Teza / krótkie omówienie
zadośćuczynienie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Ix v procesowego. (na oryginale wiaéciwe podpisy) Sygn. akt I ACa 575/12 ( wizerunek godia) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2012 r. Sad Apelacyjny w Lublinie, I Wydziat Cywilny w sktadzie: Przewodnicza_cySedzia SA Elibieta Patrykiejew Sedzia: SA Ewa LauberDrzazga Sedzia: SA Alicja Surdy ( spr.) Protokolant sekr. sqdowy Dorota Kabala po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powédztwa W S przeciwko Skarbowi Par'1stwa Sqdowi Okregowemu w Radomiu zastepowanemu przez Prokuratorie Generalnq Skarbu Par'1stwa 0 zadoééuczynienie i odszkodowanie na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sqdu Okregowego w Radomiu'z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt I C 174/11 I. zmienia zaskadony wyrok w cato§ci w ten sposéb, ie: 1) oddala powédztwo; 2) nie obciqia powoda W S _ kosztami procesu; II. zasa_dza od powoda W S1 na rzecz Skarbu Paristwa Prokuraton'i Generalnej Skarbu Pafistwa kwoteg 2.700 (dwa tysiqce siedemset) ztotych tytulem kosztéw procesu zaI|| instancjz3. A ( na oryginale wlaéciwe podpisy )? Sygn. akt I ACa' 575/ 12 POSTANOWIENIE Dnia 12 marcai 2013. r. Sad Apelacyjny W_ Lublinie Wydzialu I Cywilny w skladziez Przewodniczapy Sedzia SA Ewa Popek ( spr.) S¢dzia SA Boiena Oworuszko, Danuta Mietlicka po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2013 r. w Lublinie na posiedzcniu niejawnym sprawy z powédztwa W1 S: przeciwko Skarbowi Paristwa — Sa,dowi Okrggowemu w Radomiu zastcpowanemu przez Prokuratorie Generalna Skarbu Pafistwa 0 zadoééuczynienie i odszkodowanic na skutek zaialenia powoda na postanowicnie 0 kosztach procesu zawarte w pkt. II wyroku Sa,du Apelacyjnego w Lublinie z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt I ACa 575/ 12 postanawiaz zmienié pkt. II wyrbku Sadu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 18 grudnia 2012 r. W ten sposéb, i2 nie obciaja powoda W kosztami postcpowania apelacyjnego. 0 QQN ‘ 7 / 1| 77* » J1I!I"“*;é Z '"‘=f.‘(..Ti.5"'?‘Strep’ Nu ory9iI1<1|° ff .. . ; 1.1/X_§>¢ ' ;’_;§\:5 w1u$ciwy(e) P°dP'$(Y) CD :.’~’§’ . S a W Q A mgr‘MonikaGrzyb \.1‘_ 4 ~. I 0 0 M \5 < SEKRETA OWY Nlnlejszgbdokument wydano na vmlosak I I I I I n Qo?v0Rlllfilgllzuqjual I | | I I I I I llQIlil'lllI wtryble ustawy 1 anie 5 wrzaénla 2001 roku, 0 dostgp/e mformacilpubllcznal . (Dz.U. H1112‘, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m › procesowego. (na oryginale właściwe podpisy) Sygn. akt I ACa 575/12 ( wizerunek godła) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2012 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący-Sędzia SA Elżbieta Patrykiejew Sędzia: SA Ewa Lauber-Drzazga Sędzia: SA Alicja Surdy ( spr.) Protokolant sekr. sądowy Dorota Kabala po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powództwa W S przeciwko Skarbowi Państwa - Sądovvi Okręgowemu w Radomiu zastępowanemu przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa o zadośćuczynienie i odszkodowanie na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiuz dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt I C 174/11 I. zmienia zaskańony wyrok w całości w ten sposób, że: 1) oddala powództwo; 2) nie obciąża powoda W' S _ kosztami procesu; II. zasądza od powoda W S: na rzecz Skarbu Państwa - Prokuraton`i Generalnej Skarbu Państwa kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów procesu za II instancję. i ( na oryginale właściwe podpisy )? Sygn. akt I ACa' 575/ 12 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca, 2013. r. Sąd Apelacyjny wi Lublinie Wydziału I Cywilny W składzie: Przewodniczący Sędzia SA Ewa Popek ( spr.) Sędzia SA Bożena Oworuszko, Danuta Mietlicka po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2013 r. w Lublinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa W S: przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu W Radomiu zastępowanemu przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa 0 zadośćuczynienie i odszkodowanie na skutek zażalenia powoda na postanowienie 0 kosztach procesu zawarte W pkt. II wyroku Sądu Apelacyjnego W Lublinie z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt I ACa 575/ 12 postanawia: zmienić pkt. II wyroku Sądu Apelacyjnego W Lublinie z dnia 18 grudnia 2012 r. W ten sposób, iż nie obciąża powoda W' kosztami postępowania apelacyjnego. › Ê rz” r!__'__:gr¬,„ Ć Í ‹ 5.1, ~ = ` *""'*""”' N‹' °'v@"'°'° 2' wluściwY(e) P°dP'$(Y› zz .'l.'~"'Í" . S a W Q A mgr_MonikaGrzyb \~ŠŸ”_ 4 ~. I Ű 0 M \5 í SEKRETA OWY Nlnlejszjbdokumfzm wydano na vmlosak l I U I I n |o?vu!-l||ş|.lIl2uqu1|3l I | | I I I I I ll0llll'IlOl wtryble ustawy -.f ania 5 września 2001 roku 0 dostęp/8 mformacilpubliczna] . (Dz.U.z`»ār112', poz. 1198)
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt I ACa 575/12 UZASADNIENIE W sprawie z powodztwa W S przeciwko Skarbowi Paristwa — Sadowi Okregowemu W Radomiu zastepowanemu przez Prokuratorie Generalna Skarbu Paristwa o zadoséuczynienie i odszkodowanie Sad Okregowy W Radomiu Wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r. zasadzii od pozwanego na rzecz powoda kwote 40.000 z1 tytuiem zadoséuczynienia oraz kwote 17.795 Z1 tytuiem odszkodowania, obie kwoty Wraz Z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. Oddalii powédztwo W pozostaiym zakresie i zasadzii od pozwanego na rzecz powoda kwote 3.917 z1. tytuiem zwrotu kosztow postepowania. W pozwie z dnia 3 lutego 2011 r. powod W _ S Wniosi o zasadzenie na jego rzecz od pozwanego Skarbu Panstwa Sadu Okregowego W Radomiu kwoty 80.000 zi tytuiem zadoséuczynienia oraz kwoty 17.795 z1 tytuiem odszkodowania W zwiazku ze skazaniem powoda Wyrokiem Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. Wydanym W sprawie VII K 112/60, nastepnie uchylonyrn Wyrokiem Sad Najwyzszego z dnia 18 listopada 2009 r. Wydanym W sprawie IV KK 346/08. Pozwany Skarb Panstwa Sad Okregowy W Radomiu Wniosi o oddalenie powodztwa W caiosci oraz o zasadzenie na jego rzecz kosztow postepowania, W tym kosztéw zastepstwa procesowego. Podniosi, Ze roszczenie powoda nie jest uzasadnione co do zasady ani co do Wysokosci, a ponadto jest przedawnione. Sad Okregowy po rozpoznaniu sprawy ustalii co nastepuje: Powéd W S Wyrokiem Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r., Wydanym Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek .............. w tryble ustawy 2 dnia 6 wrzoénla 2001 roku 0 dostpple do Informacllpubllcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) . Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Sygn. akt I ACa 575/12 UZASADNIENIE W sprawie z powództwa W S przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu w Radomiu zastępowanemu przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa o zadośćuczynienie i odszkodowanie Sąd Okręgowy W Radomiu wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 40.000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz kwotę 17.795 zł tytułem odszkodowania, obie kwoty wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. Oddalił powództwo w pozostałym zakresie i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.917 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. W pozwie z dnia 3 lutego 2011 r. powód W _ S wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Radomiu kwoty 80.000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz kwoty 17.795 zł tytułem odszkodowania w związku ze skazaniem powoda wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. wydanym w sprawie VII K 112/60, następnie uchylonym wyrokiem Sąd Najwyższego z dnia 18 listopada 2009 r. wydanym w sprawie IV KK 346/08. Pozwany Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w Radomiu wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Podniósł, ze roszczenie powoda nie jest uzasadnione co do zasady ani co do wysokości, a ponadto jest przedawnione. Sąd Okręgowy po rozpoznaniu sprawy ustalił co następuje: Powód W S wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r., wydanym Nlnlalszy dokument wydano na wniosek .............. W trybie ustawy 2 dnla 5 września 2001 roku 0 dostępie do Informacjipubliczna/ (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) 1
--- STRONA 3 ---
< W sprawie VII K 112/60, skazany zostai za popeinienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustavvy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci karnej 'za przestepstwa przeciwko Wiasnosci spoiecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) W zwiazku z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o Wzmozeniu ochrony mienia spolecznego przed szkodami Wynikajacymi z przestepstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 r. i art. 1 i 2 dekretu o postepowaniu doraznym na kare 14 lat Wiezienia i 200.000 Z1 grzywny, utrate praw . publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 8 lat i przepadek caiego mienia. Przed skazaniem W S pracowai W Spoidzielni Garbarskiej ,,Przysz1os'.é" W Radomiu jako teohnolog, nadzorowai proces obrobki skor i przedmiotowym Wyrokiem zostai skazany za zabor mienia spoiecznego W postaci skor. Powod byi Wtedy zonaty i miai trojke maioletnioh dzieci. Z uwagi na przedstawienie mu zarzutow powod zostai aresztowany i przebywai W Zakladzie Kamym W Warszawie Mokotow, a nastepnie podczas procesu W Zakiadzie Karnym W Kielcach. W toku procesu powod miai obrorice, nie przyznawal sie rowniez do popeinienia zarzucanego mu czynu. Jeszcze W toku postepowania kamego, W dniu 27 listopada 1959 r. zajeto ruchomosci bedace Wiasnosoia powoda oraz jego zony W S I , a mianowiciez lodowke, pralke, trzy dywany, adapter, kredens, szafe, biurko, sofe, dwa fotele, biblioteozke, toaletke, narzute, pieé flakonow krysztaiowych, dziesieé kielichow krysztaiowych, gondolke krysztaiowa, siedem sztuk krysztaiow do ciast, trzy salaterki klysztaiowe, dwie krysztaiowe cukiernice, zastawe kawowa na dziewieé osob, srebrna tace oraz krysztaiowa karafl<e. Wartosé Wskazanych ruchomosci 1 W protokoiach zajecia oszacowano na Iaczna kwote 41.600 ziotych. Nlnlelszy dokument wydano na umlosek I I I I I I IlqllznjlIIQSIIlzlnllao I l I I I I I I I llilli w tryble ustawy z dnia 5 wrzesnla 2001 roku 0 dostpple do informac/Ipubllcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m w sprawie VII K 112/60, skazany został za popełnienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialności karnej 'za przestępstwa przeciwko własności społecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmożeniu ochrony mienia społecznego przed szkodami wynikającymi z przestępstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 r. i art. 1 i 2 dekretu o postępowaniu doraźnym na karę 14 lat więzienia i 200.000 zł grzywny, utratę praw _ publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 8 lat i przepadek całego mienia. Przed skazaniem W S pracował w Spółdzielni Garbarskiej ,,Przyszłość" w Radomiu jako technolog, nadzorował proces obróbki skór i przedmiotowym wyrokiem został skazany za zabór mienia społecznego w postaci skór. Powód był wtedy żonaty i miał trójkę małoletnich dzieci. Z uwagi na przedstawienie mu zarzutów powód został aresztowany i przebywał w Zakładzie Kamym w Warszawie - Mokotów, a następnie podczas procesu w Zakładzie Karnym w Kielcach. W toku procesu powód miał obrońcę, nie przyznawał się również do popełnienia zarzucanego mu czynu. Jeszcze w toku postępowania karnego, W dniu 27 listopada 1959 r. zajęto ruchomości będące własnością powoda oraz jego żony W S O , a mianowicie: lodówkę, pralkę, trzy dywany, adapter, kredens, szafę, biurko, sofę, dwa fotele, biblioteczkę, toaletkę, narzutę, pięć fiakonów kryształowych, dziesięć kielichów kryształowych, gondolkę kiyształową, siedem sztuk kryształów do ciast, trzy salaterki kiyształowe, dwie kryształowe cukiemice, zastawę kawową na dziewięć osób, srebrną tacę oraz kryształową karafl<ę. Wartość wskazanych ruchomości V w protokołach zajęcia oszacowano na łączną kwotę 41.600 złotych. Niniejszy dokument wydano na umlosak I I u I I I llqllznbtl-l|0şI.IlzlÜl!I3i I I I I I I I I I IOIIIO w trybie ustawy z dnia 5 września 2001 roku o dostępie do informacjipubliczna] (Dz.U. Nr112, poz. 1198)
--- STRONA 4 ---
Orzeczona kare Wiezienia powod odbywai W okresie od dnia 2 lutego 1960 r. do dnia 29 lipca 1970 r. W Zakladzie Karnym W Strzelcach Opolskich. Zostai zwolniony Warunkowo. Podczas osadzenia powod zatrudniony byi jako pracownik fizyczny. Warunki W Zakiadzie Karnym W Strzelcaoh Opolskich by1y zie. Na powierzchni 1415 m2 osadzonych byio szesé osob, przy ozym W celi znajdowaiy sie tylko cztery iozka. Pozostali Wspoiwiezniowie spali na roziozonych na posadzce siennikach. Nie byio oddzielonego kaoika sanitarnego, potrzeby fizjologiozne osadzeni zaiatwiali do Wiadra umieszczonego W celi. Na Wyposazeniu celi nie bylo umywalek, nie byiy one rowniez ogrzewane. W trakcie osadzenia powod zachorowai na Wrzody zoiadka, miai rowniez problemy stomatologiczne i byi leczony. Po opuszczeniu zakiadu kamego W S rniai trudnosci z podjeciem zatrudnienia W swoim zawodzie, z uwagi na to ze by} on osoba skazana. Odmowiono mu zatrudnienia W garbarniach. Powod Znalazi prace chaiupnicza W spoldzielni metalowej, podejmowai prace dorywcze W Warsztacie swojego brata. Z tych samych przyczyn powodowi odmowiono przyjecia na studia na Politechnice Radomskiej oraz do organizacji kombatanckich. Na skutek kasacji od wyroku Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiej scowego W Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. Wydanego W sprawie VII K 112/60 Wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskioh Wyrokiem z dnia 181istopada2009 r., Wydanym W sprawie IV KK 346/08, Sad Najwyzszy uohy1i1 zaskarzony Wyrok i umorzyl postepowanie karne Wobec W . S na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. W zwiazku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 r. W brzmieniu obowiazujacym do 20 listopada 1995 r., to jest Z uwagi na przedawnienie karalnoéci. Ziozony przez powoda W dniu 17 marca 2010 r. Wniosek o zapiate odszkodowania i zadoséuczynienia na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. zosta1 oddalony Wyrokiem Sadu Okregowego W Radomiu z dnia 4 listopada 2010 r. Nlnlelszy dokumenl wydano no wnlosek zdn1a....q.Z..|:!§:..2p].3............... w trybie ustaWy z dnia 6 wrzesnla 2001 roku 0 dosffiflte do informacjl publlcznel (Dz.U. N1 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Orzeczoną karę więzienia powód odbywał w okresie od dnia 2 lutego 1960 r. do dnia 29 lipca 1970 r. w Zakładzie Karnym w Strzelcach Opolskich. Został zwolniony warunkowo. Podczas osadzenia powód zatrudniony był jako pracownik fizyczny. Warunki w Zakładzie Karnym w Strzelcach Opolskich były złe. Na powierzchni 14-15 mz osadzonych było sześć osób, przy czym w celi znajdowały się tylko cztery łóżka. Pozostali współwięźniowie spali na rozłozonych na posadzce siennikach. Nie było oddzielonego kącika sanitarnego, potrzeby fizjologiczne osadzeni załatwiali do wiadra umieszczonego w celi. Na wyposażeniu celi nie było umywalek, nie były one równiez ogrzewane. W trakcie osadzenia powód zachorował na wrzody żołądka, miał również problemy stomatologiczne i był leczony. Po opuszczeniu zakładu karnego W S miał trudności z podjęciem zatrudnienia w swoim zawodzie, z uwagi na to ze był on osobą skazaną. Odmówiono mu zatrudnienia w garbamiach. Powód znalazł pracę chałupniczą w spółdzielni metalowej, podejmował prace dorywcze w warsztacie swojego brata. Z tych samych przyczyn powodowi odmówiono przyjęcia na studia na Politechnice Radomskiej oraz do organizacji kombatanckich. Na skutek kasacji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiej scowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. wydanego w sprawie V11 K 112/60 wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich wyrokiem z dnia 18 listopada 2009 r., wydanym w sprawie IV KK 346/08, Sąd Najwyższy uchylił zaskarzony wyrok i umorzył postępowanie karne wobec W , S na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w związku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 r. w brzmieniu obowiązującym do 20 listopada 1995 r., to jest z uwagi na przedawnienie karalności. Złozony przez powoda w dniu 17 marca 2010 r. wniosek o zapłatę odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. został oddalony wyrokiem Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 4 listopada 2010 r. Niniejszy dokument wydano na wniosek zomz...Ê.Í.Êl§:..2.p1ş............... w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku 0 dosffiiiie do informacji publiczne/ (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 5 ---
o Wydanym W sprawie II Ko 80/ 10 ,,odsZk." Wyrok ten nie Zosta1 przez powoda Zaskarzony i upraWomocni1 sie W dniu 10 grudnia 2010 r. Sad Okregowy uZna1, Ze W ustalonym stanie faktycznym powodztwo jest Zasadne czesciowo, to jest, co do Zasadzenia na rzecz poWoda tytu1em Zadoséuczynienia kwoty 50.000 Z1 Wraz Z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. oraz kwoty 17.795 Z1 tytulem odszkodowania wraz Z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. (punkty I i II wyroku). W poZosta1ym Zakresie powodztwo jako bezzasadne oddali1 (punkt III Wyroku). Jak podkres1i1 Sad Okregowy, powéd dochodZi1 od pozwanego odszkodowania i Zadoséuczynienia Za naruszenie jego dobr osobistych, to jest Wolnosci, godnosci oraz czci W Zwiazku Z jego nieslusznym skazaniem. Szkode, Zaréwno majatkowa, jak i niematerialna, WyWodZi1 Z faktu skazania go vvyrokiem Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu, uchylonym nastepnie przez Sad Najwyzszy, ktory W uzasadnieniu swego wyroku WskaZa1, Ze W postepowaniu, W Wyniku ktérego powéd Zosta1 skazany, niepraWid1oWo zastosowano tryb doraZny przewidziany W dekrecie Z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym (tekst jednolity: DZ.U. Z 1949 r. Nr 33, poz. 244). Decyzja o zastosowaniu tego trybu by1a dowolna i nieuprawniona, a rozpoznanie sprawy W trybie doraznym, a nie Zwyczajnym by1o razacym naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem Z przepisami Wskazanego dekretu postepowanie dorazne by1o postepowaniem jednoinstancyjnym, skroconym, uproszczonym, a jednoczesnie WiaZa1o sie Ze znacznym zaostrzeniem Wymiaru kary, W1aoZnie Z mozliwoscia orzeczenia kary smierci (por. art. 2 dekretu). Powyzsze okolicznosci W ocenie Sadu Okregowego Wskazuja, Ze Ze Wzgledu na nieW1asciWe Zastosowanie trybu postepowania dorainego, powodowi ograniczono prawo do obrony, W tym do sk1adania srodkow odWo1aWcZych, co W konsekwencji doprowadzilo do jego nieslusznego skazania. Za takie uwaza sie bowiem skazanie, ktore Zosta1o Nlnlejvszy dokumenr wydano na WHIOSBK zan1a.i]..?..!.'.§.=.?P.'.3................. ' SW tryble ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dosgple do Informac/Ipubllczna] 1 Z.U.Nr112.p0Z.1193) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m wydanym w sprawie II Ko 80/10 ,,odszk." Wyrok ten nie został przez powoda zaskarzony i uprawomocnił się w dniu 10 grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy uznał, że w ustalonym stanie faktycznym powództwo jest zasadne częściowo, to jest, co do zasądzenia na rzecz powoda tytułem zadośćuczynienia kwoty 50.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. oraz kwoty 17.795 zł tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. (punkty I i II wyroku). W pozostałym zakresie powództwo jako bezzasadne oddalił (punkt 111 wyroku). Jak podkreślił Sąd Okręgowy, powód dochodził od pozwanego odszkodowania i zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych, to jest wolności, godności oraz czci w związku z jego niesłusznym skazaniem. Szkodę, zarówno majątkową, jak i niematerialną, wywodził z faktu skazania go wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego w Radomiu, uchylonym następnie przez Sąd Najwyższy, który w uzasadnieniu swego wyroku wskazał, że w postępowaniu, W wyniku którego powód został skazany, nieprawidłowo zastosowano tryb dorażny przewidziany w dekrecie z dnia 16 listopada 1945 r. o postępowaniu doraźnym (tekst jednolity: Dz.U. z 1949 r. Nr 33, poz. 244). Decyzja o zastosowaniu tego trybu była dowolna i nieuprawniona, a rozpoznanie sprawy w trybie doraźnym, a nie zwyczajnym było rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem z przepisami wskazanego dekretu postępowanie doraźne było postępowaniem jednoinstancyjnym, skróconym, uproszczonym, a jednocześnie wiązało się ze znacznym zaostrzeniem wymiaru kary, włącznie z możliwością orzeczenia kary śmierci (por. art. 2 dekretu). Powyższe okoliczności w ocenie Sądu Okręgowego wskazują, że ze względu na niewłaściwe zastosowanie trybu postępowania doraźnego, powodowi ograniczono prawo do obrony, w tym do składania środków odwoławczych, co w konsekwencji doprowadziło do jego niesłusznego skazania. Za takie uważa się bowiem skazanie, które zostało Niniejszy dokument wydano na wniosek zuriia.l1..Ż..l.'.?.=.?.f.1.'.3................. ` ,W trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku 0 dosjşpie do informacjipubliczna] i z.u.uf112.p‹›z. 1188›
--- STRONA 6 ---
orzeczone Z obraza przepisow prawa, co mia1o miejsce W niniejszej sprawie. Wykonanie orzeczonej Wobec powoda kary spoWodoWa1o naruszenie jego dobor osobistych Wolnosci, czci oraz godnoéci oraz by1o Zdarzeniem WyWo1ujacym szkode materialna. Ooeniajac Zasadnosé roszczen powoda Sad Okregowy WskaZa1, Ze Zgodnie Z trescia art. XLIX § 1 przepisow Wprowadzajacych Kodeks cywilny Zastosowanie W sprawie maja przepisy obowiazujace W chwili Zdarzenia WyWo1ujacego szkode, ozyli przepisy sprzed daty Wej scia W Zycie Kodeksu cywilnego. W dacie skazania powoda przy zastosowaniu Z razacym naruszeniem prawa nieW1asciWego trybu postepowania, odpowiedzialnosé Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszy panstwowych regu1oWa1a ustawa Z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszow panstwowych (Dz.U. Nr 54, poz. 243), ktore Zosta1y nastepnie inkorporowane przez Kodeks cywilny W brzmieniu Z 1965 r. W przepisach art. 417 421 k.c., na ktére powod sie poWo1yWa1. Zgodnie Z art. 4 ust. 1 Wskazanej ustawy o odpowiedzialnosci Par'1stWa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszow panstwowych, jeZeli szkoda Zosta1a Wyrzadzona na skutek Wydania orzeczenia lub Zarzadzenia, Panstwo odpowiada tylko Wowczas, gdy przy Wydaniu orzeczenia lub Zarzadzenia nastapi1o naruszenie prawa scigane W trybie postepowania kamego lub dyscyplinarnego, a Wina sprawcy sZkody Zosta1a stwierdzona W wyroku karnym lub orzeczeniu dysoyplinarnym albo uznana przez organ prZe1oZony nad sprawca szkody. Zas W mysl art. 4 ust. 2 brak stwierdzenia Winy W wyroku karnym lub orzeczeniu dyscyplinamym nie Wyklucza odpowiedzialnosci Panstwa, jeZe1i Wszczeciu lub prowadzeniu postepowania kamego albo dyscyplinarnego stoi na przeszkodzie okolicznosé Wy1acZajaoa soiganie. Taka teZ sytuacja Wysta,pi1a Nlnlelszy okumentwydano na wnlosek Z .............. wtryhlo ustawy z dnla ,6 wrzesnla 2001 roku 0 dostpple do Infarmacil publlcznej ',(Dz.U. Nr 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m orzeczone z obrazą przepisów prawa, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Wykonanie orzeczonej wobec powoda kary spowodowało naruszenie jego dobór osobistych - wolności, czci oraz godności oraz było zdarzeniem wywołującym szkodę materialną. Oceniając zasadność roszczeń powoda Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z treścią art. XLIX § 1 przepisów wprowadzających Kodeks cywilny zastosowanie w sprawie mają przepisy obowiązujące w chwili zdarzenia wywołującego szkodę, czyli przepisy sprzed daty wejścia w życie Kodeksu cywilnego. W dacie skazania powoda przy zastosowaniu z rażącym naruszeniem prawa niewłaściwego trybu postępowania, odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy państwowych regulowała ustawa z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszów państwowych (Dz.U. Nr 54, poz. 243), które zostały następnie inkorporowane przez Kodeks cywilny w brzmieniu z 1965 r. w przepisach art. 417 - 421 k.c., na które powód się powoływał. Zgodnie z art. 4 ust. 1 wskazanej ustawy o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszów państwowych, jeżeli szkoda została wyrządzona na skutek wydania orzeczenia lub zarządzenia, Państwo odpowiada tylko wówczas, gdy przy wydaniu orzeczenia lub zarządzenia nastąpiło naruszenie prawa ścigane w trybie postępowania karnego lub dyscyplinamego, a wina sprawcy szkody została stwierdzona w wyroku karnym lub orzeczeniu dyscyplinarnym albo uznana przez organ przełożony nad sprawcą szkody. Zaś w myśl art. 4 ust. 2 brak stwierdzenia winy w wyroku karnym lub orzeczeniu dyscyplinamym nie wyklucza odpowiedzialności Państwa, jeżeli wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo dyscyplinamego stoi na przeszkodzie okoliczność wyłączająca ściganie. Taka też sytuacja wystąpiła Niniejszy okument wydano na wniosek Z .............. wtryhlo ustawy z dnia V6 września 2001 roku o dostępie do informacji publiczne] '((Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 7 ---
T W rozpoznawanej sprawie. Powod nie dysponuje ani Wyrokiem karnym ani orzeczeniem dyscyplinarnym stwierdzajacym Wine funkcjonariuszy panstwowych. Jednak odpowiedzialnosé pozwanego nie jest Wykluczona, gdyz uzyskanie takich orzeczen by1o niemozliwe Z uwagi na okolicznosé Wy1acZaj aca soiganie jaka jest przedawnienie. Zgodnie bowiem Z trescia art. 93 § 1 Rozporzadzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Z dnia 6 lutego 1928 r. Prawo o ustroju sadow powszechnych (tekst jednolity: DZ.U. Z 1950 r., Nr 39, poz. 360), jezeli od chwili przewinienia do chwili Wszczeoia postepowania dyscyplinarnego up1yne1o pieé lat, postepowanie dyscypliname nie moze byé Wszczete, a W razie Wszczecia nalezy je umorzyé. W ustalonym stanie faktycznym Skarb Panstwa ponosi tym samym odpowiedzialnosé za szkode wyrzadzona przez funkcjonariuszy panstwowych, ktorymi sa miedzy im1ymi prokuratorzy i sedziowie. Sad Okregowy uZna1 tez, Ze poW6d WykaZa1 rowniez poZosta1e prZes1anki odpowiedzialnosci odszkodowawczej pozwanego, a mianowicie istnienie Zwiazku przyczynowego pomiedzy dZia1aniem funkcjonariuszy, a poniesiona przez niego szkoda niematerialna W postaci krzywdy oraz maj atkowa. WskaZa1, Ze gdyby nie razace naruszenie prawa, polegajace na bezpodstawnym zastosowaniu tiybu doraznego, naruszajacym zasady rzetelnego procesu kamego i elementame prawa cZ1oWieka obejmujace prawo do obrony, W tym ZW1asZcZa do zaskarzania orzeczen, to powod nie Zosta1by skazany na kare W tym Wymiarze, jak rowniez nie orzeczono by Wobec niego przepadku mienia W ca1osci. Jednak nie mozna jednoznacznie uznaé, Ze powod W ogéle nie Zosta1by skazany. Nie budzi Zdaniem Sadu Okregowego Watpliwosci, Ze nies1usZne skazanie rozumiane jako kara, ktorej skazany nie powinien by1 odbyé, powaznie nanlsza Wolnosé cZ1oWieka. Na skutek nies1usZnego skazania dochodzi r('>Wn_ieZ do naruszenia godnosci i dobrego imienia osoby nies1usZnie skazanej. Wolnosé, czesé i godnoéé jako dobra osobiste pozostaja pod ochrona prawa cywilnego Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek z0111...lJ..Z..L.|.$..2913............... Wtryble ustawy 2 dnia 5 wrzeénla 2001 mku 0 dostgple do informac/I ubllcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m w rozpoznawanej sprawie. Powód nie dysponuje ani wyrokiem karnym ani orzeczeniem dyscyplinarnym stwierdzającym winę funkcjonariuszy państwowych. Jednak odpowiedzialność pozwanego nie jest wykluczona, gdyż uzyskanie takich orzeczeń było niemożliwe z uwagi na okoliczność vvyłączaj ącą ściganie jaką jest przedawnienie. Zgodnie bowiem z treścią art. 93 § 1 Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 6 lutego 1928 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jednolity: Dz.U. z 1950 r., Nr 39, poz. 360), jeżeli od chwili przewinienia do chwili wszczęcia postępowania dyscyplinarnego upłynęło pięć lat, postępowanie dyscyplinarne nie może być wszczęte, a w razie wszczęcia - należy je umorzyć. W ustalonym stanie faktycznym Skarb Państwa ponosi tym samym odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez funkcjonariuszy państwowych, którymi są między imiymi prokuratorzy i sędziowie. Sąd Okręgowy uznał też, że powód wykazał również pozostałe przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego, a mianowicie istnienie związku przyczynowego pomiędzy działaniem funkcjonariuszy, a poniesioną przez niego szkodą niematerialną w postaci krzywdy oraz majątkową. Wskazał, że gdyby nie rażące naruszenie prawa, polegające na bezpodstawnym zastosowaniu trybu doraźnego, naruszającym zasady rzetelnego procesu kamego i elementarne prawa człowieka obejmujące prawo do obrony, w tym zwłaszcza do zaskarżania orzeczeń, to powód nie zostałby skazany na karę w tym wymiarze, jak również nie orzeczono by wobec niego przepadku mienia w całości. Jednak nie można jednoznacznie uznać, że powód w ogóle nie zostałby skazany. Nie budzi zdaniem Sądu Okręgowego wątpliwości, że niesłuszne skazanie rozumiane jako kara, której skazany nie powinien był odbyć, poważnie narusza wolność człowieka. Na skutek niesłusznego skazania dochodzi również do naruszenia godności i dobrego imienia osoby niesłusznie skazanej. Wolność, cześć i godność jako dobra osobiste pozostają pod ochroną prawa cywilnego Niniejszy dokument wydano na wniosek - zana...U..Ż..l.|.$.-_.Z913............... Wtrybio ustawy z dnia 5 września 2001 roku o dostępie do informacji ubilcznaj (Dz.U. Nr 112, poz. '(198)
--- STRONA 8 ---
(art. 24 k.c.). Przy czym W chwili zdarzenia WyWo1ujacego szkode roszczenia o ochrone tych dobr prZeWidyWa1 art. 11 ustawy Z dnia 18 lipca 1950 r. Przepisy ogolne prawa cywilnego (Dz.U. Nr 34, poz. 311 Ze Zm.) oraz art. 165 § 1 k.z., przyznajaoy osobie poszkodowanej roszczenie o Zadoséuczynienie Za doznana krzywde. W ustalonym stanie faktycznym nie budZi1o teZ Wed1ug Sadu Watpliwosci, Ze na skutek bezprawnych dZia1an funkcjonariuszy panstwowych naruszaj acych dobra osobiste powoda dosZ1o do Wyrzadzenia powodowi szkody niematerialnej W postaci krzywdy. Powod skazany Zosta1 na kare 14 lat Wiezienia, Z ktorych odby1 kare W Wymiarze 10 lat. W okresie tym pozbawiony by1 mozliwosci Zycia Z rodzina, ksZta1cenia czy tez roZWoju Zawodowego. Kare odbyWa1 W Warunkach niespe1niajacyoh podstawowych Wspo1cZesnych standardow odbywania kary pozbawienia Wolnosci. Po opuszczeniu Zak1adu karnego mia1 natomiast problemy Z podjeciem Zatrudnienia jako osoba skazana, co by1o dla niego szczegolnie dotkliwe, Z uwagi na to, iZ oa1y ciezar utrzymania rodziny spocZyWa1 od chwili aresztowania powoda na jego Zonie. Powodowi odmowiono rowniez cZ1onkostWa W organizacji kombatanckiej oraz przyjecia na WyZsZe studia na Politechnice Radomskiej. Istotne Znaczenie dla poozucia krzywdy powoda i jego cierpien psychicznych ma Wiec rowniez reakoja spo1ecZenstWa na fakt jego skazania. Dla powoda okolicznosé skazania, odbywania kary oraz ostracyzm spo1ecZny, ktory go spotka1 po jej Zakonozeniu, by1 tym bardziej dotkliwy, iZ W latach drugiej Wojny swiatowej dZia1a1 on jako Zo1nierZ Armii Kraj oWej. Odnoszac sie do roszczenia powoda o Zasadzenie Zadoséuczynienia pienieznego Za doznana krzywde Sad Okregowy WskaZa1 na jego kompensacyjny charakter. Podkresli1, Ze Zadoséuczynienie ma na celu Z1agodZenie cierpien psychicznych i fizycznych pokrzywdzonego Zwiazanych Z naruszeniem jego dobr osobistych. I uZna1 Za Zasadne przyznanie powodowi Nlnlalszy dokumenlwydano na Wniosek zuma..U.Z..l.1.$...Z!l13................. wtryble ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku . ; 0 dostppie do inlormacil publlcznal 1» (Dz.U. Nr112, po'z. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m (art. 24 k.c.). Przy czym w chwili zdarzenia wywołującego szkodę roszczenia o ochronę tych dóbr przewidywał art. 11 ustawy z dnia 18 lipca 1950 r. - Przepisy ogólne prawa cywilnego (Dz.U. Nr 34, poz. 311 ze zm.) oraz art. 165 § 1 k.z., przyznający osobie poszkodowanej roszczenie o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę. W ustalonym stanie faktycznym nie budziło też według Sądu wątpliwości, że na skutek bezprawnych działań funkcjonariuszy państwowych naruszających dobra osobiste powoda doszło do vvyrządzenia powodowi szkody niematerialnej w postaci krzywdy. Powód skazany został na karę 14 lat więzienia, z których odbył karę w wymiarze 10 lat. W okresie tym pozbawiony był możliwości życia z rodziną, kształcenia czy też rozwoju zawodowego. Karę odbywał w warunkach niespełniających podstawowych współczesnych standardów odbywania kary pozbawienia wolności. Po opuszczeniu zakładu karnego miał natomiast problemy z podjęciem zatrudnienia jako osoba skazana, co było dla niego szczególnie dotkliwe, z uwagi na to, iż cały ciężar utrzymania rodziny spoczywał od chwili aresztowania powoda na jego żonie. Powodowi odmówiono również członkostwa w organizacji kombatanckiej oraz przyjęcia na wyższe studia na Politechnice Radomskiej. Istotne znaczenie dla poczucia krzywdy powoda i jego cierpień psychicznych ma więc również reakcja społeczeństwa na fakt jego skazania. Dla powoda okoliczność skazania, odbyvvania kary oraz ostracyzm społeczny, który go spotkał po jej zakończeniu, był tym bardziej dotkliwy, iż w latach drugiej wojny światowej działał on jako żołnierz Armii Kraj owej. Odnosząc się do roszczenia powoda o zasądzenie zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę Sąd Okręgowy wskazał na jego kompensacyjny charakter. Podkreślił, że zadośćuczynienie ma na celu złagodzenie cierpień psychicznych i fizycznych pokrzywdzonego związanych z naruszeniem jego dóbr osobistych. I uznał za zasadne przyznanie powodowi Niniejszy dokument wydano na wniosek zomz.il.Z..Li.$....Z!li3................. .wtrybis ustawy z dnia 6 września 2001 roku . zo dostępie do informacji publicznej 1› (Dz.U. Nr112, poz. 1198)
--- STRONA 9 ---
Zadoséuozynienia W kwocie 40.000 Z1, jako adekwatnej do stopnia Wyrzadzonej powodowi krzywdy, stanowiacej dla powoda realne przysporzenie o charakterze ekonomicznym. Zadanie przez powoda Zasadzenia Z tego tytu1u kwoty 80.000 Z1 nie by1o W ocenie Sadu uzasadnione, poniewaz nie mozna obecnie jednoznacznie stwierdzié, Ze po rozpoznaniu sprawy W trybie Zwykiym powod W ogéle nie Zosta1by skazany. Powod nie vvykaZa1 rowniez by jego problemy Ze Zdrowiem, na ktore Wskazuje, rzeczywiscie poZostaWa1y W Zwiazku Z osadzeniem powoda W Zak1adzie karnym na podstawie Wyroku Z dnia 21 grudnia 1 960 r. Sam fakt, Ze ujaWni1y sie one W tym okresie, nie oznacza jeszcze, Ze istnieje Zwiazek przyczynowy pomiedzy ich Wystapieniem a dZia1aniem pozwanego. Sad Okregowy prZyja,1, Ze W ustalonym stanie faktycznym nie budzi réWnieZ I watpliwosci, Ze Skarb Panstwa ponosi odpowiedzialnosé Za szkode materialna powoda W postaci utraty zajetych W trakcie postepowania i objetych nastepnie przepadkiem, ruchomosci. Gdyby bowiem nie zastosowano trybu doraZnego, nie by1oby podstaw do orzeczenia Wobec powoda przepadku ca1ego maj atku. Wysokosé szkody poniesionej przez powoda Z tego tytu1u Sad Okregowy ustali1 stosujac art. 322 k.p.c., ktory stanowi, Ze jezeli W sprawie o naprawienie szkody, o dochody, ZWrot bezpodstawnego Wzbogacenia lub o swiadczenie Z umowy o dozywocie sad uzna, Ze scis1e udowodnienie Wysokosci Zadania jest niernozliwe lub nader utrudnione, moze W Wyroku Zasadzié odpowiednia sume Wed1ug swej oceny, opartej na rozwazeniu Wszystkich okolicznosci sprawy. W oparciu o ten przepis Sad uZna1, Ze Zasadnym jest Zasadzenie na rzecz powoda tytu1em odszkodowania Za Zajete nieruchomosci, objete nastepnie przepadkiem, kwoty 17.795 Z1, ktora odpowiada Wartosci Wskazanych przez powoda rZecZy Zgodnie Z obecnymi cenami (art. 363 § 3 k.c.). 5 Za nieskuteczny uZna1 Sad Okregowy podniesiony przez strone pozwana Zarzut przedawnienia roszczen powoda. WskaZa1, Ze Z uwagi na treéé przepiséw Nlnlejszy dokumem wydano na wnlosak zoma..!!.Z..L!.$..1913................ . wtryble ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 daslaple do informacilpubllcznaj (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m zadośćuczynienia w kwocie 40.000 zł, jako adekwatnej do stopnia wyrządzonej powodowi krzywdy, stanowiącej dla powoda realne przysporzenie o charakterze ekonomicznym. Ządanie przez powoda zasądzenia z tego tytułu kwoty 80.000 zł nie było w ocenie Sądu uzasadnione, ponieważ nie można obecnie jednoznacznie stwierdzić, że po rozpoznaniu sprawy w trybie zwykłym powód w ogóle nie zostałby skazany. Powód nie wykazał również by jego problemy ze zdrowiem, na które wskazuje, rzeczywiście pozostawały w związku z osadzeniem powoda w zakładzie karnym na podstawie wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r. Sam fakt, źe ujawniły się one W tym okresie, nie oznacza jeszcze, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy ich wystąpieniem a działaniem pozwanego. Sąd Okręgowy przyjął, że w ustalonym stanie faktycznym nie budzi również U wątpliwości, że Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę materialną powoda w postaci utraty zajętych w trakcie postępowania i objętych następnie przepadkiem, ruchomości. Gdyby bowiem nie zastosowano trybu doraźnego, nie byłoby podstaw do orzeczenia wobec powoda przepadku całego majątku. Wysokość szkody poniesionej przez powoda z tego tytułu Sąd Okręgowy ustalił stosując art. 322 k.p.c., który stanowi, że jeżeli w sprawie o naprawienie szkody, o dochody, zwrot bezpodstawnego wzbogacenia lub o świadczenie z umowy o dożywocie sąd uzna, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe lub nader utrudnione, może w wyroku zasądzić odpowiednią sumę według swej oceny, opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy. W oparciu o ten przepis Sąd uznał, że zasadnym jest zasądzenie na rzecz powoda tytułem odszkodowania za zajęte nieruchomości, objęte następnie przepadkiem, kwoty 17.795 zł, która odpowiada wartości wskazanych przez powoda rzeczy zgodnie z obecnymi cenami (art. 363 § 3 k.c.). I Za nieskuteczny uznał Sąd Okręgowy podniesiony przez stronę pozwaną zarzut przedawnienia roszczeń powoda. Wskazał, że z uwagi na treść przepisów Niniejszy dokument wydano na wniosek zonizz...f!..Ż..L.|.$.-..2!3.i3................ . wtrybie ustawy z dnia 6 wneśnia 2001 roku o dostępie do informacjipublicznej (Dz.U. Nr 112. poz. 1198)
--- STRONA 10 ---
intertemporalnych, to jest art. XXXV przepisow Wprowadzajacych Kodeks cywilny oraz art. 2 ustawy Z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 80, poz. 538) Zastosowanie mieé bedzie art. 442 § 1 k.c., Zgodnie Z ktorym roszczenie o naprawienie szkody Wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu Z up1yWem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany doWiedZia1 sie o sZkodZie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. JednakZe W kazdym Wypadku roszczenie przedawnia sie Z uplywem lat dziesieciu od dnia, W ktorym nastapi1o zdarzenie Wyrzadzajace szkode. Przyjmujac, Ze Zgodnie Z trescia poWo1anego przepisu mozna by co do zasady uznaé roszczenie powoda Za przedawnione, Sad Okregowy jednoczesnie uZna1, Ze W okolicznosciach sprawy Zg1osZony przez strone pozwana Zarzut przedawnienia nie moze odniesé skutku W postaci oddalenia powodztwa powoda W oa1osoi Z uwagi na sprzecznosé Z Zasadami Wspo1Zycia spo1eoZnego (art. 5 k.c.). Podkres1i1 W ustalonym stanie faktycznym ocene taka uzasadniaja Wyjatkowe okolicznosci. Mianowicie to, Ze powod nie mia1 moZliWosci dochodzenia swoich roszczen Wczesniej. Droge taka otWorZy1o mu dopiero uchylenie W skutek kasacji Wyroku Z dnia 21 grudnia 1960 r. Dodatkowo, dZia1ajac W przeswiadczeniu prZys1ugiWania mu na podstawie przepisow Zawartych W Rozdziale 58 k.p.k. roszczenia o Zadoséuczynienie i odszkodowanie Za nies1usZne skazanie, Z1oZy1 stosowny Wniosek, ktory by1 rozpoznawany przez Sad Okregowy W Radomiu II WydZia1 Karny. Sad ten, uznajao, Ze powod nie spe1nia prZes1anek Z art. 552 k.p.k. i oddalajac jego Wniosek o Zasadzenie Z tego tytu1u od Skarbu Panstwa Zadoséuozynienia i odszkodowania, skieroWa1 powoda W tym Zakresie na droge postepowania cywilnego. Powod dZia1ajac W zaufaniu do organow panstwa o_d Wskazanego Wyroku nie odWo1a1 sie i Z1oZy1 pozew W postepowaniu cywilnym. A gdyby roszczenie powoda by1o doohodzone Wed1ug przepisow Nlnlajszy dokument wydano na wnlosak zdn1a.1].]...L1§..Zn.i3................. W trybie ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostpple do informacll publlcznal ‘ (Dz.U. 111 112, poz. 119$) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m intertemporalnych, to jest art. XXXV przepisów wprowadzających Kodeks cywilny oraz art. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 80, poz. 538) zastosowanie mieć będzie art. 442 § 1 k.c., zgodnie z którym roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże w każdym wypadku roszczenie przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę. Przyjmując, że zgodnie z treścią powołanego przepisu można by co do zasady uznać roszczenie powoda za przedawnione, Sąd Okręgowy jednocześnie uznał, że w okolicznościach sprawy zgłoszony przez stronę pozwaną zarzut przedawnienia nie może odnieść skutku w postaci oddalenia powództwa powoda w całości Z uwagi na sprzeczność z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.). Podkreślił w ustalonym stanie faktycznym ocenę taką uzasadniają wyjątkowe okoliczności. Mianowicie to, że powód nie miał możliwości dochodzenia swoich roszczeń wcześniej. Drogę taką otworzyło mu dopiero uchylenie w skutek kasacji wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r. Dodatkowo, działając w przeświadczeniu przysługiwania mu na podstawie przepisów zawartych w Rozdziale 58 k.p.k. roszczenia o zadośćuczynienie i odszkodowanie za niesłuszne skazanie, złożył stosowny wniosek, który był rozpoznawany przez Sąd Okręgowy w Radomiu 11 Wydział Karny. Sąd ten, uznając, że powód nie spełnia przesłanek z art. 552 k.p.k. i oddalając jego wniosek o zasądzenie z tego tytułu od Skarbu Państwa zadośćuczynienia i odszkodowania, skierował powoda w tym zakresie na drogę postępowania cywilnego. Powód działając w zaufaniu do organów państwa o_d wskazanego wyroku nie odwołał się i złożył pozew w postępowaniu cywilnym. A gdyby roszczenie powoda było dochodzone według przepisów Niniejszy dokument wydano na wniosek zui›u.il.Z.i.i§..2il.i3................. W trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej * (oz.u. nr112,poz.11s8)
--- STRONA 11 ---
krmk. nie by1oby przedawnione. Zgodnie bowiem Z art. 555 k.p.k. roszczenia przewidziane W niniejszym rozdziale (58 k.p.k.) przedawniaja sie po up1yWie roku od daty uprawomocnienia sic; orzeczenia dajacego podstawe do odszkodowania 1 i Zadoséuczynienia (...). Przy zastosowaniu Wskazanego przepisu roszczenie powoda nie by1oby przedawnione. Zdaniem Sadu Okregowego powod nie moze Znajdowaé sie W gorszej sytuacji, tylko Z tej przyczyny, Ze nie istnia1y obiektywne mozliwosci do uniewimienia go, a postepowanie Wobec niego jedynie umorzono Z uwagi na przedawnienie karalnosci przestepstwa, co poZbaWi1o powoda mozliwosci uzyskania odszkodowania i Zadoséuczynienia na podstawie art. 552 k.p.k. O odsetkach od Zasadzonej kwoty Zadoséuczynienia oraz odszkodowania Sad Okregowy orZek1 na podstawie art. 481 § 1 k.c. WskaZa1, Ze Zadoséuczynienie Za krzywde oraz odszkodowanie staja sie Wymagalne po Wezwaniu przez poszkodowanego do spe1nienia swiadczenia (art. 455 § 1 k.c.). Stanowiacy Wezwanie do Zap1aty pozew Zosta1 doreczony pozwanemu W dniu 4 maja 2011 r. i odsetki ustawowe od przyznanych powodowi swiadczefi Zosta1y Zasadzone od dnia nastepujacego po dniu doreczenia pozwu. Wobec czesciowego oddalenia powédztwa, o kosztach procesu Sad Okregowy orZek1napodstaWie art. 100 k.p.c. (punkt IV Wyroku). Uznajac, iZ okreslenie naleznej powodowi sumy Zadoséuczynienia ZaleZa1o od oceny Sadu oraz Ze Wzgledow s1usZnosci Sad W1oZy1 na pozwanego obowiazek Zwrotu na rzecz powoda kosztéw procesu obejmujacych op1aty Za czynnosci procesowego radcy prawnego od Zasadzonego swiadczenia, W kwocie 3.600 Z1 ustalonej na podstawie stawki okreslonej W § 6 pkt 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci Z dnia 28 Wrzesnia 2002 r. W sprawie op1at Za czynnosci Nlnlejszy dokument dano na wnlosek u71|s.w1u1s z dnia.................... ..................... wtryble ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku o dostppie do Informaoi!publlcznal (Dz.U. Nr112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m kjxk. nie byłoby przedawnione. Zgodnie bowiem z art. 555 k.p.k. roszczenia przewidziane w niniejszym rozdziale (58 k.p.k.) przedawniają się po upływie roku od daty uprawomocnienia się orzeczenia dającego podstawę do odszkodowania 1 i zadośćuczynienia (...). Przy zastosowaniu wskazanego przepisu roszczenie powoda nie byłoby przedawnione. Zdaniem Sądu Okręgowego powód nie może znajdować się w gorszej sytuacji, tylko z tej przyczyny, że nie istniały obiektywne możliwości do uniewimienia go, a postępowanie wobec niego jedynie umorzono z uwagi na przedawnienie karalności przestępstwa, co pozbawiło powoda możliwości uzyskania odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie art. 552 k.p.k. O odsetkach od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia oraz odszkodowania Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c. Wskazał, że zadośćuczynienie za krzywdę oraz odszkodowanie stają się wymagalne po wezwaniu przez poszkodowanego do spełnienia świadczenia (art. 455 § 1 k.c.). Stanowiący wezwanie do zapłaty pozew został doręczony pozwanemu w dniu 4 maja 2011 r. i odsetki ustawowe od przyznanych powodowi świadczeń zostały zasądzone od dnia następującego po dniu doręczenia pozwu. Wobec częściowego oddalenia powództwa, o kosztach procesu Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. (punkt IV wyroku). Uznając, iż określenie należnej powodowi sumy zadośćuczynienia zależało od oceny Sądu oraz ze względów słuszności Sąd włożył na pozwanego obowiązek zwrotu na rzecz powoda kosztów procesu obejmujących opłaty za czynności procesowego radcy prawnego od zasądzonego świadczenia, w kwocie 3.600 zł ustalonej na podstawie stawki określonej w § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności Niniejszy dokument' dano na wniosek u7Lis.`"iui3 - z dnia.................... ..................... wtrybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacjipubliczne/ (Dz.U. Nr 112. poz. 1198)
--- STRONA 12 ---
radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Panstwa kosztow pomooy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego Z urzedu (DZ. U. Nr 163 poz. 1349 Ze Zm.), op1ate skarbowa od pe1nomocnictWa W kwocie 17 Z1 oraz uiszczona prZeZ powoda W czesoi op1ate od pozwu W kwocie 300 Z1. W apelacji pozwany Skarb Panstwa reprezentowany prZeZ Sad 01<r¢g0Wy W Radomiu, Zastepowany przez Prokuratorie Generalna Skarbu Par'1stWa, ZaskarZy1 Wyrok Sadu Okregowego W Radomiu Z dnia 30 maja 2012 r. W czesci uwzgledniajacej powodztwo, tj. W punktach pkt I, II i IV, Zarzucaj ac: I. naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. przez nie odrzucenie pozwu, lecz rozpoznanie sprawy o odszkodowanie i Zadoséuczynienie juZ prawomocnie osadzonej Wyrokiem Sadu Okregowego W Radomiu Z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odsZk”; II. naruszenie art. 552 § 1 k.p.k. poprZeZ jego Zastosowanie W sprawie przez sad cywilny i przyjecie odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa na Zasadzie ryzyka Za sam skutek, III. naruszenie art. 4 ustawy Z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszow panstwowych (DZ. U. Nr 54, poz. 243) poprZeZ jego niezastosowanie i stwierdzenie, Ze powod nie by1 obowiazany do Wykazania prZes1anki Winy pozwanego Skarbu Panstwa W postaci Wyroku kamego ani orzeczenia dyscyplinamego stwierdzajacego Wine funkcjonariuszy panstwowych W Zwiazku Z Wydanym W jego sprawie Wyrokiem skazujacym Z dnia 21 grudnia 1960 r. W sprawie VII K 1112/60; IV. naruszenie art. 165 § 1 ustawy kodeks Zobowiazan i art. 11 ustawy Z dnia 18 lipca 1950 r. Przepisy ogolne prawa cywilnego (DZ. U. Nr 34, poZ. 311 Ze Zm.) poprZeZ ich Zastosowanie polegajace na: uznaniu, Ze powod Zosta1 nies1usZnie skazany na kare, ktorej nie powinien by1 odbyé, co uzasadnia Zasadzenie Zadoséuczynienia Za bezprawne naruszenie N|"1@1$lY dokument wydano na wnlosok .1..........1..z.u§...1111............;. ""1016 ustawy 2 om s wrzeénla 2001 rdih * o dostpple do /n/ormac/Ipubllczn z (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) 8/ Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.), opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz uiszczoną przez powoda w części opłatę od pozwu W kwocie 300 zł. W apelacji pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Sąd Okręgowy w Radomiu, zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa, zaskarzył wyrok Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 30 maja 2012 r. w części uwzględniającej powództwo, tj. w punktach pkt I, II i IV, zarzucaj ąc: I. naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. przez nie odrzucenie pozwu, lecz rozpoznanie sprawy o odszkodowanie i zadośćuczynienie już prawomocnie osądzonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odszk”; II. naruszenie art. 552 § 1 k.p.k. poprzez jego zastosowanie w sprawie przez sąd cywilny i przyjęcie odpowiedzialności Skarbu Państwa na zasadzie ryzyka za sam skutek, III. naruszenie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszów państwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243) poprzez jego niezastosowanie i stwierdzenie, ze powód nie był obowiązany do wykazania przesłanki winy pozwanego Skarbu Państwa w postaci wyroku kamego ani orzeczenia dyscyplinamego stwierdzającego winę funkcjonariuszy państwowych w związku z wydanym w jego sprawie wyrokiem skazującym z dnia 21 grudnia 1960 r. w sprawie VII K 1112/60; IV. naruszenie art. 165 § 1 ustawy kodeks zobowiązań i art. 11 ustawy z dnia 18 lipca 1950 r. - Przepisy ogólne prawa cywilnego (Dz. U. Nr 34, poz. 311 ze zm.) poprzez ich zastosowanie polegające na: - uznaniu, ze powód został niesłusznie skazany na karę, której nie powinien był odbyć, co uzasadnia zasądzenie zadośćuczynienia za bezprawne naruszenie Nlfllitißly dokument wydano na vmiosek ............!1.1..i_i.fi...i.ti.a............;. W "tibie "Stawy z enia 8 wrzesnia zoor rriiiii i o dostępie do informacjipubjiuzn Ę (Dz.U. Nr 112. poz. 1198) al
--- STRONA 13 ---
jego Wolnosci oraz godnosci i czci a ZW1asZcZa dobrego imienia, Zasadzeniu Zadoséuczynienia nie W odpowiedniej 1ecZ W nadmiernej Wysokosci. V. naruszenie art. 157 § 2 k.Z. poprZeZ: Zasadzenie odszkodowania W kwocie 17.795 Z1 Za orzeczony Wobec powoda, Wyrokiem Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu Z dnia 21 grudnia 1960 r. Wydanym W sprawie o sygn. akt VII K 112/60, ca1koWity przepadek mienia, ktore to orzeczenie nie pozostaje W adekwatnym Zwiazku przyczynowym Z Zachowaniem pozwanego Skarbu Panstwa W postaci rozstrzygniecia W sprawie W S VII K 112/60 A rozpoznanej Z Zastosowaniem przepisow Dekretu Z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym (DZ. U. Z 1949 r. , nr 33, poz. 244; Zasadzenie Zadoséuczynienia W Wysokosci 40.000 Z1 takze Z uW_agi na ustalone przez Sad Z1e Warunki W jakich powod mia1 odbywaé kare pozbawienia Wolnoéci, co nie pozostaje W adekwatnym Zwiazku przyczynowym Z Zachowaniem pozwanego Skarbu Pafrstwa W postaci WW. Wyroku skazujacego powoda Z Zastosowaniem przepisow Dekretu Z 16 listopada 1945 r.; A Zasadzenie Zadoséuczynienia W Wysokosci 40.000 Z1 takze Z uwagi na ustalone przez Sad trudnosé powoda po opuszczeniu Zak1adu karnego W 1970 r. Z podjeciem Zatrudnienia, podjeciem studiéw Wyzszych na Politechnice Radomskiej, uzyskaniem cZ1onkostWa organizacji kombatanckiej , ktore nie pozostaja W adekwatnym Zwiazku przyczynowym Z Zachowaniem pozwanego Skarbu Paristwa W postaci WW. Wyroku skazujacego powoda Z Zastosowaniem przepisow Dekretu Z 16 listopada 1945 r.; Nlnlelszy dokumem wydano no wnlosak zdma....D.Z.J.JS_1Il13............. w trybie ustawy z dnia 6 wrze§n|a 2001 roku 0 dostgple do lnformacilpubllcznol (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m jego wolności oraz godności i czci a zwłaszcza dobrego imienia, -zasądzeniu zadośćuczynienia nie w odpowiedniej lecz w nadmiernej wysokości. V. naruszenie art. 157 § 2 k.z. poprzez: - zasądzenie odszkodowania w kwocie 17.795 zł za orzeczony wobec powoda, wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego -w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. wydanym w sprawie o sygn. akt VII K 112/60, całkowity przepadek mienia, które to orzeczenie nie pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Państwa w postaci rozstrzygnięcia w sprawie W S VII K 112/60 A rozpoznanej z zastosowaniem przepisów Dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postępowaniu doraźnym (Dz. U. z 1949 r. , nr 33, poz. 244; - zasądzenie zadośćuczynienia w wysokości 40.000 zł takze z uwagi na ustalone przez Sąd złe warunki w jakich powód miał odbywać karę pozbawienia wolności, co nie pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Państwa w postaci ww. wyroku skazującego powoda z zastosowaniem przepisów Dekretu z 16 listopada 1945 r.; A - zasądzenie zadośćuczynienia w wysokości 40.000 zł także z uwagi na ustalone przez Sąd trudność powoda po opuszczeniu zakładu karnego w 1970 r. z podjęciem zatrudnienia, podjęciem studiów wyższych na Politechnice Radomskiej, uzyskaniem członkostwa organizacji kombatanckiej , które nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Państwa w postaci ww. wyroku skazującego powoda z zastosowaniem przepisów Dekretu z 16 listopada 1945 r.; Niniejszy dokument wydano na wniosek zdnia....1i.1.J.i.S_1Il13............. vi trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacjipublicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 14 ---
\ u VI. Naruszenie art. 283 § 1 k.Z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie, i stwierdzenie przez Sad I instancji na podstawie art. 552 k.p.k. Ze roszczenie powoda nie u1eg1o przedawnieniu; VII. Naruszenie art. 5 k.c. przez jego Zastosowanie W sprawie i uznanie podniesionego przez strone pozwana Zarzutu przedawnienia roszczenia Za niezgodny Z Zasadami Wsp61Zycia spo1ecZnego; VIII. Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie b1ednych ustalen faktycznyoh, Wskutek Wadliwej, gdyz dowolnej oceny materia1u dowodowego, poiegajacej na przyjeciu, Ze: powod W S odbyWa1 kare pozbawienia Wolnosci W Zak1adZie Kamym W Strzelcach Opolskich W Zlych Warunkach bytowych i sanitarnych tj . W celach mieszkalnych o pow. 1415 m2 , gdzie by1o osadzonych 6 osob i ZnajdoWa1y sie tylko 4 1oZka i S1E5l11'11I(1 oraz nie by1o umywaiek, WC i ogrzewania powod W‘ I S. nie studioWa1 na Politechnice Radomskiej, ponieWaZ odmowiono mu przyjecia na uczelnie Z uwagi na skazanie; IX. Naruszenie art. 322. k.p.c. poprzez jego Zastosowanie W sprawie skutkujace uznaniem, Ze scis1e udowodnienie Wysokosci Zadanego odszkodowania jest niemozliwe lub nadmiernie utrudnione i Zasadzenie na rzecz powoda odszkodowania Za objete przepadkiem ruchomosci W Zadanej, 1ecZ nie udowodnionej przez powoda reprezentowanego przez profesjonalnego pe1nomocnika kwocie 17.795 Z1. We Wnioskach apelacji pozwany Skarb Panstwa Wnosi1 o uchylenie Zaskarzonego Wyroku i odrzucenie pozwu, a W przypadku nieuwzglednienia tego Wniosku o Zmiane Zaskarzonego Wyroku poprzez oddalenie powodztwa W Zakresie objetym punktami I i II oraz IV poprzez Zasadzenie od powoda na rzecz Skarbu PanstwaProkuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa Zwrotu kosZtoW Nlnlejszy dokument wydano na Wniosek .....1..!l.Z..l.!.5.=..1.‘?.'.3.... ' w trybte ustawy z d_n1a 6 wneénla 2001 roku o dostpple do mformacll publlcznal (Dz.U.Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m \ u VI. Naruszenie art. 283 § 1 k.z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie, i stwierdzenie przez Sąd I instancji - na podstawie art. 552 k.p.k. - ze roszczenie powoda nie uległo przedawnieniu; VII. Naruszenie art. 5 k.c. przez jego zastosowanie w sprawie i uznanie podniesionego przez stronę pozwaną zarzutu przedawnienia roszczenia za niezgodny z zasadami współżycia społecznego; VIII. Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, wskutek wadliwej, gdyż dowolnej oceny materiału dowodowego, polegającej na przyjęciu, ze: - powód W S odbywał karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w Strzelcach Opolskich w złych warunkach bytowych i sanitarnych tj . w celach mieszkalnych o pow. 14-15 mz , gdzie było osadzonych 6 osób i znajdowały się tylko 4 łóżka i siemiki oraz nie było umywalek, wc i ogrzewania - powód W' I S. nie studiował na Politechnice Radornskiej, poniewaz odmówiono mu przyjęcia na uczelnię z uwagi na skazanie; IX. Naruszenie art. 322. k.p.c. poprzez jego zastosowanie w sprawie skutkujące uznaniem, ze ścisłe udowodnienie wysokości żądanego odszkodowania jest niemozliwe lub nadmiernie utrudnione i zasądzenie na rzecz powoda odszkodowania za objęte przepadkiem ruchomości w żądanej, lecz nie udowodnionej przez powoda reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika kwocie 17.795 zł. We wnioskach apelacji pozwany Skarb Państwa wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i odrzucenie pozwu, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w zakresie objętym punktami I i II oraz IV poprzez zasądzenie od powoda na rzecz Skarbu Państwa-Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa zwrotu kosztów Niniejszy dokument wydano na wniosek ..n..9..?..i.!.5.=..2.'.1.1.3.... ' w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 mitu o dostępie rio informacji publicznej (oz.u. Ni 112. poz. 1198)
--- STRONA 15 ---
5 Zastepstwa procesowego pozwanego W postepowaniu W pierwszej instancji, a ponadto o Zasadzenie od powoda Zwrotu kosztow Zastepstwa procesowego pozwanego Za druga instancje Wedhrg norm prawem przepisanych na rzecz Skarbu Pafistwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Panstwa. Sad Apelacyjny ustalil i zwazyl co nastepuje: Apelacja pozwanego podlega uwzglednieniu. Nie jest jednakze uzasadniony podniesiony W niej Zarzut nartrszenia art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nie odrzucenie pozwu. A Zgodnie Z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. sad odrzuoi pozew, jezeli o to samo roszczenie pomiedzy tymi samymi stronami sprawa jest W toku albo Zosta1a juZ prawomocnie osadzona. Wed1ug apelujacego W sprawie Zachodzi stan powagi rzeczy osadzonej Z uwagi na uprzednie oddalenie prawomocnym Wyrokiem Z dnia 4 listopada 2010 r. W sprawie Sadu Okregowego W Radomiu sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odsZk”, pomiedzy tymi samymi stronami powodztwa o odszkodowanie i Zadoséuczynienie, dochodzone W takioh samych kwotach, a Wiec przy tozsamosci stron i roszczen. Istotnie W obu sprawach powod dochodzi Zasadzenia na swoja rzecz odszkodowania i Zadoséuczynienia W Zwiazku Z faktem niesiusznego jego Zdaniem skazania. Jednak W sprawie Sadu Okregowego W Radomiu sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odsZk” powéd dochodZi1 roszczen odszkodowawczych na podstawie art. 552 k.p.k., Zgodnie Z ktorym oskarzonemu, ktory W Wyniku Wznowienia postepowania lub kasacji Zosta1 uniewinniony lub skazany na 1agodniejsZa kare, s1uZy od Skarbu Paristwa odszkodowanie Za poniesiona szkode oraz Zadoséuczynienie Za doznana krzywde, Wynik1e Z Wykonania Wzgledem niego W ca1osci lub W czesci kary, ktorej nie powinien by1poniesé. Nlnlalszy dokument wydano na wnlosak .............. w trybie ustawy 2 dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostpple do mformaojlioubllcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Í zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu w pierwszej instancji, a ponadto o zasądzenie od powoda zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pozwanego za drugą instancję wedlug norm prawem przepisanych na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Sąd Apelacyjny ustalił i zważył co następuje: Apelacja pozwanego podlega uwzględnieniu. Nie jest jednakże uzasadniony podniesiony w niej zarzut naruszenia art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nie odrzucenie pozwu. A Zgodnie z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. sąd odrzuci pozew, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. Według apelującego w sprawie zachodzi stan powagi rzeczy osądzonej z uwagi na uprzednie oddalenie prawomocnym wyrokiem z dnia 4 listopada 2010 r. w sprawie Sądu Okręgowego w Radomiu sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odszk”, pomiędzy tymi samymi stronami powództwa o odszkodowanie i zadośćuczynienie, dochodzone w takich samych kwotach, a więc przy tożsamości stron i roszczeń. Istotnie w obu sprawach powód dochodzi zasądzenia na swoją rzecz odszkodowania i zadośćuczynienia w związku z faktem niesłusznego jego zdaniem skazania. Jednak w sprawie Sądu Okręgowego w Radomiu sygn. akt II Ko 80/ 10 ,,odszk” powód dochodził roszczeń odszkodowawczych na podstawie art. 552 k.p.k., zgodnie z którym oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, służy od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonania względem niego w całości lub w części kary, której nie powinien był ponieść. Niniejszy dokument wydano na wniosek .............. w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacjipublicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 198)
--- STRONA 16 ---
W sprawie niniejszej, W Zwiazku Z tym samym faktem nies1usZnego Wed1ug niego skazania, powod jak Wyjasni1, dochodZi1 na podstawie art. 24 k.c. ochrony Wskazanych dobr osobistych, m.in. czci, poprzez przyznanie Zadoséuozynienia pienieznego Za krzywde jakiej doZna1 W ZWiaZ1<u Z ich naruszeniem W nastepstwie Warunkow, W jakich odbyWa1 orzeczona kare pozbawienia Wolnosci oraz na podstawie art. 417 § 1 k.c. W ZW. Z art. 418 k.c., W brzmieniu przed ich uchyleniem, odszkodowania Z tytu1u szkody majatkowej, ktorej doZna1 W Zwiazku Z vvykonaniem orzeczonego Wobec niego przepadku mienia (k. 74). Powod WyWodZi1, Ze na skutek sprzeoznego Z prawem Zastosowania W postepowaniu W sprawie karnej przeciwko niemu trybu doraznego naruszajacego Zasady rzetelnego procesu kamego Zosta1 skazany, a orzeczona Wobec niego kara Zosta1a Wykonana. I eksponujac fakt nies1usZnego skazania powod, nieZaleZnie od poWo1ania faktu uchylenia Ze skargi kasacyjnej Wyroku skazujacego i umorzenia postepowania Z uwagi na przedawnienie karainosci, podkrcs1a1, Ze by1 niewinny a Wskutek bezprawnego Zastosowania trybu doraZnego Zosta1 pozbawiony mozliwosci udowodnienia swojej niewinnosci, co by1o W jego ocenie przyczyna nies1usZnego skazania. W konsekwencji odby1 U1‘ Q~ kare pozbawienia Wolnoéci W Warunkach naruszajacych jego godnosé (cZe Wewnetrzna) i Zdrowie oraz Zosta1poZbaWiony maj atku. Odpowiedzialnosé odsZkodoWaWcZa Skarbu Panstwa na podstawie art. 552 k.p.k. jest nieZa1eZna od Winy organu, W vvyniku dZia1alnosci ktorego nastapi1a szkoda, jest odpowiedzialnoscia oparta na Zasadzie ryzyka. Odpowiedzialnoscia Za sam fakt nies1usZnego skazania, ktory Zosta1 Wykazany uniewinnieniem lub skazaniem na 1agodniejsZa kare W Wyniku Wznowienia postepowania lub kasacji. W Zakresie hipotez objetych art. 552 i nast. k.p.k. stosowanie przepisow art. 417 — 420 k.c. regulujaoych na gruncie prawa cywilnego podstawy odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa Za szkody, jest Wy1a,cZone Z mocy art. 421 Nlnlajszydokument no na vmlos 1: M ,0 7 us. 1111“? 9 z a...... .................................. w trybie u‘stawy.g dnia 6 iyrzeénla 2001 roku o dostgpie do informacll publlcznal 1 (Dz.U. Nr112,poL 1198) ' Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m W sprawie niniejszej, w związku z tym samym faktem niesłusznego według niego skazania, powód jak wyjaśnił, dochodził na podstawie art. 24 k.c. ochrony wskazanych dóbr osobistych, m.in. czci, poprzez przyznanie zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę jakiej doznał w związku z ich naruszeniem w następstwie warunków, w jakich odbywał orzeczoną karę pozbawienia wolności oraz na podstawie art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 418 k.c., w brzmieniu przed ich uchyleniem, odszkodowania z tytułu szkody majątkowej, której doznał w związku z wykonaniem orzeczonego wobec niego przepadku mienia (k. 74). Powód wywodził, że na skutek sprzecznego z prawem zastosowania w postępowaniu w sprawie kamej przeciwko niemu trybu doraźnego naruszającego zasady rzetelnego procesu karnego został skazany, a orzeczona wobec niego kara została wykonana. I eksponując fakt niesłusznego skazania powód, niezaleznie od powołania faktu uchylenia ze skargi kasacyjnej wyroku skazującego i umorzenia postępowania z uwagi na przedawnienie karalności, podkreślał, ze był niewinny a wskutek bezprawnego zastosowania trybu doraźnego został pozbawiony możliwości udowodnienia swojej niewinności, co było w jego ocenie przyczyną niesłusznego skazania. W konsekwencji odbył UL Ó¬ karę pozbawienia wolności w warunkach naruszających jego godność (cze wewnętrzna) i zdrowie oraz został pozbawiony majątku. Odpowiedzialność odszkodowawcza Skarbu Państwa na podstawie art. 552 k.p.k. jest niezależna od winy organu, w wyniku działalności którego nastąpiła szkoda, jest odpowiedzialnością opartą na zasadzie ryzyka. Odpowiedzialnością za sam fakt niesłusznego skazania, który został wykazany uniewinnieniem lub skazaniem na łagodniejszą karę w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji. W zakresie hipotez objętych art. 552 i nast. k.p.k. stosowanie przepisów art. 417 - 420 k.c. regulujących na gruncie prawa cywilnego podstawy odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkody, jest wyłączone z mocy art. 421 Niniejszydoitument no na vmios it dm „ii 7 Lis. iliii 9 z a...... .................................. w trybie ustawya dnia 8 września 2001 roku o dostępie 'do informacji publicznej f (Dz.U. Nr1i2, poz 1198) '
--- STRONA 17 ---
k.c. Co potwierdza tresé orzeczenia Sadu Najwyzszego Z dnia 15 ozerwca 1971 r., II CZ 61/71 (LEX nr 6944), W ktérym Sad ten stWierdZi1, Ze ,,JeZeli nie chodzi o hipotezy ujete W przepisach art. 487491 k.p.k. (obecnie art. 552 559 k.p.k.), to do szkéd spowodowanych niepraWid1oWosciami Wymiaru sprawiedliwosci maja Zastosowanie przepisy art. 417420 k.c. Tryb przewidziany W art. 487 k.p.k. (obecnie art. 552 k.p.k.) ma Zastosowanie tylko wowczas, gdy Zostana spe1nione Wszystkie Zawarte W nim prZes1anki, a przede Wszystkim gdy nastapi1 juz pozytywny dla oskarzonego Wynik ‘Wznowienia postepowania lub rewizji nadzwyczajnej (obecnie kasacji)”. Przy braku prZes1anek Zastosowania art. 552 k.p.k. poszkodowany moze zatem dochodzié odszkodowania i Zadoséuczynienia na podstawie przepisow prawa cywilnego, pod Warunkiem, Ze udowodni okreslone W tych przepisach prZes1anki odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa. PoWyZsZe rozwazania oraz porownanie prZes1anek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa na podstawie art. 552 k.p.k. Z przesiankami tej odpowiedzialnosci na podstawie przepisow o czynach niedozwolonych regulowanej W prawie cywilnym oraz odpowiedzialnosci Za na ruszenie dobr osobistych, uzasadnia przyjecie, Ze nie Zachodzi poWo1yWana przez apelujacego powaga rzeczy osadzonej. ' Zgodnie bowiem Z pogladami orzecznictwa ,,(...) Prawomoony Wyrok nie stanowi przeszkody do Wytoczenia powodztwa miedzy tymi samymi stronami, gdy nie Wystepuje tozsamosé przedmiotu, a nadto jezeli przedmiot poWc'>dZtW jest vvprawdzie jednakowy, ale rozne sa podstawy poW6dZtW, przy czym chodzi W tym Wypadku Zarowno o podstawe faktyczna, jak i prawna Zadania. (por. postanowienie Sadu Najwyzszego Z dnia 11 lutego 2011 r. I CSK 277/10 LEX nr 936478). 1 j Wobec braku podstaw do odrzucenia poZW11 rozpoznania Wymagaja rozpoznania dalsze Zarzuty apelacji, W tym Zarzuty naruszenia przepisow prawa Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek ma.....111..1.'§...?!!1?................... W trybie ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostgple do lnformacjlpubllcznel (Dz.U. M112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m k.c. Co potwierdza treść orzeczenia Sądu Najvvyzszego z dnia 15 czerwca 1971 r., II CZ 61/71 (LEX nr 6944), w którym Sąd ten stwierdził, ze ,,Jeżeli nie chodzi o hipotezy ujęte w przepisach art. 487-491 k.p.k. (obecnie art. 552 - 559 k.p.k.), to do szkód spowodowanych nieprawidłowościami wymiaru sprawiedliwości mają zastosowanie przepisy art. 417-420 k.c. Tryb przewidziany w art. 487 k.p.k. (obecnie art. 552 k.p.k.) ma zastosowanie tylko wówczas, gdy zostaną spełnione wszystkie zawarte w nim przesłanki, a przede wszystkim gdy nastąpił już pozytywny dla oskarżonego wynik 'wznowienia postępowania lub rewizji nadzwyczajnej (obecnie kasacji)”. Przy braku przesłanek zastosowania art. 552 k.p.k. poszkodowany może zatem dochodzić odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie przepisów prawa cywilnego, pod warunkiem, że udowodni określone w tych przepisach przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa. Powyższe rozważania oraz porównanie przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa na podstawie art. 552 k.p.k. z przesłankami tej odpowiedzialności na podstawie przepisów o czynach niedozwolonych regulowanej w prawie cywilnym oraz odpowiedzialności za na ruszenie dóbr osobistych, uzasadnia przyjęcie, ze nie zachodzi powoływana przez apelującego powaga rzeczy osądzonej. U Zgodnie bowiem z poglądami orzecznictwa ,,(...) Prawomocny wyrok nie stanowi przeszkody do wytoczenia powództwa między tymi samymi stronami, gdy nie występuje tożsamość przedmiotu, a nadto jeżeli przedmiot powództw jest wprawdzie jednakowy, ale rózne są podstawy powództw, przy czym chodzi w tym wypadku zarówno o podstawę faktyczną, jak i prawną żądania. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 2011 r. I CSK 277/10 LEX nr 936478). ~ , Wobec braku podstaw do odrzucenia pozwu rozpoznania wymagają rozpoznania dalsze zarzuty apelacji, w tym zarzuty naruszenia przepisów prawa Niniejszy dokument wydano na wniosek zane...._.Q1..l.'§.-..?!!!3................... W trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacjipublicznej (Dz.U. Nr 112. poz. 1198)
--- STRONA 18 ---
materialnego stanowiacych podstawe odpowiedzialnosci pozwanego oraz przedawnienie roszozen powoda. Podstawe roZWaZan W tym przedmiocie stanowia ustalenia faktyczne Sadu Okregowego, ktére Sad Apelacyjny podziela i przyjmuje Za W1asne Z pewnymi Zastrzezeniami, ktore Zostana W dalszym toku Wywodow. Wbrew ZarZutoWi apelacji Sad Okregowy nie narusZy1 art. 552 § 1 k.p.k. poprzez jego Zastosowanie jako podstawy odpowiedziainosci pozwanego Skarbu Panstwa. Wprawdzie Sad Okregowy ana1iZoWa1 sZcZeg('>1oWo prZes1anki odpowiedzialnosci Skarbu Parfistwa na podstawie tego przepisu, ale roszczenie powoda roZpoZnaWa1 na podstawie przepisow prawa cywilnego. Mia1 bowiem na uwadze, Ze W postepowaniu karnym Wniosek powoda o Zasadzenie Zadoséuczynienia i odszkodowania Zosta1 oddalony Z uwagi na niespe1nienie prZes1anek Z art. 552 k.p.k. A tym samym takZe to, Ze roszczenie powoda moze Zostaé uwzglednione tylko W razie Wykazania podstaw odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa na podstawie przepisow prawa cywilnego. I przedmiotem oceny jest, czy jak prZyja1 to Sad Okregowy Zdaniem pozwanego bezpodstawnie, powod istotnie prZes1anki odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa udoWodni1 (art. 6 k.c.). lOboWia,Zujacy W dacie Wydania W sprawie VII K 112/60 Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu Wyroku Z dnia 21 grudnia 1960 r., ktorym powod Zosta1 skazany, kodeks Zobowiazan (Rozporzadzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Z dnia 27 paZdZiernika 1933 r. Kodeks Zobowiazan; DZ.U. Z 1933 r. Nr 82, poz. 598) nie ZaWiera1 przepisow regulujacyoh odpowiedzialnosé Za szkody Wyrzadzone przy Wykonywaniu W1adZy publicznej. Zasady odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszy panstwowych, Zarowno przy Wykonywaniu Zarowno czynnosci o charakterze W1adcZym, jak i czynnosci gospodarozych, regu1oWa1a poWo1ana Nlnleiszy dokument wydano na wnlosak ' zdnia........ ......... wtryble ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostgple do Informac/I puollcznal . (Dz.U. Nr11_2.poz.1198) I Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m materialnego stanowiących podstawę odpowiedzialności pozwanego oraz przedawnienie roszczeń powoda. Podstawę rozważań w tym przedmiocie stanowią ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego, które Sąd Apelacyjny podziela i przyjmuje za własne z pewnymi zastrzezeniami, które zostaną w dalszym toku wywodów. Wbrew zarzutowi apelacji Sąd Okręgowy nie naruszył art. 552 § 1 k.p.k. poprzez jego zastosowanie jako podstawy odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa. Wprawdzie Sąd Okręgowy analizował szczegółowo przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie tego przepisu, ale roszczenie powoda rozpoznawał na podstawie przepisów prawa cywilnego. Miał bowiem na uwadze, że w postępowaniu karnym wniosek powoda o zasądzenie zadośćuczynienia i odszkodowania został oddalony z uwagi na niespełnienie przesłanek z art. 552 k.p.k. A tym samym także to, ze roszczenie powoda może zostać uwzględnione tylko w razie wykazania podstaw odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie przepisów prawa cywilnego. I przedmiotem oceny jest, czy jak przyjął to Sąd Okręgowy zdaniem pozwanego bezpodstawnie, powód istotnie przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa udowodnił (art. 6 k.c.). ,Obowiązujący w dacie wydania w sprawie VII K 112/60 Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego w Radomiu wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r., którym powód został skazany, kodeks zobowiązań (Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1933 r.- Kodeks zobowiązań; Dz.U. z 1933 r. Nr 82, poz. 598) nie zawierał przepisów regulujących odpowiedzialność za szkody wyrządzone przy wykonywaniu władzy publicznej. Zasady odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy państwowych, zarówno przy wykonywaniu zarówno czynności o charakterze władczym, jak i czynności gospodarczych, regulowała powołana Niniejszy dokument wydano na wniosek " zdnie........ ......... wirybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku 0 dostępie do informacji publicznej . .(Dz.U. Nr11_2_.poz. 1198) f
--- STRONA 19 ---
przez Sad Okregowy ustawy Z dnia 15 listopada 1956 r. 0 odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszow paristwowych (DZ. U. Nr 54, poz. 243; dalej okreslana jako: ,,ustaWa o odpowiedzialnosci Paristwa”). W razie ustalenia na jej podstawie odpowiedzialnosci Panstwa, na podstawie art. 165 k.z., W razie uszkodzenia cia1a lub WyWo1ania rozstroju zdrowia, pozbawienia Zycia, pozbawienia Wolnosci lub obrazy czci, sad m6g1 przyznaé poszkodowanemu lub instytucji przezen Wskazanej stosowna sumo pieniezna, jako Zadoséuczynienie Za cierpienia fizyczne i krzywde moralna. Natomiast Zgodnie Z art. 157 § 2 k.Z. Zobowiazany do odszkodowania odpowiada tylko Za normalne nastepstwa dZia1ania lub Zanieohania, ktore spoWodoWa1o szkode odszkodowanie. PoWo1any przepis W § I i 3 stanowi ponadto, Ze odszkodowanie obejmuje strate, jaka ' poszkodowany poni6s1, i korzysé, ktorej mog1 sie spodziewaé, gdyby mu szkody nie Wyrzadzono, a W przypadkach, przez ustawe przewidzianych, mozna Zadaé, niezaleznie od naprawienia szkody majatkowej, Zadoséuczynienia Za krzywde moralna. Kodeks cywilny, ktéry WsZed1 W Zycie Z dniem I stycznia 1965 r. (art. 1 ustawy Z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy Wprowadzajace kodeks cywilny; DZ.U. ' Z 1964 r. Nr 16, poz. 94), prZeja1 podstawowe uregulowania ustawy Z dnia 15 listopada o odpowiedzialnosci Panstwa W przepisach art. 417 — 421). Jak WskaZa1 Sad Okregowy do oceny odpowiedzialnosci pozwanego Za szkode powoda mia1y Zastosowanie przepisy ustawy o odpowiedzialnoéci Paristwa (jej art. 4) Zgodnie Z trescia art. XLIX § 1 przepisow Wprowadzajacych Kodeks cywilny Zastosowanie, jako obowiazujace W chwili zdarzenia WyWo1ujacego szkode. V Zarzucajac naruszenie art. 4 ustawy Z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Panstwa pozwany Zarzuca jego nieuzasadnione Zastosowanie W ustalonym stanie faktycznym, mimo nieudowodnienia przez Ntnlajszy dokurneut wydano no wnlosak ldnia.......!1.Z..L!§=..Z.11.13........... w trybie ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostople do Inrormac]!publlcznal (Dz.U. Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m przez Sąd Okręgowy ustawy ż dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszów państwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243; dalej określana jako: „ustawa o odpowiedzialności Państwa”). W razie ustalenia na jej podstawie odpowiedzialności Państwa, na podstawie art. 165 k.z., w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, pozbawienia życia, pozbawienia wolności lub obrazy czci, sąd mógł przyznać poszkodowanemu lub instytucji przezeń wskazanej stosowną sumę pieniężną, jako zadośćuczynienie za cierpienia fizyczne i krzywdę moralną. Natomiast zgodnie z art. 157 § 2 k.z. zobowiązany do odszkodowania odpowiada tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, które spowodowało szkodę odszkodowanie. Powołany przepis w § 1 i 3 stanowi ponadto, że odszkodowanie obejmuje stratę, jaką ' poszkodowany poniósł, i korzyść, której mógł się spodziewać, gdyby mu szkody nie wyrządzono, a w przypadkach, przez ustawę przewidzianych, można żądać, niezaleznie od naprawienia szkody majątkowej, zadośćuczynienia za krzywdę moralną. Kodeks cywilny, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 1965 r. (art. 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny; Dz.U. ` z 1964 r. Nr 16, poz. 94), przejął podstawowe uregulowania ustawy z dnia 15 listopada o odpowiedzialności Państwa w przepisach art. 417 - 421). Jak wskazał Sąd Okręgowy do oceny odpowiedzialności pozwanego za szkodę powoda miały zastosowanie przepisy ustawy o odpowiedzialności Państwa (jej art. 4) zgodnie z treścią art. XLIX § 1 przepisów wprowadzających Kodeks cywilny zastosowanie, jako obowiązujące w chwili zdarzenia wywołującego szkodę. V Zarzucając naruszenie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialności Państwa pozwany zarzuca jego nieuzasadnione zastosowanie w ustalonym stanie faktycznym, mimo nieudowodnienia przez Niniejszy dokument wydano na wniosek zania.......il.Z..L!§=..2.l1.l3........... w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku 0 dostępie do informacjipublicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 20 ---
Q 9 powoda prZes1anek odpowiedzialnosoi pozwanego Skarbu Panstwa na podstawie tego przepisu, W szczegolnosci niewykazania Wyrokiem karnym ani orzeczeniem dyscyplinarnym Winy funkcjonariuszy panstwowych W Zwiazku Z Wydaniem W jego sprawie Wyroku skazujacego Z dnia 21 grudnia 1960 r., W sprawie VII K 1112/60. Przy ocenie tego Zarzutu na1eZy mieé na uWadZe, Ze Wed1ug powoda bezprawne dZia1anie funkcjonariuszy Panstwa po1ega1o na rozpoznaniu sprawy, W ktorej W 1960 r. Zapad1 Wyrok skazujacy powoda, W trybie doraznym a nie ZWyk1ym, co Wed1ug powoda uniemoZ1iWi1o mu podjecie skutecznej obrony i Wykazanie, Ze by1 niewinny. Tym samym powod twierdzi, Ze nie Zosta1by skazany gdyby sprawa Zosta1a rozpoznana W postepowaniu ZWy1<1ym. jednak jedyny prZyWo1any przez powoda na te oko1icZnos'é doWod., to Wydany na skutek kasacji od Wyroku Sadu Wojewodzkiego W Kielcach Osrodka Zamiejscowego W Radomiu Z dnia 21 grudnia 1960 r. W sprawie VII K 112/60, Wyrok Sadu Najwyzszego Z dnia 18 listopada 2009 r., Wydany W sprawie IV KK 346/08. Wyrokiem tym Sad Najwyzszy uchy1i1 Zaskarzony kasacja Wyrok i umorZy1 postepowanie karne Wobec W _ S I na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. W Zwiazku Z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. Z 1969 r. W brzmieniu obowiazujacym do 20 listopada 1995 r., tj. Z uwagi na przedawnienie karalnosci Zarzucanych mu cZynoW. Apelujacy s1usZnie podkresla, Ze powod skazany Zosta1 Za przestepstwo pospolite, a Z uzasadnienia Wyroku Sadu Najwyzszego Z dnia 18 listopada 2009 r. jednoznacznie Wynika, Ze Sad ten, uZna1, Ze nie by1o podstaw do uniewinnienia powoda, stwierdzajac Wprost, Ze poza sporem pozostaje, Ze Nlnlo1szy dokument wydano na wnlosek zdnia..... .7..|tl5'2m3 ' w trybie ustawy 2 dnia S wrzaénla 2001 roku 0 dosteple do Informscjl publlcznel (Dz.U.Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m powoda przesłanek odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa na podstawie tęgg przepisu, w szczególności niewykazania wyrokiem karnym ani orzeczeniem dyscyplinarnym winy funkcjonariuszy państwowych w związku z wydaniem w jego sprawie wyroku skazującego z dnia 21 grudnia 1960 r., w sprawie VII K 1112/60. Przy ocenie tego zarzutu należy mieć na uwadze, ze według powoda bezprawne działanie funkcjonariuszy Państwa polegało na rozpoznaniu sprawy, w której w 1960 r. zapadł wyrok skazujący powoda, w trybie doraźnym a nie zwykłym, co według powoda uniemożliwiło mu podjęcie skutecznej obrony i wykazanie, ze był niewinny. Tym samym powód twierdzi, że nie zostałby skazany gdyby sprawa została rozpoznana w postępowaniu zwykłym. Jednak jedyny przywołany przez powoda na tę okoliczność dowód., to wydany na skutek kasacji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach Ośrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. W sprawie VII K 112/60, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2009 r., wydany w sprawie IV KK 346/08. Wyrokiem tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarzony kasacją wyrok i umorzył postępowanie karne wobec W _ S O na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. W związku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 r. w brzmieniu obowiązującym do 20 listopada 1995 r., tj. z uwagi na przedawnienie karalności zarzucanych mu czynów. Apelujący słusznie podkreśla, że powód skazany został za przestępstwo pospolite, a z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2009 r. jednoznacznie wynika, że Sąd ten, uznał, ze nie było podstaw do uniewinnienia powoda, stwierdzając wprost, ze poza sporem pozostaje, że Niniejszy dokument wydano na wniosek zdnia..... .7..|żl5'2m3 ' w trybie ustawy z dnia S września 2001 roku 0 dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 21 ---
I 9 oskarzeniu dopuscili sie czynow Zabronionych, i to czynow o bardzo powaznym charakterze, czego nie podWaZa1 rowniez autor kasacji, ktorym by1 Rzecznik Praw . Obywatelskich. A okolicznosé ta Zosta1a przez Sad Okregowy pominieta W ustaleniach faktycznych dotyczacych przedmiotowego Wyroku, i W tym Zakresie ustalenia te na1eZa1o uZupe1nié. Sad Okregowy pomina1 rowniez, Ze powod skazany Zosta1 Za pope1nienie czynu Z art. 2 § 2 lit. a ustawy Z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci kamej Za przestepstwa przeciwko W1asnosci spo1ecZnej (DZ. U. Nr 36, poz. 228) W Zwiazku Z art. 1 § 1 lit. b ustawy I Z dnia 21 stycznia 1958 r. o Wzmozeniu ochrony mienia spo1ecZnego przed szkodami Wynikajacymi Z przestepstwa (DZ. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. Z 1932 r. Przepis art. 2 § 1 ustawy Z dnia 18 ozerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci karnej Za przestepstwa przeciwko W1asnosci spo1ecZnej stanowi, Ze kto Zagamia mienie spo1ecZne, nad ktorym spravvuje Zarzad albo Za ktérego ochrone, przechowanie lub zabezpieczenie jest odpowiedzialny W Zwiazkn Z Zajmowanym stanowiskiem albo sprawowana funkcja, podlega karze Wiezienia od lat 2 do lat 10 i karze grzywny, a Zgodnie Z art. 2 § 2 lit a ustawy, tej samej karze podlega, kto Zagarnia mienie spo1ecZne dZia1ajac W Zorganizowanej grupie przestepczej. Zgodnie Z art. 1 § 1 lit. b ustawy Z dnia 21 stycznia 1958 r. o Wzmozeniu ochrony mienia spo1ecZnego przed szkodami Wynikajacymi Z przestepstwa, kto dopuszcza sie Z checi Zysku przestepstwa przewidzianego przepisami kodeksu kamego lub innych ustaw Wyrzadzajac Z Winy swej szkode W mieniu spo1ecZnym, jeZeli szkoda Wynosi ponad 100.000 Z1otych podlega karze Wiezienia na czas nie krétszy od lat 8 lub Wiezienia dozywotniego. A Zgodnie Z art. 2 § 1 tej ustawy, W razie skazania Za przestepstwo, o jakim mowa W art. 1 § 1, gdy szkoda W mieniu spo1ecZnym vvynosi ponad 50.000 Z1otych, sad orzeka jako kare dodatkowa przepadek Nlnlejszy dokumemwydano na wnlosek zdma......!1...7...l.l.5.=..Zl1.1.li............ W trybie ustawy 2 dnia 8 wrzeénla 2001 roku 0 dostople do Informacjl publlcznel (Dz.U. Nr112, poz. 1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m oskarżeniu dopuścili się czynów zabronionych, i to czynów o bardzo poważnym charakterze, czego nie podważał również autor kasacji, którym był Rzecznik Praw - Obywatelskich. A okoliczność ta została przez Sąd Okręgowy pominięta w ustaleniach faktycznych dotyczących przedmiotowego wyroku, i w tym zakresie ustalenia te należało uzupełnić. Sąd Okręgowy pominął również, że powód skazany został za popełnienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialności kamej za przestępstwa przeciwko własności społecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b ustawy I z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmożeniu ochrony mienia społecznego przed szkodami wynikającymi z przestępstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 r. Przepis art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialności karnej za przestępstwa przeciwko własności społecznej stanowi, ze kto zagamia mienie społeczne, nad którym sprawuje zarząd albo za którego ochronę, przechowanie lub zabezpieczenie jest odpowiedzialny w związku z zajmowanym stanowiskiem albo sprawowaną funkcją, podlega karze więzienia od lat 2 do lat 10 i karze grzywny, a zgodnie z art. 2 § 2 lit a ustawy, tej samej karze podlega, kto zagarnia mienie społeczne działając w zorganizowanej grupie przestępczej. Zgodnie z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmożeniu ochrony mienia społecznego przed szkodami wynikającymi z przestępstwa, kto dopuszcza się z chęci zysku przestępstwa przewidzianego przepisami kodeksu kamego lub innych ustaw wyrządzając z winy swej szkodę w mieniu społecznym, jezeli szkoda wynosi ponad 100.000 złotych podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 8 lub więzienia dożyvvotniego. A zgodnie z art. 2 § 1 tej ustawy, w razie skazania za przestępstwo, o jakim mowa w art. 1 § 1, gdy szkoda w mieniu społecznym wynosi ponad 50.000 złotych, sąd orzeka jako karę dodatkową przepadek Niniejszy dokumentwydano na wniosek zona......!1...7...Ĺ.i.5.=..2.i.1.líi............ W trybie ustawy z dnia 8 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 22 ---
majatku W ca1osci Iub W czesci. Natomiast stosownie do art. 47 § 1 1it a i c k.k. Z 1932 r. sad orzeka utrate praw publicznych i obywatelskich praw honorowych W razie skazania: a) na kare smierci lub dozywotniego Wiezienia; c) rra kare Wiezienia Za inne Zbrodnie, pope1nione Z checi Zysku. I Zatem W ustalonym stanie faktyoznym, nie tylko przyjecie, Ze W przypadku rozpoznania sprawy W postepowaniu ZWyk1ym powod Zosta1 by uniewinniony, ale teZ jak prZyja1 Sad Okregowy, Ze Zosta1 by skazany na 1agodniejsZa kare pozbawienia Wolnosci oraz, Ze nie by1a by orZeoZona kara przepadku mienia, by1o W swietle przepisow, na podstawie ktorych Wymierzono powodowi kare nieuprawnione. Powodowi przypisano bowiem pope1nienie przestepstwa Z oheci Zysku, dZia1anie W Zorganizowanej grupie przestepczej i Wyrzadzenie W mieniu spo1ecZnym szkody Wynoszacej ponad 100.000 Z1. Zatem Wymierzona powodowi kara pozbawienia Wolnosci, jak i orzeczenie przepadku mienia, ktore by1o obiigatoryjne, miesci1a sic; W granicaoh sedziowskiego uznania. Ponadto powod faktycznie odby1 kare pozbawienia Wolnosci W Wymiarze 10 lat, a nie ca1a Wymierzona. PoWyZsZa analiza przepisow prawa materialnego, na podstawie ktorych powod Zosta1 skazany, prowadzi do Wniosku, Ze Zastosowanie przepisow dekretu Z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraZnym (tekst jednolity: DZ.U. Z 1949 r. Nr 33, poz. 244), choé bezprawne, nie uzasadnia ustaienia Zwiazku przyczynowego pomiedzy Zastosowaniem trybu doraZnego a skazaniem powoda na kare pozbawienia Wolnoéci, a tym samym jej odbyciern prZeZ powoda i jego skutkami sferze dobr osobistych powoda (pozbawienie Wolnosci i utraty czci) oraz utrata maj atku. PrZes1ankami odpowiedzialnosci odszkodowawczej Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez funkcjonariuszy, Zarowno na podstawie art. 4 ustawy Z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnoéci Panstwa Za szkody Wyrzadzone przez Nlnlelszy dokumem wydano na vmlosak .111...n.z.11.s..zu11..,............ w trybie ustawy, z dnia 6 wrze_$n|a 2001 roku 0 dostople do mformacjipublloznal (Dz.U.111r 112,p02.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m majątku W całości lub W części. Natomiast stosownie do art. 47 § l lit a i c k.k. z l932 r. sąd orzeka utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych W razie skazania: a) na karę śmierci lub dożywotniego więzienia; c) na karę więzienia za inne zbrodnie, popełnione z chęci zysku. I Zatem w ustalonym stanie faktycznym, nie tylko przyjęcie, że w przypadku rozpoznania sprawy W postępowaniu zwykłym powód został by uniewirmiony, ale też jak przyjął Sąd Okręgowy, że został by skazany na łagodniejszą karę pozbawienia wolności oraz, ze nie była by orzeczona kara przepadku mienia, było w świetle przepisów, na podstawie których wymierzono powodowi karę nieuprawnione. Powodowi przypisano bowiem popełnienie przestępstwa z chęci zysku, działanie w zorganizowanej grupie przestępczej i wyrządzenie w mieniu społecznym szkody wynoszącej ponad l00.000 zł. Zatem wymierzona powodowi kara pozbawienia wolności, jak i orzeczenie przepadku mienia, które było obligatoryjne, mieściła się w granicach sędziowskiego uznania. Ponadto powód faktycznie odbył karę pozbawienia wolności w wymiarze 10 lat, a nie całą wymierzona. ~ Powyższa analiza przepisów prawa materialnego, na podstawie których powód został skazany, prowadzi do wniosku, ze zastosowanie przepisów dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postępowaniu doraźnym (tekst jednolity: Dz.U. z 1949 r. Nr 33, poz. 244), choć bezprawne, nie uzasadnia ustalenia związku przyczynowego pomiędzy zastosowaniem trybu doraźnego a skazaniem powoda na karę pozbawienia wolności, a tym samym jej odbyciem przez powoda i jego skutkami sferze dóbr osobistych powoda (pozbawienie wolności i utraty czci) oraz utratą majątku. Przesłankami odpowiedzialności odszkodowawczej Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy, zarówno na podstawie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez Nlnlelszy dokument wydano na vmlosak zd„n..t.z.t1.s..2u1a............... w trybie ustawy, z dnia 6 wrzesnia 2001 'roku 0 dostępie do lnformacjipubllcznal (Dz.U.„Nr 1 v2, poą.1198)
--- STRONA 23 ---
~ I 0 funkcjonariuszow panstwowych (DZ. U. Nr 54, poz. 243), jak przepisow art. 417k.c. W ZW. Z art. 418 k.c., ktére WesZ1y W Zycie Z dniem 1 stycznia 1965 r., by1o Wyrzadzenie szkody przez funkcjonariusza panstwowego na skutek Wydania orzeczenia lub Zarzadzenia, normalny Zwiazek przyczynowy pomiedzy Wydaniem orzeczenia (zarzadzenia) a szkoda, naruszenie przy Wydaniu orzeczenia (zarzadzenia) prawa scigane W trybie postepowania kamego lub dyscyplinarnego oraz stwierdzenie Winy sprawcy Wyrokiem karnym lub dyscyplinamym albo jej uznanie przez organ prZe1oZony nad sprawca szkody. Ta ostatnia prZes1an1<a Zosta1a Z1agodZona i odpowiedzialnosé Skarbu Pafistwa nie jest Wy1acZona mimo nie stwierdzenia Winy sprawcy Wyrokiem karnym lub dyscyplinarnym, jezeli Wszczeciu postepowania karnego lub dyscyplinarnego stoi na przeszkodzie okolicznosé Wy1acZajaca sciganie (np. smieré sprawcy, przedawnienie, abolicja) Odpowiedzialnosé Skarbu Panstwa ma miejsce W razie 1acZnego spe1nienia Wszystkich prZes1anek odpowiedzialnosci okreslonych W art. 4 ustawy 1 V o odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody, jak i W art. 418 k.c. przez okres jego obowiazywania. Zatem juz tylko przyjecie, Ze przyczyna skazania powoda oraz Wykonania orzeczonej Wobec powoda kary i jego dalszych konsekwencji, by1o pope1nienie przez powoda przestepstwa (powod nie udoWodni1, Ze by1o inaczej), uzasadnia W ustalonym stanie faktycznym oddalenie powédztwa Z uwagi na brak Zwiazku przyczynowego miedzy vvydaniem orzeczenia W postepowaniu, W ktorym Z razacym naruszeniem prawa Zastosowane Zosta1y przepisy dekretu Z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraZnym a szkoda powoda, tj. Wykonaniem orzeczonej kary. W ustalonym stanie faktycznym nie by1o rowniez, jak podniesiono powyzej, podstaw do przyjecia, Ze orZecZona Wobec powoda kara by1aby 1agodniejsZa, gdyz jej Wymiar ma uzasadnienie W r Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek ' [email protected]§...Zfl11.............. wtryble ustawy z dnta 6 wneénla 2001 roku. ' 0 dostppla do Ioformacjipubllczna} Z ' (Dz.U. Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m « funkcjonariuszów państwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243), jak przepisów art. 4l7k.c. W zw. z art. 418 k.c., które weszły W zycie z dniem 1 stycznia 1965 r., było Wyrządzenie szkody przez funkcjonariusza państwowego na skutek Wydania orzeczenia lub zarządzenia, normalny związek przyczynowy pomiędzy wydaniem orzeczenia (zarządzenia) a szkodą, naruszenie przy wydaniu orzeczenia (zarządzenia) prawa ścigane W trybie postępowania kamego lub dyscyplinarnego oraz stwierdzenie winy sprawcy Wyrokiem karnym lub dyscyplinamym albo jej uznanie przez organ przełożony nad sprawca szkody. Ta ostatnia przesłanką została złagodzona i odpowiedzialność Skarbu Państwa nie jest wyłączona mimo nie stwierdzenia winy sprawcy Wyrokiem karnym lub dyscyplinamym, jeżeli wszczęciu postępowania kamego lub dyscyplinarnego stoi na przeszkodzie okoliczność Wyłączająca ściganie (np. śmierć sprawcy, przedawnienie, abolicja) Odpowiedzialność Skarbu Państwa ma miejsce W razie łącznego spełnienia Wszystkich przesłanek odpowiedzialności określonych W art. 4 ustawy ' V o odpowiedzialności Państwa za szkody, jak i W art. 418 k.c. przez okres jego obowiązywania. Zatem już tylko przyjęcie, że przyczyną skazania powoda oraz wykonania orzeczonej wobec powoda kary i jego dalszych konsekwencji, było popełnienie przez powoda przestępstwa (powód nie udowodnił, ze było inaczej), uzasadnia W ustalonym stanie faktycznym oddalenie powództwa z uwagi na brak związku przyczynowego miedzy vvydaniem orzeczenia W postępowaniu, W którym z rażącym naruszeniem prawa zastosowane zostały przepisy dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postępowaniu doraźnym a szkodą powoda, tj. wykonaniem orzeczonej kary. W ustalonym stanie faktycznym nie było równiez, jak podniesiono powyżej, podstaw do przyjęcia, ze orzeczona Wobec powoda kara byłaby łagodniejszą, gdyż jej wymiar ma uzasadnienie W 1' Nlnlolszy dokument wydano na wniosek ` zono....Ü..Ż..U§.-..2fl1ł.............. wtnybto ustawy z dnia 6 wneśnla 2001 roku. ' o dostępie do Informacjipubliczna] i (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 24 ---
Q I przepisach prawa materialnego, ktore sad obowiazany by1 takZe stosowaé W postepowaniu W trybie ZWyk1ym i miesci sie W ramach sedziowskiego Wymiaru kary. S1usZnie teZ apeluj aoy podnosi, Ze uchylenie Wyroku skazujacego powoda przez sad kasacyjny, nawet Z powodu naruszenia prawa nie stanowi stwierdzenia Winy sprawcy szkody W rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o odpowiedzialnosoi Panstwa Za szkody ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa Za szkody (i art. 418 k.c.). A sad W istocie postaWi1 Znak rownosoi pomiedzy uchyleniem W nastepstwie kasacji Wyroku skazujacego powoda i umorzeniem postepowania Z uwagi na przedawnienie karalnosci a stwierdzeniem W trybie okreslonym W art. 4 ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa Winy funkojonariusza, ktory WyrZadZi1 szkode Wydaniem orzeozenia. PoprZesta1 teZ na poWo1aniu okoiicznosci uniemozliwiajacej Wszczecie i prowadzenie przeciwko funkojonariuszom, ktorzy vvydali uohylony Wyrok skazujacy powoda, postepowania dyscyplinarnego (przedawnienie). Nie pooZyni1 natomiast Zadnych ustalen i roZWaZan na okolicznosé Winy sprawoy (sprawcow), a przede Wszystkim tego czy, i jakie przestepstwo lub Wystepek dysoyplinarny stanoWi1o Wydanie Wyroku skazujacego powoda W postepowaniu, W ktorym Z naruszeniem prawa zastosowano przepisy o postepowaniu doraZnym. Jednak W sytuacji kiedy powod nie poWo1a1 ani nie udoWodni1 Zadnych okolioznosci, ktore uZasadnia1yby ustalenie Zwiazku przyczynowego pomiedzy stwierdzonym naruszeniem przepisow postepowania a brakiem uniewirmienia powoda, do ktorego sie odWo1uje, (art. 157 § 2 k.Z.; art. 361 § 1 k.c.) bezprzedmiotowe jest analizowanie poZosta1ych prZes1anek odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa. Bezprawnosé dZia1ania oZnacZa bowiem jedynie takie naruszenie przez Panstwo (jego funkcjonariuszy) przepisow prawa (takZe postepowania), ktore stanoWi1o Warunek konieezny do powstania szkody i ktorego nonnalnym nastepstwem W danych okoiioznosoiach jest powstanie Nlnlalszy dokument wydano na wnlosek zdma...fl.7..Ll5..Z013................... .. wtryble ustawy z_dn1.1 5 wrzeénla 2001 roku o dosrepie do I11‘0rmih'.‘ii puhllcznel (Dz.U. 1Jr112,p0z.“=198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m J . przepisach prawa materialnego, które sąd obowiązany był także stosować W postępowaniu W trybie zwykłym i mieści się W ramach sędziowskiego wymiaru kary. Słusznie też apelujący podnosi, że uchylenie wyroku skazującego powoda przez sąd kasacyjny, nawet z powodu naruszenia prawa nie stanowi stwierdzenia winy sprawcy szkody W rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o odpowiedzialności Państwa za szkody ustawy o odpowiedzialności Państwa za szkody (i art. 418 k.c.). A sąd W istocie postawił znak równości pomiędzy uchyleniem W następstwie kasacji wyroku skazującego powoda i umorzeniem postępowania z uwagi na przedawnienie karalności a stwierdzeniem W trybie określonym w art. 4 ustawy o odpowiedzialności Państwa winy funkcjonariusza, który wyrządził szkodę wydaniem orzeczenia. Poprzestał też na powołaniu okoliczności uniemozliwiającej wszczęcie i prowadzenie przeciwko funkcjonariuszom, którzy vvydali uchylony wyrok skazujący powoda, postępowania dyscyplinarnego (przedawnienie). Nie poczynił natomiast żadnych ustaleń i rozważań na okoliczność winy sprawcy (sprawców), a przede wszystkim tego czy, i jakie przestępstwo lub występek dyscyplinarny stanowiło wydanie wyroku skazującego powoda W postępowaniu, W którym z naruszeniem prawa zastosowano przepisy o postępowaniu doraźnym. Jednak W sytuacji kiedy powód nie powołał ani nie udowodnił żadnych okoliczności, które uzasadniałyby ustalenie związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym naruszeniem przepisów postępowania a brakiem uniewimrienia powoda, do którego się odwołuje, (art. 157 § 2 k.z.; art. 361 § 1 k.c.) bezprzedmiotowe jest analizowanie pozostałych przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa. Bezprawność działania oznacza bowiem jedynie takie naruszenie przez Państwo (jego firnkcjonariuszy) przepisów prawa (także postępowania), które stanowiło warunek konieczny do powstania szkody i którego normalnym następstwem W danych okolicznościach jest powstanie Niniejszy dokument wydano na wniosek zdma...Ü..7..Ll'.i..7¬Ül3................... .. wtryble ustawy zdnia 5 września 2001 roku a dostępie do informacji publiczna] (Dz.U. iir1t2,poz.“=t98)
--- STRONA 25 ---
I Q szkody. (por. Wyrok Sadu Najwyzszego Z dnia 19 kwietnia 2012 r. IV CSK 406/11 LEX nr 1169347) W konsekwencji bezprzedmiotowe sa tez Zarzuty apelacji podniesione W Zwiazku Z ustaleniem przez Sad rozmiaru poniesionej przez poszkodowanego majatkowej i niemajatkowej (krzywdy), a mianowicie naruszenia art. 165 i 157 k.c. oraz art. 233 i 322 k.p.c. Tym bardziej, Ze W okolicznosciach sprawy uzasadniony jest teZ Zarzut naruszenia art. 283 § 1 k.Z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie oraz art. 5 k.c. poprzez jego Zastosowanie prowadzace do nieuwzglednienia podniesionego przez pozwanego Zarzutu przedawnienia roszczenia powoda, jako niezgodnego Z Zasadami Wspo1Zycia spo1ecZnego. Zgodnie Z obowiazujacym W dacie Wydania W dniu 21 grudnia 1960 r. prawomocnego Wyroku skazujacego powoda art. 283 k.Z. Z up1yWem lat trzech ulega1y przedawnieniu Wierzytelnosci Z tytu1u naprawienia szkody, Wyrzadzonej czynem niedozwolonym. Termin ten 1icZy1 sie od dnia, W ktorym poszkodowany doWiedZia1 sis; o szkodzie i o osobie, obowiazanej do odszkodowania. W kazdym jednak razie Wierzytelnosé prZedaWnia1a sie Z up1yWem lat dwudziestu od dnia spe1nienia czynu, Wyrzadzajacego szkode. A jezeli szkoda Wynik1a Ze Zbrodni lub Wystepku, Wierzytelnosé ulega1a przedawnieniu dwudziestoletniemu, liczac od dnia pope1nienia przestepstwa. Przepis art. XXXV przepisow Wprowadzajacych kodeks cywilny, stanowi, Ze do roszczen poWsta1ych przed dniem Wejscia W Zycie kodeksu cywilnego (1 stycznia 1965 r.), a Wed1ug przepiséw dotychozasowych W tym dniu jeszcze nie przedawnionych, stosuje sie przepisy kodeksu dotyczace przedawnienia Z nastepuj acymi ograniczeniami: 1) poczatek, Zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia ocenia sie Wed1ug przepisow dotychczasovvych, gdy chodzi o czas przed dniem Wejscia W Zycie lmdeksu CYWilneg°5 Nlnlelszy dokumont wydano no wnlosok zdnla........1!.Z..L1.$...Z!113.......... w trybie ustawyz dnia 6 wrzesnla 2001 roku 0 dostpple do informacjljrubllcznel (Dz.U. Nr112. poz. 198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m szkody. (por. vvyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2012 r. IV CSK 406/11 LEX nr 1169347) W konsekwencji bezprzedmiotowe są też zarzuty apelacji podniesione W związku z ustaleniem przez Sąd rozmiaru poniesionej przez poszkodowanego majątkowej i niemajątkowej (krzywdy), a mianowicie naruszenia art. 165 i 157 k.c. oraz art. 233 i 322 k.p.c. Tym bardziej, że W okolicznościach sprawy uzasadniony jest też zarzut naruszenia art. 283 § 1 k.z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie oraz art. 5 k.c. poprzez jego zastosowanie prowadzące do nieuwzględnienia podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia roszczenia powoda, jako niezgodnego z zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z obowiązującym W dacie wydania W dniu 21 grudnia 1960 r. prawomocnego wyroku skazującego powoda art. 283 k.z. z upływem lat trzech ulegały przedawnieniu wierzytelności z tytułu naprawienia szkody, wyrządzonej czynem niedozwolonym. Termin ten liczył się od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie, obowiązanej do odszkodowania. W każdym jednak razie wierzytelność przedawniała się z upływem lat dwudziestu od dnia spełnienia czynu, wyrządzającego szkodę. A jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, wierzytelność ulegała przedawnieniu dwudziestoletniemu, licząc od dnia popełnienia przestępstwa. Przepis art. XXXV przepisów wprowadzających kodeks cywilny, stanowi, że do roszczeń powstałych przed dniem wejścia W życie kodeksu cywilnego (1 stycznia 1965 r.), a według przepisów dotychczasowych W tym dniu jeszcze nie przedawnionych, stosuje się przepisy kodeksu dotyczące przedawnienia z następującymi ograniczeniami: 1) początek, zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia ocenia się według przepisów dotychczasowych, gdy chodzi o czas przed dniem wejścia w życie k0dek5U CYWÜUBŠOŠ Niniejszy doiiumont wydano na wnlosok zania........i!.Z..Li.$...2!1i3.......... w trybie ustawyz dnia 6 września 2001 roku 0 dostępie do informacjipubliczne] (Dz.U. Nr 1 12. poz. 198)
--- STRONA 26 ---
Q O 2) jezeli termin przedawnienia Wed1ug przepisow kodeksu cywiinego jest krotszy niZ Wed1ug przepisow dotychczasowych, bieg przedawnienia rozpoozyna sie Z dniem Wejsoia W Zycie kodeksu cywilnego; jezeli jednak przedawnienie rozpoczete przed dniem Wejscia W Zycie kodeksu cywilnego nastapi1oby przy uwzglednieniu terminu przedawnienia okreslonego W prawie dotychczasowym Wczesniej, przedawnienie nastepuje Z up1yWem tego Wczesniejszego terminu. Natomiast Wed1ug art. 442 k.c. W pierwotnym brzmieniu (uchyiony Z dniem 9 sierpnia 2007 r.) roszczenie o naprawienie szkody Wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu Z uplywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany doWiedZia1 sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Iednakze W kazdym Wypadku roszczenie przedawnia sie Z up1yWem lat dziesieciu od dnia, W ktorym nastapi1o zdarzenie Wyrzadzajaoe szkode. §2. Jezeli szkoda Wynik1a Ze Zbrodni lub Wystepku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu Z up1yWem lat dziesieciu od dnia pope1nienia przestepstwa bez Wzgledu na to, kiedy poszkodowany doWiedZia1 sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Nawet jeZe1i przyjaé, o samej szkodzie niemajatkowej (krzywdzie) i jej rozmiarze, jako Zwiazanej Z Warunkami odbywania kary i dalszymi przykrosciami Zwiazanymi Z jej odbyciem, W przeciwienstwie do szkody majatkowej Znanej juz W chwili Wykonania kary przepadku mienia, powod doWiedZia1 sie po Zwoinieniu Z Zak1adu kamego, to trzyletni termin okreslony W art. 283 § 1 k.Z od dnia, W ktorym poszkodowany doWiedZia1 sie o sZkodZie i o osobie, obowiazanej do odszkodowania, up1yWa1by co od szkody majatkowej W grudniu 1963 r. a co do Zadoséuczynienia W 1973 r. W kazdym jednak razie Wierzytelnosé prZedaWnia1a sie W grudniu 1980 r. (art. 283 § 2 i 3 k.Z.), Zatem po Wejsciu W Nlnlelszy dokumem iwdano na wnlosek 11.1.. ...!'.?..1.!§=.?.113............. w trybie ustawy z d1133 5 wrzpénla 2001 roku 0 dostgpie, do 1o.*or1nac;ljaublIczna1 (Dz.U. M112, poz. 198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 2) jeżeli termin przedawnienia według przepisów kodeksu cywilnego jest krótszy niż Według przepisów dotychczasowych, bieg przedawnienia rozpoczyna się z dniem Wejścia W życie kodeksu cywilnego; jeżeli jednak przedawnienie rozpoczęte przed dniem wejścia W życie kodeksu cywilnego nastąpiłoby przy uwzględnieniu terminu przedawnienia określonego w prawie dotychczasowym wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. Natomiast według art. 442 k.c. W pierwotnym brzmieniu (uchylony z dniem 9 sierpnia 2007 r.) roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże W każdym wypadku roszczenie przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę. §2. Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dziesięciu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Nawet jeżeli przyjąć, o samej szkodzie niemajątkowej (krzywdzie) i jej rozmiarze, jako związanej z warunkami odbywania kary i dalszymi przykrościami związanymi z jej odbyciem, W przeciwieństwie do szkody majątkowej znanej już W chwili wykonania kary przepadku mienia, powód dowiedział się po zwolnieniu z zakładu kamego, to trzyletni termin określony W art. 283 § 1 k.z od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie, obowiązanej do odszkodowania, upływałby co od szkody majątkowej W grudniu 1963 r. a co do zadośćuczynienia W 1973 r. W każdym jednak razie wierzytelność przedawniała się W grudniu 1980 r. (art. 283 § 2 i 3 k.z.), zatem po wejściu W Niniejszy dokument 'aytiano na wniosek zane. ...!'..7..i.iā=.?.iii§............. w trybie ustawy z dnia ā września 2001 roku o dostępie, do zzrforrnaciijaubiicznel (Dz.U. Nr t 12, poz. 198)
--- STRONA 27 ---
O 5 Zycie kodeksu cywilnego. Tym samym Zgodnie Z art. XXXV pkt 2 przep. Wprow. k.c., przy najkorzystniej szym dla powoda Za1oZeniu, Ze Zrod1em szkody by1a Zbrodnia lub Wystepek, na1eZa1oby uznaé, Ze liczony od daty Wejscie W Zycie k.c. dziesiecioletni termin przedawnienia up1yna1 W dniu 1 stycznia 1975 r. Powod Zosta1 skazany Za przestepstwo pospolite, Zatem brak jest podstaw do Zastosowania przy ocenie przedawnienia roszczenia powoda stanowiska judykatury Zgodnie, Z ktérym przyjmuje sie, Ze W przypadku Zbrodni stalinowskich, pope1nionych przez fimkcjonariuszy Panstwa, ktérych sprawcy pozostali bezkarni, bieg przedawnienia roszozen odsZkodoWaWcZych 1 W stosunku do Skarbu Panstwa nie roZpocZa1 sie do czasu Zmiany ustroju W 1989 r. (por. uchWa1e Sadu Najvvyzszego, III CZP 76/96 i Wyroki Sadu Najwyzszego Z dnia 11 lutego 1997 r., II CKN 78/96 i Z dnia 23 Wrzesnia 1998 r., niepublikowane oraz Z dnia 29 listopada 2001 r., V CKN 1725/00, OSNC 2002, nr 9, poz. 114). Nie mozna bowiem pomijaé, Ze idea, ktora uzasadnia instytucje przedawnienia jest brak mozliwosci ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy po up1yWie d1uZsZego okresu czasu od Zaistnienia Zdarzen, ktore go spoWodoWa1y. Zaé przeszkoda uniemozliwiajaca rozpoczecie lub powodujaca Zawieszenie biegu przedawnienia to przeszkoda o charakterze powszechnym. Chwile jej rozpoczecia i ustania okreslaja okolicznosci, ktore istnieja obiektywnie, niezaleznie od Zachowania sie strony, ktora przeszkoda ta obje1a. W szczegolnosci dla okreslenia chwili jej ustania nie ma znaczenia, kiedy strona podje1a stosowne dZia1anie. Istotne Znaczenie ma to, kiedy powszechne oddZia1yWanie przeszkody usta1o i strona mog1a to dZia1anie podjaé (por. postanowienie Sadu Najwyzszego Z dnia 12 marca 2002 r., IV CKN 1697/00, niepub1ik.). Gdyby nawet uznaé Ze Wzgledu na uwarunkowania historyczno — ustrojowe, Ze powéd m('>g1 mieé trudnoéci Z uzyskaniem przed Zmiana ustroju Nlnlejszy dokument wydano na wnlosek zon1a....I1.Z.115..2[l13.................... W trybie ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostgplo do informacil publlcznal (Dz.U. Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m i życie kodeksu cywilnego. Tym samym zgodnie z art. XXXV pkt 2 przep. wprow. k.c., przy najkorzystniej szym dla powoda założeniu, że źródłem szkody była zbrodnia lub występek, należałoby uznać, że liczony od daty Wejście W życie k.c. dziesięcioletni termin przedawnienia upłynął W dniu 1 stycznia 1975 r. Powód został skazany za przestępstwo pospolite, zatem brak jest podstaw do zastosowania przy ocenie przedawnienia roszczenia powoda stanowiska judykatury zgodnie, z którym przyjmuje się, że W przypadku zbrodni stalinowskich, popełnionych przez fimkcjonariuszy Państwa, których sprawcy pozostali bezkami, bieg przedawnienia roszczeń odszkodowawczych 1 W stosunku do Skarbu Państwa nie rozpoczął się do czasu zmiany ustroju W 1989 r. (por. uchwałę Sądu Najwyższego, III CZP 76/96 i wyroki Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 1997 r., II CKN 78/96 i z dnia 23 września 1998 r., niepublikowane oraz z dnia 29 listopada 2001 r., V CKN 1725/00, OSNC 2002, nr 9, poz. 114). Nie można bowiem pomijać, że ideą, która uzasadnia instytucję przedawnienia jest brak możliwości ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy po upływie dłuższego okresu czasu od zaistnienia zdarzeń, które go spowodowały. Zaś przeszkoda uniemożliwiająca rozpoczęcie lub powodująca zawieszenie biegu przedawnienia to przeszkoda o charakterze powszechnym. Chwilę jej rozpoczęcia i ustania określają okoliczności, które istnieją obiektywnie, niezależnie od zachowania się strony, którą przeszkoda ta objęła. W szczególności dla określenia chwili jej ustania nie ma znaczenia, kiedy strona podjęła stosowne działanie. Istotne znaczenie ma to, kiedy powszechne oddziaływanie przeszkody ustało i strona mogła to działanie podjąć (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2002 r., IV CKN 1697/00, niepublik.). Gdyby nawet uznać ze względu na uwarunkowania historyczno - ustrojowe, że powód mógł mieć trudności z uzyskaniem przed zmianą ustroju Niniejszy dokument wydano na wniosek zdnia....ll.Z.1i5..2[li3.................... W trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publiczna] (Dz.U. Nr112, poz. 1198)
--- STRONA 28 ---
*0 v 1 stwierdzenia Winy funkcjonariuszy Panstwa W Wyroku karnym lub orzeczeniu dysoyplinarnym oraz uohylenia we W1asciWym trybie Wyroku skazujacego Za przeszkode o charakterze powszechnym, to i tak przy liczeniu terminu przedawnienia od korica 1989 r., powod opoZni1by sie Z dochodzeniem rosZoZenia, skoro Z powodztwem Wystapii dopiero W lutym 2011 r., a opoznienie to na1eZa1oby uznaé Za nadmierne. Rozwazajac Z kolei stosowanie art. 5 k.c. do podniesionego prZeZ pozwanego Zarzutu przedawnienia trzeba mieé na WZg1edZie jego szczegolny charakter Wynikajacy Z uzycia W nim klauzul generalnych. Z tej przyczyny dla oceny, czy podniesiony Zarzut nie nosi Znamion naduzycia prawa, konieczne jest roZWaZenie charakteru dochodzonego roszczenia, przyczyn opoZnienia i jego nadmiernosci (por. Wyrok Sadu Najwyzszego Z dnia 2 kwietnia 2003 r., I CKN 204/01, LEX nr 78814). W okolicznosciaoh sprawy apelujacy s1usZnie kwestionuje apelujaoy uznanie przez Sad Okregowy, Ze Zg1osZenie przez niego Zarzutu przedawnienia stanowi naduzycie prawa (art. 5 k.c.). Po pierWsZe fakt, Ze gdyby powodowi prZys1ugiWa1o roszczenie Z art. 552 k.p.k., to nie by1oby ono przedawnione, nie moZe uzasadnié uznania poWo1ania sie przez pozwanego na Zarzut przedawnienia roszczen dochodzonych przez powoda W postepowaniu cywilnym i na Zasadach okreslonych W prawie cywilnym Za naduzyoie prawa. Okolioznosoia taka nie jest rowniez dochodzenia pierwotnie roszczenia W nieW1asciWym postepowaniu. PoWo1anie sie na sprzecznosé podniesienia Zarzutu przedawnienia Z Zasadami Wspo1Zycia spo1ecZnego Wyklucza teZ biernosé powoda W dochodzeniu roszczen do czasu Wystapienia W 2008 r. Z kasacja od Wyroku skazujacego przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Powod nie WykaZa1 aby jego bezczynnosé W tym Zakresie by1a spowodowana jakimis szczegolnymi okolicznosciami. Stosowanie art. 5 k.c. do Zg1osZonego przez pozwanego Zarzutu przedawnienia Wyklucza teZ nadmiernosé opoznienia. Nlnlelszy dokumem wydano na wnlosek 111111;"1211;iii§.1igi1;;z.z11;'@111'311 0 dostppie do in’orn1acjI publloznol (Dz.U.Nr112,poz.1198) Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m stwierdzenia winy funkcjonariuszy Państwa W wyroku karnym lub orzeczeniu dyscyplinarnym oraz uchylenia we właściwym trybie wyroku skazującego za przeszkodę o charakterze powszechnym, to i tak przy liczeniu terminu przedawnienia od końca 1989 r., powód opóżniłby się z dochodzeniem roszczenia, skoro z powództwem wystąpił dopiero W lutym 2011 r., a opóźnienie to należałoby uznać za nadmierne. Rozważając z kolei stosowanie art. 5 k.c. do podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia trzeba mieć na względzie jego szczególny charakter wynikający z użycia W nim klauzul generalnych. Z tej przyczyny dla oceny, czy podniesiony zarzut nie nosi znamion nadużycia prawa, konieczne jest rozważenie charakteru dochodzonego roszczenia, przyczyn opóźnienia i jego nadmierności (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 kwietnia 2003 r., I CKN 204/01, LEX nr 78814). W okolicznościach spravvy apelujący słusznie kwestionuje apelujący uznanie przez Sąd Okręgowy, że zgłoszenie przez niego zarzutu przedawnienia stanowi nadużycie prawa (art. 5 k.c.). Po pierwsze fakt, że gdyby powodowi przysługiwało roszczenie z art. 552 k.p.k., to nie byłoby ono przedawnione, nie może uzasadnić uznania powołania się przez pozwanego na zarzut przedawnienia roszczeń dochodzonych przez powoda W postępowaniu cywilnym i na zasadach określonych W prawie cywilnym za nadużycie prawa. Okolicznością taką nie jest również dochodzenia pierwotnie roszczenia W niewłaściwym postepowaniu. Powołanie się na sprzeczność podniesienia zarzutu przedawnienia z zasadami współżycia społecznego wyklucza też bierność powoda W dochodzeniu roszczeń do czasu wystąpienia W 2008 r. z kasacją od wyroku skazującego przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Powód nie wykazał aby jego bezczynność W tym zakresie była spowodowana jakimiś szczególnymi okolicznościami. Stosowanie art. 5 k.c. do zgłoszonego przez pozwanego zarzutu przedawnienia wyklucza też nadmierność opóźnienia. Ninielszy dokument wydano na wniosek .fii'‹'Ł'āi¿'tiiiiriiiiiiiiiatziiiatti'mi 0 dostępie do -'n-'orniacji publiczne] (Dz.U. Nr 1 12, poz. 1198)
--- STRONA 29 ---
I v7. Tym samym Wobec Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. uwzgledniajac apelacje pozwanego Zrnieni1 Zaskarzony Wyrok i poW6dZtWo odda1i1. Nie obciaZy1 powoda kosztami procesu W pierwszej instancji na podstawie art. 102 k.p.c. majac na uwadze oharakter dochodzonego roszczenia, ZW1asZcZa Zaé obszerna i skomplikowana problematyke prawa oraz sytuaoje Zyciowa powoda, jego Wiek, to, Ze jest Wdowcem i utrzymuje sie Z emerytury. Natomiast W postepowaniu apelacyjnym o kosztach procesu orZek1na podstawie art. 98 k.p.c. i 99 k.p.c. oraz art. 11 ust. 3 ustawy Z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Panstwa (DZ. U. Nr 169, poz. 1417, Z p6Zn. Zm.). 7,, 7,¢, ..1...,.({;' n .,_.,_¢‘.e;_,".,,, ./..~1 .___.71m:+ .~ Z r31=,,;.1..:",:,;1 I Nlnlelszy dokument wydano na wnlosak 11.11 117 115.2013................ SEKREYA WY w trybio ustawy z dnia 6 wrzeénla 2001 roku. o dastople do Informacllpubllcznol mgr Monika G b (Dz.U. M1112, poz.1198) my Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Tym samym Wobec Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. uwzględniając apelację pozwanego zmienił zaskarzony vvyrok i powództwo oddalił. Nie obciążył powoda kosztami procesu W pierwszej instancji na podstawie art. 102 k.p.c. mając na uwadze charakter dochodzonego roszczenia, zwłaszcza zaś obszerną i skomplikowaną problematykę prawą oraz sytuację życiową powoda, jego wiek, to, ze jest wdowcem i utrzymuje się z emerytury. Natomiast W postepowaniu apelacyjnym o kosztach procesu orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i 99 k.p.c. oraz art. ll ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. Nr 169, poz. 1417, z późn. zm.). '›',,¬ za ~ 7«.~.-¿-af,... V .'... .___.7'r'i:-‹= .~ z r r=„,¿.iiz:',;,,'i 1 Ninielszy dokument wydano na wniosek zane [17 i.is.1t1i3................ SE'<RE'^ VW W trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku. o dostępie do informaciipubiicznel mgr Monika G b (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) my
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Lublinie#I ACa 575/12#art. 2 § 2 lit.#art. 1 § 1 lit.#art. 47 § 1 lit#art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.#art. 105 § 1 pkt 1 k.k.#art. 552 § 1 k.p.k.#art. 2 dekretu#art. 4 ust. 1 Wskazanej#art. 4 ust. 2 brak#art. 4 ust. 1 wskazanej#art. 93 § 1 Rozporzadzen#art. 93 § 1 Rozporz#art. 24 k.c.#art. 11 ustawy#art. 165 § 1 k.z.#art. 322 k.p.c.#art. 363 § 3 k.c.#art. 2 ustawy#art. 442 § 1 k.c.#art. 5 k.c.#art. 552 k.p.k.#art. 555 k.p.k.#art. 481 § 1 k.c.#art. 455 § 1 k.c.#art. 100 k.p.c.#art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.