Teza / krótkie omówienie
odstapienia od obciazania powoda na rzecz pozwanego Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego w S., wobec ktorego‘ powodztwo zostaio oddalone". W uzasadnieniu zazalenia skarzacy wyrazii zapatrywanie, ze ,,pomimo jednolitoéci poz
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
~r Sygn. akt I ACa 670!10 I AC2 1190/10 .. u_._‘.“,§§, ~ »*1$%"‘3* Jug?/»‘1&= . aw WYROK ' W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' Sad Apeiacyjny w Bialymstoku I Wydziat Cywilny W skdadzie: ' Przewodniczqcy ' : SSA Irena EjsmontWiszowata Sedziowie . : SA Magdalena Pankowiec SA Elzbieta Biefikowska (spr.) Protokolant : Urszula Westfal po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2011 r. w Biaiymstoku na rozprawie sprawy z powédztwa J. J. Dnia 26 stycznia 2011 r przeciwko Skarbowi Pafistwa: Aresztowi Sledczemu w s. i Aresztowi Qledczemu w. M. w W., Samodzielnemu PubiicznemuAASzpitaAlowi Wojewédzkiemu w S. ' 0 zaplatg 1s_ ~r Sygn. akt I Aßa 670110 I AC: 1190/10 ._ u_.¬.“,~¿§_, ~ „i1$=:“ł*~ '*|ř3'›*~`>s= z wsz WYROK ' W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ` Sąd Apelacyjny w Białymstoku I Wydział Cywilny w składzie: ` Przewodniczący ` : SSA Irena Ejsmont-Wiszowat-a Sędziowie .. : SA Magdalena Pankowiec SA Elżbieta Bieńkowska (spr.) Protokolant : Urszula Westfal po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2011 r. w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa J. J. Dnia 26 stycznia 2011 r przœiwko skarbowi Państwa: Areszmwi śiedczemu w s. i Areszmwi śiedzzzemu w. - - M. w W., Samodzielnemu Pubłicznemu¿Szpitalowí Wojewódzkiemu w S. ' o zapłatę 18_
--- STRONA 2 ---
na skutek apelacjipozwanego Skarbu Pafistwa Aresztu"Sleclczego W. M. w W. i zaiajenia Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego w S. od wyroku Sqciu Okrggowego w Suwafikach z clnia 30 Wrzeénia 2010 r. sygn. akt 1C 498108 I. zmienia zaskarioriy wyrok: w punkcie I w ten sposéb, 2e zasqdza na rzecz powoda J. J. od Skarbu Pafistwa Aresztu Qledczego W. M. w W. kwotq 15.000 (piqtnaécie tysiqcy) _ zl i_od Sambdzielnego Publicznego Szpitala Wpjewédzkiego w S. kwoteg 15.000 (pigtnaécie tysiecy) zl, w punkcie IV w ten sposéb, 2e zasqdza od powoda J. J. na rzecz pozwanego " ' Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego w S. 2.900 (dwa tysiqce dziewigéset) zi tytutem _zwrotu koszt§'aw procesu; ' ll. ocldaja apelacjg w pozostalej czgéci; Ill. zasqdza od Skarbu Pafistwa Aresztu éledczego W. M. w W. na rzecz powoda kwotg 900 2% tytuiem zwrotu czgéci kosztéw zastepstwa procesowego za drugq instancje; _ " IV. przyznaje radcy prawnemu E. T. kwote 1.098 zi, tytuiem wynagrodzenia za l ' éwiadczonq z urzgdu w drugiej instancji pomoc prawnq i nakazuje_ wyplacié _ ; jq Skarbowi Pafistwa — Sqdowi Okrggowemu w 8.; _ V. nékazuje éciqgnqé od powoda, z zasqdzonego roszczenia, n'a rzecz Skarbu Paflstwa — Sqdu OKFQQOWBQO w S. kwotq 750 2} tytu%em czeéci optaty od apelacji. _ UZASADNIENIE Powéd J. J. wnosi+ 0 zasgdzenie od Skarbu Pafistwa — Aresztu Sledczego W S. 30.000 z{ot'ych tytuiem odszkodowania i 50.000 ziotych tytufem zadoééuczynienia. W toku procesu “Sad wezwai do udziaku w sprawie — jako statio fisci Skarbu Pafistwa 'Areszt Sleclczy W. M. w W. oraz dopozwaf na Wniosek powoda Samodzielny Publiczny Szpital Wojewédzki w S. . ' " _19 »~ na skutek apelacji-pozwanego Skarbu Państwa Aresztuśleclczego W. - NI. w W. i zażalenia Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego w S. od wyroku Sądu Okręgowego w Suwałkach z dnia 30 'września 2010 r. sygn. akt 1 C 498108 I. zmienia zaskarżony wyrok: . - w punkcie I w ten sposób, że zasądza na rzecz powoda J. J. od Skarbu 'Państwa - Aresztu Śledczego W. - llll. w W. kwotę 15.000 (piętnaście tysięcy) _ zł iod Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego w S. kwotę 15.000 (piętnaście tysięcy) zł, - w punkcie IV w ten sposób, że zasądza od powoda J. J. na rzecz pozwanego ' ' Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego w S. 2.900 (dwa tysiące dziewięćset) zł tytułem zwrotu kosztów procesu; ` II. oddala apelację w pozostałej części; - Ill. zasądza od Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego W. - M. w W. na rzecz powoda kwotę 900 zł tytułem zwrotu części kosztów zastępstwa - procesowego za drugą instancję; _ " IV. przyznaje radcy prawnemu E. T. kwotę 1.098 zł, tytułem wynagrodzenia za I ' świadczona z urzędu w drugiej instancji pomoc prawną i nakazuje wypłacić _ 1 ją Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu w S.; _ V. nakazuje ściągnąć od powoda, z zasądzonego roszczenia, na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w S. kwotę 750 zł tytułem części opłaty od apelacji. ` UZASADNIENIE _Powód J. J. wnosił o zasądzenie od Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego W S. 30.000 złotych tytułem odszkodowania i 50.000 złotych tytułem zadośćuczynienia. W toku procesu "Sąd wezwał _do udziału w sprawie -jako static fisci Skarbu Państwa -'Areszt Śledczy W. M. W W. oraz dopozwał na Wniosek powoda Samodzielny Publiczny Szpital Wojewódzki W S. . " ' _19 A
--- STRONA 3 ---
Reprezentujqcy pozwany Skarb Pafistwa Areszt Sledczy w S. oraz Areszt Sleciczy W. M. wnosili 0 oddalenie powédztwa. 0 oddaienie powéclztwa wnosii takie pozwany Samodzielny Publiczny Szpital Wojewédzki w S. . Wyrokiem 2 dnia 30 wrzeénia 2010 roku Sad Okregowy w S. zasqdzii od pozwanych Skarbu Pafistwa — Aresztu Sledczego W.M. w W. i Pubiicznego Szpitala Wojewédzkiego w S. na rzecz powoda J. J. tytuiem zadoééuczynienia kwote 30.000 ziotych z zastrzeieniem, 2e speinienie éwiadczenia P1282 jednego z pozwanych zwalnia drugiego; oddalii powddztwo w pozostaiej czeéci; przyznai radcy pyawnemu E. T. kwote 2400 ziotych tytuiem wynagrodzenia za pomoc prawns; éwiaclczonq powodowi z urzedu; odstqpii od obciqiania powoda naieinymi pozwanym kosztami zastepstwa procesowego; nakazai pobraé od pozwanych: Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego W. — M. W W. i Samodzielhego Publicznego Szpitala Wojewédzkiego w S. na rzecz Skarbu Pafistwa Sqclu Okrggowego w S. kwoty po 536,69 ziotych tytuiem wydatkéw tymczasowo wyiozonych przez Skarb Pafistwa oraz odstqpii od obciqzania pozwanych kosztami procesu w pozostaiej czeéci. . 'Wyr0k ten Sqd Okregowy wydai w oparciu 0 nastepujqce ustalenia i rozwazania: . W dniu 18 kwietnia 2006 roku powéd ulegi wypadkowi . wpadi do kanaiu samochodowego, uderzajqc lewym ramieniem 0 brzeg kanaéu. Jeszcze w tym samym dniu zgiosii sie do lekarza w S., ktéry po wykonahiu zdjgcia rig skierowai go do Samoclzielnego Publicznego Szpitaia Wojewédzkiego w S. Powoda przyjqto do Oddziaiu Urazowo _ Ortqpedycznego s. Szpitala z rozpoznaniein ,,ziamanie obu koéci przeclramienia lewego w 113 érodkowej z przemieszczeniem”. Nastgpnego dnia doszio do operacji, podczgs ktérej wykonano u powoda repozycje koéci promieniowej lewej ze stabilizacja érubami i piytq A0 oraz repozycje koéci iokciowej lewej érubami A0. Zastosowano unieruchomienie gipsowe przedramienia lewego. Ziamaniej koéci promieniowej zaopatrzone zostaio prawidiowo. Ziamanie koéci iokciowe} zaopatvzono zaé niewystarczajqco zastosowanie jedynie 3 érub "byio niewystarczajqce mechanicznie i nie zapewniaio dobrej stabilizacji ziamania. Dnia 21 kwietnia 2006 roku powoda wypisano ze szpitala na jego zadanie. Prawidiowe wykonanie tego zabiegu, w éwietle aktuainego stanu wiedzy medycznej dawaioby szanse na peine wygojenie ziamania w ciqgu 4 miesiecy. 4 Leczenie pooperacyjne prowadzone. byio w Poradni Ortopedycznej w S. W dniu 21 maja 2006 roku wykonano zdjecie rig opérowanej koficzyny, na ktérym widoczne byiy cechy poczqtkowego zrostu w obrgbie koéci promieniowej, nie byio natomiast widaé oech zrostu ziamania w obrebie koéci iokciowej. Dnia 31 maia 2006 roku zcijgto powodowi gips, a |8kEll'Z zaleqii dalsze usprawnianie koficzyny ikagpiele. Decyzja o zdj¢ciu opatrunku gipsowego powzigtag zostaia przedwczeénie, gdyt stan zrostu koéci przedramienia wymagai 20 ' Reprezentujący pozwany Skarb Państwa Areszt Śledczy w S. oraz Areszt Śledczy W. M. wnosili o oddalenie powództwa. O oddaienie powództwa wnosił także pozwany Samodzielny Publiczny Szpital Wojewódzki W S. _ Wyrokiem z dnia 30 września 2010 roku Sąd Okręgowy w S. zasądził od pozwanych Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego W.-M. W W. i Pubłicznego Szpitala Wojewódzkiego w S. na rzecz powoda J. J. tytułem zadośćuczynienia kwotę 30.000 złotych z zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego; oddalił powództwo w pozostałej części; przyznał radcy prawnemu E. T. kwotę 2400 złotych tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczona powodowi z urzędu; odstąpił od obciążenia powoda należnymi pozwanym kosztami zastępstwa procesowego; nakazał pobrać od pozwanych: Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego W. - NI. W W. i Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego w S. na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w S. kwoty po 536,69 złotych tytułem wydatków tymczasowo wyłożonych przez Skarb Państwa oraz odstąpił od obciązania pozwanych kosztami procesu W pozostałej części. . 'Wyrok ten Sąd Okręgowy wydał w oparciu 0 następujące ustalenia i rozważania: _ W dniu 18 kwietnia 2006 roku powód uległ wypadkowi -_ wpadł do kanału samochodowego, uderzając lewym ramieniem o brzeg kanału. Jeszcze w tym samym dniu zgłosił się do lekarza w S., który po wykonaniu zdjęcia rtg skierował go do Samodziełnego Publicznego Szpitała Wojewódzkiego w S. Powoda- _przyjęto do Oddziału Urazowo _- Ortopedycznego s. Szpitala z rozpoznaniem „złamanie obu kości przedramienia lewego w 1l3 środkowej z przemieszczeniem”. Następnego dnia doszło do operacji, podczas której wykonano u powoda repozycję kości promieniowej lewej ze stabilizacja śrubami i płytą AO oraz repozycję kości łokciowej lewej śrubami AO. Zastosowano unieruchomienie gipsowe przedramienia lewego. Złamanie] kości promieniowej zaopatrzone zostało prawidłowo. Złamanie kości łokciowej zaopatrzona zaś niewystarczające - zastosowanie jedynie 3 śrub 'było niewystarczające mechanicznie i nie zapewniało dobrej stabilizacji złamania. Dnia 21 kwietnia 2006 roku powoda wypisano ze szpitala na jego żądanie. Prawidłowe wykonanie tego zabiegu, W świetle aktuainego stanu wiedzy medycznej dawałoby szansę na pełne wygojenie złamania w ciągu 4 miesięcy. « Leczenie pooperacyjne prowadzone. było W Poradni Ortopedycznej W S. W dniu 21 maja 2006 roku wykonano zdjęcie rtg operowanej kończyny, na którym widoczne były cechy początkowego zrostu w obrębie kości promieniowej, nie było natomiast widać cech zrostu złamania w obrębie kości łokciowej. Dnia 31 maja 2006 roku zcljęto powodowi gips, a lekarz zalecił dalsze usprawnianie kończyny ilkąpiele. Decyzja o zdjęciu' opatrunku gipsowego powziętą została przedwcześnie, gdyż stan zrostu kości przedramienia wymagał 20 `
--- STRONA 4 ---
pI'Z6d|’UZ6fli8 unieruchomienia o kolejne 6 tygodni. Jednoczeénie powod nie stosowai sio do zalecefi lekarza wydanych przy zdejmowaniu gipsu. W dniu 26 czerwca 2006 roku powod zostai aresztowany i osadzony w Areszcie Sledczym w S. Na poczagtku pobytu, jeszcze w czerwcu i w pierwszych dniach lipca, powod zgiaszai personelowi medycznemu doiegliwoéci zwiqzane ze skroceniem iewego stawu koianowego, ‘a w lipcu i w sierpniu bole lewego stawu iokciowego. W koficu sierpnia, z uwagi na nasilajacy sie bol lewego przedramienia, zlecono wykonanie zdjocia rtg, ktore uwidoczniio staw rzekomy przedramienia iewego. Kazdorazowa wizyta powoda w ambulatorium kofiozyia sio udzieleniem odpowiedniej porady z zaleceniem i Wydaniem odpowiednich do zgiaszanych doiegliwoéci lokéw. Boie przedramienia odczuwane przez powoda w tym okresie byiy maiego, bqdi éredniego natezenia i mozna byio uémierzyo je lekami pfzeciwboiowymi. We wrzeéniu 2006 roku powod nie zgodzii siq na proponowane mu leczenie operacyjne roki. Z _uwagi na staiy boi przedramienia i zmniejszonq z czasem skutecznoéo przyjmowanych Iokow oraz stosowanych opasek elastycznych zleoono pl'Z8p_FOWEldZ9fli9 ponownej konsuitacji medyoznej. W efekcie, w dniu 12 grudnia 2006 roku, powod wyrazii zgodo na operacje. Wtedy po raz pierwszy zaszczepiono go przeciwlgo WZW typu B. Powtornie zostai zaszczepiony w dniu 11 stycznia 2007 roku. Dnia 23 maroa 2007 roku powod zostai przewieziony do Aresztu Sledczego W. — M., a w dniu .20 kwietnia 2007 roku przyjeto go do Zakiadu Opieki Zdrjowotnej przy tym Areszcie z rozpoznaniem ,,staw rzekomy obu koéci przedramienia iewego po leczeniu operacyjnym ziamania”. Dnia 10 maja 2007 roku wykonano operacio. Usunioto piyty i éruby z koéci promieniowej oraz éruby z koéoi iokciowej, ohirurgioznie odéwieiono kofioe odiamow /_ . kostnych. Dokonano repozycji i zespolenia koéci iokciowej gwoidicem Rusha. Dokonano forage stawu rzekomego koéci promieniowej. Podano odpowiednie leki, zaiozono opatrunek i gips ramienny. Zastosowanie pojedynczego grota Rusha, jako metody zespolenie, byio nieprawidiowe. Nie izapewniaio bowiem odpowiedniej wytrzymaioéci mechanioznej ani 'zniesienia sii zgieciowych i rotaoyjnych w obrobie miejsca operacji. W czasie operacji pro’: Rusha zosiai nieprawidiowo wprowadzony do odiamu obwodowego koéoi iokciowej. Pro’: ten byi przy tym zbyt krotki aby odpowiadai zasadom iwymaganiom mechanicznej stabilizacji ziamafi. Jednoczeénie zcijooie zespolenie Z niezroénietej jeszcze oaikowioie koéoi promieniowej doprowadziio do braku prawidiowej rownolegiej pracy obu koéci (promieniowej i iokciowej) przenoszacej rownomiernie obciqzenia przedramienia. Zie zespolenie koéci iokciowej prowadziio do automatycznego oddziaiywania na koéé promieniowq pizez mioénie . 2 1 przedłużenia unieruchomienia o kolejne 6 tygodni. Jednocześnie powód nie stosował się do zaleceń lekarza wydanych przy zdejmowaniu gipsu. W dniu 26 czerwca 2006 roku powód został aresztowany i osadzony w Areszcie Śledczym w S. Na początku pobytu, jeszcze w czenrvcu i w pierwszych dniach lipca, powód zgłaszał personelowi medycznemu dolegliwości związane ze skręceniem lewego stawu kolanowego, 'a w lipcu i W sierpniu bóle lewego stawu łokciowego. W końcu sierpnia, z uwagi na nasilający się ból lewego przedramienia, zlecono wykonanie zdjęcia rtg, które uwidoczniło staw rzekomy przedramienia iewego. Każdorazowe wizyta powoda w ambulatorium kończyła się udzieleniem odpowiedniej porady z zaleceniem i wydaniem odpowiednich do zgłaszanych dolegliwości lęków. Bóle przedramienia odczuwane przez powoda w tym okresie były małego, bądż średniego natężenia i można było uśmierzyc je lekami przeciwbólowymi We wrześniu 2006 roku powód nie zgodził się na proponowane mu leczenie operacyjne ręki. Z _uwagi na stały bół -przedramienia i zmniejszoną z czasem skuteczność przyjmowanych lęków oraz stosowanych opasek elastycznych zlecono przeprowadzenie ponownej konsultacji medycznej. W efekcie, w dniu 12 grudnia 2006 roku, powód wyraził zgodę na operacje. Wtedy po raz pierwszy zaszczepiono go przeciwko WZW typu B. Powtórnie został zaszczepiony w dniu 11 stycznia 2007 roku. Dnia 23 marca 2007 roku powód został przewieziony do Aresztu Śledczego W. - M., a w dniu _20 kwietnia 2007 roku przyjęto go do Zakładu Opieki Zdrowotnej przy tym Areszcíe z rozpoznaniem „staw rzekomy obu kości przedramienia lewego po leczeniu operacyjnym złamania”. Dnia 10 maja 2007 roku wykonano operację. Usunięto płyty i śruby z kości promieniowej oraz śruby z kości łokciowej, 'chirurgicznie odświeżono końce odłamów J,_ _ kostnych. Dokonano repozycji i zespolenia kości łokciowej gwożdżcem Rusha. Dokonano forage stawu rzekomego kości promieniowej. Podano odpowiednie leki, założono opatrunek i gips ramienny. Zastosowanie pojedynczego grota Rusha, jako metody zespolenie, było nieprawidłowe. Nie 'zapewniało bowiem odpowiedniej wytrzymałości mechanicznej ani 'zniesienia sił zgięciowycn i rotacyjnyoh w obrębie miejsca operacji. W czasie operacji pręt Rusha został nieprawidłowo wprowadzony do odłamu obwodowego kości łokciowej Pręt ten był przy tym zbyt krotki aby odpowiadał zasadom iwymaganiom mechanicznej stabilizacji złamań_ Jednocześnie zdjęcie zespolenia Z niezrośniętej jeszcze całkowicie kości promieniowej doprowadziło do braku prawidłowej równoległe] pracy obu kości (promieniowej i łokciowej) przenoszącej równomiernie obciążenia przedramienia. Złe zespolenie kości łokciowej prowadziło do automatycznego oddziaływania na kość promieniową przez mięśnie _ 2 1
--- STRONA 5 ---
przedramienia, ktore powodowaiy wykrzywienie koéci promieniowej. Z uptywem czasu spowodowaio to wykrzywienie reki powoda. Po wykonanyrn zabiegu, przez 3 4 dni, powod odozuwai siiny bol pooperacyjny, ktow uémierzano odpowiednimi iekami przeciwbolowymi. Ze szpitala powoda wypisano dniu 28 maja 2007 roku, jako wyleczonego. Prawidiowe wykonanie operacji , w éwietie aktualnego stanu wiedzy medycznej. doprowadziioby do prawidiowego zrostu koéci w czasie 2 4 miesiecy. Od 22 czerwca 200? roku powod przebywai na wolnoéci. Kontynuowai leczenie w poradni ohirurgicznej w S., gdzie kilkakrotnie wykonano mu zdjecie rtg. Brak stabiiizacji ziamaniaiw wyniku nieprawidiowego wprowadzenia pretu ' Rusha wywoiai diugotrwaie dolegliwoéci boiowe. U powoda wystepuje ponadto niewielkiego stopnia dysfunkcja prostownika paica czwartego iewej reki. Jest to powikianie zwiazane z operacja wykonana w szpitaiu wieziennym, z tym ze nie jest to skutkiem wadliwego przeprowadzenia zabiegu. Dysfunkoja ta nie stanowi ograniczenia w oodziennym zyoiu. Dnia 20 pazdziernika 2007 roku ponownie osaclzono powoda w Areszoie Siedczym w S. W okresie od 8 iistopada 2007 roku do 14 maja 2008 roku przebywai w Znakiadzie Karnym W |., a od 14 maja 2008 roku przebywa w Zakiadzie Karnym w Cz. B. _Aktualny stan lewego przedramienia powoda uniemoziiwia mu wykonywanie praoy zwiazanej z wysiikiem fizycznym. Do ohwili obecnej powod odczuwa boi lewego przedramienia. Wystepuje u niego przykurcz iokcia zwiazany 2 unieruchomieniem stawu iokciowego, przy czym przykuvrcz ten mogiby wystapié takze wowczas gdyby zabieg /z wykonano prawidiowo. _‘ _ _ . _ ' Przywrocenie sprawnoéci lewej koficzyny moziiwe jest po przeprowadzeniu odpowiedniej operacji, polegajacej na usunieciu drutu i wprowadzeniu innego rodzaju usztywnienia w formie preta, z pozniejszym oémiotygodniowym usztywnieniem gipsowym. Nawet jednak w wypadku prawidiowego wykonania takiego zabiegu pozostana pewne ograniczenia w zakresie wyprostu stawu tokciowego. "Pozostanie bowiem: "dysfunkcja zwiazana z przecieoiem tkanek miekkich. Ruch reki nie bedzie tak giadki i piynny jak przed ztamaniem. Nie powinny jednak wystapioistotne ograniczenia. _ Oceniajac tak ustalone okoiicznoéci. Sad Okregowy na wstepie wskazat, ze roszczenie powoda w stosunku do wszystkioh oozwanych powinno byé rozpatrywane w oparciu o : przepisy art. 415 k.c. w zw. z art. 430 k.c. Za szkody zwiazane z zapewnieniem osadzonym opieki medycznej Skarb Paristwa odpowiaola bowiem na zasadach ogolnych. _ ., 22 przedramienia, które powodowały wykrzywienie kości promieniowej. Z upływem czasu spowodowało to wykrzywienie ręki powoda. Po wykonanym zabiegu, przez 3 - 4 dni, powód odczuwał siiny ból pooperacyjny, który uśmierzano odpowiednimi łekami przeciwbćlowymi. Ze szpitala powoda wypisano dniu 28 maja 2007 roku, jako wyleczonego. Prawidłowe wykonanie operacji , w świetle aktualnego stanu wiedzy medycznej, doprowadziłoby do prawidłowego zrostu kości w czasie 2 - 4 miesięcy. Od 22 czerwca 2007 roku powód przebywał na wolności. Kontynuował leczenie w poradni chirurgicznej w S., gdzie kilkakrotnie wykonano mu zdjęcie rtg. Brak stabiłizacji złamaniaw wyniku nieprawidłowego wprowadzenia prętu " Rusha wywołał długotrwałe dolegliwości bólowe. U powoda występuje ponadto niewielkiego stopnia dysfunkcja prostownika palca czwartego łewej ręki. Jest to powikłanie związane z operacją wykonaną w szpitaiu więziennym, z tym że nie jest to skutkiem wadliwego przeprowadzenia zabiegu. Dysfunkcja ta nie stanowi ograniczenia w codziennym zyciu. Dnia 20 pażdziernika 2007 roku ponownie osadzono powoda w Areszcie Siedczym w S. W okresie od 8 iistopada 2007 roku do 'ł4 maja 2008 roku przebywał w Zakładzie Karnym W I., a od '14 maja 2008 roku przebywa w Zakładzie Karnym w Cz. _B_ - .- Aktualny stan lewego przedramienia powoda uniemożliwia mu wykonywanie pracy związanej z wysiłkiem fizycznym. Do chwili obecnej powód odczuwa ból lewego przedramienia. Występuje u niego przykurcz łokcia związany z unieruchomieniem stawu łokciowego, przy czym przykurcz ten mógłby wystąpić także wówczas gdyby zabieg ff - wykonano prawidłowo. __ _ _ _ _ ` Przywrócenie sprawności lewej kończyny możiiwe jest po przeprowadzeniu odpowiedniej operacji, polegającej na usunięciu drutu i wprowadzeniu innego rodzaju usztywnienia w formie pręta, z późniejszym osmiotygodniowym usztywnieniem gipsowym. Nawet jednak w wypadku prawidłowego wykonania takiego zabiegu pozostaną pewne ograniczenia W zakresie wyprostu stawu łokciowego. "Pozostanie bowiem: 'dysfunkcja związana z przecięciem tkanek miękkich. Ruch ręki nie będzie tak gładki i płynny jak przed złamaniem. Nie powinny jednak wystąpióistotne ograniczenia. _ Oceniając tak ustalone okoiicznosci, .Sąd Okręgowy na wstępie wskazał, że roszczenie powoda w stosunku do _wszystkich pozwanych powinno być rozpatrywane w oparciu o - r przepisy art. 415 k.c. w zw. z art. 430 k.c. Za szkody związane z zapewnieniem osadzonym opieki medycznej Skarb Państwa odpowiada bowiem na zasadach ogólnych. _ __ '- 22 .
--- STRONA 6 ---
Przechodzagc do analizy zasadnoéci zgtoszonyoh w pozwie roszozefi w kontekéoie speinienia przesianek odpowiedzialnosci, wskazai Sad, ze nie uiega watpliwosci, iz po stronie powoda doszto do powstania szkody niematerialnej (krzywdy) w postaci boiu i cierpienie zwiazanego z przeprowadzonym nieprawidiowo leczeniem. Niewatpliwym jest bowiem, Ze odczuwane przez powoda bol i cierpienie wykraczaiy daieko poza ramy normainych uciazliwosci zwiqzanych z przeprowadzonym zabiegiem operacyjnym. Powod nie wykazai natomiast — zdaniem Sadu Okregowego — doznania szkody materialnej. ktora byiaby zwiazana ze wskazanymi w pozwie okolicznoéciami. Dale] Sad wskazai, ze pazeprowadzone w sprawie dowody w sposob jednoznaczny wskazuja na to, Ze aktualny stan przedramienia Iewego, a co za tym idzie i doznawane w zwiazku 2 tym boi i cierpienie pozostaja w bezposrednim zwiazku przyozynowym z operacjami przeprowadzonymi w piacowkach medycznych pozwanyoh. Jecinoczeénie taki zwiazek nie zachodzi — w ocenie Sadu — pomiedzy zachowaniem funkcjonariuszy Aresztu Siedczego w S. a doznana przez powoda krzywda. W ocenie Sadu ustalone w sprawie okolicznoéci nie daja podstaw do pizypisania funkcjonariuszom tej jednostki zadnej postaoi winy za powstanie czy pogiebienie doznanej przez powoda szkody. _ W ocenie Sadu, ustalone w sprawie okoiicznosci uzasadniaja wniosek, ze wine za aktuainy stan przedramienia lewego powoda ponosza pozwani, w ktorych placowkaoh medycznych dokonano u powoda zabiegow operaoyjnyoh w dniu 19 kwietnia 2006 roku i 10 maja 2007 roku. Nie ulega bowiem watpliwosci, ze zarowno pi9i'WSZa, jak i druga operaoja zostaia przeprowadzona w sposob nieprawidiowy. W s. Szpitalu dokonano zaopatrzenia ziamania kosoi w sposob niewystarczajacy tj. niezapewniajacy dobrej stabilizaoji ziamania, co w konsekwencji doprowadziio do wytworzenia sie u powoda stawu rzekomego. Tozsame zarzuty w zakresie nieprawidiowosoideczenia powoda mozna zdaniem Saidu Okregowego — ' v postawié pozwanemu Skarbowi Pafistwa — Aresztowi Sledczeinu M. ' Krzywda doznana przez powoda w ocenie Sadu jest znaczna. Powod od lipca 2006 roku. do chwili obecnej odczuwa bol zwiazany z nieprawidiowo przeprowadzonym Ieczeniem i jego konsekwenojami. Aktualny stan zdrowia uniemozliwia mu wykonywanie pracy fizycznej. Powod bez odczuwania siinego bolu nie jest w stanie podnieso ciezszych rzeczy iewa reka. Bo! nasiia sie przy zmianie pogody. Nienaturaine wykrzywienie przedramienia iewego jest takze powodem dyskomfortu ze wzgiedciw estetycznych. Nie bez znaczenia jest takze — zdaniem Sadu koniecznoso poddania sie kolejnym" zabiegom operacyjnym, zwiazanym z diuzszym pobytem w szpitalu oraz kolejnym wielkim cierpieniom i bolem towazzyszqoym operacji i brakiem pewnosci. caikowitegdwyieczenia. _ . . r 23 Przechodząc do analizy zasadności zgłoszonych w pozwie roszczeń w kontekście spełnienia przesłanek odpowiedzialności, wskazał Sąd, że nie ulega wątpliwości, iż po stronie powoda doszło do powstania szkody niematerialne] (krzywdy) w postaci bólu i cierpienia związanego z przeprowadzonym nieprawidłowo leczeniem. Niewątpliwym jest bowiem, że odczuwane przez powoda ból i cierpienie wykraczały daleko poza ramy normalnych uciążliwości związanych z przeprowadzonym zabiegiem operacyjnym. Powód nie wykazał natomiast - zdaniem Sądu Okręgowego - doznania szkody materialnej, która byłaby związana ze wskazanymi w pozwie okolicznościami. Dalej Sąd wskazał, że przeprowadzone w sprawie dowody w sposób jednoznaczny wskazują -na to, ze aktualny stan przedramienia lewego, a co za tym idzie i doznawane w związku 2 tym bói i cierpienie pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z operacjami przeprowadzonymi w placówkach medycznych pozwanych. Jednocześnie taki związek nie zachodzi - w ocenie Sądu - pomiędzy zachowaniem funkcjonariuszy Aresztu Śledczego w S. a doznaną przez powoda krzywdą_ W ocenie Sądu ustalone w sprawie okoliczności nie dają podstaw do przypisania funkcjonariuszom tej jednostki żadnej postaci winy za powstanie czy pogłębienie doznanej przez powoda szkody. _ W ocenie Sądu, ustalone w sprawie okoiiczności uzasadniają wniosek, że winę za aktualny stan przedramienia lewego powoda ponoszą pozwani, w którycn placówkach medycznych dokonano u powoda zabiegów operacyjnych W dniu 19 kwietnia 2006 roku i 10 maja 2007 roku. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zarówno pierwsza, jak i druga operacja została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy. W s. Szpitalu dokonano zaopatrzenia złamania kości w sposób niewystarczający tj. niezapewniający dobrej stabilizacji złamania, co w konsekwencji doprowadziło do wytworzenia się u powoda stawu rzekomego. Tożsame zarzuty w zakresie nieprawidłowościfleczenia powoda można - zdaniem Sądu Okręgowego - ' ø postawić pozwanemu Skarbowi Państwa - Aresztowi Sledczernu - M. ' Krzywda doznana przez powoda- W ocenie Sądu -jest znaczna. Powód od lipca 2006 roku do chwili obecnej odczuwa ból związany z nieprawidłowo przeprowadzonym leczeniem i jego konsekwencjami. Aktualny stan zdrowia uniemożliwia mu wykonywanie pracy fizycznej. Powód bez odczuwania siinego bólu nie jest w stanie podnieść cięższych rzeczy lewą ręką. Ból nasiša się przy zmianie pogody. Nienaturalne wykrzywienie przedramienia lewego jest także powodem dyskomfortu ze wzgiędów estetycznych. Nie bez znaczenia jest także - zdaniem Sądu - konieczność poddania się kolejnym' zabiegom operacyjnym, związanym z dłuższym pobytem w szpitalu oraz kolejnym wielkim cierpieniom i bólem towarzyszącym operacji-i brakiem pewności. całkowitegówyleczenia. _ _ -_ r 23
--- STRONA 7 ---
Za 0C||00Wi6dfliE1 do rozmiarow i czasu trwania doiegliwosoi fizycznych i psychicznych powoda Sad uznai zadoséuczynienie w kwocie 30.000 ziotych. Powoiujao sie na orzecznictwo Sadu Najwyzszego, uznai, 2e taka suma zadoééuczynienia odpowiada przyjmowanym przez judykature kryteriom ustalania wysokosci zadosouczynienia. Ustalona kwota jest — w ocenie Sadu — odczuwainym dla powoda przysporzeniem, adekwatnym do doznanej krzywdy. Bez znaczenia natomiast dla oceny wysokosci naleznego zadoééuczynienia jest wediug Sadu okolicznosé, ze wieksza czeso okresu odczuwania bolu i cierpienie przypadia na czas osadzenia powoda w jednostkach penitencjarnyoh; krzywda odczuwalna jest bowiem podobnie w warunkach wolnosciowych, jak i w warunkach pozbawienia wolnosci. Przy ustalaniu naleznego powodowi zadosouczynienia uwzglednii Sad takze i to, ze powod nie stosowat sie do zaiecefi lekarza odnosnie éwiczefi usprawniajacych i kapieli po zdjeciu gipsu w maju 2006 roku. Zastosowanie sie przez powoda do tych zalecefi zmniejszyioby znacznie prawdopodobiefistwo wytworzenia stawu rzekomego. Okolioznoso ta zdaniem Sadu nakazywaia odpowiednie zmniejszenie zadoséuczynienia, gdyz w istocie powod przyczynii sie do powstania stawu rzekomego i komplikacji w zrastaniu sie kosci. Sad wziai pod uwage i te okoiicznosé, ze powod przez blisko 4 miesiace po stwierdzeniu wytworzenia sie stawu rzekomego nie wyrazat zgody na przep'rowadzenie operacji. Przekiadaio sie to bowiem na diugotrwatosé. i stopiefi nasiienia bolu w tym okresie. ' Jednoczeénie przy ustaianiu wysokosci zadoséuczynienia Sad wzigi‘ pod uwage fakt} ze bez przeprowadzenia kolejnej operacji nie bedzie mozliwe doprowadzenie zdrowia powoda do stanu jaki istniai ptzed ziamaniem . _ ' l Gdy chodzi o niewyrazenia przez powoda zgody na przeprowadzenie koiejnego zabiegu operacyjnego w m. Areszoie Sledozym, to fakt ten — W ocenie Sqdu — pozostaje bez wpiywu na wysokoso zadosouczynienia. Sad podkresiii, 2e zgoda paojenta na przeprowadzenie zabiegu medycznego jest uwarunkowana przede wszystkim jego zaufaniem do dokonujaoego zabieg. Z twierdzeh powoda wynika zas jednoznaoznie, Aze odmawiai ieczenia z uwagi na utrate zaufania do tej piacowki medycznej i trudno w ustalonych w sprawie okolicznosciaoh czynié powodowi zarzut z takiej postawy. ‘ Podsumowujac ten watek rozwazari, Sad stwierdzii, ze zasadnym bedzie zasadzenie od pozwanych Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewodzkiego w S. oraz Skarbu Pafistwa — Aresztu Sledczego W. — M. w W. na rzecz powoda zadoééuczynienia w kwocie 30.000 ziotych. Kwota ta — w ocenie Sadu — uwzgiednia wszystkie przedstawione wczeshiej okolicznosci. Jest adekwatna do doznanej przez powoda krzywdy i pozwoji mu na zrekompensowanie doznanego z winy pozwanych bolu i cierpienia. Suma 30.000 ziotych, 24 Za odpowiednią do rozmiarów i czasu trwania dolegliwości fizycznych i psychicznych powoda Sąd uznał zadośćuczynienie w kwocie 30.000 złotych. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, uznał, że taka suma zadośćuczynienia odpowiada przyjmowanym przez judykaturę kryteriom ustalania wysokości zadośćuczynienia. Ustalona kwota jest - w ocenie Sądu - odczuwalnym dla powoda przysporzeniem, adękwatnym do doznanej krzywdy. Bez znaczenia natomiast dla oceny wysokości należnego zadośćuczynienia jest według Sądu okoliczność, że większa część okresu odczuwania bólu i cierpienia przypadła na czas osadzenia powoda w jednostkach penitencjarnych; krzywda odczuwalne jest bowiem podobnie w warunkach wolnościowych, jak ž w warunkach pozbawienia wolności. Przy ustalaniu należnego powodowi zadośćuczynienia uwzględnił Sąd także i to, że powod nie stosował się do zaleceń lekarza odnośnie ćwiczeń usprawniających i kąpieli po zdjęciu gipsu W maju 2006 roku. Zastosowanie się przez powoda do tych zaleceń zmniejszyłoby znacznie prawdopodobieństwo wytworzenia stawu rzekomego. Okoliczność ta - zdaniem Sądu - nakazywała odpowiednie zmniejszenie zadośćuczynienia, gdyż w istocie powod przyczynił się do powstania stawu rzekomego i komplikacji w zrastaniu się kości. Sąd wziął pod uwagę i tę okoliczność, że powód przez blisko 4 miesiące po stwierdzeniu wytworzenia się stawu rzekomego nie wyrażał zgody na przeprowadzenie operacji. Przekiadało się to bowiem na długotrwałość i stopień nasilenia bolu W tym okresie. ' Jednocześnie przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia Sąd wziął` pod uwagę fakt, że bez przeprowadzenia kolejnej operacji nie będzie możliwe doprowadzenie zdrowia powoda do stanu jaki istniał przed złamaniem . _ ` I Gdy chodzi o niewyrażenia przez powoda zgody na przeprowadzenie kolejnego zabiegu operacyjnego w m. Areszćie Śledczym, to fakt ten - W ocenie Sądu - pozostaje bez wpływu na wysokość zadośćuczynienia. Sąd podkreślił, że zgoda pacjenta na przeprowadzenie zabiegu medycznego jest uwarunkowana przede wszystkim jego zaufaniem do dokonującego zabieg. Z twierdzeń powoda wynika zaś jednoznacznie, ze odmawiał leczenia z uwagi na utratę zaufania do tej placówki medycznej i trudno w ustalonych w sprawie okolicznościach czynić powodowi zarzut z takiej postawy. “ Podsumowując ten wątek rozważań, Sąd stwierdził, że zasadnym będzie zasądzenie od pozwanych Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego w S. oraz Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego W. - M. w W. na rzecz powoda zadośćuczynienia w kwocie 30.000 złotych. Kwota ta - w ocenie Sądu - uwzgtędnia wszystkie przedstawione wcześniej okoliczności. Jest adekwatna do doznanej przez powoda krzywdy i pozwoji mu na zrekompensowanie doznanego z winy pozwanych bólu i -cierpienia. Suma 30.000 złotych, 24
--- STRONA 8 ---
jakkolwiek pokazna, nie jest oderwana od stopnia zamoznosci spoieczefistwa. Zadanie ponad te kwote Sad uznai za wygorowane. Wskazai, ze powod przyozynii sie do aktualnego stanu swojej reki, a jednoczesnie istnieje mozliwosé wyieczenia, co daje powodowi szanse na normaine funkcjonowanie, w tym podjecie pracy odpowiedniej do predyspozycji osobistych i przygotowania zawodowego. Sad uznai, Ze w ustalonym stanie faktyoznym po stronie pozwanych wystepuje odpowiedzialnosé in soiidum. Wskazai, ze odpowiedzialnoso in sofldum ma miejsce wtedy, gdy w przypadku kilku zobowiazanych uzasadnione jest tylko jedno éwiadczenie odszkodowawcze, brak zas podstaw do przyjecia odpowiedzialnosci solidarnej. Roznica miedzy odpowiedzialnoscia in soiidum a odpowiedzialnoscia solidarna wynika, z faktu, ze o odpowiedzialnosci in soiidum decyduje wyiacznie zasada jednego odszkodowania, zas o powstaniu solidarnosci przesadza przepis ustawy, a zasada jednosci szkody (odszkodowania iub zadoséuczynienia) staje sie jedynie przesiankq tej §powiedzia|nosoi. Przenoszac powyzsze ogoine uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sad stwierdzit, Ze w istocie kazde zdarzenie, na ktore powoiuje siej powod, mogio byé samoistna pizyczyna powstania szkody w postaci boiu i cierpienie zwiazanego z wytworzeniem stawu FZGKOITIGQO. Rozroznienie zakresu i wagi poszczegolnych zabiegow operacyjnyoh dla rozmiarow krzywdy powoda nie jest jednak moziiwe do wyodrebnienia. W sprawie w istocie mamy do czynienia z dwoma czynarni niedozwolonymi wywotujacymi jedna, rozciagnieta w skutkach w czasie szkoda , ktorej wspolnym mianownikiem jest aktualny stan zdrowia powoda. Zakiadany rezultat leozenia nie zostai osiagniety ani wskutek pierwszej, ani drugiej operacji. Brak jest pomiedzy zachowaniami pozwanych tego typu powiazart, ze szkoda mogiaby wyniknaé tylko z jednego, bajdz kumulatywnie z obu lub by kazde z nich poiaczone skiadaio sie w efekoie r|a powstanie szkody. Powyzsze wyiducza mozliwosé przyjecia solidarnej odpowiedzialnosoi pozwanyoh (art. 441 § 1 k.c.) za nastepstwa niepoprawnego procesu leczenia powoda. Zachowanie kazdego z pozwanych byto odrebnym czynem niedozwolony nie da sis jednak , zdaniem Sadu Okregowego, w stosunku do kazdego z pozwanych wyodrebnié ani w sensie faktycznym, ani prawnym zakresu doznanej krzywdy. Powod poniosi jedna szkode, na skutek roziozonych w czasie dwoch ozynow niedozwolonyoh roznyoh oséb, ktore to czyny ani nie dopeiniaja sie wzajemnie, ani te2 nie stanowia same w sobie samoistnej przyczyny aktualnego stanu zdrowia powoda. Gdyby bowiem nie wykonano w szpitalu wieziennym operacji, powod odmawiajac zgody na Ieczenie operacyjne nadal odozuwaiby boi zwiazany z istnieniem stawu izekomego. Zakres i intensywnoéé tych odczué, a wiec i sama kizywda, byiaby innej miary niz to jest obeonie. Jedynym iacznikiem pomiedzy zachowaniem pozwanych jest wiec tyiko jedna szkoda doznana przez powoda, a co za tym idzie jedno swiadczenie odszkodowawcze. 25 jakkolwiek pokażna, nie jest oderwana od stopnia zamożności społeczeństwa. żądanie ponad tę kwotę Sąd uznał za wygórowane. Wskazał, że powód przyczynił się do aktualnego stanu swojej ręki, a jednocześnie istnieje możliwość wyieczenia, co daje powodowi szanse na normalne funkcjonowanie, w tym podjecie pracy odpowiedniej do predyspozycji osobistych i przygotowania zawodowego. - ' Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym po stronie pozwanych występuje odpowiedzialność in soiidum. Wskazał, że odpowiedzialność in soiidum ma miejsce wtedy, gdy w przypadku kilku zobowiązanych uzasadnione jest tylko jedno świadczenie odszkodowawcze, brak zaś podstaw do przyjęcia odpowiedzialności solidarnej. Różnica między odpowiedzialnością in sołidum a odpowiedzialnością solidarną wynika, z faktu, że o odpowiedzialności in solidum decyduje wyłącznie zasada jednego odszkodowania, zaś o powstaniu solidarności przesądza przepis ustawy, a zasada jedności szkody (odszkodowania lub zadośćuczynienia) staje się jedynie przesłanką tej şpowiedzialności. Przenosząc powyższe ogólne uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że w istocie każde zdarzenie, na które powołuje się powód, mogło być samoistna przyczyną powstania szkody w postaci bóiu i cierpienia związanego z wytworzeniern stawu rzekomego. Rozróżnienie zakresu i wagi poszczególnych zabiegów operacyjnych dla rozmiarów krzywdy powoda nie jest jednak mozłiwe do wyodrębnienia. W sprawie w istocie mamy do czynienia z dwoma czynami niedozwolonymi wywołującymi jedną, rozciągniętą w skutkach w czasie szkodą , której wspólnym mianownikiem jest aktualny stan zdrowia powoda. Zakładany rezultat leczenia nie został osiągnięty ani wskutek pierwszej, ani drugiej operacji. Brak jest pomiędzy zachowaniami pozwanych tego typu powiązań, że szkoda mogłaby wyniknąć tylko z jednego, bądź kumulatywnie z obu lub by każde z nich połączone składało się w efekcie na powstanie szkody. Powyższe wyklucza możliwość przyjęcia solidarnej odpowiedzialności pozwanych (art. 441 § 1 k.c.) za następstwa niepoprawnego procesu leczenia powoda. Zachowanie każdego z pozwanych było odrębnym czynem niedozwolony nie da się jednak , zdaniem Sądu Okręgowego, W stosunku do każdego z pozwanych wyodrębnić ani w sensie faktycznym, ani prawnym zakresu doznanej krzywdy. Powód poniósł jedną szkodę, na skutek rozłożonych W czasie dwóch czynów niedozwolonych różnych osób, które to czyny ani nie dopełniają się wzajemnie, ani też nie stanowią same w sobie samoistnej przyczyny aktualnego stanu zdrowia powoda. Gdyby bowiem nie wykonano w szpitalu więziennym operacji, powód odmawiając zgody na leczenie operacyjne nadal odczuwałby bói związany z istnieniem stawu rzekomego. Zakres i intensywność tych odczuć, a więc i sama kizywda, byłaby innej miary niż to jest obecnie. Jedynym łącznikiem pomiędzy zachowaniem pozwanych jest więc tylko jedna szkoda doznana przez powoda, a co za tym idzie jedno świadczenie odszkodowawcze. 25
--- STRONA 9 ---
W uzasadnieniu rozstrzygniecia o kosztach pomooy prawnej udzielonej powodowi z urzedu Sad powoiai przepis art. 223 ustawy 2 dnia 6 lipoa 1962 roku o radoaoh prawnyoh (tekst jednolity Dz. U. z 2010 roku, Nr 10, poz. 65 ze zm. ) w zw. z § 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiediiwosci w sprawie opiat za czynnosci radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej przez radoe prawnego ustanowionego z urzedu (Dz. U. ,Nr 163, poz. 1349 ze zm.). _ Sad wskazai, ze odstapii na podstawie art. 100 kpc w zw. z art. 102 kpc od obciazania powoda na rzecz pozwanych kosztami zastepstwa procesowego z uwagi na aktuaina sytuacje materiaina powoda, fakt odbywania kary pozbawienia wolnosoi i niemoznosé podjecia pracy w zwiazku ze stanem zdrowia. W uzasadnieniu rozstizygniecia o nieuiszczonyoh kosztach sadowych, Sad wskazat, ze roszozenie powoda zostaio odnosnie pozwanych uwzgiednione w réznym stopniu. Powod . _ I . wygrai proces w zakresie 30.000 ziotych z zadanych 80.000 ziotygéh. Po stronie pozwanej wystepowaiy dwa podmioty, przy czym Skarb Pafistwa reprezentowany by? p_rzez dw_ie jednostki organizaoyjne, z ktorymi powod wiazai swoje roszczenie. Jednolitoso Skarbu Pafistwa jako strony, nakazywai rozstrzygnaé sprawe w odniesieniddo Skarbu Parfistwa jako strony, nie zas w stosunku do roszczefi zwiazanych z dziaialnoscia jednostek organizacyjnych, ktore powod w pozwie wyszczegoinit. Zastosowanie tej zasade odnosnie kosztow prooesu oznacza to, ze_ powod w ozesoi wygrai prooes ptzeoiwko Skarioowi Pafistwa, a nie przeciwko jednej z reprezentujacych go jednostek organizacyjnych. ' Odstapienie od obciazania powoda kosztami sadowymi Sad uzasadnii aktualnym stanem zdrowia i sytuacja ekonomiczna powoda oraz charakterem dochodzonego roszczenia. ' J... Koricowo Sad stwierdzii, ze przy zastosowaniu wskazanych wyzej zasad obciazania stron kosztami nakazai pobraé od pozwanych kwoty po 536,69 ziotych tytutem wydatkow na opinie biegiego tymczasowo wyiozona ze srodkow budzetowych. ' Od powyzszego wyroku apelacje wywiédi pozwany Skarb Pafistwa reprezentowany przez Areszt Siedczy W. M. wW. Zaskarzajac wyrokw punktachl i V. zarzucii: naruszenie przepisow postepowania, a mianowicie art. 233 k.p.c. w zw. z art. 230 k.p.c. przez dowolne uznanie, 2e powod swoim postepowaniem w sposob decydujacy przyczynii sie do powstaiej dia niego niekorzystnej sytuacji zdrowotnej, odmawiajac poddania sie dalszym operacjom oraz nie uczestniczac w procesie rekonwalescenoji poprzez stosowanie sie do wymagafi lekaizy, co miato decydujacy wpiyw na jego sytuacje zdrowotna; 26 W uzasadnieniu rozstrzygnięcia o kosztach pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu Sąd powołał przepis art. 223 ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o radcach prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 roku, Nr 10, poz. 65 ze zm. ) w zw. z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzieionej _przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. ,Nr 163, poz. 1349 ze zm.). _ Sąd wskazał, że odstąpił - na podstawie art. 100 kpc w zw. z art. 102 kpc - od obciążenia powoda na rzecz pozwanych kosztami zastępstwa procesowego z uwagi na aktualną sytuację materialną powoda, fakt odbywania kary pozbawienia wolności i niemożność podjęcia pracy w związku ze stanem zdrowia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia o nieuiszczonych kosztach sądowych, Sąd wskazał, ze roszczenie powoda zostało odnośnie pozwanych uwzględnione w różnym stopniu. Powód _ _ Í _ wygrał proces w zakresie 30.000 złotych z żądanych 80.000 złotyjáh. Po stronie pozwanej występowały dwa podmioty, przy czym Skarb Państwa reprezentowany byt przez dwie jednostki organizacyjne, z którymi powód wiązał swoje roszczenie. Jednolitość Skarbu Państwa jako strony, nakazywał rozstrzygnąć sprawę w odniesieniudo Skarbu Państwa jako strony, nie zaś w stosunku do roszczeń związanych z działalnością jednostek organizacyjnych, które powód w pozwie wyszczegóinił. Zastosowanie tej zasadę odnośnie kosztów procesu oznacza to, ze_ powód w części wygrał proces przeciwko Skarbowi Państwa, a nie przeciwko jednej z reprezentujących go jednostek organizacyjnych. ` Odstąpienie od obciążania powoda kosztami sądowymi Sąd uzasadnił aktualnym stanem zdrowia i sytuacją ekonomiczną powoda oraz charakterem dochodzonego roszczenia. ' J- Końcowo Sąd stwierdził, że przy zastosowaniu wskazanych wyżej zasad obciążania stron kosztami nakazał pobrać od pozwanych kwoty po 536,69 złotych tytułem wydatków na opinie biegłego tymczasowo wyłożona ze środków budżetowych. ' Od powyższego wyroku apelację wywiódł pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Areszt Słedczy W. - M. WW. Zaskarżając wyrokw punktachl i V. zarzucił: - naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 233 k.p.c. w zw. z art. 230 k.p.c. _przez dowolne uznanie, że powód swoim postępowaniem w sposób decydujący przyczynił się do powstałej dła niego niekorzystnej sytuacji zdrowotnej, odmawiając poddania się dalszym operacjom oraz nie uczestnicząc w procesie rekonwalescencji poprzez stosowanie się do wymagań lekarzy, co miało decydujący wpływ na jego sytuację zdrowotną; 26
--- STRONA 10 ---
naruszenie art. 415 k.c. w zw. z art. 361 § 1 k.c. oraz art. 362 I<.c. przez uznanie, ze poszkodowany nie przyozynii sie do szkody. W oparciu 0 wymienione wyzej zarzuty pozwany wnosii o zmiane zaskaizonego wyroku w punktach I i V i oddaienie powodztwa w caiosci tub uchylenie wyroku w zaskarzonej czesci i pizekazanie sprawy w tym zakresie Sadowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Pozwany Skarb Paristwa — Areszt Sledczy w S. wniosi natomiast zazaienie na zawarte w wyroku postanowienie ,,w przedmiocie odstapienia od obciazania powoda na rzecz pozwanego Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego w S., wobec ktorego‘ powodztwo zostaio oddalone". W uzasadnieniu zazalenia skarzacy wyrazii zapatrywanie, ze ,,pomimo jednolitoéci pozwanego Skarbu Pafistwa” Sad powinien zasadzio od powoda na rzecz pozwanego ,,wobeo ktorego powod wystapii z roszczeniem, zas to zostaio oddalone", koszty zastepstwa procesowego zgodnie z przepisami art. 98 § 1 k.p.o. w zw. z art. 99 k.p.o. iw zw. Z § 2 ust.1,2, § 4 ust.1 i § 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiediiwosci Z dnia 28 wrzesnia 2002 roku w sprawie opiat za czynnosci radcéw prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow pomocy prawnej udzielnej przez radoe prawnego ustanowionego z urzedu. Sad Apelacyjny zwazyt, co nastepuje: Apeiacja jest czesciowo uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niz w niej wskazane. Stan faktyczny sprawy w zasadzie nie budzi kontrowersji. Wprawdzie jederi z zarzutow apelaoji odnosi sie formalnie do kwestii proceduralnych, mogacych rzutowaé na prawidiowosf; poczynionyoh ustalefi faktycznych (zarzut naruszenia art. 233 k.p.o.), jednakze W istocie jest zarzutem przeciwko dokonanej przez Sad pierwszej instanoji ocenie prawnej sprawy, zdaniem skarzacego biednej, a polegajacej na uznaniu przez Sad, ze powod nie przyczynii sie do szkody. . Tresé tego zaizutu, jak i jego uzasadnienie nie wskazuja bowiem na naruszenie art. 233 k.p.o. Pomijajqc ju2 fakt, Ze sléartqcy nie sprecyzowai jednostki redakcyjnej wymienionego artykutu, stwierdzio naiezy, ze nie wykazai naruszenie przez Sad pierwszej instanoji regut okreslonyoh W § 1 tego. artykuiu przy ocenie przeprowadzonyoh w sprawie dowodow, ani tei nie wykazat, Ze Ktorakoiwiek ze stron odmowiia pizedstawienia dowodu Z7 - naruszenie art. 415 k.c. w zw. z art. 361 § 1 k.c. oraz art. 362 k.c. przez uznanie, że poszkodowany nie przyczynił się do szkody. W oparciu o wymienione wyżej zarzuty pozwany wnosił o zmianę zaskaizonego wyroku w punktach I i V i oddalenie powództwa w całości lub uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy wtym zakresie Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. ~ Pozwany Skarb Państwa - Areszt Śledczy w S. wniósł natomiast zażaienie na zawarte w wyroku postanowienie ,,w przedmiocie odstąpienia od obciążenia powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa Aresztu Śledczego W S., wobec którego powództwo zostało oddalone". W uzasadnieniu zażalenia skarżący wyraził zapatrywanie, że „pomimo jednolitości pozwanego Skarbu Państwa” Sąd powinien zasądzić od powoda na rzecz pozwanego ,,wobec którego powód wystąpił z roszczeniem, zaś to zostało oddalone”, koszty zastępstwa procesowego zgodnie z przepisami art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. iw zw. z § 2 ust.1,2, § 4 ust.1 i § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiediiwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielnej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest częściowo uzasadnione, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane. Stan faktyczny sprawy w zasadzie nie budzi kontrowersji. Wprawdzie jeden z zarzutów apelacji odnosi się formalnie do kwestii proceduralnych, mogących rzutować na prawidłowość poczynionych ustaień faktycznych (zarzut naruszenia art. 233 k.p.c.), jednakże W istocie jest zarzutem przeciwko dokonanej przez Sąd pierwszej instancji ocenie prawnej sprawy, zdaniem skarżącego błędnej, a polegającej na uznaniu przez Sąd, że powód nie przyczynił się do szkody. . Treść tego zarzutu, jak i jego uzasadnienie nie wskazują bowiem na naruszenie art. 233 k.p.c. Pomijając już fakt, że skarżący nie sprecyzował jednostki redakcyjnej wymienionego artykułu, stwierdzić nałeży, że nie wykazał naruszenia przez Sąd pierwszej instancji reguł określonych w' § 1 tego. artykułu przy ocenie przeprowadzonych w sprawie dowodów, ani też nie wykazał, że którakołwiek ze stron odmówiła przedstawienia dowodu 27
--- STRONA 11 ---
aibo stawiata przeszkody w jego przeprowadzeniu, i to Zachowanie strony zostato ooenione przez Sad z naruszeniem zasad wynikajaoyoh z art. 233 § 2 k.p.o.. _ W swietie niekwestionowanych przez skarzacego ustalefi faktycznych Sadu pierwszej instancji poza sporem jest, ze postepowanie terapeutyczne w procesie Ieczenia powoda byto nieprawidiowe — zostaiy bowiem naruszone przez personel medyczny obu pozwanych obowiazujace |6k8I'Z8 reguty postepowania wypracowane na podstawie nauki i praktyki medycznej. Bezspornym jest rowniez, 2e w nastepstwie wadliwego leczenia tak w jednej jak i w drugiej placowce medycznej powod doznat cierpiefi fizycznych it psychicznyoh. Ustalone w sprawie okolicznosci daja wiec podstawe do przyjecia, ze w odniesieniu _do obu pozwanych zacjwodza przestanki odpowiedzialnosci deliktowej wzgledem powoda. Zgodnie z art. 441 § 1 k.c:., jezeli kilka osob ponosi odpowiedzialnoso za szkode wyrzadzona czynem niedozwolonym, ich odpowiedzialnoso jest solidarna. Podstawowymi przesiankami zastosowania wymienionego pizepisu jest wyrzadzenie szkody czynem niedozwolonym oraz jednosé szkody, za ktora ponosza odpowiedziainosé wszystkie podmioty. Musi tez zaohodzio zwiazek przyczynowy miedzy szkoda a zdarzeniem ja powodujacym, za ktore to zdarzenie kazdy ze wspoéodpowiedzialnyoh ponosi odpowiedziaInosé._ Dla zastosowania art. 441 § 1 I<.o. nie jest konieczne by odpowiedzialnoso poszczegolnych osob zobowiazanych do naprawienia szkody wynikaia z jednego detiktu. ' “Jednoso szkody jest takze pizesianka warunkujaca tzw. soiidarnosfz nieprawidiowa, ktora ma miejsce wiasnie wowczas gdy uzasadnione jest jedno swiadozenie odszkodowawcze od kiiku zobowiazanych, a brak jest pods'taw do przyjecia odpowiedziainosoi solidarnej. V/I l Sad pieiwszej instancji odizucajac koncepcje odpowiedzialnosci solidarnej pozwanyoh i przyjmujac, ze ich odpowiedziainosé ksztaituje sie na zasadzie In soiidum, przyjai, ze powod poniost ,,jedna, rozoiajgnieta w skutkaoh w czasie szkoda, ktorej wspolnym mianownikiem jest aktualny stan zdrowia powoda”. Z taka ocena, zdaniem Sadu Apelacyjnego, nie sposob sie zgodzié. Nie da sie bowiem obronio stanowiska o jednosci szkody niemajatkowej w swietle ustalonych w sprawie okoiicznosci faktycznych. Cierpienia fizyczne i psychiczne powoda zwiazane z jego wadiiwym Ieczeniem w Samodzieinym Publicznym Szpitalu Wojewodzkim w S. i w Zakiacizie Opieki Zdrowotnej przy Areszcie Sledpzym W. ‘ M. powstaiy w roznym czasie, co wiecej cierpienie wywoiane pieiwszym zdarzeniem deliktowym nie pozostawaiy w adekwatnyrn zwiajzku pizyczynowym z drdgim deliktem, i odwrotnie cierpienia wywoiane drugim delilktem 28 ałbo stawiała przeszkody w jego przeprowadzeniu, i to zachowanie strony zostało ocenione przez Sąd z naruszeniem zasad wynikających z art. 233 § 2 k.p.c.. _ W świetle niekwestionowanych przez skarżącego ustaleń faktycznych Sądu pierwszej instancji poza sporem jest, że postępowanie terapeutyczne W procesie leczenia powoda było nieprawidłowe - zostały bowiem naruszone przez personel medyczny obu pozwanych obowiązujące lekarza reguły postępowania wypracowane na podstawie nauki i praktyki medycznej. Bezspornym jest również, że w następstwie wadliwego leczenia - tak w jednej jak i W drugiej placówce medycznej - powód doznał cierpień fizycznych i, psychicznych. Ustalone w sprawie okoliczności dają więc podstawę do przyjęcia, że w odniesieniu _do obu pozwanych zacąbodzą przesłanki odpowiedzialności deliktowej względem powoda. Zgodnie z art. 441 § 1 k.c., jeżeli kilka osób ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym, ich odpowiedzialność jest solidarna. Podstawowymi przesłankami zastosowania wymienionego przepisu jest wyrządzenie szkody czynem niedozwolonym oraz jedność szkody, za którą ponoszą odpowiedziałność wszystkie podmioty. Musi tez zachodzić związek przyczynowy między szkodą a zdarzeniem ją powodującym, za które to zdarzenie każdy ze wspóžodpowiedzialnych ponosi odpowiedzialność Dla zastosowania art. 441 § 1 k.c. nie jest konieczne by odpowiedzialność poszczególnych osób zobowiązanych do naprawienia szkody wynikała z jednego deiiktu. ` "Jedność szkody jest także przesłanką warunkującą tzw. 'solidarność nieprawidłowe, która ma miejsce właśnie wówczas gdy uzasadnione jest jedno świadczenie odszkodowawcze od kilku zobowiązanych, a brak jest podstaw- do przyjęcia odpowiedzialności solidarnej. _J-W I Sąd pierwszej instancji odrzucając koncepcję odpowiedzialności solidarnej pozwanych i przyjmując, że ich odpowiedzialność kształtuje się na zasadzie in sołidum, przyjął, że powód poniósł ,,jedną, rozciągniętą w skutkach w czasie szkodę, której wspólnym mianownikiem jest aktualny stan zdrowia powoda”. Z taką ocena, zdaniem Sądu Apelacyjnego, nie sposób się zgodzić. Nie da się bowiem obronić stanowiska o jedności szkody niemajątkowej w świetle ustalonych w sprawie okoticzności faktycznych. Cierpienia fiżyczne i psychiczne powoda związane z jego wadliwym leczeniem w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Wojewódzkim W S. i w Zakładzie Opieki Zdrowotnej przy Areszcie Śledczym W. f- M. powstały w różnym czasie, co więcej cierpienia wywołane pieniyszym zdarzeniem delíktowym nie pozostawały w adekwatnyrn związku przyczynowym z drugim deliktem, i odwrotnie - cierpienia wywołane drugim deliktem 28
--- STRONA 12 ---
nie maja bezposredniego zwiazku z wadliwym postepowaniem terapeutycznym joersoneiu medycznego pozwanego Samodzielnego Publioznego Szpitaia Wojewodzkiego w S. Z niekwestionowanych ustalefi Sadu pI9i'\NSZ8j instancji wynika, 2e prawidiowe wykonanie _|DI6I'\NSZ6Q0 zabiegu operacyjnego oraz prawidtowe Ieczenia pooperacyjne dawato szanse na peine wygojenie ziamania. Jednoczeénie taki sam efekt daiaby prawidtowo przeprowadzona operacja w szpitaiu wieziennym. W swietie tych ustatefi usprawiedliwiony jest zatem wniosek, ze w normalnym zwiazku przyczynowym (art. 361 § 1 |<.o.) z pierwszym zdarzeniem deliktowym pozostaja jedynie cierpienia fizyczne i psychiczne powoda zwiazane z wytwoizeniem sie stawu rzekomego dolegliwosoi bolowe z tym zwiazane, roznorodne ograniczenia zwiazane z tymi dolegiiwosciami i wreszcie koniecznosé poddania sie zabiegowi operacyjnemu, ziktorym takie wiajzaty sie doiegliwosci boiowe i ograniczenia. Normainym nastepstwem pieiwszego zdarzenia nie sa zas powikiania zwiazane z wadliwie przeprowadzona druga operacja. Z jedna szkoda mamy do czynienia albo wtedy, gdy z natury swej jest ona niepodzielna, albo wowczas gdy udziai sprawcow w jednym delikcie przesadzi o niemoznosci podziaiu wywotanyoh nim skutkow (por. wyrok Sadu Najwytszego Z dnia 20 Iistopada 2002 r, II CKN 859i'00, LEX nr Y8881). W rozpoznawanej sprawie taka sytuaoja nie zachodzi. Brak jest zatem podstaw do przyjecia zarowno solidarnej odpowiedzialnosci pozwanych, jak odpowiedzialnosci in soiidum. Oznacza to, ze kazdy z pozwanych odpowiada za normaine nastepstwa swoich dziatafi, z ktoryoh wynikia szkoda niemajatkowa powoda (krzywda). Na gruncie ustatonyoh okolioznosci faktycznych nalezy przyjejé, Ze pozwany Skarb Paristwa Areszt Siedozy W. M. odpowiada za nastepstwa wadiiwie wykonanej w jego placowce operacji., czyli aktualny stan lewej koficzyny gornej powoda i tego konsekwencje, tj. widoczna deformacje reki (nienaturalne wykrzywienie przedramienia), odczuwany ustawicznie bél, nasilajacy sie przy zmianie pogody i podnoszeniu lewa reka ciezkich rzeczy, niemoznoééwykoriywania zarobkowo pracy fizyoznej, koniecznosé poddania sis kolejnym zabiegomoperaoyjnym, zwiazanym z dtuzszym pobytem w szpitalu bolem towarzyszaoym operacji i brakiem pewnosci caikowitego wyleczenia. Samodzielny Publiczny Szpitai Wojewodzki odpowiada natomiast za nastepstwa wadliwego Ieczenia ziamania, a mianowicie powikianie w postaci wytworzenia sie stawu rzekomego i zwiazane z tym doiegiiwoscii bolowe oraz koniecznosé poddania sie daiszemu leczeniu, w tym zabiegowi operacyjnemu. A _W ocenie Sadu Apelacyjnego, rozmiar Acierpiefi fizycznyoh i psychicznych bedacych nastepstwem dziaiafi tak jednego, jak i drugiego pozwanego jest anaiogiczny, 5 zatem i 29 nie mają bezpośredniego związku z wadliwym postępowaniem terapeutycznym personelu medycznego pozwanego Samodzielnego Publicznego Szpitaia Wojewódzkiego W S. Z niekwestionowanych ustaleń Sądu pierwszej instancji wynika, że prawidłowe wykonanie _pierwszego zabiegu operacyjnego oraz prawidłowe leczenie pooperacyjne dawało szanse na pełne wygojenie złamania. Jednocześnie taki sam efekt dałaby prawidłowo przeprowadzona operacja w szpitalu więziennym. W świetle tych ustaleń usprawiedliwiony jest zatem wniosek, że w normalnym związku przyczynowym (art. 361 § 1 k.c.) z pierwszym zdarzeniem deliktowym pozostają jedynie cierpienia fizyczne i psychiczne powoda związane z wytwoizeniem się stawu rzekomego - dolegliwości bólowe z tym związane, różnorodne ograniczenia związane z tymi doleglíwościami i wreszcie konieczność poddania się zabiegowi operacyjnemu, ziktórym także wiązały się dolegliwości bóiowe i ograniczenia. Normalnym następstwem pierwszego zdarzenia nie są zaś powikłania związane z wadliwie przeprowadzona drugą operacją. Z jedną szkodą mamy do czynienia albo wtedy, gdy z natury swej jest ona niepodzielna, albo wówczas gdy udział sprawców w jednym delikcie przesądzi o niemożności podziału wywołanych nim skutków (por. wyrok Sądu Najwyższego Z dnia 20 listopada 2002 r, li CKN 859iO0, LEX nr ?8881). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia zarówno solidarnej odpowiedzialności pozwanych, jak odpowiedzialności in soiídum. Oznacza to, że każdy z pozwanych odpowiada za normalne następstwa swoich działań, z których wynikła szkoda niemajątkowa powoda (krzywda). . Na gruncie ustalonych okoliczności faktycznych należy przyjąć, że pozwany Skarb Państwa - Areszt Śledczy W. - M. odpowiada za następstwa wadliwie wykonanej w jego placówce operacji., czyli aktualny stan lewej kończyny górnej powoda i tego konsekwencje, tj. widoczną deformację ręki (nienaturalne wykrzywienie przedramienia), _odczuwany ustawicznie ból, nasilający się przy zmianie pogody i podnoszeniu lewą ręka ciężkich rzeczy, niemożnośówykonywania zarobkowo pracy fizycznej, konieczność poddania się kolejnym zabiegom-operacyjnym, związanym z dłuższym pobytem W szpitalu bólem towarzyszącym operacji i brakiem pewności całkowitego wyleczenia. Samodzielny Publiczny Szpital Wojewódzki odpowiada natomiast za następstwa wadliwego leczenia złamania, a mianowicie powikłanie w postaci wytworzenia się stawu rzekomego i związane z tym dolegiiwości bólowe oraz konieczność poddania się daiszemu leczeniu, W tym zabiegowi operacyjnemu. A _W ocenie Sądu Apelacyjnego, rozmiar cierpień fizycznych i psychicznych będących następstwem działań tak jednego, jak i drugiego pozwanego jest anaiogiczny, a zatem i 29
--- STRONA 13 ---
rozmiar adekwatnego do tych cierpiefi zadoséuczynienia powinien byo jednakowy w przypadku obu pozwanych . W tej sytuacji zaistniaiy, zdaniem Sadu Apelacyjnego, podstawy do zastosowania art. 378 § 2 k.p.o., tj. rozpoznania z urzedu sprawy takze na rzecz wspoiuczestnika Samodzielnego Publioznego Szpitaia Wojewodzkiego w S., ktory nie zaskaizyi wyroku apelacja. Nie wyiacza bowiem zastosowania wymienionego przepisu fakt, ze zaiozenie o odpowisdzialnosci in soiidum , opartej na wspolnosci obowiazku swiadczenia, okazaio sis btsdne. Chodzi tu bowiem nie 0 ocens _z punktu widzenia istnienia rzeczywistyoh materianoprawnyoh pizesianek tej odpowiedzialnosci, Iecz o ocens z punktu widzenia zaskarzonego apeiacja wyroku. ' _ W konsekwencji Sad Apelacyjny zmienii zaskarzony wyrok, zasadzajac od kazdego z pozwanych kwoty po 15.000 ziotych tytuiem zadoséuczynienia. . W pozostatej czssci apelacjs pozwanego Skarbu Pafistwa Sad Apelacyjny oddalii, nie znajdujac uzasadnionych podstaw do uwzglsdnienia jej wniosku o zmians wyroku i oddaienie powodztwa w caiosci w stosunku dotego pozwanego. W swietle ustalonych w sprawie okoiicznosci brak jest podstaw do pzzyjsoia, ze powod swoim dziaianiem Iub zaniechaniem przyczynit sis do powstania Iub zwiekszenia szkody pozostajaoej w zwiazku z deliktem, za ktory odpowiedzialnoso ponosi Skarb Pafistwa. Fakty, o ktorych mowa w apelacji, a ktore zaistniaty przed tym zdarzeniem, nie moga byo rozpatrywane w kategorii przyczynienia sis powoda do powstania czy zwiskszenia krzywdy nim wywotanej. Nie moze byf: tez tak oceniana (tj. jako przyozynienie sis do zwiskszenia szkody) odmowa powoda poddania sis kolejnej operacji w placowce medycznej pozwanego. Sad Apelaoyjny podzieia w tymgivzglsdzie stanowisko i argumentacjs Sadu pierwszej instaricji. ‘ _ l Dodaé trzeba, ze z uzasadnienia zaskaizonego wyroku wynika, ze Sad pierwszej instanoji postspowanie powoda, polegajace na niestosowaniu sis do zalecefi Iekarzy wydanych po zdjsciu opatrunku gipsowego zaiozonego po ziamaniu rski, uznat za przyozynienie sis powoda do wytworzenia sis stawu rzekomego, ozyli w konsekwencji — za przyczynienie sis do powstania szkody. I wprawdzie nie okreslii stopnia tego przyczynienia sis, ale wskazat, 2e okolicznoéé ts uwzglsdnit przy ustalaniu wysokoéoi zadoséuczynienia. Z tego wzglsdu, a takze 1 dlatego, ze zastosowanieart. 378 § 2 k.p.c'. nie moze mieé tak szerokiego zastosowania, ktore nakazywaioby uwzgisdnienie podniesionego w apelacji zarzutu w stosunku do pozwanego, ktory apelacji nie wniosi i ktorego odpowiedzialnoso oparta jest na innej podstawie faktycznej niz odpowiedzialnoso skarzacego, Sad Apelacyjny 30 rozmiar adekwatnego do tych cierpień zadośćuczynienia powinien być jednakowy w przypadku obu pozwanych . W tej sytuacji zaistniały, zdaniem Sądu Apelacyjnego, podstawy do zastosowania art. 378 § 2 k.p.c., tj. rozpoznania z urzędu sprawy także na rzecz współuczestnika - Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego w S., który nie zaskaiżył wyroku apelacją. Nie wyłącza bowiem zastosowania wymienionego przepisu fakt, że założenie o odpowiedzialności in soildum , opartej na wspólności obowiązku świadczenia, okazało się błędne. Chodzi tu bowiem nie o ocenę _z punktu widzenia istnienia rzeczywistych materianoprawnych pizesłanek tej odpowiedzialności, lecz o ocenę z punktu widzenia zaskarżonego apeiacją wyroku. ' _ W konsekwencji Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok, zasadzając od każdego z pozwanych kwoty po 15.000 złotych tytułem zadośćuczynienia. _ W pozostałej części apelację pozwanego Skarbu Państwa Sąd Apelacyjny oddalił, nie znajdując uzasadnionych podstaw do uwzględnienia jej wniosku o zmianę wyroku i oddalenie powództwa W całości w stosunku dotego pozwanego. . W świetle ustalonych w sprawie okoliczności brak jest podstaw do przyjęcia, że powód swoim działaniem lub zaniechaniem przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody pozostającej w związku z deliktem, _za który odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa. Fakty, o których mowa w apelacji, a które zaistniały przed tym zdarzeniem, nie mogą być rozpatrywane w kategorii przyczynienia się powoda do powstania czy zwiększenia krzywdy nim wywołanej. Nie może być też tak oceniana (tj. jako przyczynienie się do zwiększenia szkody) odmowa powoda poddania się kolejnej operacji w placówce medycznej pozwanego. Sąd Apelacyjny podziela w tymwvzględzie stanowisko i argumentację Sądu pienivszej instancji. ` _ I Dodać trzeba, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji postępowanie powoda, polegające na niestosowaniu się do zaleceń lekarzy wydanych po zdjęciu opatrunku gipsowego założonego po złamaniu ręki, uznał za przyczynśenie się powoda do wytworzenia się stawu rzekomego, czyli w konsekwencji - za przyczynienie się do powstania szkody. l wprawdzie nie określił stopnia tego przyczynienia się, ale wskazał, że okoliczność tę uwzględnił przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia. Z tego względu, a także i dlatego, że zastosowanie-art. 378 § 2 k.p.c. nie może mieć tak szerokiego zastosowania, które nakazywałoby uwzględnienie podniesionego w apelacji zarzutu w stosunku do pozwanego, który apelacji nie wniósł i którego odpowiedzialność oparta jest na innej podstawie faktyczne] niż odpowiedzialność skarżącego, Sąd Apelacyjny 30
--- STRONA 14 ---
nie znalazt podstaw do dalszego obnizenia zadoééuczynienia naleznego od pozwanego Szpitaia. Gdy ohodzi 0 zazaienie wywiedzione przez reprezentujacy pozwany Skarb Paristwa Areszt Sledczy w S., to jest ono zdaniem Sadu Apelaoyjnego — w czssci zasadne. Zasada materialnoprawnej konstrukcji jednolitosci Skarbu Pafistwa jako osoby prawnej, ktora statuuje art. 34 k.c., w sferze procesowej wywiera ten skutek, ze niezaleznie od wieiosci wskazanyoh w pozwie i w orzeczeniu sadowym pafistwowych jednostek organizacyjnych Iub ich organow, strona pozwana jest zawsze Skarb Pafistwa, a nie wskazane w nim jednostki. Konsekwencja tej zasady jest to, ze wydane przeciwko Skarbowi Pafistwa orzeczenie nie moze mieé dwoistego charakteru, tj. zawierao rozstizygniscia o uwzgisdnieniu roszczenia w stosunku do jednej jednostki organizaoyjnej Skarbu Pafistwa i oddaleniu w stosunku do innych jednostek. Dlatego tez, jeieli doohodzone roszozenie wiaze ‘sis tyiko z jedna z kilku wystspujacych w sprawie jednostek organizacyjnych w sprawie w zasadzajacym wyroku wymienia sis tylko ts jednostks, nie wydajac oddzielnego rozstizygnisoia w stosunku do pozostaiych statio fisci. W Zadnym razie nie oznacza to jednak, 2e ts jednostks, z ktorej dziaialnoscia nie wiaze sis zasadzone roszozenie rnozna uznaé w razie czssciowego tyiko uwzglsdnienia powodztwa za strons wygwwajaca spraws w caiosciw rozumieniu art. 98 § 1 k.p.o. i w oparciu o ten przepis na jej rzecz zasadzic’: oaiosé poniesionych przez ts jednostks kosztow_ Nie ma natomiast pizeszkod aby na rzecz tej jednostki organizaoyjnej Skarbu Pafistwa zasadzié od strony przeciwnej zwrot kosztow procesu stosownie do art. 100 k.p.o., czyii odpowiednio do wyniku sprawy. ' W ocenie Sadu Apelacyjnego stusznie zarzuca skarzaoy, ze nie zaohodziiy podstawy do odstapienia od obciazania powoda kosztami podstawy. Zastosowanie przepisu art. 102 . J. k.p.o. (a nie art. 100 k.p.o., ktéry wskazat Sad pierwszej instancji) jest mozliwe w szczegolnieuzasadnioriych wypadkach. W niniejszej sprawie nie zaohodza okolicznosci pozwalajace zakwaiifikowaé ja jako szczegolnie uzasadniony wypadek. Z akt sprawy nie wynika bowiem aby zastosowania tego przepisu uzasadniata szczegolnie trudna sytuacja materialna powoda, zwiaszcza gdy uwzglsdni sis wynik procesu. Nie uzasadnia zastosowania tego przepisu takze charakter sprawy i przebieg procesu. Dlatego Sad Apelacyjny zmienii zaskarzone postanowienie, zasadzajac od powoda na rzecz pozwanego zwrot poniesionych przez pozwanego kosztow zastspstwa procesowego w proporcji odpowiedniej do ostatecznegoswyniku sprawy Pozwany Skarb Pahstwa ulegi jedynie W ok. 20%, zatem stosowniendo art. 100 k.p.o. — poniesione przez niego koszty zastspstwa procesowego (3600 ziotych) powod winien zwrooié w 60 %'. . 31 nie znalazł podstaw do dalszego obniżenia zadośćuczynienia należnego od pozwanego Szpitala. Gdy _chodzi 0 zażalenie wywiedzione przez reprezentujący pozwany Skarb Państwa Areszt Śledczy w S., to jest ono - zdaniem Sądu Apelacyjnego - W części zasadne. Zasada materialnoprawnej konstrukcji jednolitości Skarbu Państwa jako osoby prawnej, którą statuuje art. 34 k.c., w sferze procesowe] wywiera ten skutek, że niezależnie od wieiości wskazanych w pozwie i W orzeczeniu sądowym państwowych jednostek organizacyjnych lub ich organów, stroną pozwana jest zawsze Skarb Państwa, a nie wskazane w nim jednostki. Konsekwencją tej zasady jest to, że wydane przeciwko Skarbowi Państwa orzeczenie nie może mieć dwoistego charakteru, tj. zawierać rozstrzygnięcia o uwzględnieniu roszczenia W stosunku do jednej jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa i oddaleniu w stosunku do innych jednostek. Dlatego też, jeżeli dochodzone roszczenie wiąże 'się tyiko z jedną z kilku występujących w sprawie jednostek organizacyjnych w sprawie w zasądzającym wyroku wymienia się tylko tę jednostkę, nie wydając oddzielnego rozstrzygnięcia w stosunku do pozostałych static fisci. W żadnym razie nie oznacza to jednak, że -tę jednostkę, z której działalnością nie wiąże się zasądzone roszczenie można uznać w razie częściowego tylko uwzględnienia powództwa za stronę wygiywającą sprawę w całościw rozumieniu art-_ 98 § 1 k.p.c. i W oparciu o ten przepis na jej rzecz zasądzić całość poniesionych przez tę jednostkę kosztów. Nie ma natomiast przeszkód aby na rzecz tej jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa zasądzić od strony przeciwnej zwrot kosztów procesu stosownie do art. 100 k.p.c., czyłi odpowiednio do wyniku sprawy. ` W ocenie Sądu Apelacyjnego słusznie zarzuca skarżący, że nie zachodziły podstawy do odstąpienia od obciążenia powoda kosztami podstawy. Zastosowanie przepisu art. 102 _ I k.p.c. (a nie art. 100 k.p.c., który wskazał Sąd pierwszej instancji) jest możliwe W szczególnieuzasadnionych wypadkach. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności pozwalające zakwalifikować ją jako szczególnie uzasadniony wypadek. Z akt sprawy nie wynika bowiem aby zastosowanie tego przepisu uzasadniała szczególnie trudna sytuacja materialna powoda, zwłaszcza gdy uwzględni się wynik procesu. Nie uzasadnia zastosowania tego przepisu także charakter sprawy i przebieg procesu. Dlatego Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając od powoda na rzecz pozwanego zwrot poniesionych przez pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w proporcji odpowiedniej do ostatecznegowyniku sprawy Pozwany Skarb Państwa uległ jedynie W ok. 20%, zatem - stosownie„do art. 100 k.p.c. - poniesione przez niego koszty zastępstwa procesowego (3600 złotych) powód winien zwrócić w 80 %. . 31
--- STRONA 15 ---
Dlatego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 386 § 1 k.p.o., art. 378 § 2 k.p.o. i art. 385 k.p.o. oraz na mocy art. 386 § 1 k.p.o. w zw. z art. 397 § 2 k.p.o. O kosztach postspowania odwoiawczego postanowiono w oparciu o art. 100 k.p.o. i § 15 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 roku w sprawie optat za czynnosci radcow prawnyoh oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow pomocy prawnej udzieionej przez radcs prawnego ustanowionego z urzsdu (Dz. U. z 2003 r., Nr 97, poz. 888 ze zm.). O nieuiszczonych kosztach sadowych postanowiono w mjiél art. 113 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku 0 kosztach sadowych w sprawaoh cywilnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594). J). 32 Dlatego orzeczono jak W sentencji na mocy art. 386 § 1 k.p.c., art. 378 § 2 k.p.c. i art. 385 k.p.c. oraz na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego postanowiono w oparciu o art. 100 k.p.c. i § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzieionej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2003 r., Nr 97, poz. 888 ze zm.). O nieuiszczonych kosztach sądowych postanowiono w myśl art. 113 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku c kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594). J). 32
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Białymstoku#I ACa 670#art. 415 k.c.#art. 430 k.c.#art. 441 § 1 k.c.#art. 223 ustawy#art. 100 kpc#art. 102 kpc#art. 233 k.p.c.#art. 230 k.p.c.#art. 361 § 1 k.c.#art. 98 § 1 k.p.o.#art. 99 k.p.o.#art. 233 k.p.o.#art. 362 k.c.#art. 98 § 1 k.p.c.#art. 99 k.p.c.#art. 233 § 2 k.p.o..#art. 441 § 1 k.c#art. 233 § 2 k.p.c..#art. 378 § 2 k.p.o.#art. 378 § 2 k.p.c#art. 378 § 2 k.p.c.#art. 34 k.c.#art. 100 k.p.o.#art. 100 k.p.c.#art. 386 § 1 k.p.o.#art. 385 k.p.o.