Z pobytow powoda, tj. W olcresie od 15 do 28 maja 2008 r. wystqpowak w Areszcie stem przeludnienia, o czym informowany by1 Wlaéciwy segdzia penitencjarny. Powod przez caiy okres osadzenia W Areszcie Sledczym W C. przebywal na oddziale pierwszym, W celach mieszkalnych dwu i czteroosobowych. Cele te sq Wyposazone standardowo, posiadajq umywalkspz lustrem i zabudowany pe1nymi drzwiami kqcik sanitarny oddzielony W sposob trwaiypod pozostalej ozoéoi celi. KaZdy osadzony mia1 162140, szafkcg na rzeczy osobiste i taboret, do jego dyspozycji pozostawala rowniez miska, stolik do spozywania posi1l<oW i' érodki shliqoe do utrzymsmia ozystoéci W celi. Zgodnie z regulaminem Wydawane by1y rowniez osadzonym 3 nu Sygn. akt I ACa 722r'1 1 UZASADNIENIE Powód R. Z. wystąpił z powództwem przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu W C. o zapłatę na jego rzecz kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wyroku. W uzasadnieniu pozwu podniósł, że W okresie osadzenia W pozwanej jednostce penitencjarnej od maja do czerwca 2008 r., od czerwca do września 2009 r. i od lutego 2010 r. do chwili wniesienia pozwu nie miał zapewnionych zgodnych Z przepisami Warunków bytowych, gdyż. cele mieszkalne były nadmierne przeludnione, nie posiadały właściwego Wyposażenia, oświetlenia i wentylacji, znacznie ograniczano dostęp do ciepłej wody, nie przestrzegano norm dietetycznych, a korzystanie z sanitariatów' nie zapewniało intymności. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzcnie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, zaprzeczając wszystkim. twierdzeniom powoda odnośnie przeludnienia, niewłaściwych warunków bytowych i sanitarnych panujących W pozwanej jednostce penitencj arnej. Wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy w S. oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły ustalenia, według których powód przebywał W Areszcie Śledczym W C. w okresie od 15 do 28 maja 2008 r., od 2 lipca do 29 września 2009 r., od 4 lutego do 20 lipca 2010 r., od 2 września 2010 r. do 19 pażdziernika 2010 r. oraz od 18 listopada 2010 r. do 20 grudnia 2010 r. W trakcie pierwszego z pobytów powoda, tj. W okresie od 15 do 28 maja 2008 r. występował W Areszcie stan przeludnienia, o czym informowany był Właściwy sędzia penitencjarny. Powód przez cały okres osadzenia W Areszcie Śledczym W C. przebywał na oddziale pierwszym, W celach mieszkalnych dwu i czteroosobowych. Cele te są wyposażone standardowo, posiadają umywalkęz lustrem i zabudowany pełnymi drzwiami kącik sanitarny oddzielony W sposób trwałypod pozostałej części celi. Każdy osadzony miał łóżko, szaikę na rzeczy osobiste i taboret, do jego dyspozycji pozostawała również miska, stolik do spożywania posiłków i' środki służące do utrzymania czystości w celi. Zgodnie z regulaminem wydawane były równiez osadzonym 3 na
--- STRONA 4 ---
érodlci higieny. W celaoh jest Wentylaoja grawitacyjna, oéwietlenie jarzeniowe lub zwylde. Do kaidej z nich doprowadzona jest zaréwno ciepia jak i zirnna Woda, jednakie dostep do Wody oiepiej jest regiamentowany. W celaoh mieszkalnych sukcesywnie przeprowadzane sq remonty, Wszystkie okna Wymieniono na nowe plastikowe. Osadzeni mieli i maja; mozliwoéé posiadania W celach odbiornikow telewizyjnych i gier komputerowych, lcorzystania z czajnikow bezprzewodowych. W okresie pobytu W Areszcie powod mial mozliwoéé korzystania z maiej éwietlicy, siiowni i biblioteki, codziennie mogl Wyj éé na godzinny spacer. Czas oczekiwania na Wizyte lekarskq trwal nie dluzej niZ dwa dni, nieco d1u2szy byi okres oozekiwania na Wizyty speejalistyczne. W Areszcie Sledczym W zakresie Zywienia stosowana jest dicta podstawowa, Wyznaniowa i Iecznicza, ta ostatnia stosownie do zalecefi lekarza. Powod nie skladai Zadnych skarg do administracji Aresztu Siedozego W C., dotyczqcych Warunkow socjalnobytowych i opieki medycznej. W trakoie kontro1i penitencjarnej przeprowadzonej W czerwcu 2010 r. przez sedziego penitencjarnego Sacdu Okregowego W S. nie stwierdzono Zadnych nieprawidlowoéci odnoénie legainoslci osadzenia W Areszoie Sledozym W C., czy tei odnoénie Warunkow bytowyeh tam panuj apych. Na podstawie powyzszyoh ustalefi Sqd Okregowy powodztwo oparte na art. 24 k.c. W zw. z art. 448 l<.c. uzna1 za bezzasadne. Zdaniem Sqdu fakt, iz W okresie pierwszego pobytu powoda W Areszcie tmlajqoym trzynaécie dni, mialo miejsce przeludnienie nie przesaidza automatycznie o zasadnoéoi roszczenia, gdyi oceny czy doszlo do naruszenia dobr osobistych, nalezy dokonaé z uwzglednieniem pozostalych Warunkow odbywania kary, a. te, jak Wynika z zeznafi dyrektora Aresztu oraz sprawozdania sedziego penitenojarnego nie budzq zastrzezefi. Ponadto rnoziiwoéé umieszczenia osadzonego W celi, W ktorej powierzohnia na jednq osobq; Wynosi mniej nit 3 m2 przewidywai an. 248 § 1 Kodeksu karnego Wykonawczego, ktory utracfl moo obowiqzujqcq z dniem 6 grudnia 2009 r. Cele mieszkalne, W jakich powod przebywai, Wyp0SaZDI1€ byiy W odpowiedni sprzet kwaterunkowy, posiadaly Wentylacje, oéwietlenie, kapiki sanitarne odgrodzone od reszty celi W sposob trwaiy. Powod miai W celi dostep do zimnej i cieplej wody biezqcej, byl zaopatrywany W érodki ozysioéei i higieny osobistej, mogi korzystaé z kilku form spedzania czasu jak spacer, zajecia §VV161iiC0¥V6 i sportowe, mial zapewniony staly dostep do opieki medyoznej. Poz_a Wiasnymi, doéé ogolnikowymi twierdzeniami, powod nie przedstawii Zadnych okolicznoéei, czy dowodow, ktore dawalyby podstawe do przyjeciai Ze Warunki, W jakiohnprzebywal W Areszcie stwarzaly dla niego uciaghliwoéci nadmieme i dodatkowe W s1;osu.nl<u do tych, ktore sq nieodhioznie zwiqzane Z odbywaniem kary pozbawienia Wolnoéoi. Powod nie Wykazai, by doznal W czasie pobytu W Areszcie uszczerbku na zdrowiu i by ten uszczerbek spowodowany . _ 4 środki higieny. W celach jest wentylacja grawitacyjna, oświetlenie jarzeniowe lub zwykłe. Do każdej z nich doprowadzona jest zarówno ciepła jak i zimna woda, jednakże dostęp do Wody ciepłej jest regiamentowany. W celach mieszkalnych sukcesywnie przeprowadzane są remonty, Wszystkie okna wymieniono na nowe plastikowe. Osadzeni mieli i mają mozliwość posiadania W celach odbiorników telewizyjnych i gier komputerowych, korzystania z czajników bezprzewodowych. W okresie pobytu W Areszcie powód miał możliwość korzystania z małej świetlicy, siłowni i biblioteki, codziennie mógł wyj ść na godzinny spacer. Czas oczekiwania na wizytę lekarską trwał nie dłużej niż dwa dni, nieco dłuższy był okres oczekiwania na Wizyty specjalistyczne. W Areszcie Sledczym W zakresie żywienia stosowana jest dieta podstawowa, wyznaniowa i lecznicza, ta ostatnia stosownie do zaleceń lekarza. Powód nie składał żadnych skarg do administracji Aresztu Śledczego W C., dotyczących wartmków socjalno-bytowych i opieki medycznej. W trakcie kontroli penitencjarnej przeprowadzonej W czerwcu 2010 r. przez sędziego penitencjarnego Sądu Okręgowego W S. nie stwierdzono zadnych nieprawidłowości odnośnie legalności osadzenia W Areszcie Śledczym W C., czy też odnośnie Warunków bytowych tam panujących. Na podstawie powyższych ustaleń Sąd Okręgowy powództwo oparte na art. 24 k.c. W zw. z art. 448 k.c. uznał za bezzasadne. Zdaniem Sądu fakt, iz W okresie pierwszego pobytu powoda W Areszcie trwającym trzynaście dni, miało miejsce przeludnienie nie przesądza automatycznie o zasadności roszczenia, gdyż oceny czy doszło do naruszenia dóbr osobistych, należy dokonać z uwzględnieniem pozostałych Warunków odbywania kary, a te, jak wynika z zeznań dyrektora Aresztu oraz sprawozdania sędziego penitencjarnego nie budzą zastrzeżeń. Ponadto mozliwość umieszczenia osadzonego W celi, W której powierzchnia na jedną osobę wynosi mniej niz 3 mz przewidywał an. 248 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego, który utracił moc obowiązującą z dniem 6 grudnia 2009 r. Cele mieszkalne, W jakich powód przebywał, wyposażone były W odpowiedni sprzęt kwaterunkowy, posiadały wentylację, oświetlenie, kąciki sanitarne odgrodzone od reszty celi W sposób trwały. Powód miał W celi dostęp do zimnej i ciepłej wody bieżącej, był zaopatrywany W środki czystości i higieny osobistej, mógł korzystać z kilku form spędzania czasu jak spacer, zajęcia świetlicowe i sportowe, miał zapewniony stały dostęp do opieki medycznej. Poza własnymi, dość ogólnikowymi twierdzeniami, powód nie przedstawił żadnych okoliczności, czy dowodów, które dawałyby podstawę do przyjęcia, że warunki, W jakichnprzebywał W Areszcie stwarzały dla niego uciążliwości nadmierne i dodatkowe W stosunku do tych, które są nieodłącznie związane z odbywaniem kary pozbawienia wolności. Powód nie wykazał, by doznał W czasie pobytu W Areszcie uszczerbku na 'zdrowiu i by ten uszczerbek spowodowany _ _ 4
--- STRONA 5 ---
byi brakiem na.1e_2ytej opieki medycznej, czy tez niewitaéoiwymi Warunkami odbywania kary. W konsekwenoji Sad uznai, Ze powod nie wykazai przeslanki odpowiedzialnoéci pozwanego W postaci naruszenia jego dobr osobistych. Zgodnie z ogolna regu1a_ rozkiadu ciezaru dowodu Wyraritona. W art. 6 k.c., Sad stwierdzil takze, Ze nie zostaia spelniona druga z przeslanek W postaoi bezprawnoéci dzialania pozwanego, gdyz pozwany Wykazal zeznaniami dyrektora Aresztu Sledczego W C. i sprawozdaniem sedziego penitencjarnego, Ze Warunki W zakladzie karnym odpowiadaiy obowiazujacym normom. Wiarygodnoéé tych dowodow nie byla przez strong powodowa podwazana, Wobec czego Sad przyj ai je za podstawe ustalefi. W konsekwencjit Sad Wykluczyh aby zaistniaiy pozostaie przesianki odpowiedzialnoéci pozwanego za szkode, okreélone W art. 24 k.c. i 448 k.o., a takie W niepowoianych przez powoda art. 417 k.c. i art. 430 k.c. Stwierdzii nadto, Ze poza sferz1. dzifliflfi Whadczych, o ktorych mowa W art. 417 k.c., znajduje sie dziaialnoéé us1ugoWa zakiadu W zakresie sluiby zdrowia, ktora ksztaltuje sie na zasadach ogolnyoh, okreélonych W art. 416, 427, 430 i inne Kodeksu cywilnego. Przeslanlca odpowiedzialnoéoi uksztaltowanej na podstawie art. 430 k.c. jest opréoz bezprawnego zaohowania, szkody i zwiazku przyczynowego, takze Wina podwitadnego. PoWod zaskarzyl Wyrok W oaloéoi, wnoszac o jego zmiane poprzez orzeozeniezgodnie 2 Zadaniem ewentuainie o uohylenie skarionego Wyroku W ea1oéci i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sqdowi I instancji. Apelacje oparl na nastepuj aeyoh zarzutach: naruszenia art. 6 k.c. W ZW. z art. 24 l<.c. poprzez bledne przyjecie, Ze pozwany W sposob prawidiowy, zgodnie Z spoezywajacym na nim oiezarze dowodu, Wykazai, Ze Warunki W zakiadzie karnym, za ktore ponosil odpowiedzialnoéo odpowiadaly obowiazujaeym normom i Ze nie dosz1o do nanlszenia dobr osobistych powoda podozas gdy pozwany nie odniosi sie do konkretnych dokumentow irodiowych zawierajacych informacje jakie zostaly zapewnione powodowi Warunki odbywania kary, przyznajac tym samym, Ze Warunki te riie byliy odpowiednie; naruszenia art. 417 k.c. poprzez przyjecie, Ze dzialalnoéé zakladu karnego nie rnieéci sie W pojeciu ,,WykonyWania W1iB.(12Y publicznej" a W konsekwencji naruszenia art. 430 k.c. W zw. 2: art. 24 1<.o. poprzez uznanie, i2 WE1I‘L1l11(181I1~0dpOW16dZ.12i1I'10§C1 Skarbu Pafistwajest Wina; biednego ustalenia stanu faktyoznego polegajacego na przyjeoiu, i2 Warunki panujace W Areszcie Sledczym W C; nie stwarzaly dla powoda. dodatkowyoh uoiazliwoslci, niz te, ktore nieodiaoznie zwiazane sa z odbywaniern kary pozbawienia Wolnoéci, a tym samym fakt . _ 5 ._ J Q był brakiem należytej opieki medycznej, czy też niewłaściwymi warunkami odbywania kary. W konsekwencji Sąd uznał, że powód nie wykazał przesłanki odpowiedzialności pozwanego W postaci naruszenia jego dóbr osobistych. Zgodnie z ogólną regułą rozkładu ciężaru dowodu wyrażoną W art. 6 k.c., Sąd stwierdził także, że nie została spełniona druga z przesłanek W postaci bezprawności działania pozwanego, gdyż pozwany wykazał zeznaniami dyrektora Aresztu Śledczego W C. i sprawozdaniem sędziego penitencjarnego, że warunki W zakładzie karnym odpowiadały obowiązującym normom. Wiarygodność tych dowodów nie była przez stronę powodową podważana, wobec czego Sąd przyjął je za podstawę ustaleń. W konsekwencji, Sąd wykluczył, aby zaistniały pozostałe przesłanki odpowiedzialności pozwanego za szkodę, określone W art. 24 k.c. i 448 k.c., a także W niepowołanych przez powoda art. 4i'? k.c. i art. 430 k.c. Stwierdził nadto, że poza sferą działań władczych, o których mowa W art. 417 k.c., znajduje się działalność usługowa zakładu W zakresie służby zdrowia, która kształtuje się na zasadach ogólnych, określonych W art. 416, 427, 430 i inne Kodeksu cywilnego. Przesłanką odpowiedzialności ukształtowanej na podstawie art. 430 k.c. jest oprócz bezprawnego zachowania, szkody i związku p1'zyczynoWego, także wina podwładnego. Powód zaskarżył Wyrok W całości, Wnosząc o jego zmianę poprzez orzeczeniezgodnie z żądaniem ewentualnie o uchylenie skarżonego wyroku W całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Apelację oparł na następujących zarzutach: - naruszenia art. 6 k.c. W zw. z art. 24 k.c. poprzez błędne przyjęcie, że pozwany W sposób prawidłowy, zgodnie z spoczywającym na nim ciężarze dowodu, wykazał, że Warunki W zakładzie karnym, za które ponosił odpowiedzialność odpowiadały obowiązującym normom i że nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda podczas gdy pozwany nie odniósł się do konkretnych dokumentów źródłowych zawierających informacje jakie zostały zapewnione powodowi Warunki odbywania kary, przyznając tym samym, że warunki te nie były odpowiednie; - naruszenia art. 417 k.c. poprzez przyjęcie, ze działalność zakładu karnego nie mieści się W pojęciu „wykonywania władzy publicznej" a W konsekwencji naruszenia art. 430 k.c. W zw. z art. 24 k.c. poprzez uznanie, iż Warunkiemodpowiedzialności Skarbu Państwajest wina; - błędnego ustalenia stanu faktycznego polegającego na przyjęciu, iż Warunki panujące W Areszcie Śledczym W C; nie stwarzały dla powoda dodatkowych uciążliwości, niż te, które nieodłącznie związane są z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a tym samym fakt . _ 5 ._ J ±
--- STRONA 6 ---
przebywania powoda W celi mieszkalnej Wynoszacej ponitej 3 m2 oraz zarzucone pozwanernu nieprawidiowoéci jakie miaiy miejsoe W trakcie przebywania W pozwanej jednostce penitenojarnej, nie stan0Wi1y o naruszeniu jego dobr osobistyoh; naruszenia art. 233 § 1 k.p.e. poprzez przekroozenie granic swobodnej oceny doWod6W, polegajaee na 1)1‘8.1(1.1 oaioéciowej oceny materiahi dowodowego oraz dokonaniu ustalefi stanu faktyoznego pozostajacych W sprzecznoéci z treécia zebranego W sprawie materialu dowodowego, co skutkowaio biednym ustaleniem; iz nie dosz1o do naruszenia dobr osobistych powoda, mimo, i2 zostai on mnieszczony W celi mieszkalnej nie speiniajacej minimalnych Wymogow ustawowych, czul sie poniiony, zostaio naruszone jego praWo do poszanowania prywatnoéci, godnoéoi, Wskutek Warunkow W jakieh odbywai orzeczonq kare. Pozwany Wniosl o oddalenie apelacji i oboiagenie powoda kosztami postepowania apeiacyjnego Wediug norm przepisanych. ' Sad Apelacyjny zwaiyl, co nastepuje: Apeiaoja nie jest zasadna. Ustalenia faktyczne oraz ioh ooena prawna dokonana przez Sad Okregowy sa prawidlowe za Wyjatkiem przyjecia, Ze za ozynnoéci W zakresie siuiby zdrowia Skarb Palistwa odpowiada Wobec osoby pozbawionej wolnoéoi nie na podstawie art. 417 1<.o. leoz W oparciu o regulacje zawarte W art. 416, 427, 430 i inne k.c. Dziaiania Skarbu Pafistwa Wzgledem osadzonego W sferze obejmujacej ochrone zdrowia nie maja bowiem oharakteru usiugowego, lecz naleza do tzw. dziaiafi Wiadczych, o ktoryoh mowa W art. 41? k.c. Pozbawienie Woinoéei powoduje, Ze Skarb Pafistwa przejmuje prawo do regulowania Warunkow Zyeiowyeh osadzonego. W tym zalcresie zobowiazany jest do zapewnienia skazanernu odpowiednioh Warunkow bytowych i sanitarnych, W tym takze dostepu do s1u2by zdrowia. Skarb Pafistwa poprzez osadzenie realizuje zatern nie tylko zadania represyjne, lecz takze zwiazane z ochrona godnoéci czlowieka i jego zdrowia. Nalezy Wobeo tego uznaé, it jego odpowiedzialnoéé Wobec osadzonego za czymwéei W zakresie s1u2by zdrowia ksztaituje sie na zasadach okreélonych W art. 41? k.c. Stwierdzona nieprawidlowoéé pozostaje jednak bez Wp1yWu na trafnoéé rozstrzygniecia. Odnoszac sie do podniesionych W apelacji iarzutow dotyczaoyeh usialenia faktow zauwazyé nalezy, 2e zarzut biedu W ustaleniach faktycznych rnoze zostaé uznany za trafny jedynie Wowczas, gdy skarzacy Wykaze, Ze poczynione przez sad ustalenia. nie znajduja oparcia W caloksztaicie zebranego W Sp1‘&W1C‘H1&1I6I'12111.1 dowodowego, badé Ze ocena . . ._ ' ' 6 Q przebywania powoda w celi mieszkalnej wynoszącej poniżej 3 mz oraz zarzucone pozwanemu nieprawidłowości jakie miały miejsce w trakcie przebywania w pozwanej jednostce penitencjarnej, nie stanowiły o naruszeniu jego dóbr osobistych; - naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, polegające na braku całościowej oceny materiału dowodowego oraz dokonaniu ustaleń stanu faktycznego pozostających W sprzeczności z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, co skutkowało błędnym ustaleniem, iż nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, mimo, iż został on umieszczony W celi mieszkalnej nie spełniającej minimalnych wymogów ustawowych, czuł się poniżony, zostało naruszone jego prawo do poszanowania prywatności, godności, wskutek warunków W jakich odbywał orzeczoną karę. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i obciążenie powoda kosztami postępowania apelacyjnego według norm przepisanych. ' Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Ustalenia faktyczne oraz ich ocena prawna dokonana przez Sąd Okręgowy są prawidłowe za wyjątkiem przyjęcia, że za czynności W zakresie służby zdrowia Skarb Państwa odpowiada wobec osoby pozbawionej wolności nie na podstawie art. 417 k.c. lecz w oparciu o regulacje zawarte W art. 416, 427, 430 i inne k.c. Działania Skarbu Państwa względem osadzonego W sferze obejmującej ochronę zdrowia nie mają bowiem charakteru usługowego, lecz należą do tzw. działań władczych, o których mowa w art. 41? k.c. Pozbawienie wolności powoduje, że Skarb Państwa przejmuje prawo do regulowania warunków życiowych osadzonego. W tym zakresie zobowiązany jest do zapewnienia skazanernu odpowiednich warunków bytowych i sanitarnych, w tym także dostepu do służby zdrowia. Skarb Państwa poprzez osadzenie realizuje zatem nie tylko zadania represyjne, lecz także związane z ochroną godności człowieka i jego zdrowia. Należy wobec tego uznać, iż jego odpowiedzialność wobec osadzonego za czymiości w zakresie służby zdrowia kształtuje się na zasadach określonych w art. 41? k.c. Stwierdzona nieprawidłowość pozostaje jednak bez wpływu na trafność rozstrzygnięcia. Odnosząc się do podniesionych W apelacji zarzutów dotyczących ustalenia faktów zauważyć należy, że zarzut błędu W ustaleniach faktycznych może zostać uznany za trafny jedynie wowczas, gdy skarżący wykaże, że poczynione przez sąd ustalenia nie znajdują oparcia w całokształcie zebranego W sprawie »materiału dowodowego, bądź że ocena ` . __ " ' 6 1.
--- STRONA 7 ---
poszczegolnyoh dowodow pozostaje W sprzecznosoi z zasadami Iogicznego mysienia, doswiadozenia Zyciowego czy Wslcazaniami wiedzy. Konieczne jest zatem wskazanie, ktore z istotnyoh dowodow zostaiy pominiete, badi ktore z nich ocenione z naruszeniem przywoianych W}’Z6j zasad. Srodek odwolawczy zawierajapy zarzut bledu W ustaleniach faktycznych, nie speiniajacy powyzszych Wymagafi, stanowi W istooie jedyniebezpodstawna polemike ze stanowiskiem sqdu, korzystajaccym z ochrony przewidzianej W art. 233 k.p.c. Z kolei zarzut obrazy tego przepisy Wymaga wykazania, na czym polegaiy b1edy W ocenie konkretnych dowodow, z czego mialoby wynikaé, Ze dokonana przez sad ocena przekracza granice swobodne. Uzasadnienie Wyrolcu zawiera opis faktow, ktore Sad meriti uznat za udowodnione, Wskazuje dowody, na jakich Sad ten oparl sie, a takie Wyjasnia, dlaezego nie uznai twierdzefi przeciwnych. Rozwaiania Sadu sa W tym Wzgledzie Wyczerpujace i Wolne od biedow logicznyoh. Przeprowadzone postepowanie dowodowe nie zawiera przy tym brakow. Sad przeprowadzii dowéd na. okolicznosé Warunkow, W jakich przebywai powod W ozasie osadzenia, W tym ustaiii, czy oeie przydzielane powodowi byiy przeludnione. Zeznania T. P., bedaoego dyrektorem Aresztu Sledczego W C., zawieraja niezbedne informaoje W powyfzszym zakresie, W tym odpowiedzi na pytania zadane przez peinomoenika powoda. Strona powodowa nie izakwestionowala zeznafi tej osoby, peinomoonik powoda oswiadczyi, Ze nie Wnosi o przedstawienie dokumentow dotyozacych Stanu zaludnienia eel, W ktoryoh przebywai powod, _ a uprzedzony o zamiarze zamknieoia rozprawy nie zgiaszai liolejnyoh Wnioskow dowodowych. W konsekwencjil powyiszego brak jest materia1u dowodowego, ktory potwierdzaiby sforrnuiowane W pozwie zarzuty powoda, i2 cele, W ktéryeh przebywai, byiy Wyposazone niejarawidiowo, pozbawione nalezytej ‘W€I11L}'1€:1Cj1, obiektow sanitarnych, nie zapevmiaiy prawa do intymnosci, jak rowniez, 2e Warunki zywieniowe nie byly Wlaéeiwe. Dokonane ustaienia faktyczne nie naruszaja normy W3/ni1<aja.oej z art. 6 1<.o. Zagadnienie na kim, W danymi sporze spoczywa obowiazek udowodnienia faktow majacyoh istotne znaczenia dia rozstrzygnieoia sprawy, 1jest zaliczane do problematyki prawa rnaterialnego. Zgodnie z reguia rozldadu ciezaru dowodu (art. 6 1<.c. i art. 232 k.p.c.), na powodzie spoozywa obowiazek Wykazania okolioznosei, ktore W swietle przepisow prawa materialnego decyduja o powstaniu dochodzonego roszczenia. W oparoiu o art. 24 § 1 k.c. zarowno W doktrynie, jak i orzeoznictwie przyjmuje sie dwie podstawowe przes1an1<i oehrony dobr osobistyoh: naruszenie lub zagroienie dobra osobistego i bezprawnoéé tego nartlszenia lub zagrozenia. (por. Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 12 lipoa 2002 r., V CKN 1095/00). Konstrukeja Wskazanego przepisu Wskazuje jednoznacznie, 12 pierwsza przeslanka Winna . . . 1 T in poszczególnych dowodów pozostaje w sprzeczności z zasadami logicznego myślenia, doświadczenia życiowego czy wskazaniami wiedzy. Konieczne jest zatem wskazanie, które z istotnych dowodów zostały pominięte, bądź które z nich ocenione z naruszeniem przywołanych wyżej zasad. Środek odwoławczy zawierający zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, nie spełniający powyższych wymagań, stanowi w istocie jedyniebezpodstawną polemikę ze stanowiskiem sądu, korzystającym z ochrony przewidzianej w art. 233 k.p.c. Z kolei zarzut obrazy tego przepisy wymaga wykazania, na czym polegały błędy w ocenie konkretnych dowodów, z czego miałoby wynikać, że dokonana przez sąd ocena przekracza granice swobodne. Uzasadnienie wyroku zawiera opis faktów, które Sąd meriti uznał za udowodnione, wskazuje dowody, na jakich Sąd ten oparł się, a także wyjaśnia, dlaczego nie uznał twierdzeń przeciwnych. Rozważania Sądu są w tym względzie wyczerpujące i wolne od błędów logicznych. Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie zawiera przy tym braków. Sąd przeprowadził dowód na okoliczność warunków, W jakich przebywał powód w czasie osadzenia, w tym ustalił, czy cele przydzielane powodowi były przeludnione. Zeznania T. P., będącego dyrektorem Aresztu Śledczego W C., zawierają niezbędne informacje w powyższym zakresie, w tym odpowiedzi na pytania zadane przez pełnomocnika powoda. Strona powodowa nie zakwestionowała zeznań tej osoby, pełnomocnik powoda oświadczył, że nie wnosi o przedstawienie dokumentów dotyczących stanu zaludnienia cel, w których przebywał powód, _ a uprzedzony o zamiarze zamknięcia rozprawy nie zgłaszał kolejnych wniosków dowodowych. W konsekwencji powyższego brak jest materiału dowodowego, który potwierdzałby sformułowane w pozwie zarzuty powoda, iż cele, w których przebywał, były wyposażone nieprawidłowo, pozbawione należytej wentylacji, obiektów sanitarnych, nie zapewniały prawa do intymności, jak również, że warunki żywieniowe nie były właściwe. Dokonane ustalenia faktyczne nie naruszają normy wynikającej z art. 6 k.c. Zagadnienie na kim, w danymi sporze spoczywa obowiązek udowodnienia faktów mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, jest zaliczane do problematyki prawa materialnego. Zgodnie z regułą rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c.), na powodzie spoczywa obowiązek wykazania okoliczności, które W świetle przepisów prawa materialnego decydują o powstaniu dochodzonego roszczenia. W oparciu o art. 24 § 1 k.c. zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się dwie podstawowe przesłanki ochrony dóbr osobistych: naruszenie lub zagrożenie dobra osobistego i bezprawność tego naruszenia lub zagrożenia. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2002 r., V CKN 1095/00). Konstrukcja -wskazanego przepisu wskazuje jednoznacznie, iż pierwsza przesłanka winna ` . . I T na
--- STRONA 8 ---
zostaé Wykazana zgodnie z regu1a zawarta W art. 6 k.o., W stosuniiu do drugiej ustawodawca WpI‘OW£1C1Z1i domniemanie prawne. Oznacza. to, Ze osoba, ktora dochodzi ochrony dobr osobistych jest zwolniona z Wykazywania bezpravmoéci dzia1ania pozwanego, jednakzfe ciaczy na niej obowiazek udowodnienia, Ze dziaianie to skutkowaio naruszeniem jej dobra osobistego. W konsekwencji talc sformuiowanych przesianek roszczenia W judykaturze Wielokrotnie podkreéia sie, Ze rozpoznajac sprawe W przedmiooie ochrony dobr osobistyoh, sad powinien W pierwszej kolejnosci ustalié, czy doszio do namszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustaiié, czy dziaianie pozwanego byio bezprawne (por. Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 17 czerwca 2004 r., V CK 609/O3, LEX nr 109404, Wyrok Sadu Apelaoyjnego W Warszawie z dnia 9 stycznia 2007 r., VI ACa 569/06, M.PraWn.2008/16/885). Przedstawiona wyzej Wykladnia, oparta na niebudzacym Watpliwoslci interpretaoyjnych przepisie art. 24 § 1 14.0. i utrwalona juZ W doktrynie i orzecznictwie, nie pozwala na zaakceptowanie pogiadu zaprezentowanego W tezie Wyroku Sadu Najwyzszego z dnia 28 lutego 2007 r. C CSK 431,106 (OSNC 2008/U 13), na ktory poWo1uje sie skarzacy, a Wediug ktorego, na pozwanym spoozywa obowiqzek Wykazania, Ze nie doszlo do naruszenia dobr osobistych osadzonego Wskutek Warunkow W zakiadzie ltarnym, W jakirn przebywai. Przerzueenie 11a Skarb Pafistwa oieiaru dowodu W zakresie dotyczaoym naruszenia dobr osobistyoh nie znajduje Zadnej podstawy prawnej. Domniemanie zawarte W art. 24 § 1 k.c. nie obejmuje faktu naruszenia dobr osobistyeh, lecz Wylaoznie bezprawnosé dzia1ania naruszajacego. R6Wnie2 Zaden inny przepis szczegolny nie uprawnia do zmiany oiezaru dowodzenia W tym zakresie, ani nie Wprowadza domniemania naruszenia dobr osobistyoh W sytuaoji fEl1€'E}’CZn6_j objetej sporem. W konsekwenoji powyrészego obowidzkiem powoda byio Wykazanie, Ze W3I'L1IL1(1 osadzenia naruszyly jego dobra osobiste. Dokonujac Weryfikacji prawidlowosoi ooeny roszczenia powoda, Sad Apelaoyjny przychylfl sie do pogladu, i2 nie kazdy przypadek osadzenia W ceii, W ktorej na kazdego z osadzonym przypada mniej niz 3 mg powierzchni éwiadczy o naruszeniu dobr osobistyeh. Prawo do godnego odbywania kary pozbawienia Wolnoéci niewatpliwie nalezy zaliczyé do katalogu dobr osobistych podlegajacych ochronie. Odbywanie kary pozbawienia Woinosci W przeludnionych ceiach, z nieoddzieiona toaleta i weziem sanitarnym, Z niewystarczajaca liczba iozek i nieodpowiednia Wentylacja oraz inn}/mi uoiazliwoéciami moze stanowié przejaw ponizajaeego traktowania, prowadzapego do iiaruszenia godnosoi osob jaozbawionych Wolnosci. Na grunoie prawa po1s1_<iego moZe to uzasadniaé Zadanie zasadzenia zadoséuozynienia na podstawie art. 24 w zwiqzku 2 art. 448 k.c. jako naruszajace dobra osobiste skazanego: godnosé i prawo dojntymnosci. Przy ocenie, czy doszlo do naruszenia _' ' 8 zostać wykazana zgodnie z reguła zawartą w art. 6 k.c., w stosunku do drugiej ustawodawca wprowadził domniemanie prawne. Oznacza to, że osoba, która dochodzi ochrony dóbr osobistych jest zwolniona z wykazywania bezprawności działania pozwanego, jednakże ciąży na niej obowiązek udowodnienia, że działanie to skutkowało naruszeniem jej dobra osobistego. W konsekwencji tak sformułowanych przesłanek roszczenia W judykaturze wielokrotnie podkreśla się, że rozpoznając sprawę W przedmiocie ochrony dóbr osobistych, sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2004 r., V CK 609/03, LEX nr 109404, wyrok Sądu Apelacyjnego W Warszawie z dnia 9 stycznia 2007 r., VI ACa 569/06, M.Prawn.2008/16/885). Przedstawiona wyzej wykładnia, oparta na niebudzącym wątpliwości interpretacyjnych przepisie art. 24 § 1 k.c. i utrwalona już w doktrynie i orzecznictwie, nie pozwala na zaakceptowanie poglądu zaprezentowanego W tezie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2007 r. C CSK 431„"06 (OSNC 200811/ 13), na który powołuje się skarżący, a według którego, na pozwanym spoczywa obowiązek wykazania, że nie doszło do naruszenia dóbr osobistych osadzonego wskutek warunków w zakładzie karnym, w jakim przebywał. Przerzucenie na Skarb Państwa ciężaru dowodu w zakresie dotyczącym naruszenia dóbr osobistych nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Domniemanie zawarte w art. 24 § l k.c. nie obejmuje faktu naruszenia dóbr osobistych, lecz wyłącznie bezprawność działania naruszającego. Również żaden inny przepis szczególny nie uprawnia do zmiany ciężaru dowodzenia w tym zakresie, ani nie wprowadza donmiemania naruszenia dóbr osobistych w sytuacji faktycznej objętej sporem. W konsekwencji powyższego obowiązkiem powoda było wykazanie, że warunki osadzenia naruszyły jego dobra osobiste. Dokonując weryfikacji prawidłowości oceny roszczenia powoda, Sąd Apelacyjny przychylił się do poglądu, iż nie każdy przypadek osadzenia w celi, W której na kazdego z osadzonym przypada mniej niż 3 mz powierzchni świadczy o naruszeniu dóbr osobistych. Prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie. Odbywanie kary pozbawienia wolności W przeludnionych celach, z nieoddzieloną toaletą i węzłem sanitarnym, z niewystarczającą liczbą łóżek i nieodpowiednią wentylacją oraz innymi uciążliwościami może stanowić przejaw ponizającego traktowania, prowadzącego do naruszenia godności osób pozbawionych wolności. Na gruncie prawa polskiego może to uzasadniać żądanie zasądzenia zadośćuczynienia na podstawie art. 24 w związku z art. 448 k.c. jako naruszające dobra osobiste skazanego: godność i prawo dointymności. Przy ocenie, czy doszło do naruszenia _' ' 8
--- STRONA 9 ---
dobr osobistych W Wyniku niepraWid1oWosei dotyczacych Warunkow osadzenia, nie moze byé jednak Zadnego automatyzmu: Nie kazda dolegliwosé W postaci doznania przykrosci stanoWi o naruszeniu dobr osobistych, ale tylko taka, ktora Wedle przeoietnyoh ocen przyjmowanych W spoieezefistwie przekracza prog dozwolonych zachowafi i nie jest maiej Wagi. Z zaiozenia tego Wynika, Ze nie moze bye miarodajny Wylaoznie stan uczué oraz miara indywidualnej Wrazliwosci powoda, lecz takze caloksztalt okolicznosoi rozpatrywanego przypadku. Analogicznie zatem niezbedne jest ustalenie, czy i jaki Wpiyw na dobra osobiste W postaci godnosci, prawa do intyrnnosci badi innych dobr osobistych osadzonego miaiy nieprawidiowosci W zakresie Warunkow osadzenia. W swietle najnowszego orzeoznictwa Sadu Najwyiszego, samo osadzenie W przeludnionej celi nie jest jednak Wystarozajaea podstawa do uwzgiednienia Zadania zasadzenia zadoséuczynienia (por. orzeczenie Sadu Najwyzszego Wydane W sprawie o sygn. akt V CSK 113/ 1 1, a takze Wyrok Sadu Apelacyjnego We Wrociawiu z dnia 6 grudnia 2007 r., I ACa 499/07, OSAW2009/2/128) Zarzuty powoda co do nieprawidlowych Warunkow panujaoyoh W Areszcie Sledczym W C. okazaiy sie niezasadne, poza okolicznoscia, iz w okresie od 15 do 28 maja. 2008r. powod przebywai W ce1i, W ktorej Wymog 3 m2 powierzchni na osobe nie zostai speiniony. Urnieszczenie go W takiej celi mogio stanowié naruszenie godnosci i prawa do prywatnoéci. Powod jednak nie Wykazai, by przej sciowe (13dniowe) przebywanie W ciasnej celi WyWo1a1o u niego negatywne skutki psychiczne lub fizyczne powodujaoe poozuoie krzywdy. Nie doWi6d1 Wiec, czy doznal krzywdy, ktorej zadoséuczynienia domaga sie poprzez zgioszone roszozenie o zapiate. Wymaga natoiniast podkreslenia, i2 zgodnie z art. 6 1<.c. W ZW. z art. 232 zd. pierwsze k.p.c. dokonanie ustaiefi zbieinych 2 podniesionymi przez strone twierdzeniarni uzaleinione jest od naprowadzenia dowodow na obj ete nimi okoiicznosoi, badi te2 zaistnienia sytuacji przewidzianej W dyspozycjaoh przepisow art. 229 W 231 1<.p.c. pozwalajacyoh na uznanie tyoh twierdzefi za przyznane lub Wynikajace Z dornniemafi faktyoznyoh. Twierdzenie strony nie jest dowodem i nie moze stanowié podstawy dokonania ustaieii faktyoznych. Ponadto W niniejszej sprawie powod zrezygnowal ze ziozenia zeznali W sprawie, nie stawiajac sie na Wezwanie sadu. Z przedstawionych przyczyn na podstawie art. 385 k.p.o. Sad Apelacyjny apelacje powoda oddalii W caiosci, obciazajac go W oparciu 0 art. 98 § 1 i 3 k.p.o. W zw. z art. 99 k.p.c. obowiazkiem zwrotu przeciwnikowi poniesion)/ch‘ przez niego kosztow ppostepowania apelaeyjnego, ktoryc11 Wysokosé zostala ustalona zgodnie 2 § 6 pkt 6 W 2W, 2 § 13 ust. 1 p1<t2 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci W sprawie opiat za ozynnosci adwokaokie (. . .) (DZ. U. z 2002 r. I11‘ 163 poz. 1348 ze z1n.). 9 dóbr osobistych W wyniku nieprawidłowości dotyczących warunków osadzenia, nie może być jednak żadnego autoinatyzmu: Nie każda dolegliwość w postaci doznania przykrości stanowi o naruszeniu dóbr osobistych, ale tylko taka, która wedle przeciętnych ocen przyjmowanych w społeczeństwie przekracza próg dozwolonych zachowań i nie jest małej wagi. Z założenia tego wynika, ze nie może być miarodajny wyłącznie stan uczuć oraz miara indywidualnej wrażliwości powoda, lecz takze całokształt okoliczności rozpatrywanego przypadku. Analogicznie zatem niezbędne jest ustalenie, czy i jaki wpływ na dobra osobiste w postaci godności, prawa do intymności bądź innych dóbr osobistych osadzonego miały nieprawidłowości W zakresie warunków osadzenia. W świetle najnowszego orzecznictwa Sądu Najwyższego, samo osadzenie W przeludnionej celi nie jest jednak wystarczającą podstawą do uwzględnienia żądania zasądzenia zadośćuczynienia (por. orzeczenie Sądu Najwyższego wydane w sprawie o sygn. akt V CSK 113/ 1 1, a także Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 6 grudnia 2007 r., I ACa 499/07, OSAW2009/2/128) Zarzuty powoda co do nieprawidłowych warunków panujących w Areszcie Śledczym W C. okazały się niezasadne, poza okolicznością, iż W okresie od 15 do 28 maja 2008r. powód przebywał w celi, W której wymóg 3 mz powierzchni na osobę nie został spełniony. Umieszczenie go w takiej celi mogło stanowić naruszenie godności i prawa do prywatności. Powód jednak nie wykazał, by przejściowe (13-dniowe) przebywanie w ciasnej celi wywołało u niego negatywne skutki psychiczne lub fizyczne powodujące poczucie krzywdy. Nie dowiódł więc, czy doznał krzywdy, której zadośćuczynienia domaga się poprzez zgłoszone roszczenie o zapłatę. Wymaga natomiast podkreślenia, iż zgodnie 2 art. 6 k.c. w zw. z art. 232 zd. pierwsze k.p.c. dokonanie ustaleń zbieżnych z podniesionymi przez stronę twierdzeniami uzależnione jest od naprowadzenia dowodów na objęte nimi okoliczności, bądź też zaistnienia sytuacji przewidzianej w dyspozycjach przepisów art. 229 « 231 k.p.c. pozwalających na uznanie tych twierdzeń za przyznane lub wynikające z domniemań faktycznych. Twierdzenie strony nie jest dowodem i nie może stanowić podstawy dokonania ustaleń faktycznych. Ponadto W niniejszej sprawie powód zrezygnował ze złożenia zeznań W sprawie, nie stawiając się na wezwanie sądu. Z przedstawionych przyczyn na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Apelacyjny apelację powoda oddalił w całości, obciążając go W oparciu o art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. obowiązkiem zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów "postępowania apelacyjne-go, których wysokość została ustalona zgodnie 2 § 6 pkt 6 W zw._ z § 13 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości W sprawie opłat za czynności adwokackie (. . .) (DZ. U. z 2002 r. nr 163 poz. 1348 ze z1n.). - 9
--- STRONA 10 ---
Na podstawie § 6 pkt 6 W zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 W ZW. z § 2 ust. 1 i 3 i § 15 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci W sprawie opiat za ezynnosci radcdw prawnych (...) (Dz. U. Z 2002 r. nr 163 poz. 1349 ze zm.) przyznano pehiomocnikowi powoda zwrot kosztow pomoey prawnej udzielonej z urzedu. SSA. M. Gawinek SSA R. Iwankiewicz SSA M. Iwankiewicz ' 10 Na podstawie § 6 pkt 6 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 1 i 3 i § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości W sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) (Dz. U. z 2002 r. nr 163 poz. 1349 ze zm.) przyznano pełnomocnikowi powoda zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. SSA. M. Gawinek SSA R. Iwankiewicz SSA M. Iwankiewicz ' 10
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Apelacyjny w S.#I ACa 722/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2012 r.#art. 24 k.c.#art. 448 k.c.#art. 6 k.c.#art. 417 k.c.#art. 430 k.c.#art. 233 § 1 k.p.e.#art. 233 § 1 k.p.c.#art. 233 k.p.c.#art. 232 k.p.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 6 k.o.#art. 232 zd.#art. 385 k.p.o.#art. 99 k.p.c.#art. 385 k.p.c.