Postanowienie I ACa 539212 W Y R 0 K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2012 r. Sqd Apeiacyjny w

--- STRONA 1 --- =‘ 'OaPrHfl/13516 L\ “}"¢.:o,~P~o»w1zL»"" oauI{'wl>~‘7} Q9 1‘u;_7;gu<;» mm eagumflng Sygn. akt I ACa 539212 W Y R 0 K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2012 r. Sqd Apeiacyjny w Biaiymstoku I Wydziai Cywilny w skiadzie: Przewodniczapy : SSA Jarosiaw Marek Kamifiéki Sedziowie : SA Elzbieta Bieflkowska SO del. Marek Szymanowski (spr.} po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. w Biaiymstoku A na rozprawie sprawy z powédztwa T. J. . przeciwko Skarbowi Pafistwa  Zakiadowi Karnemu w B. i Aresztowi éledczemu w O. 0 zapiatq naskutek apelaoji powoda oci wyroku Sa_du Okrggowego w Oisztynie z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt I C 85,111 prostuje zaskariony wyrok w ten sposéb, ze wskazane w tym wyroku dwukrotnie imig powoda: “T.” zastgpuje imieniem ,,T.” w odpowiednim przypadku gramatycznym; oddala apelacjtg; . zasqdza od powoda na rzecz Skarbu Pafistwa  P1okuratorii Generalnej kwotq 2.700 (dwa tysiape siedemset) ziotych tytuiem zwrotu kosztéw zastgpstwa za drugq instancjg. UZASADNIENIE Powéd T. J. wnosii 0 zasqdzenie od pozwanych: Skarbu Pafistwa  Dyrektora Zakiadu Karnego w B. i Dyrektora Aresztu Sledczego w O. nastgpujapych kwot:  25.000, zi tytuiem zadoééuczynienia za naruszenie débr osobistych na skutek naruszenia prawa do godnego odbywania kary pozbawienia wolnoéci w zwia_zku z przeludnieniem cel;  35.000, zi tytuiem zadoééuczynieniaza naruszenie débr osobistych poprzez ograniczenie kontaktéw z najbii2sza_ rodzinq z uwagi na znacznq odlegioéé jednogtek penitencjarnych od miejsca zamieszkania powoda;  40.000, zi tytuiem odszkodowania i zadoééuczynienia za doznanq krzywdg w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywanie prac fizycznych, na ktérych wykoriywanie stan zdrowia powoda nie pozwalai. W piémie procesowym z dnia 5 lipca 2011 r. wskazai szczegofowe wyliczenie dochodzonych kwot (k. 7981). _ Pozwany Skarb Paristwa  Dyrektor Zakiadu Karnego w B. i Dyrektor ‘Aresztu Siedczego w O.  reprezentowany przez Prokuratorig Generaina_ Skarbu Pafistwa wnosi% o oddaienie powddztwa i zasa_dzenie naleznych kosztéw procesu. W ocenie pozwanego w obu zakiadach karnych nie miaio miejsca naruszenie dobér osobistych powoda, ktéry miai zapewnibnq wfaéciwa opiekg medyczna, nie przebywai w ceiach przeludnionych, a odbywanie kary z daia od domu wynikaio wyiapznie z braku miejsc w zakiadach karnych blizej poiozonych. Wyrokiem z dnia 30 marca 2012 r. Sad Okrggowy w Oisztynie powbdztwo oddalii i zasa_dzii od powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Parfistwa kwotg 3.600 2% tytuiern zwrotu kosztéw procesu . » Wpodstaw tego wyroku legiy nastgpujape ustalenia faktyczne Sqdu Oknggowego: ' Na podstawie karty informacyjnej~ leczenia szpitalnego z dnia 28 listopada 2006 r. Sa_d Okrggowy ustalii, Ze rama_ch zabiegéw jednego dnia powéd przeszedi artroskopig stawu kolanowego lewego. Zabieg odbyi sir; w terminie i bez powikiafi, a pacjent w stanie ogélnym dobrym zostai wypisany do domu z zaleceniem nadmiernego chodzenia przez najblizsze dwa tygodnie. Zalecono te2 = `O.'=.'=rSw`Jfi‹5 LJ `°i'r.:‹o,›J*~o»:r¿L›' osc«.T›'ć›~'«7 Q5 rżtojşcrqf- íālłfl ragumęqyrg Sygn. akt l ACa 539r'12 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Jarosław Marek Kamiński Sędziowie : SA Elżbieta Bieńkowska SO del. Marek Szymanowski (spr.} po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. W Białymstoku A na rozprawie sprawy z powództwa T. J. _ przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu w B. i Aresztowi Śledczemu w 0. o zapłatę na_skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt i C 85,111 prostuje zaskarżony wyrok w ten sposób, ze wskazane w tym wyroku dwukrotnie imię powoda: ”T.” zastępuje imieniem „T_” w odpowiednim przypadku gramatycznym; oddala apelację; _ zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa za drugą instancję. UZASADNIENIE Powód T. J. wnosił o zasądzenie od pozwanych: Skarbu Panstwa - Dyrektora Zakładu Karnego w B. i Dyrektora Aresztu Śledczego w O. następujących kwot: - 25.000,- zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych na skutek naruszenia prawa do godnego odbywania kary pozbawienia wolności w związku z przeludnieniem cel; - 35000,- zł tytułem zadośóuczynieniaza naruszenie dóbr osobistych poprzez ograniczenie kontaktów z najbiiższą rodziną z uwagi na znaczną odległość jednostek penitencjarnych od miejsca zamieszkania powoda; - 40.000,- zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywanie prac fizycznych, na których wykonywanie stan zdrowia powoda nie pozwalał. W piśmie procesowym z dnia 5 lipca 2011 r. wskazał szczegółowe wyliczenie dochodzonych kwot (k. 79-81). « Pozwany Skarb Państwa - Dyrektor Zakładu Karnego w B. i Dyrektor Aresztu Śledczego w O. - reprezentowany przez Prokuratorię Generałną Skarbu Państwa wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie należnych kosztów procesu. W ocenie pozwanego w obu zakładach karnych nie miało miejsca naruszenie dobór osobistych powoda, który miał zapewnioną właściwa opiekę medyczną nie przebywał w celach przeludnionych, a odbywanie kary z dała od domu wynikało wyłącznie z braku miejsc w zakładach karnych bliżej położonych. Wyrokiem z dnia 30 marca 2012 r. Sąd Okręgowy w Ołsztynie powództwo oddalił i zasądził od powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów procesu _ r W- podstaw tego wyroku Iegły następujące ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego: ` Na podstawie karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 28 listopada 2006 r. Sąd Okręgowy ustalił, że ramach zabiegów jednego dnia powód przeszedł artroskopię stawu kolanowego lewego. Zabieg odbył się w terminie i bez powikłań, a pacjent w stanie ogólnym dobrym został wypisany do domu z zaleceniem nadmiernego chodzenia przez najbliższe dwa tygodnie. Zalecono też --- STRONA 2 --- 2 przyjmowanie érodkow przeoiwbolowych w razie bolu. Z wfw karty informacyjnej wynika, ze powod zostai zakwalifikowany do rekonstrukcji ACL. Zabieg rekonstrukcji ACL stawu koianowego lewego zostai wykonany w dniu 15 stycznia 2007 r. Powod z powodu tego zabiegu byi hospitalizowany przez 7 dni, ale wypisany zostai jui w drugiej dobie po zabiegu (na wiasnq proébg). Z zaiecefi poszpitalnych wynika chodzenie o kulach przez okres 6 tygodni z odciqzeniem operowanej koflczyny w stabilizatorze stawu kolanowego. Zalecono tei rehabiiitacjg w trybie ambuiatoryjnym bez wskazania okresu jej tiwania. Na podstawie decyzji administracyjnej Nr 712008 z dnia 21_ lipca 2008 r. Kierownika Urzodu Stanu Cywilnego w B. zmienii swoje poprzednio nazwisko ,,R.” (pod ktorym by? skazywany} na ,,J.“. Z opinii biegiego sqdowego z dnia 29 stycznia 2009 r. wydanej w celu ustalenia ozy powod mo2e odbywaé |<8|'Q pozbawienia wolnoéci wynika, i2 powod przebyi rekonstrukcjq wigzadia krzyzowego przedniego stawu kolanowego. W czasie wydawania opinii ieczyi sig z powodu zapalenia kaletki okoioketarzowej prawego stawu biodrowego. Z opinii biegiego wynika, ze staw kolanowy odzyskai stabiinoéé i funkcjonuje prawidiowo. Natomiast zapalenie kaletki okoiokrgtarzowej jest schozzeniem dokuczliwym, ale nie groinym, nie zagrazajapym zyciu i zdrowiu powoda. Wyrhaga okresowego odciqzenia kohczyny, stosowania lekow przeciwzapalnych i fizykoterapii. W ocenie biegiego powéd mogi odbywaé karcg w zakiadzie penitencjarnym. W dniach od 18 do 27 maja 2009 r. powod byi hospitalizowany w Samodzielnym Wojewodzkim Zespole Publicznym Zakiadow Psychiatrycznej Opieki Zdrowotnej w W. z powodow objawow zespoiu depresyjnego. Po terapii farmakoiogicznej i zmianie lekow oraz z rozpoznanym przy przyjigciu nadciénieniu totniczym powoda wypisano w dobrym stanie psychicznym. (teczka osobopoznawoza  akta osobowe ,,A" karty informacyjne szpitaine k 19, 20,21 I 23, skierowanie do poradm‘ rehabiiitacyjnej z dnia 16.07. 2007 k 22, historia choroby z fat 2006, 2007 k 2427 wynik badania radfofogfcznego z dnia 2. 09. 2008.". k 28, opinia bfeglego sqdowego w sprawie HI K3/7 HI K0 368/08 K 1718). W dniu 18 sierpnia 2009 r. powod zgiosii sig do Aresztu Sledczego W. celem odbycia 2 lat kary pozbawienia wolnoéci. Z ksiqzeczki zdrowia osadzonego wynikaio, 2e przy przyjociu do Aresztu Sledczego W. zgiosii on fakt, i2 cierpi na nadciénienie totnicze od 4 lat, na ktore to schorzenie nie zawsze brai leki, oraz na uraz kolana lewego z wykonanym zabiegiem rekonstrukcji, zmiany zwyrodnieniowe stawu biodrowego  rehabilitacja. Jednoczeénie powod nie zgiaszai dolegliwoéci odnoénie stawu kolanowego i biodrowego ani innych schorzefi. W dniu nastopnym po przyjociu powodowi wypisano leki na nadciénienie. Z pozostaiych zapisow |<sia_2ki zdrowia wynika, 2e w dniach 3' wrzeénia 2009 r.,15 paidziernika 2009 r. i 8 lipca 2010 r. by? zdolny do transportu. Z dalszych zapisow wynika, 2e powod otrzymywai leki na nadciénienie zawsze, kiedy zgiaszai to Iekarzowi w Zakiadzie Karnym. Z badafi profilaktycznych przeprowadzonych przez iekarza Wojewodzkiego Zespoiu Medycyny Przemysiowej w O. z dniu 28 pafidziernika 2009 r. wynika, Ze powod mogi byé zatrudniony jako praoownik fizyczny ogoinobudowlany, sprzqtajapy, dozorca pizystaniowy, pomoc magazyniera. Z zapisow w ksiagoce zdrowia nie wynika, aby powod poruszai sie o kulach, ba_d2 wnioskowai o przydzielenie mu takich kul, bqdi innego sprzetu ortopedycznego (ksiqzeczka zdrowia powoda koperta k 128). /" V W dniu 7 wrzeénia 2009 r. powod zostai przetransportowany do Aresztu Sledczego w 0., gdzie przebywai do dnia 15 pazdziernika 2009 r. W dniu 15 paidziernika 2009 r. zostai przetransportowany do Zakiadu Kairnego w B. celem podjocia zatrudnienia w ODK SW w K.. W dniu 9 lipca 2009 r. zostai przetransportowany z powrotem do Aresztu Sledczego w 0., ktéry opuécii w dniu 31 sierpnia 2010 r. na podstawie postanowienia Sqdu Okrogowego w Olsztynie z dnia 30 sierpnia 2010 r. Sygn. akt Ill Kow 2938/10wz o warunkowym zwolnieniu. W czasie odbywania kary w ODK SW w K. otrzymai kilkadziesiqt nagréd za wykonywanie prac na terenie OZ K. i to w wielu wypadkach z wiasnej inicjatywy, ale tez i za udziai w zajgciach sportowych organizowanych na temie OZ K. j'ai< i poza nim (np. zvajecie pierwszego miejsca w turnieju tenisa stoiowego) w tym w postaci dodatkowych widzefi, diuzszych widzefi od 30 do 120 minut, zezwolenia na opuszczeniu zakiadu karnego bez dozoru na okres 30 godzin (kiikakrotnie) i 14 dni (dwukrotnie). Uczestniczyi tez w zajgciach sportowych i kulturainooéwiatowych poza Zakiadem Karnym; na basenie i krggieini w 3., w wyféciach do kina w S.. Uczestniczyi rowniez w zajqciach edukacyjnych dotyczapych uzalezniefi chemicznych, programie psyohokorekcyjnym dla kierowcow odbywajapych Karo za jazdo w stanie nietrzezwym iub po spozyciu aikoholu. Z ocen okresowych nie wynika, aby powod uskariai sig na warunki pobytu, zgiaszai dolegiiwoéci stanu koianowego lub biodrowego, czy tez problemy z nadciénieniern. Wynika natomiast, Ze jego zachowanie _i funkcjonowanie ooeniane byio jako dobre, a nadto, 2e utrzymywai kontakty zzonqi dzieomi. . 2 przyjmowanie środków przeciwbólowych w razie bólu. Z wiw karty informacyjnej wynika, że powód został zakwalifikowany do rekonstrukcji ACL. Zabieg rekonstrukcji ACL stawu kolanowego lewego został wykonany w dniu 15 stycznia 2007 r. Powód z powodu tego zabiegu był hospitalizowany przez 7 dni, ale wypisany został już w drugiej dobie po zabiegu (na własną prośbę). Z zaleceń poszpitałnych wynika chodzenie o kulach przez okres 6 tygodni z odciążeniem operowanej kończyny w stabilizatorze stawu kolanowego. Zalecono też rehabiiitację w trybie ambulatoryjnym bez wskazania okresu jej trwania. Na podstawie decyzji administracyjnej Nr 712008 z dnia 21_ lipca 2008 r. Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w B. zmienił swoje poprzednio nazwisko ,,R.” (pod którym był skazywanyj na „.l.". Z opinii biegłego sądowego z dnia 29 stycznia 2009 r. wydanej w celu ustalenia czy powód może odbywać karę pozbawienia wolności wynika, iż powód przebył rekonstrukcję więzadła krzyżowego przedniego stawu kolanowego. W czasie wydawania opinii leczył się z powodu zapalenia kaletki okołokętarzowej prawego stawu biodrowego. Z opinii biegłego wynika, że staw koianowy odzyskał stabilność i funkcjonuje prawidłowo. Natomiast zapalenie kaletki okołokrętarzowej jest schofzeniem dokuczliwym, ale nie groźnym, nie zagrażającym życiu i zdrowiu powoda. Wymaga okresowego odciążenia kończyny, stosowania leków przeciwzapalnych i fizykoterapi_i. W ocenie biegłego powód mógł odbywać karę w zakładzie penitencjarnym. W dniach od 18 do 27 maja 2009 r. powód był hospitalizowany w Samodzielnym Wojewódzkim Zespole Publicznym Zakładów Psychiatrycznej Opieki Zdrowotnej w W. z powodów objawów zespołu depresyjnego. Po terapii farmakologicznej i zmianie leków oraz z rozpoznanym przy przyjęciu nadciśnieniu tętniczym powoda wypisano w dobrym stanie psychicznym. (teczka osobopoznawcza - akta osobowe „A” karty informacyjne szpitalne k 19, 20,21 i 23, skierowanie do poradni rehabiiitacyƒnej z dnia 16.07. 2007 k 22, historia choroby z iat 2006, 2007 k 24-27 wynik badania radioiogicznego z dnia 2. 09. 2008r. k 28, opinia biegłego sądowego W sprawie iii K3/7 iii Ko 368/08 K 17-18). W dniu 18 sierpnia 2009 r. powód zgłosił się do Aresztu Śledczego W. celem odbycia 2 lat kary pozbawienia wolności. Z książeczki zdrowia osadzonego wynikało, że przy przyjęciu do Aresztu Śledczego W. zgłosił on fakt, iz cierpi na nadciśnienie tętnicze od 4 lat, na które to schorzenie nie zawsze brał leki, oraz na uraz kolana lewego z wykonanym zabiegiem rekonstrukcji, zmiany zwyrodnieniowe stawu biodrowego - rehabilitacja. Jednocześnie powód nie zgłaszał dolegliwości odnośnie -stawu kolanowego i biodrowego ani innych schorzeń. W dniu następnym po przyjęciu powodowi wypisano leki na nadciśnienie. Z pozostałych zapisów książki zdrowia wynika, że w dniach 3" września 2009 r.,15 pażdziernika 2009 r. i 8 lipca 2010 r. był zdolny do transportu. Z dalszych zapisów wynika, ze powód otrzymywał leki na nadciśnienie zawsze, kiedy zgłaszał to lekarzowi w Zakładzie Karnym. Z badań profilaktycznych przeprowadzonych przez lekarza Wojewódzkiego Zespołu Medycyny Przemysłowej w O. z dniu 28 października 2009 r. wynika, że powód mógł być zatrudniony jako pracownik fizyczny ogólnobudowlany, sprzątający, dozorca pizystaniowy-, pomoc magazyniera. Z zapisów w książęce zdrowia nie wynika, aby powód poruszał się o kulach, bądż wnioskował o przydzielenie mu takich kul, bądż innego sprzętu ortopedycznego (książeczka zdrowia powoda koperta k 128). /" ' W dniu 7 września 2009 r. powód został przetransportowany do Aresztu Śledczego w O., gdzie przebywał do dnia 15 października 2009 r. W dniu 15 października 2009 r. został przetransportowany do Zakładu Karnego w B. celem podjęcia zatrudnienia w ODK SW w K.. W dniu 9 lipca 2009 r. został przetransportowany z powrotem do Aresztu Śledczego w O., który opuścił w dniu 31 sierpnia 2010 r. na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 30 sierpnia 2010 r. Sygn. akt Ill Kow 2938/10wz o warunkowym zwolnieniu. W czasie odbywania kary w ODK SW w K. otrzymał kilkadziesiąt nagród za wykonywanie prac na terenie OZ K. i to w wielu wypadkach z własnej inicjatywy, ale też i za udział w zajęciach sportowych organizowanych na ternie OZ K. jak i poza nim (np. zajęcie pierwszego miejsca w turnieju tenisa stołowego) w tym w postaci dodatkowych widzeń, dłuższych widzeń od 30 do 120 minut, zezwolenia na opuszczeniu zakładu karnego bez dozoru na okres 30 godzin (kilkakrotnie) i 14 dni (dwukrotnie). Uczestniczył też w zajęciach sportowych i kulturalno-oświatowych poza Zakładem Karnym; na basenie i kręgielni w S., w wyjšciach do kina w S.. Uczestniczył również w zajęciach edukacyjnych dotyczących uzależnień chemicznych, programie psyohokorekcyjnym dla kierowców odbywających karę za jazdę w stanie nietrzeźwym iub po spożyciu alkoholu. Z ocen okresowych nie wynika, aby powód uskarżał się na warunki pobytu, zgłaszał dołegiiwości stanu kołanowego lub biodrowego, czy też problemy z nadciśnieniem. Wynika natomiast, że jego zachowanie _i funkcjonowanie oceniane było jako dobre, a nadto, że utrzymywał kontakty zżonąi dziećmi. . --- STRONA 3 --- 3 Za powrot w dniu 25.06.2010 r. do zakiadu pod wpiywem alkoholu powod zostai ukarany kara_ dyscyplinarnq  naganq i przetranspoitowany do Zakiadu Karnego w B.. Postanowieniem z dnia 17 lutego 2010 r. Sygn. akt lil Kow 4933109 pr Sqd Okregowy w Olsztynie ill Wydziai Penitencjarny odmowii powodowi udzielania przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolnoéci z uwagi na stan zdrowia. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2010 r. Sygn. akt ll A Kzw 362/10 Sap Apelacyjny ' w Bialymstoku utrzymai W mocy to postanowienie (feczka osobopoznawcza czesé ,,B"). Bezposrednio po przetransportowaniu powoda do Aresztu Siedczego w O. jego zona i. J. wystosowaia do Dyrektora tej jednostki pismo o przeniesienie powoda do W.. Wniosek uzasadniaia odiegioéciq obecnego miejsca osadzenia powoda od miejsca zamieszkania, faktem ze sama utrzymuje gospodarstwo domowe i vvychowuje dwoje dzieoi oraz choroba_ powoda i koniecznoéciq rehabilitacji. Pismem z dnia 17 wrzeénia 2009 r. Dyrektor Aresztu Sledczego w O. poinformowai Zone powoda, iz jego przeniesienia do jednostek penitencjarnych na terenie W. nie jest mozliwy albowiem stan zaludnienia w nich na dziefi odpowiedzi wynosii lub przekraczai 100%. (k 1416). Powod natomiast kierowai tez takq proébe do Sqdu Okregowego Wydziaiu Penitencjarnego w W.. Nie wskazai czy i jakiej odpowiedzi mu udzieiono (pismo z dnia 20 wrzesnia 2009r. k 11). Kolejne pismo zony powoda dotyczy udzieiania mu 5 dniowych przepustek (pismo z dnia 8 marca 2010 r. k 12). W Areszcie Sledczym w O. powod przebywai w celi dwu osobowej. W ustaleniach stanu faktycznego Sa_d Okregowy przytoczyi twierdzenia powoda, iz ceie byiy tak maie, ze wraz ze wspoiosadzonym ledwie sie mijai. W ceii byio pietrowe iozko, stol i dwa krzesia niebyio szafek dla kazdego osadzonego tylko jedna malutka. Ka_cik sanitarny byi oddzielony bez zamka W dziwach. W celi byio duszno w czasie lata straz pozarna polewaia dach wodq. Osadzeni nie otrzymywali wody do picia. W K. powod przebywai w celi 5 osobowej na parterze budynku. Lozka w niej tez byiy pietrowe. Byiy 4 krzesia i szafki. W celi nie byio biezapej wody. Ubikacja byia na zewnajrz celi. W drzwiaoh ubikacji nie byio zamka. Cele byiy otwarte zarowno w dzier'| jak i w nocy. Byi zamykany tylko blok, w ktorym sie znajdowaiy. W obu zakiadach karnych wyposazenie byio stare zuzyte, nie byio wiaéciwej wentyiacji éciany byiy brudne zagrzybione. Osadzenia sami je malowaii jak starczyio im farby, sami musieli je sprza_taé, ale nie dostarczano im érodkow czystoéci. Oéwietlenie w oeiach byio jarzeniowe strasznie widne. Z ciepiej kapieli mozna byio korzystaé raz w tygodniu albo i izadziej. W OZ K. by? jeden prysznic na ok. 60 osadzonyoh. Sqd ostatecznie nie uznai za wykazane hNi8fdZ8fi powoda, i2 byi zmuszany do cieikiej pracy fizycznej przy przenoszeniu stoiow, krzesei, gioénikow i musiai dbao 0 teren dookoia. Mimo, ze mowii wychowawcom, iz jest mu ciezko i nie moze wykonywaé takiej pracy nie byio na to Zadnej reakcji ani z ich strony ani ze strony kierownika OZ K.. Powod nie otrzymywai tez lekow na nadciénienie przywoziia mu je zona. Zona powoda podczas czestych odwiedzin meza w Zakiadach Karnych rowniez zgiaszaia wfw jego problemy zdrowotne, ale bez rezultatu. Kontuzja biodra powoda ujawniia sie kilka miesiecy po opuszczeniu zakiadu karnego (zeznania éwiadkéw J. J. k 113114, G. Z. k 132133, powoda przesfuchanego w charakterze strony k 133134). Z przediozonej przez powoda dokumentacji lekarskiej wynika, Ze problemy z biodrami powoda pojawiiy sie juz w 2008 r. Z zapisu wiz _ty iekarskiej z dnia 7 kwietnia 2011 r. wynika, ze bole biodra nie ustapiiy od ostatniej wizyty w 20091? Powod na wizycie w dniu 7 kwietnia 2011 r. zgiaszai, Ze bole nasiliiy sie przed 3 tygodniami po dzwignieciu. W wywiadzie powod nie podawai zadnych informacji dotyozapych pobytu wjednostkach penitencjarnych iwykonywanej tam pracy fizycznej (dokumentacja iekarska k 8388, 96, 6 sztuk recept z 2011r. I jeden mchunek za wizyte Iekarskeg na kwote 130,2! k 98). Ustalajap stan faktyczny Sqd Okregowy przede wszystkim w oparciu o ziozonq do akt sprawy dokumentacje w postaci teczek osobopoznawczych czeéci ,,A" ,,B", ksiqzeczke zdrowia osadzonego, dokumentacje medycznq przediozonej przez powoda. Wiarygodnoéé wskazanych dokumentow nie zostaia przez strony zakwestionowana, i nie budzi1y one zadnych zastrzezefi Sedu, tak, co do swych cech zewnetrznych jak i same] treéci. Sqd Okregowy czyniqc ustaienia uwzgiednii zeznania powoianych w sprawie éwiadkow 1. J., G. Z. oraz samego powoda jedynie w czesci, wskazujap w dalszej czeéci swego uzasadnienia okolicznosci, co do ktorych nie dai im wiary, w szczegolnoéci odmowii im wiary co do rzekomego zmuszania go do pracy i nie wydawania lekow na nadciénienie, ktore w éwietle ustaleh Sa_du otrzymywai zawsze, gdy sie oi to zwrocii.  Rozwazajqc zasadnoéé dochodzonych roszczef: Sqd Okregowy rozpatrywai je pod kqtem art. 417 k.c. w zw. 2 art. 23 k.c. i 24 k.c. oraz art. 445 k.c. i 448 k.c. Wskazai, iz przesianki odpowiedziainoéci deliktowej Skarbu Pafistwa za szkode wyrzqdzonq przez niezgodne z prawem dziaianie lub zaniechanie przy wykonywaiiiu wiadzy publicznej stanowia_: f_akt wystapienia szkody, wyrzqdzenie tejze szkody przez dziaianie organu wéadzy publicznej oraz bezprawnoéé dziaiania. Pierwszq z przesianek jest szkoda w rozumieniu art. 361 § 2 k.c., czyii obejmujapa straiy oraz 3 Za powrót w dniu 25.06.2010 r. do zakładu pod wpływem alkoholu powód został ukarany karą dyscyplinarną - naganąi przetransportowany do Zakładu Karnego w B.. Postanowieniem z dnia 17 lutego 2010 r. Sygn. akt lłl Kow 4933109 pr Sąd Okręgowy w Olsztynie lll Wydział Penitencjarny odmówił powodowi udzielania przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności z uwagi na stan zdrowia; Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2010 r. Sygn. akt ll A Kzw 362/10 Sąd Apelacyjny V w Białymstoku utrzymał W mocy to postanowienie (teczka osobopoznawcza część ,,B”). Bezpośrednio po przetransportowaniu powoda do Aresztu Śledczego w O. jego żona l. J. wystosowaia do Dyrektora tej jednostki pismo o przeniesienie powoda do W.. Wniosek uzasadniała odległością obecnego miejsca osadzenia powoda od miejsca zamieszkania, faktem że sama utrzymuje gospodarstwo domowe i wychowuje dwoje dzieci oraz chorobą powoda i koniecznością rehabilitacji. Pismem z dnia 17 września 2009 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w O. poinformował żonę powoda, iż jego przeniesienia do jednostek penitencjarnych na terenie W. nie jest możliwy albowiem stan zaludnienia w nich na dzień odpowiedzi wynosił lub przekraczał 100%. (k 14-16). Powód natomiast kierował też taką prośbę do Sądu Okręgowego Wydziału Penitencjarnego w W.. Nie wskazał czy i jakiej odpowiedzi mu udzieiono (pismo z dnia 20 września 2009r. k 11). Kolejne pismo żony powoda dotyczy udzielania mu 5 dniowych przepustek (pismo z dnia 8 marca 2010 r. k 12). W Areszcie Śledczym w O. powód przebywał w celi dwu osobowej. W ustaleniach stanu faktycznego Sąd Okręgowy przytoczył twierdzenia powoda, iż cele były tak małe, że wraz ze współosadzonym ledwie się mijał. W cełi było piętrowe łóżko, stół i dwa krzesła niebyło szafek dla każdego osadzonego tylko jedna malutka. Kącik sanitarny był oddzielony bez zamka W dziwach. W celi było duszno w czasie lata straż pożarna polewała dach wodą. Osadzeni nie otrzymywali wody do picia. W K. powód przebywał w celi 5 osobowej na parterze budynku. Łóżka w niej też były piętrowe. Były 4 krzesła i szafki. W celi nie było bieżącej wody. Ubikacja była na zewnątrz celi. W drzwiach ubikacji nie było zamka. Cele były otwarte zarówno w dzień jak i w nocy. Był zamykany tylko blok, w którym się znajdowały. W obu zakładach karnych wyposażenie było stare zużyte, nie było właściwej wentylacji ściany były brudne zagrzybione. Osadzenia sami je malowaii jak starczyło im farby, sami musieli je sprzątać, ale nie dostarczano im środków czystości. Oświetlenie w celach było jarzeniowe strasznie widne. Z ciepłej kąpieli można było korzystać raz w tygodniu albo i rzadziej. W OZ K. był jeden prysznic na ok. 60 osadzonych. Sąd ostatecznie nie uznał za wykazane twierdzeń powoda, iż był zmuszany do ciężkiej pracy fizycznej przy przenoszeniu stołów, krzeseł, głośników i musiał dbac o teren dookoła. Mimo, że mówił wychowawcom, iż jest mu ciężko i nie może wykonywać takiej pracy nie było nato żadnej reakcji ani z ich strony ani ze strony kierownika OZ K.. Powód nie otrzymywał też leków na nadciśnienie przywoziła mu je żona. Żona powoda podczas częstych odwiedzin męża w Zakładach Karnych również zgłaszała wiw jego problemy zdrowotne, ale bez rezultatu. Kontuzja biodra powoda ujawniła się kilka miesięcy po opuszczeniu zakładu karnego (zeznania świadków ł. J. k 113-114, G. Z. k 132-133, powoda przesłuchanego W charakterze strony k 133-134). Z przedłożonej przez powoda dokumentacji lekarskiej wynika, że problemy z biodrami powoda pojawiły się już w 2008 r. Z zapisu wiz _ty lekarskiej z dnia 7 kwietnia 2011 r. wynika, że bóle biodra nie ustąpiły od ostatniej wizyty w 20097? Powód na wizycie w dniu 7 kwietnia 2011 r. zgłaszał, że bóle nasiliły się przed 3 tygodniami po dżwignięciu. W wywiadzie powód nie podawał żadnych informacji dotyczących pobytu wjednostkach penitencjarnych iwykcnywanej tam pracy flzycznej (dokumentacja lekarska k 83-88, 96, 6 sztuk recept z 2011r. i jeden rachunek za wizytę iekarską na kwotę 130,-zł k 98). Ustalając stan faktyczny Sąd Okręgowy przede wszystkim w oparciu o złożoną do akt sprawy dokumentację w postaci teczek osobopoznawczych części „A” ,,B", książeczkę zdrowia osadzonego, dokumentację medyczną przedłożonej przez powoda. Wiarygodność wskazanych dokumentów nie została przez strony zakwestionowana, i nie budziły one żadnych zastrzeżeń Sądu, tak, co do swych cech zewnętrznych jak i samej treści. Sąd Okręgowy czyniąc ustalenia uwzględnił zeznania powołanych w sprawie świadków ł. J., G. Z. oraz samego powoda jedynie w części, wskazując w dalszej części swego uzasadnienia okoliczności, co do których nie dał' im wiary, w szczególności odmówił im wiary co do rzekomego zmuszanie go do pracy i nie wydawania leków na nadciśnienie, które w świetle ustaleń Sądu otrzymywał zawsze, gdy się oto zwrócił. ' Rozwazając zasadność dochodzonych roszczeń Sąd Okręgowy rozpatrywał je pod kątem art. 417 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i 24 k.c. oraz art. 445 k.c. i 448 k.c. Wskazał, iż przesłanki odpowiedzialności deliktowej Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej stanowią: fakt wystąpienia szkody, wyrządzenie tejże szkody przez działanie organu władzy publicznej oraz bezprawność działania. Pierwszą z przesłanek jest szkoda w rozumieniu art. 361 § 2 k.c., czyii obejmująca straty oraz --- STRONA 4 --- 4 utracone korzyéci, ktore poszkodowany mogi osiqgnap, gdyby mu szkody nie wyrzadzono. Poszkodowany moze takze Zadao zadoééuczynienia pienieznego za doznana_ krzywde w przypad kach wskazanych w ustawie. Z kolei przesianka ,,niezgodnoéci z prawem” éciéle odnosi sie do naruszenia zakazow i nakazow wynikajacych z przepisow prawa, z wyiapzeniem norm moralnyoh, obyczajowych, zasadwspoizycia spoiecznego, czy tez odwotan do szerokiego cywilistycznego pojecia bezprawnoéci. Nadto, pomiedzy wyzej wymienionym zachowaniem funkcjonariuszy publicznych a szkoda lub krzywda musi zachodzié zwiazek przyczynowy, co oznacza, iz obowiazek naprawienia szkody obejmuje normalne nastepstwa zdarzenia, ktore szkode wywoiaio. Podkreélenia wymaga, iz ciezar vvykazania powstania szkody lub krzywdy oraz jej zwiqzku przyczynowo  skutkowego z zachowaniem funkcjonariuszy publicznych spoczywa na poszkodowanym. Pozwany Skarb Panstwa  aby uchronié sie od odpowiedzialnoéci  musi natomiast wykazaé, 2e jego dziaiania byiy zgodne z prawem. Zgioszone roszczenia powod wywodzié moze rowniez z regulacji art. 24 § 1 k.c., zgodnie z ktorym ten czyje dobro prawne zostaio zagrozone cudzym dziaianiem, m.in. moze 2a_daé zadoééuczynienia pienieznego na zasadach okreélonych w kodeksie cywilnym. Z kolei art. 448 k.c. stanowi, iz w razie naruszenia dobra osobistego sa_d moze przyznaé temu, czyje dobro prawne zostaio naruszone, odpowiednia sume tytuiem zadoééuczynienia pienieznego za doznana krzywde. Kodeks cywilny nie zawiera definicji dobr osobistych, lecz ogranicza sie do stwierdzenia, 2e dobrami osoblstymi cziowieka sa w szczegolnoéci: zdrowie, wolnoéé, czeéé, swoboda sumienia, nazwisko tub pseudonim, tajemnica korespondencji, nietykainoéé mieszkania, tworczoéé naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska (art. 23 k.c.). Uogolniajqc nalezy zatem przyjaé, Ze dobra osobiste  to pewne wartoéci niematerialne ta_cza_ce sie éciéle z jednostka iudzka. Jednymi z najwazniejszych wartosci wiaéciwych kazdemu oziowiekowi jest godnoéé i prawo do ochrony zdrowia. Dla wiekszoéci ludzi wazne sa_i istotne relacje i wiezi rodzinne. Nawiazujac do regulaoji art. 30 Konstytucji RP Sad Okregowy wskazai, i2 przyrodzona i niezbywalna godnoéé cziowieka stanowi Zrodio wolnoéoi i praw cziowieka i obywatela. Jest one nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiqzkiem wiadz publicznych. Obowiezek ten powinien byo realizowany przez wtadze publiczne przede wszystkim tam, gdzie Panstwo dziaia w ramach imperium, realizujap swoje zadania represyjne, ktorych wykonanie nie moze prowadzio do wiekszego ograniczenia praw cztowieka i jego godnosci, niz to wynika z zadan oohronnyoh i celu zastosowanego érodka (Sad Najwyzszy w tezie H wyroku z dnia 2 pazdzfernika 2007 roku, H CSK 269/07, pubiik. M. Prawn. 2007/21/1172).  Sad wéwietle konkretnej sprawy  stosujac kryteria obiektywne  ocenia, czy doszio do naruszenia dobra osobistego (dobr osobistych) iczy zachodza przesianki do zastosowania ktoregoé ze érodkow ochrony przewidzianych wart. 24 k.c. Dodaé nalezy, iz przy ocenie, czy doszio do naruszenia dobra osobistego, decydujace znaczenie ma nie tyle subiektywne odczucte osoby za_c_iaja_oej oohrony prawnej, iie to, jakahobiektywnq reakcje wywoiuje to naruszenie. Tym samym, podrniot dochodzqcy roszczenia z tytuiu ochrony dobr osobistych powinien wykazaojakie przynalezne mu dobro zostaio bezprawnie naruszone, w wyniku jakich dziaian doszio do naruszen i w jakioh okolicznoéciach. Dla przyjecia odpowiedzialnoéci sprawcy naruszenia art. 24 k.c. nie wymaga sie wykazania jego winy a przepis przewifluje domniemanie bezprawnoéci jego dziaiania naruszajacego dobro osobiste, co powoduje, ze dochodzacy ochrony nie musi tej przesianki udowadniao, natomiast na sprawcy ciqzy obowiazek wykazania, i2 jego dziaianie byio zgodne z prawem. Wychodzac z powyzszych regulacji Sqd Okregowy anaiizowai roszczenia powoda. Co sie tyozy nie zapewnienia wiaéciwych warunkéw bytowych naleznych osobie izolowanej, a w szczegolnoéci zakwaterowanie w przeludnionej jednostce penitencjarnej. Art. 110 § 2 k.k.w. stanowi, ii powierzchnia w celi mieszkainej, przypadajqca na skazanego, powinna wynosié nie mniej niz 3 mg. Cele powinny przy tym byo wyposazone w odpowiedni sprzet kwaterunkowy zapewniajacy skazanemu osobne miejsce do spania i odpowiednie warunki higieny. Zdaniem Sa_du powéd nie wykazai, aby w celach mieszkalngch, w ktorych przebywat powieizchnia przypadajapa na jednego osadzonego byia mniejsza niz 3 m . Jak tez nie wykazai tez w zaden sposob, aby cele, w ktorych przebywai nie miaiy odpowiedniego wyposazenia przewidzianego w § 28 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjnoporza_dkowego wykonywania kary pozbawienia wolnoéci (Dz. U. Nr 152 poz. 1393). Przepis ten okreéta wyposazenie celi mieszkalnej. Twierdzenia powoda, iz w celach brak byio nalezytej wentylacji, a w zwiazku z tym powstawaio zagrzybienie nie zostaio poparte takim dowodemjak wykazanie zgtoszenia tego faktu wychowawcy tub sedziemu penitencjamemu. Zeznania zawnioskowanego na te okoiicznoéé éwiadka G. Z. sa_ w ocenie Sqdu oaikowicie niewiarygodne z uwagi na jego wewnetrzna sprzecznoéé i zakiadanie a priori zie warunki wjednostkacn penitencjarnych. ' 4 utracone korzyści, które poszkodowany mógł osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Poszkodowany może także żądać zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w przypadkach wskazanych w ustawie. Z kolei prześłanka „niezgodności z prawem” ściśle odnosi się do naruszenia zakazów i nakazów wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem norm moralnych, obyczajowych, zasadwspółżycia społecznego, czy też odwołań do szerokiego cywilistycznego pojęcia bezprawności. Nadto, pomiędzy wyżej wymienionym zachowaniem funkcjonariuszy publicznych a szkodą lub krzywdą musi zachodzić związek przyczynowy, co oznacza, iż obowiązek naprawienia szkody obejmuje normalne następstwa zdarzenia, które szkodę wywołało. Podkreślenia wymaga, iż ciężar wykazania powstania szkody lub krzywdy oraz jej związku przyczynowo - skutkowego z zachowaniem funkcjonariuszy publicznych spoczywa na poszkodowanym. Pozwany Skarb Państwa - aby uchronić się od odpowiedzialności - musi natomiast wykazać, że jego działania były zgodne z prawem. Zgłoszone roszczenia powód wywodzić może również z regulacji art. 24 § 1 k.c., zgodnie z którym ten czyje dobro prawne zostało zagrożone cudzym działaniem, m.in. może żądać zadośćuczynienia pieniężnego na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. Z kolei art. 448 k.c. stanowi, iż w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro prawne zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Kodeks cywilny nie zawiera definicji dóbr osobistych, lecz ogranicza się do stwierdzenia, że dobrami osobistymi człowieka są w szczególności: zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko iub pseudonim, tajemnica korespondencji, nietykałność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazoża i racjonalizatorska (art. 23 k.c.). Uogółniając należy zatem przyjąć, że dobra osobiste - to pewne wartości niematerialne łączące się ściśle z jednostką iudzką. Jednymi z najważniejszych wartosci właściwych każdemu człowiekowi jest godność i prawo do ochrony zdrowia. Dla większości ludzi ważne sąi istotne relacje i więzi rodzinne. Nawiązując do regulacji art. 30 Konstytucji RP Sąd Okręgowy wskazał, iż przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Obowiązek ten powinien być realizowany przez władze publiczne przede wszystkim tam, gdzie Państwo działa w ramach imperium, realizując swoje zadania represyjne, których wykonanie nie może prowadzic do większego ograniczenia praw człowieka i jego godności, niż to wynika z zadan ochronnych i celu zastosowanego środka (Sąd Najwyższy w tezie H wyroku z dnia 2 października 2007 roku, li CSK 269/07, pubłik. M. Prawn. 2007/21/1172). - Sąd wświetle konkretnej sprawy - stosując kryteria obiektywne - ocenia, czy doszło do naruszenia dobra osobistego (dóbr osobistych) iczy zachodzą przesłanki do zastosowania któregoś ze środków ochrony przewidzianych wart. 24 k.c. Dodać należy, iż przy ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, decydujące znaczenie ma nie tyle subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, iie to, jakąobiektywną reakcję wywołuje to naruszenie. Tym samym, podmiot dochodzący roszczenia z tytułu ochrony dóbr osobistych powinien wykazać jakie przynależne mu dobro zostało bezprawnie naruszone, w wyniku jakich działań doszło do naruszeń -i w jakich okolicznościach. Dla przyjęcia odpowiedzialności sprawcy naruszenia art. 24 k.c. nie wymaga się wykazania jego winy a przepis przewiduje domniemanie bezprawności jego działania naruszającego dobro osobiste, co powoduje, że dochodzący ochrony nie musi tej przesłanki udowadniać, natomiast na sprawcy ciąży obowiązek wykazania, iż jego działanie było zgodne z prawem. Wychodząc z powyższych regulacji Sąd Okręgowy analizował roszczenia powoda. Co się tyczy nie zapewnienia właściwych warunków bytowych należnych osobie izolowanej, a w szczególności zakwaterowanie w przeludnionej jednostce penitencjarnej. Art. 110 § 2 k.k.w. stanowi, iż powierzchnia w celi mieszkalnej, przypadająca na skazanego, powinna wynosić nie mniej niż 3 mg. Cele powinny przy tym być wyposażone w odpowiedni sprzęt kwaterunkowy zapewniający skazanemu osobne miejsce do spania i odpowiednie warunki higieny. Zdaniem Sądu powód nie wykazał, aby w celach mieszkalnych, w których przebywał powierzchnia przypadająca na jednego osadzonego była mniejsza niż 3 m _ Jak też nie wykazał też w żaden sposób, aby cele, w których przebywał nie miały odpowiedniego wyposażenia przewidzianego w § 28 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjne-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. Nr 152 poz. 1293). Przepis ten określa wyposażenie celi mieszkalnej. Twierdzenia powoda, iż w celach brak było należytej wentylacji, a w związku z tym powstawało zagrzybienie nie zostało poparte takim dowodemjak wykazanie zgłoszenia tego faktu wychowawcy lub sędziemu penitencjarnemu. Zeznania zawnioskowanego na tę okoliczność świadka G. Z. są w ocenie Sądu całkowicie niewiarygodne z uwagi na jego wewnętrzną sprzeczność i zakładanie a priori złe warunki wjednostkach penitencjarnych. ` --- STRONA 5 --- 5 Sad Okregowy podkreslii, iz negatywne skutki pizebywania w celi z innymi osobami moga byo minimalizowane przez osoby pozbawione wolnosci poprzez udziai w oferowanych przez zaldad karny formach zajeé, z czym iaczy sie opuszczenie celi i zazwyczaj dodatkowa aktywnosé fizyczna. Powod podczas pobytu w jednostkach w B., B. i I. miai zapewniona mozliwosé uczestnictwa w szeregu zajeo kuituralnooswiatowych odbywajapych sie w swietlicy oraz w sali rekreaoyjnej, a takze na trenie samego OZ K. co w przypadku powoda miato miejsce. Brat rowniez udziai w zajeciach poza terenem oddziaiu mieszkalnego takich jak program ,,Szkolka Lesna" korzystat ze spacerow oraz zajeé sportowych na terenie OZ (turniej tenisa stoiowego) jak poza terenem zakiadu karnego w postaci korzystania z basenu w S., kregielni w R.. Sad Okregowy podkreslii, co zeznai sam powod zeznai w Areszoie Sledczym w O. pizebywat w celi dwu osobowej, a w OZ w K. w celi piecioosobowej. W OZ K. oele nie byiy zamykane nawet na noc, bo toaleta znajdowaia sie poza celami na korytarzu i byta zaopatrzona w drzwi tyle, ze bez zamka umozliwiajacego zamkniecie sie od wewnatrz. Przepisy rozporzadzenia Ministra Sprawiediiwosci z dnia 17 pazdziernika 2003 roku w sprawie warunkow bytowych osob osadzonych w zakiadach karnych i aresztach sledczych (Dz. U z 2003 r. Nr 186, poz. 1820) stanowia, iz skazani majq do swojej dyspozycji standardowy sprzet kwaterunkowy taki jak iézka, stoty, taborety, poiki na przybory toaletowe, szafki. Znajdujapy sie celach kacik sanitarny, wyposaiony w toalete, umywalke i wodociagowe zasiianie zimnej wody, oddzielony byi od czesci mieszkalnej, co zapewniato skazanym wymagana intymnoéé. Osadzeni miel réwniez regularny dostep do srodkow higienioznyoh. Powod nie wykazai, i2 takiego wyposazenia w celach nie byio. Z obiektywnego zatem punktu widzenia, kazdy ze skazanych miai zatem zapewnione podstawowe potrzeby mieszkaniowe i eiementarnq wygode umozliwiajaca zajmowanie wspolnej celi. Brak zatem podstaw do przyjecia, i2 przynatezne powodowi dobra osobiste, w szczegolnosci jego godnosé i zwiazane z tym uprawnienie do odbywania kary pozbawienia wolnoéci w warunkach humanitarnych i bezpiecznych, zostaio w jakikolwiek sposob naruszone. Sad Okregowy wskazat, iz naruszeniem godnosci cziowieka w rozumieniu kodeksu cywilnego, jest takie zachowanie, ktore w konkretnyoh okolicznosciach danego przypadku naruszyioby godnoéf: danego cziowieka w powszechnym odczuciu. Subiektywne odczucia poszczegolnych osob nie ea tutaj wyznacznikiem. W szczegolnosoi godnosci osoby ludzkiej nie narusza samo w sobie zuzyte w jakims stopniu wyposazenie cel, bo w okresie, w ktorym powod byi osadzony przeludnienie w celach nie wystepowaio, a skazany miai zapewnione miejsce do spania, siedzenia, mozliwoéo spozywania posiikow przy stoie, zaiatwiania potrzeb fizjologioznych w intymnych warunkach, srodki higieny osobistej oraz mozliwoso korzystania ze swobodnego poruszania sie na ternie jednostki penitencjarnej w zwiazku z powierzonymi mu obowiazkami swietlicowego i dodatkowych zajeé kulturalno  oswiatowych oraz sportowych. Sad Okregowy powoiai sie na to, iz przyjety przez niego tok interpretacji standardow w zakresie ocibywania kary pozbawiania wolnosci potwierdzony jest rowniez w orzecznictwie Europejskiego Trybunaiu Praw Czfowiek w Strasburgu, ktoiy oceniajac ewentualne naruszenie art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Cziowiek i Podstawowych Wolnosci skiania sie ku kumulatywnej ocenie warunkow bytowyoh panujqcych w jednostkaoh penitencjarnych. Wpiyw niewielkiej powierzchni, ale odpowiadajapej ustaionej art. 110 § 2 k.k. w. normie na jednego osadzonego, na poszanowanie jego godnoéé oraz prawa do humanitarnego odbywania kary‘ badaé bowiem naiezy uwzgiedniajao caioksztait funkcjonowania zakiadow karnych. Osadzony, ktoiy ma zapewnione minimum prywatnosci, miejsce do spania i spozywania posiikow, mozliwoso uczestnictwa w zajeciach oswiatowych i sportowyoh oraz dostateczna dzienna ilosé ruchu nie powinien ozuo sie upokorzony ani traktowany niehumanitarnie (orz. z 6 marca 2001 r., D. przeciwko Grecjf; orz. z 3 kwietnia 2001 r. K. przeciwko Wiefkiej Brytanii). Wskazane warunki izolacji, nawet w potaczeniu ze zuzytym sprzetem, stosunkowa niewielka powierzchnia cel, nie powinny zatem wywoiywao cierpien fizycznych ani psychicznych, na ktore powoiuje sie powod. Niedostatek powierzchni pomieszczenia celi, i standard jej wyposazenia sam w sobie nie powoduje bowiem poczucia nizszosci Iub przygnebienia ani doiegliwosci motorycznych jesli skazany ma dostep  tak jak miaio to miejsce w przypadku powoda  do roznorakich oferowanych przez zakiad form aktywnosci i spedzania czasu poza oelq. Dodao tez nalezy, i2 odpowiednie wydzieienie wezia sanitarnego od czesci mieszkainej celi Iub jak w przypadku w OZ Kikity poza ceIa_ powoduje, iz zachowane sq standardy intymnoéci osadzonych 1 ich niezbywalnego prawa do elementarnej prywatnosci. I Analizujac zasadnosé roszczenia zgioszonego przez powoda zwiazanego z ograniczeniem kontaktow z najblizsza rodzina z uwagi na znaczna odiegiosé jednostek penitencjarnych od miejsce zamieszkania  Sa_d Okregowy rowniez nie dopatrzyt sie zasadnosoi tego roszczenia. Art. 100 k. k. w. stanowi, ze skazany odbywa Kare we wéasbiwym zakiadzie karnym, poiozonym w miare mozliwoéoi najbiizej jego miejsca zamieszkania. Przeniesienia skazanego do innego zaktadu moze nastapio tylko z uzasadnionych powodow. W przypadku powoda, zostai on przeniesiony do Aresztu Sledczego w O. 5 Sąd Okręgowy podkreślił, iż negatywne skutki przebywania w celi z innymi osobami mogą być minimalizowane przez osoby pozbawione wolności poprzez udział w oferowanych przez zakład karny formach zajęć, z czym łączy się opuszczenie celi i zazwyczaj dodatkowa aktywność fizyczna. Powód podczas pobytu w jednostkach w B., B. i I. miał zapewnioną możliwość uczestnictwa w szeregu zajęć kuituralno-oświatowych odbywających się w świetlicy oraz w sali rekreacyjnej, a także na trenie samego OZ K. co w przypadku powoda miało miejsce. Brał również udział w zajęciach poza terenem oddziału mieszkalnego takich jak program „Szkółka Leśna" korzystał ze spacerów oraz zajęć sportowych na terenie OZ (turniej tenisa stołowego) jak poza terenem zakładu karnego w postaci korzystania z basenu w S., kręgielni w R.. Sąd Okręgowy podkreślił, co zeznał sam powód zeznał w Areszcie Śledczym w O. przebywał w celi dwu osobowej, a w OZ w K. w celi pięcioosobowej. W OZ K. cele nie były zamykane nawet na noc, bo toaleta znajdowała się poza celami na korytarzu i była zaopatrzona w drzwi tyle, że bez zamka umożliwiającego zamknięcie się od wewnątrz. Przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2003 roku w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych í aresztach śledczych (Dz. U z 2003 r. Nr 186, poz. 1820) stanowią iż skazani mają do swojej dyspozycji standardowy sprzęt kwaterunkowy taki jak łóżka, stoły, taborety, półki na przybory toaletowe, szafki. Znajdujący się celach kącik sanitarny, wyposażony w toaletę, umywalkę i wodociągowe zasilanie zimnej wody, oddzielony był od części mieszkainej, co zapewniało skazanym wymaganą intymność. Osadzeni miel również regularny dostęp do środków higienicznych. Powód nie wykazał, iż takiego wyposażenia w celach nie było. Z obiektywnego zatem punktu widzenia, każdy ze skazanych miał zatem zapewnione podstawowe potrzeby mieszkaniowe i eiementarną wygodę umożliwiająca zajmowanie wspólnej celi. Brak zatem podstaw do przyjęcia, iż przynałeżne powodowi dobra osobiste, w szczególności jego godność i związane z tym uprawnienie do odbywania kary pozbawienia wolności w warunkach humanitarnych i bezpiecznych, zostało w jakikolwiek sposób naruszone. Sąd Okręgowy wskazał, iż naruszeniem godności człowieka w rozumieniu kodeksu cywilnego, jest takie zachowanie, które w konkretnych okolicznościach danego przypadku naruszyłoby godność danego człowieka w powszechnym odczuciu. Subiektywne odczucia poszczególnych osób nie są tutaj wyznacznikiem. W szczególności godności osoby ludzkiej nie narusza samo w sobie zużyte w jakimś stopniu wyposażenie cel, bo w okresie, w którym powód był osadzony przeludnienie w celach nie występowało, a skazany miał zapewnione miejsce do spania, siedzenia, możliwość spożywania posiłków przy stole, załatwiania potrzeb frzjologicznych w intymnych warunkach, środki higieny osobistej oraz możliwość korzystania ze swobodnego poruszania się na ternie jednostki penitencjarnej w związku z powierzonymi mu obowiązkami świetlicowego i dodatkowych zajęć kulturalno - oświatowych oraz sportowych. Sąd Okręgowy powołał się na to, iż przyjęty przez niego tok interpretacji standardów w zakresie odbywania kary pozbawienia wolności potwierdzony jest również w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowiek w Strasburgu, który oceniając ewentualne naruszenie art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowiek i Podstawowych Wolności skłania się ku kumulatywnej ocenie warunków bytowych panujących w jednostkach penitencjarnych. Wpływ niewielkiej powierzchni, ale odpowiadającej ustaionej art. 110 § 2 k.k. w. normie na jednego osadzonego, na poszanowanie jego godność oraz prawa do humanitarnêgo odbywania kary badać bowiem należy uwzględniając całokształt funkcjonowania zakładów karnych. Osadzony, który ma zapewnione minimum prywatności, miejsce do spania i spożywania posiłków, możliwość uczestnictwa w zajęciach oświatowych i sportowych oraz dostateczną dzienną ilość ruchu nie powinien czuć się upokorzony ani traktowany niehumanitarnie (orz. z 6 marca 2001 r., D. przeciwko Grecji; orz. z 3 kwietnia 2001 r. K. przeciwko Wielkiej Brytanii). Wskazane warunki izolacji, nawet w połączeniu ze zużytym sprzętem, stosunkowa niewielką powierzchnią cel, nie powinny zatem wywoływać cierpień fizycznych ani psychicznych, na które powołuje się powód. Niedostatek powierzchni pomieszczenia celi, i standard jej wyposażenia sam w sobie nie powoduje bowiem poczucia niższości lub przygnębienia ani doiegliwości motorycznych jesli skazany ma dostęp - tak jak miało to miejsce w przypadku powoda - do różnorakich oferowanych przez zakład form aktywności i spędzania czasu poza celą. Dodać tez należy, iż odpowiednie wydziełenie węzła sanitarnego od części mieszkainej celi lub jak w przypadku w OZ Kikity poza celą powoduje, iż zachowane są standardy intymności osadzonych i ich niezbywalnego prawa do elementarne] prywatności. I Analizując zasadność roszczenia zgłoszonego przez powoda związanego z ograniczeniem kontaktów z najbliższą rodzina z uwagi na znaczną odległość jednostek penitencjarnych od miejsca zamieszkania - Sąd Okręgowy również nie dopatrzył się zasadności tego roszczenia. Art. 100 k. k. w. stanowi, że skazany odbywa karę we właściwym zakładzie karnym, położonym w miarę możliwości najbliżej jego miejsca zamieszkania. Przeniesienia skazanego do innego zakładu może nastąpić tylko z uzasadnionych powodów. W przypadku powoda, został on przeniesiony do Aresztu Śledczego w O. --- STRONA 6 --- 6 2 bo stan zaludnienia zakiadow karnych wiasoiwych do odbycia przez niego kary (w okoiicach W.) przekraczai 100%. . Odlegtosé odjednostek penitencjarnych. w ktorych powod odbywai kare pozbawienia woinosci jest oddalona o ok. 210 230 km. Faktem jest, ze Zona powoda odwiedzaia powoda berdzo czesto w czasie jego pobytu w Zaldadach Karnych. Faktem jest takze i to, 2e powod kiikakrotnie korzystai z dtuzszych przepustek uprawniajapych go do opuszczenia zaktadu karnego bez dozoru na okres 30 godzin i dwukrotnie na okres 14 dni. Dolegliwosciq kary pozbawienia wolnosci jest miedzy innymi takze brak kontaktu z biiskimi. W przypadku jednak powoda kontakt ten byt ograniczony w stosunkowo niewielkim zakresie, a to chociazby na kilkakrotne przepustki 30 godzinne bez dozoru i dwa 14 dniowe pobyty bez dozoru poza Zakladem Karnym. W realiach obecnych siandardéw spoieczno  gospodarozyoh powodujapych niejednokrotnie koniecznosé poszukiwania pracy poza miejscem statego zamieszkania to znacznie oddalonego sprawie, ze wiele osob pozostajqoych na wolnosci musi rezygnowaé z bliskich kontaktow z rodzinau aby zapewnié jej utrzymanie i to czesto przez znacznie dtuzszy okres niz czas pobytu pozwanego w pozwanych jednostkach w zwiqzku z odbywaniem kary pozbawienia wolnosci. Nie mozna zatem upatrywaé w tym, ze osadzenie powoda w Zakiadach Karnych oddalonych o ok. 230 km od miejsca zamieszkania naruszyio jego prawa do kontaktu z najblizsza rodzinq, a tym samym narusza jego dobra osobiste. Osadzenie powoda w tych jednostkach byio spowodowane tym, ze w zakiadach karnych znajdujacych sie w poblizu jego miejsca zamieszkania stan zaludnienia wynosit 100%. Nastapiia zatem przyczyna obiektywna, w ktorej nie mozna upatrywaé jakiejkolwiek odpowiedzialnosci pozwanyoh jednostek. Wskazao w tym miejscu nalezy, 2e powod nie wykazai w zaden sposob, ze zona musiaia przywozio mu leki, bo nie otrzymywai ich w jednostkach penitenojarnych. Nie zostaty przediozone na poparcie tych twierdzen ani zadne recepty, ani ohociazby rachunki z kasy fiskalnej z apteki na zakup takioh lekow. Odnoszap sie natomi_ast do zadanego‘ przez powoda zadosouczynienia za krzywde w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitaoji oraz wykonywanie prao fizycznyoh, na ktorych stan jego zdrowia nie pozwalai, Sad Okregowy wskazai , ze wbrew twierdzeniom powoda juz w ohwiii zgioszenia sie przez niego do Aresztu Siedczego w W. zostaty zaordynowane mu leki na zgioszone przez niego nadcisnienie tetnioze. Odnotowano rowniez, i2 przeszedt zabieg rekonstrukcji wiazadta koiana lewego, oraz ze ma zmiany zwyrodnieniowe stawu biodrowego prawego. Nie stwierdzono jednak dolegliwosci z tego powodu, ani koniecznosci poruszania sie o kuiach czy specjalnym sprzecie ortopedyoznym. Powod sam nie zgiaszai takich potrzeb. Z ksiazeozki zdrowia powoda wynika, i2 leki na nadcisnienie byiy mu rowniez przypisywane w Zakiadzie Karnym w B. i Areszcie Siedczym w 0., wowozas gdy zgtaszai takq potrzebe. Zdaniem Sadu, nie jest obowiazkiem jednostek penitencjarnych dbanie o zdrowie osadzonych, kontrolowanie czy zgtaszaja sie do lekarza o powtorzenie, czy przypisanie stosownych lekow skoro sami tego nie ozynia_. Z zapisu w ksiazeczce zdrowia powoda wynika, ze jeszcze pozostajac na woinosci zaniedbywai ieczenie rozpoznanego u niego nadcisnienia tetniczego. Powod .nie zg%aszai natomiast Zadnych probiemow zdrowotnych zwiazanych z przebyta operaoja kolana ozy tez ze stawamflfiiodrowymi. Przed rozpoczeciem pracy na terenie jednostek penitencjarnych powod zostai przebadany w Wojewodzkim Zespole Medycyny Przemysiowej w 0., gdzie stwierdzono iz jest on zdolny do pracy jak praoownik fizyczny, ogolnobudowlany, dozorca, pomoc magazyniera. Takie tez prace powod wykonywat na terenie OZ K.. Z licznych przyznanyoh mu nagrod wynika, Ze duzej czeéci prace te sam sobie organizowai. Wskazao tez naiezy, 2e aktywnie uozestniczyi w turniejach sportowych zajmujqc nawet pieiwsze miejsce w turnieju tenisa stoiowego. W tych okolioznosciach zeznania powoda, I. J. oraz G. Z., iz powod byi zmuszany do pracy przekraczajqcej jego moztiwoéci zdrowotne caikowicie nie zasiuguja na danie im wiary. Sq one bowiem caikowicie sprzeczne z dokumentacjq przediozona_ przez jednostki penitencjarne. Na marginesie nalezy dodaé, E2 zgodnie z rozporzadzeniem Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 13 listopada 20031: w sprawie warunkow i sposobu zaopatrzenia osadzonych w zaktadach karnych i aresztach sledczych w protezy, przedmioty ortopedyczne i srodki pomocnicze (Dz. U. Nr 204 poz. 1986) osobom z dysfunkcjami konczyn ggornych i dolnych przysiuguje odpowiedni sprzet ortopedyczny, zgodnie 2 zaieceniem lekarza ortopedy. Powod nie zgiaszai w czasie pobytu w pozwanych jednostkaoh ani problemow ze stawem kolanowym, ani biodrowym. Nie zostato tez w zaden sposob wykazane przez powoda, ze bezposrednio po opuszczeniu zakiadu karnego korzystat z zabiegowrehabilitacyjnyoh jak twierdzi prywatnie, gdyz takich rachunkow nie przediozyi. Do przychodni ortopedycznej w zwiazku z problemami ze stawami biodrowymi zgtosié sie po raz kolejny od 2008r dopiero w kwietniu 2011 r. Z wywiadu nie wynika, Zeby powod wiazai swoje dolegliwosci w tym okresie z pobytem w pozwanych jednostkaoh penitencjarnych, a jedynie, 2e 6 2 bo stan zaludnienia zakładów karnych właściwych do odbycia przez niego kary (w okolicach W.) przekraczał 100%. , Odległość od jednostek penitencjarnych, w których powód odbywał karę pozbawienia wolności jest oddalona o ok. 210- 230 km. Faktem jest, że żona powoda odwiedzała powoda bardzo często w czasie jego pobytu w Zakładach Karnych. Faktem jest także i to, że powód kiikakrotnie korzystał z dłuższych przepustek uprawniających go do opuszczenia zakładu karnego bez dozoru na okres 30 godzin i dwukrotnie na okres 14 dni. Dolegliwością kary pozbawienia wolności jest między innymi także brak kontaktu z bliskimi. W przypadku jednak powoda kontakt ten był ograniczony w stosunkowo niewielkim zakresie, a to chociażby na kilkakrotne przepustki 30 godzinne bez dozoru i dwa 14 dniowe pobyty bez dozoru poza Zakładem Karnyrn. W realiach obecnych standardów społeczno - gospodarczych powodujących niejednokrotnie konieczność poszukiwania pracy poza miejscem stałego zamieszkania to znacznie oddalonego sprawia, że wiele osób pozostających na wolności musi rezygnować z bliskich kontaktów z rodziną, aby zapewnić jej utrzymanie i to często przez znacznie dłuższy okres niż czas pobytu pozwanego w pozwanych jednostkach w związku z odbywaniem kary pozbawienia wolności. Nie można zatem upatrywać w tym, że osadzenie powoda w Zakładach Karnych oddalonych o ok. 230 km od miejsca zamieszkania- naruszyło jego prawa do kontaktu z najbliższą rodziną a tym samym narusza jego dobra osobiste. Osadzenie powoda w tych jednostkach było spowodowane tym, że w zakładach karnych znajdujących się w pobliżu jego miejsca zamieszkania stan zaludnienia wynosił 100%. Nastapiła zatem przyczyna obiektywne, w której nie można upatrywać jakiejkolwiek odpowiedzialności pozwanych jednostek. Wskazać w tym miejscu należy, że powód nie wykazał w żaden sposób, że żona musiała przywozić mu leki, bo nie otrzymywał ich w jednostkach penitencjarnych. Nie zostały przedłożone na poparcie tych twierdzeń ani żadne recepty, ani chociażby rachunki z kasy flskalnej z apteki na zakup takich leków. Odnosząc się natomiast do żądanego przez powoda zadośćuczynienia .za krzywdę w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywanie prac fizycznych, na których stan jego zdrowia nie pozwalał, Sąd Okręgowy wskazał , że wbrew twierdzeniom powoda już w chwili zgłoszenia się przez niego do Aresztu Śledczego w W. zostały zaordynowane mu leki na zgłoszone przez niego nadciśnienie tętnicze. Odnotowano równiez, iż przeszedł zabieg rekonstrukcji wiązadła koiana lewego, oraz że ma zmiany zwyrodnieniowe stawu biodrowego prawego. Nie stwierdzono jednak dolegliwości z tego powodu, ani konieczności poruszania się o kuiach czy specjalnym sprzęcie ortopedycznym. Powód sam nie zgłaszał takich potrzeb. Z książeczki zdrowia powoda wynika, iż leki na nadciśnienie były mu również przypisywane w Zakładzie Karnym w B. i Areszcie Śledczym w O., wówczas gdy zgłaszał taką potrzebę. Zdaniem Sądu, nie jest obowiązkiem jednostek penitencjarnych dbanie o zdrowie osadzonych, kontrolowanie czy zgłaszają się do lekarza o powtórzenie, czy przypisanie stosownych leków skoro sami tego nie czynią. Z zapisu w książeczce zdrowia powoda wynika, że jeszcze pozostając na wolności zanied bywał ieczenie rozpoznanego u niego nadciśnienia tętniczego. Powód .nie zgłaszał natomiast żadnych problemów zdrowotnych związanych z przebytą operacją kolana czy też ze stawamřbiodrowymi. Przed rozpoczęciem pracy na terenie jednostek penitencjarnych powód został przebadany w Wojewódzkim Zespole Medycyny Przemysłowej w O., gdzie stwierdzono iż jest on zdolny do pracy jak .pracownik fizyczny, ogólnobudowlany, dozorca, pomoc magazyniera. Takie też prace powód wykonywał na terenie OZ K.. Z licznych przyznanych mu nagród wynika, że dużej części prace te sam sobie organizował. Wskazać też należy, że aktywnie uczestniczył w turniejach sportowych zajmując nawet pierwsze miejsce w turnieju tenisa stołowego. W tych okolicznościach zeznania powoda, I. J. oraz G. Z., iż powód był zmuszany do pracy przekraczającej jego możliwości zdrowotne całkowicie nie zasługują na danie im wiary. Są one bowiem całkowicie sprzeczne z dokumentacją przedłożoną przez jednostki penitencjarne. Na marginesie należy dodać, iż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2003r. w sprawie warunków i sposobu zaopatrzenia osadzonych W zakładach karnych i aresztach śledczych w protezy, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze (Dz. U. Nr 204 poz. 1986) osobom z dysfunkcjami kończyn ,górnych i dolnych przysługuje odpowiedni sprzęt ortopedyczny, zgodnie z załeceniem lekarza ortopedyr Powód nie zgłaszał w czasie pobytu w pozwanych jednostkach ani problemów ze stawem kolanowym, ani biodrowym. Nie zostało też w żaden sposób wykazane przez powoda, że bezpośrednio po opuszczeniu zakładu karnego korzystał z zabiegów'rehabilitacyjnych jak twierdzi prywatnie, gdyz takich rachunków nie przedłożył. Do przychodni ortopedycznej w związku z problemami ze stawami biodrowymi zgłosił się po raz kolejny od 2008r dopiero w kwietniu 2011 r. Z wywiadu nie wynika, żeby powód wiązai swoje dolegliwości w tym okresie z pobytem W pozwanych jednostkach penitencjarnych, a jedynie, że --- STRONA 7 --- 7 pogorszenie nastapiio na skutek d2wigniecia na trzy miesiape przed zgioszeniem sie do lekarza w 7 kwietnia 2011 r. Zgodnie 2 reguia dowodowa okreslona w art. 6 k.c. to na powodzie ciaiyi ciezar dowodu i2 istnieje zwiazek przyczyny miedzy dziaianiem Iub zanieohaniem funkcjonariuszy pozwanych a pogorszeniem jego stanu zdrowia. Takie dowody (choéby w postaci wniosku 0 dopuszczenie dowodu z opinii biegfego z zakresu ortopedii )nie zostaiy ani zgioszone ani zaoferowane. Wobec faktu, 2e tego tytuiu powod wywodzit roszczenia majatkowe, to w sytuaoji, gdy jest on reprezentowany przez profesjonainego peinomocnika Sad nie byi zobligowany do prowadzenia ustalefi w tym zakresie. Jako podstawy rozstrzygniecia o kosztach procesu Sad Okregowy wskazat art. 98 k.p.c. w zwiqzku z § 6 usf 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiediiwoéci 2 dnia 28 wrzesnia 2002 r. w sprawie optat 2a czynnosci adwokacki oraz ponoszenia przez Skarb Panstwa Kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z urzedu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.). Sad Okregowy w zakresie rozstrzygniecia o kosztach wskazat w sled za Sa_dem Najwyzszym (wyrok SN z dnia 26 iistopada 2008r. ll PK 585/02; niepublikowany), 2e prawo do sadu nie oznacza przyzwolenia na konstruowanie wszystkich mozliwych roszczen i woluntarystyczne okrestanie ich wysokosci. Strona winna bowiem mieé swiadomoso przy formutowaniu swoich roszczen ich przetozenie na koszty postepowania w sprawie. . Apeiacje od powyiszego wyroku wywiodi powod, zaskarzajap wyrok Sadu Okregowego w oaiosci i zarzucajac mu: I. Obraze przepisow postepowania, majapa wptyw na tresé zaskarzonego wyroku, a mianowicie: a) art. 233 k.p.c., poprzez zaniechanie wszechstronnej i obiektywnej anaiizy materiatu dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, w szczegolnosci poprzez:  pominiecie zeznafi swiadka i. J. dotyczapych braku odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywania prac fizycznych, na ktorych wykonywanie nie pozwalat stan zdrowia powoda oraz ograniozenia kontaktow powoda z rodzinq 2e wzgledu na odlegiosé jednostek penitencjarnyoh od miejsca zamieszkania powoda,  pominiecie zeznan swiadka G. Z. dotyczapych warunkow odbywania kary pozbawienia woinosci przez powoda, a tak2e wykonywania przez powoda prac fizycznych, na ktorych wykonywanie nie pozwalat jego stan zdrowia, b) art. 328 § 2 k.p.c. polegajaca na nie wskazaniu w uzasadnieniu wyroku: o przyczyn, dla ktorych Sa_d_ odmowii waloru wiarygodnosci i mocy dowodowej zeznaniom  swiadka G. Z. i uzasadnieniu na czym polega wewnetrzna sprzecznoso w tresci jego zeznan, ~ przyczyn, dla ktorych Sad odmowiiwiarygodnosci i mocy dowodowej zeznaniom swiadka I. J., e przyczyn, dla ktorych Sa_d odmowii waloru wiarygodnosci i mooy dowodowej zeznaniom powoda, o na jakich dowodach opart sie Sad 1 instancji ustalajac, 2e przez caiy okres odbywania przez powoda kary pozbawienia wolnosci stan zaludnienia jednostek penitencjarnych znajdujqoych sie w pobiizu miejsca zamieszkania powoda wynosit 100%, o na jakich dowodach opart sie Sad I instancji ustalajac, 2e stan i wyposazenie oei mieszkalnych, w ktorych mieszkat powod byi odpowiadajqcy podstawowym standardom i spetniajapym wymagania wynikajqce 2 przepisow prawa, 0) art. 316 k.p.c. poprzez wydanie orzeczenia w sprzecznosoi ze stanem sprawy na dzien zamkniecia rozprawy, d) art. 6 k.c. poprzez jego niewtasciwa interpretacje i obarczenie ciezarem dowodu powoda w sytuacji, gdy przy przyjeciu domniemania winy pozwanego, to na nim spoczywat ciezar wskazania przeciwdowodu, ktory skutecznie obaliiby podstawe faktyc2na_ roszczen powoda, e) art. 102 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy obiektywnie rzecz biora_o istniaty przesianki do jego zastosowanie, szczegoinie ze wzgtedu na stan majatkowy i sytuacje Zyciowa powoda. ll. Biedna ocene materiatu dowodowego oraz sprzecznosé ustalen Sqdu I instancji, co do stanu faktyoznego 2 trescia zebranego w sprawie materiaiu dowodowego, poiegajaca na przyjeciu przez Sa_d I instancji, 2e: a) powod przebywat w celach majapych odpowiednie wyposazenie przewidziane prawem oraz, 2e jego podstawowe potrzeby mieszkaniowe i elementarna wygoda umozliwiajapa zajmowanie wspolnej celi zostaiy zaspokojone, b) warunki izolaoji nie wywoiywaiy u powoda cierpien fizycznych psychicznyoh, o} stan zaludnienia jednostek penitencjarnych znajdujacych sie w poblizu miejsca zamieszkania powoda w okresie, kiedy obywat on Kare pozbawienia wolnoéci wynosiilub przekraozai 100%, " d} powod nie byi zmuszany do praoy przekraczajacej jego mozliwosci zdrowotne, 7 pogorszenie nastąpiło na skutek dżwignięcia na trzy miesiące przed zgłoszeniem się do lekarza w 7 kwietnia 2011 r. Zgodnie z regułą dowodową określona w art. 6 k.c. to na powodzie ciążył ciężar dowodu iż istnieje związek przyczyny między działaniem lub zaniechaniem funkcjonariuszy pozwanych a pogorszeniem jego stanu zdrowia. Takie dowody (choćby w postaci wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ortopedii )nie zostały ani zgłoszone ani zaoferowane. Wobec faktu. że tego tytułu powód wywodził roszczenia majątkowe. to w sytuacji, gdy jest on reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika Sąd nie był zobligowany do prowadzenia ustaleń w tym zakresie. Jako podstawy rozstrzygnięcia o kosztach procesu Sąd Okręgowy wskazał art. 98 k.p.c. w związku z § 6 ust 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacki oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.). Sąd Okręgowy w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach wskazał w ślad za Sądem Najwyższym (wyrok SN z dnia 26 listopada 2008r. ll PK 585/02; niepublikowany), że prawo do sądu nie oznacza przyzwolenia na konstruowanie wszystkich możliwych roszczeń i woluntarystyczne okreśianíe ich wysokości. Strona winna bowiem mieć świadomość przy formułowaniu swoich roszczeń ich przełożenie na koszty postępowania w sprawie. . Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód, zaskarżając wyrok Sądu Okręgowego w całości i zarzucając mu: I. Obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść zaskarżonego wyroku, -a mianowicie: a) art. 233 k.p.c., poprzez zaniechanie wszechstronne] i obiektywnej analizy materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, w szczególności poprzez: ' pominięcie zeznań świadka l. J. dotyczących braku odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywania prac fizycznych, na których wykonywanie nie pozwalał stan zdrowia powoda oraz ograniczenia kontaktów powoda z rodziną ze względu na odległość jednostek penitencjarnych od miejsca zamieszkania powoda, ' pominięcie zeznań świadka G. Z. dotyczących warunków odbywania kary pozbawienia wolności przez powoda, a także wykonywania przez powoda prac fizycznych, na których wykonywanie nie pozwalał jego stan zdrowia, b) art. 328 § 2 k.p.c. polegającą na nie wskazaniu w uzasadnieniu wyroku: 8 przyczyn, dla których Sąd odmówił waloru wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom - świadka G. Z. i uzasadnieniu na czym polega wewnętrzna sprzeczność w treści jego zeznań, ' przyczyn, dla których Sąd odmówił wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom świadka I. J., o przyczyn, dla których Sąd odmówił waloru wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom powoda, o na jakich dowodach oparł się Sąd l instancji ustalając, że przez cały okres odbywania przez powoda kary pozbawienia wolności stan zaludnienia jednostek penitencjarnych znajdujących się w pobliżu miejsca zamieszkania powoda wynosił 100%, o na jakich dowodach oparł się Sąd I instancji ustalając, że stan i wyposażenie cel mieszkalnych, w których miegzkał powód był odpowiadający podstawowym standardom i spełniającym wymagania wynikające z przepisów prawa, c) art. 316 k.p.c. poprzez wydanie orzeczenia w sprzeczności ze stanem sprawy na dzień zamknięcia rozprawy, d) art. 6 k.c. poprzez jego niewłaściwą interpretację i obarczenie ciężarem dowodu powoda w sytuacji, gdy przy przyjęciu domniemania winy pozwanego, to na nim spoczywał ciężar wskazania przeciwdowodu, który skutecznie obaliłby podstawę faktyczną roszczeń powoda, e) art. 102 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy obiektywnie rzecz biorąc istniały przesłanki do jego zastosowanie, szczegółnie ze wzgłędu na stan majątkowy i sytuację życiową powoda. ll. Błędną ocenę materiału dowodowego oraz sprzeczność ustaleń Sądu I instancji, co do stanu faktycznego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, poiegająca na przyjęciu przez Sąd I instancji, że: a) powód przebywał w celach mających odpowiednie wyposażenie przewidziane prawem oraz, że jego podstawowe potrzeby mieszkaniowe i elementarna wygoda umożliwiająca zajmowanie wspólnej celi zostały zaspokojone, b) warunki izolacji nie wywoływały u powoda cierpień fizycznych psychicznych, c) stan zaludnienia jednostek penitencjarnych znajdujących się w pobliżu miejsca zamieszkania powoda w okresie, kiedy obywał on karę pozbawienia wolności wynosił.lub przekraczał 100%, " d) powód nie był zmuszany do pracy przekraczającej jego możliwości zdrowotne, --- STRONA 8 --- 8 Ill. Obraze prawa materialnego, tj. art. 417 k.c. wzwiqzku 2 art. 361 § 1 k.c. przez ich niezastosowanie i oddalenie powodztwa, w sytuaoji gdy wina jednostek penitencjarnych za naruszenie dobr osobistych powoda nie budzi watpiiwosci, podobnie jak zwiazek pizyozynowy pomiedzy postepowaniem tychze jednostek a powstaia szkoda. Wskazujqc na powyzsze zarzuty apelacja wnosiia o zmiane zaskarzonego wyroku 1 uwzglednienie w catosci powodztwa oraz o zasadzenie kosztéw zastepstwa za obie instancje. Jako wniosek ewentualny apelacja zawieraia wniosek o uchylenie zaskarzonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sqdowi I instancji. Sa_d Apelacyjny zwaiyi co nastepuje: Wniesiona apelacja podlegaia oddaleniu. Na wstepie wypadaio zauwazyo, iz do wyroku Sadu pierwszej instancji wkradia sie o oczywista omyika pisarska sprowadzajaca do okreslenia powoda imieniem ,,T.", podczas gdy nosi on imie (k. 2,8,29 i in). To uchybienie Sa_du Okregowego podlegaio usunieciu w trybie sprostowania oczywistej omyiki na podstawie art. 350 § 1 k.p.c. Oczywistosé omyiki nie budzita watpliwosci, a sad drugiej instancji w swietie art. 350 § 3 k.p.c. uprawniony jest 2 urzedu sprostowaé wyrok sqdu pierwszej instancji. ’ _ Ustalenia faktyczne poczynione przez Sad Okregowy w zakresie istotnym dla rozstrzygniecia sa prawidtowe, a ustalen tych Sa_d Okregowy dokonai nie przekraczajac granic swobodnej ooeny dowodow wyznaczonyoh art. 233 §1 k.p.c. Sa_d Okregowy dokonai bowiem wszechstronnej ooeny dowodow zgodnej 2 zasadami iogiki, doswiadczenia zyciowego. Wbrew twierdzeniom apeiacji Sad Okregowy ozesoiowo dai wiare powodowi i jego Zonie oraz swiadkowi G. Z. (k.165), a w zakresie w jakim wiaiy tej odmowii wskazai przyczyny tej odmowy (k 166). Sad Okregowy wskazai bowiem, i2 swiadek Z. 2 gory zaiozyi, 2e warunki w zakiadzie byiy zie. Je2e|i zauwazymy, Ze 2 jednej strony swiadek ten zeznawat, 2e nie wie jakie byiy rozmiary oei , a 2 drugiej twierdzii, 2e nie speiniaiy wymogow na osobe {k.134v.), to uprawniony jest wniosek Sqdu Okregowego, 2e takie zeznanie jest wewnetrznie sprzeczne. Nie bez znaczenia dia oceny jego zeznan, jest tez i to, Ze sam posrednio mo2e byé zainteresowany wynikiem procesu. Gdyby bowiem powod uzyskai dla siebie korzystne rozstrzygniecie, to uprawnionym jest przypuszczenie, 2e rownie2 swiadek wystapiiby 2 podobnymi roszozeniami, skoro przybywai w podobnych warunkach. Co sie tyczy zeznafi powoda ijego Zony, to choo nie wynika to wyra2nie ze sporzqdzonego uzasadnienia, to podstawa dania im tylko czesciowej wiary jest sprzecznoso tych zeznafi 2 reszta materiatu dowodowego, ktory Sad wskazai, w szozegolnosoi 2 dowodami z dokumentow. Takze w ich przypadku nie jest bez znaczenia ich osobiste zainteresowanie finansowe wynikiem procesu. Ocena dowodow dokonana przez Sad Okregowy doprowadziia ten Sad do ustaien odmiennych, niz oczekiwai powod, ale nie oznacza to jeszcze, 2e ooena ta Iub ustalenia faktyczne sa_ wadiiwe. Sam fakt, 2e powod wyprowadza 2 materiaiu dowodowego odmienne ustalenia, nie podwaza prawidiowosci ustalen faktycznych Sa_du pierwszej instancji. Z reguiy jest bowiem tak, i niniejsze sprawa jest tez tego przykiadem, i2 prezentowana przez strone ocena dowodow jest subiektywna i bagatelizuje Iub pomija te czeso materiaiu dowodowego, ktora podwa2a jej twierdzenia. Walofioceny dowodow dokonanej przez Sad w ramach art. 233 § 1 k.p.c. jest taki, i2 Sad musi rozwazyé caiy materiai dowodowy zgromadzony w sprawie. Zadaniu temu Sad Okregowy w niniejsze] sprawie sprostat. Pewnym mankamentem spoizadzonego uzasadnienia jest tylko to, ze ustaiajap stan faktyczny (k.10 uzasadnienia) Sad Okregowy przytoczyi twierdzenia powoda, ktorych w swietle dokonanych pozniej rozwazafi Sqdu nie uznai za udowodnione. Dotyczy to szczegolnosci twierdzen powoda o rzekomym zmuszaniu go do pracy i niepodawaniu mu lekow, co Sad w dalszej ozesci Lizasadnienia odrzucii, wskazujap na materiai dowodowy podwazajapy twierdzenia powoda. Przyjeta przez Sad Okregowy technika opisu stanu faktycznego zatem nie jest poprawna, bowiem bardziej pozadanym jest precyzyjne oddzielnie ustaien Sadu od twierdzen strony, ktore nie zostaiy potwierdzone materiaiem dowodowym. _ . Zgodzié sie nalezy 2 Sadem Okregowym, i2 w sprawie brak byio podstaw do ustalenia, Ze powod w obu zakiadach przebywai w celi nie sgeiniajqoej wymogow art. 110 §'2 k.k.w., a w szczegolnosci by powierzchnia celi nie miata 3 m .Co sie tyczy pierwszego okresu pobytu, gdzie powod przebywat w celi 2 osobowej, to trudno jest sobie wyobrazio pokoj, ktory by tych wymogow nie speiniai. W K. wprawdzie powod przebywai w ceii 5 osobowej, ale nie jest to jeszcze dowéd nie zachowania normy 2 art. 110 § 2 k.k.w. Zgodzié sie nalezy po czesci 2 apeiacja, i2 w swietie uzasadnienia Sadu Okregowego nie do konca trafnie Sad ten rozktadai ciezar dowodu w sprawie, co jednak nie prowadzi do zmiany konkretnych ustalen faktycznych, ktore sa ostateoznie poprawne. _ W swietle orzeoznictwa Sadu Najwyzszego uksztaitowanego nagruncie wyktadni art. 3 Konwencji o ochronie praw cztowieka i podstawowych wolnosci sporzadzonej w dniu 4 iistopada 1950 8 Ill. Obrazę prawa materialnego, tj. art. 417 k.c. wzwiązku z art. 361 § 1 k.c. przez ich niezastosowanie i oddalenie powództwa, w sytuacji gdy wina jednostek penitencjarnych za naruszenie dóbr osobistych powoda nie budzi wątpliwości, podobnie jak związek przyczynowy pomiędzy postępowaniem tychże jednostek a powstałą szkodą. Wskazując na powyższe zarzuty apelacja wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie w całości powództwa oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa za obie instancję. Jako wniosek ewentualny apelacja zawierała wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Wniesiona apelacja podlegała oddaleniu. Na wstępie wypadało zauważyć, iż do wyroku Sądu pierwszej instancji wkradła się o oczywista omyłka pisarska sprowadzająca do określenia powoda imieniem ,,T.", podczas gdy nosi on imię (k. 2,8,29 i in). To uchybienie Sądu Okręgowego podlegało usunięciu w trybie sprostowania oczywistej omyłki na podstawie art. 350 § 1 k.p.c. Oczywistość omyłki nie budziła wątpliwości, a sąd drugiej instancji w świetle art. 350 § 3 k.p.c. uprawniony jest z urzędu sprostować wyrok sądu pierwszej instancji. 3 _ Ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia są prawidłowe, a ustaleń tych Sąd Okręgowy dokonał nie przekraczając granic swobodnej oceny dowodów wyznaczonych art. 233 §1 k.p.c. Sąd Okręgowy dokonał bowiem wszechstronne] oceny dowodów zgodnej z zasadami logiki, doświadczenia życiowego. Wbrew twierdzeniom apelacji Sąd Okręgowy częściowo dał wiarę powodowi i jego żonie oraz śwíadkowi G. Z. (k.165), a w zakresie w jakim wiary tej odmówił wskazał przyczyny tej odmowy (k 166). Sąd Okręgowy wskazał bowiem, iż świadek Z. z góry założył, że warunki w zakładzie były złe. Jeżeli zauważymy, że z jednej strony świadek ten zeznawał, że nie wie jakie były rozmiary cel , a z drugiej twlerdził, że nie spełniały wymogów na osobę {k.134\.'.), to uprawniony jest wniosek Sądu Okręgowego, że takie zeznanie jest wewnętrznie sprzeczne. Nie bez znaczenia dla oceny jego zeznań, jest też i to, że sam pośrednio może być zainteresowany wynikiem procesu. Gdyby bowiem powód uzyskał dla siebie korzystne rozstrzygnięcie, to uprawnionym jest przypuszczenia, że również świadek wystąpiłby z podobnymi roszczeniami, skoro przybywał w podobnych warunkach. Co się tyczy zeznań powoda ijego żony, to choć nie wynika to wyraźnie ze sporządzonego uzasadnienia, to podstawą dania im tylko częściowej wiary jest sprzeczność tych zeznań z resztą materiału dowodowego, który Sąd wskazał, w szczególności 2 dowodami z dokumentów. Także w ich przypadku nie jest bez znaczenia ich osobiste zainteresowanie finansowe wynikiem procesu. Ocena dowodów dokonana przez Sąd Okręgowy doprowadziła ten Sąd do ustaleń odmiennych, niż oczekiwał powód, ale nie oznacza to jeszcze, że ocena ta lub ustalenia faktyczne są wadiiwe. Sam fakt, że powód wyprowadza z materiału dowodowego odmienne ustalenia, nie podważa prawidłowości ustaleń faktycznych Sądu pierwszej instancji. Z reguły jest bowiem tak, i niniejsze sprawa jest też tego przykładem, iż prezentowana przez stronę ocena dowodów jest subiektywne i bagatelizuje lub pomija tę cześć materiału dowodowego, która podważa jej twierdzenia. Walorfioceny dowodów dokonanej przez Sąd w ramach art. 233 § 1 k.p.c. jest taki, iż Sąd musi rozważyć cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. Zadaniu temu Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie sprostał. Pewnym mankamentem sporządzonego uzasadnienia jest tylko to, że ustalając stan faktyczny (k.10 uzasadnienia) Sąd Okręgowy przytoczył twierdzenia powoda, których w świetle dokonanych póżniej rozważań Sądu nie uznał za udowodnione. Dotyczy to szczególności twierdzeń powoda o rzekomym zmuszaniu go do pracy i niepodawaniu mu leków, co Sąd w dalszej części uzasadnienia odrzucił, wskazując na materiał dowodowy podważający twierdzenia powoda. Przyjęta przez Sąd Okręgowy technika opisu stanu faktycznego zatem nie jest poprawna, bowiem bardziej pożądanym jest precyzyjne oddzielnie ustaleń Sądu od twierdzeń strony, które nie zostały potwierdzone materiałem dowodowym. „ . Zgodzic się należy z Sądem Okręgowym, iż w sprawie brak było podstaw do ustalenia, że powód w obu zakładach przebywał w celi nie spełniające] wymogów art 110 §'2 k.k.w., a w szczególności by powierzchnia celi nie miała 3 m .Co się tyczy pierwszego okresu pobytu, gdzie powód przebywał w celi 2 osobowej, to trudno jest sobie wyobrazic pokój, który by tych wymogów nie spełniał. W K. wprawdzie powód przebywał w celi 5 osobowej, ale nie jest to jeszcze dowód nie zachowania normy z art. 110 § 2 k.k.w. Zgodzić się należy po części z apeiacją iż w świetle uzasadnienia Sądu Okręgowego nie do końca trafnie Sąd ten rozkładał ciężar dowodu w sprawie, co jednak nie prowadzi do zmiany konkretnych ustaleń faktycznych, które są ostatecznie poprawne. _ W świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego ukształtowanego nagruncie wykładni art. 3 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w dniu 4 listopada 1950 --- STRONA 9 --- 9 r. w Rzymie (D2. U. 2 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) przyjmuje sie bowiem, i2 ciezar dowodu, 2e warunki wjakich skazany odbywal Kare pozbawienia wolnosci byiy zgodne 2 normami i nie naruszono przez to jego dobor osobistych spoozywa na Panstwie (por. uzasadnienie wyrok SN 2 281utego 2007 r. V CSK 431/06; OSNC 2008 /1/13 i powolane tam orzeczenia ETPC). Zdaniem Sadu Apelacyjnego w sprawie przyjap nalezaio nie tyle, i2 powod nie wykazai, i2 warunki w jakich odbywai Kare speiniaiy normy okreslone w art. 110 §2 k.k.w. i ze naruszono przez to jego dobr osobistyoh, co pozwany wykazai zaohowanie tych norm i brak naruszenia dobor osobistych powoda. W tym zakresie 2a fakt powszechnie znany przyjaé naiezy, i2 problem przeludnienia w poiskich zakiadeoh karnych wystepowai w okresie od 2000 r. do poiowy 2008 r. E miat, cechy zjawiska 0 charakterze systemowym, ktore wynikato 2 funkcjonowania ,,praktyki niezgodnej 2 Konwencja”. Takie ustalenia poczynii Europejski Trybunai Praw Cztowieka w uzasadnieniu wyrokow z dnia 22 pa2dziernika 2009 r. sprawach S. przeciwko Polsoe skarga nr 17599/05 oraz O. przeciwko Polsce Skarga nr 17885/04. Nie ma powodow, a w kazdym razie w niniejszej sprawie nie wskazano Zadnych dowodow na to, by to ustalenie ETPC podwazao, zwiaszcza, 2e Trybunai podtrzymai to ustalenie w poiniejszych orzeczeniach (skarga nr 33502/09 L przeciwko Pofsce wyrok z 12 paidziemika 2010 roku oraz skargi nr 52070/08 1:. przeciwko Poisce). Powéd, jak wiadomo rozpoczat odbywanie kary 18 sierpnia 2009 r., a zatem trudno jest przyjmowao a priori domniemania, i2 w tym czasie ceie w polskich wiezieniach byiy przeludnione. Zebrany zas w sprawie material dowodowy nie potwierdza, aby istniaiy zapisy w dokumentacji wskazujape na jakkolwiek potrzebe zageszczania osadzonych, w okresie obywania kary przez powoda w pozwanych zakiactach. Sam zresztq fakt umieszczania powoda w pozwanych zakiadach wynikai 2 tego, 2e nie byto miejsc we okregu warszawskim, a zatem byi to przejaw dazenia pozwanego do zapobiegania przeludnieniu. Siusznie Sad Okregowy wskazuje przy tym, i2 powod nigdzie w czasie odbywania przedmiotowej kary nie zgtaszat niewtasciwych warunkow odbywania kary, ktore podnosi obecnie. Uprawnione jest zatem przyjecie przez Sad Okregowy, zostat zaohowany co najmniej minimatny standard powierzchni przewidziany w art. 110 § 2 k.1<.w. jak i pozostaie wymogi tego artykutu zostaiy spetnione. Siusznie Sad Okregowy podkresla, i2 sam fakt, i2 czesé sprzetow znajdujacych sie w celi (K.) byia 2u2yta (moralnie) nie powoduje sam przez sie naruszenia dobr osobistych, ani tym bardziej cierpien psyohicznych czy fizycznyoh powoda. Wypada zauwazyo, i2 w K. powod przebywai w celi nie zamykanej, przy czym cela ta nie byte 2a ciemna, lecz zbyt jasna, bo oswietlano ja swiatiem jarzeniowym. Nizszy standard celi, ni2 oczekiwai tego skazany nie daje podstaw do przyjeoia naruszenia dobra osobistego powoda (por. w tym zakresie np. wyrok Segdu Najwyzszego 2 dnia 10 maja 2012 r. IV CSK 473/11 w odniesieniu do celi zagrzybionej). Wypada te2 odwoiaé sie do orzeczenia Sa_du Najwyzszego 2 dnia 20 grudnia 2010 r. (av CSK 449110, niepubl.), gdzie Sad ten wyrazii pog|a_d, 2e naruszeniu dobra osobistego w postaci uchybienia godnosci osadzonego w 2ai_<iad2ie karnym nie mozna mowio w przypadku pewnych uciazliwosci iub niedogodnosci zwiazariych 2 samym pobytem w takim zakiadzie, polegajacych np. na nizszym od oczekiwanego standardzie celi czy urzadzen sanitarnych, bowiem dla wielu ludzi nie odbywajacych kary pozbawienia wolnosci warunki mieszkaniowe bywaja czesto rownie trudne. Godnoso skazanego przebywajqcego w zakiadzie karnym nie jest naruszona, jezeli odpowiada uznanym normom poszanowania cztowieczenstwa. _ W swietle tego co powyzej Warunki, w jakich odbywai kare powod w obu zakiadach nie naruszaiy jego dobr osobistych, w szczegolnosci nie doszio do naruszenia art. 3 Konwencji i 40Konstytuoji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (D2. U. 2 1997 r. Nr 78 , poz. 483 ze zm. ), ktory w zasadzie jest powtérzeniem przepisu konwencyjnego. Naruszenie powyzszych norm nie miaio tez miejsca w zakresie drugiego 2 dochodzonych roszozen tj. 40.000 zi tytuiem odszkodowania i zadoséuczynienia za doznana krzywde w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitaoji oraz wykonywanie prac tizycznych, na ktorycb wykonywanie stan zdrowia powoda nie pozwalai (k. 7981). Przede wszystkim ustaienia Sadu Okregowego w tym zakresie prowadza do wniosku, iz powod w okresie pobytu w Zakiadach karnych byi wielokrotnie badany, i rozpytywany na rozne okoticznosci majape wpiyw na stan jego zdrowia, a reakcja funkcjonariuszy pozwanego byi zawsze adekwatna do podanych przez powoda okoiicznosci np. jak zgiosit przy przyjeciu nadcisnienie to otrzymywat stosownie do potrzeb leki. Trudno uznaé, i2 stan zdrowia powoda ulegt pogorszeniu podczas pobytu w zakiadzie karnym, skoro zabiegi przechodzii przed rozpoczeciem kary, w czasie pobytuw zaktadzie brat aktywny udziai w zajeciach rekreacyjnych i sportowych skazanych. Jego sprawnosoi fizycznej nie podwaza pr2ecie2 wygranie turnieju tenisa stoiowego. Nie sposob tez inaczej, niz Sad Okregowy interpretowao fakt, 2e dopiero po pot roku od opuszczenia zakiadu karnego, powod, ktorego stan zdrowia miai sie pogorszyo w zaktadzie, zgiosit sie do przyohodni ortopédycznej i na dodatek wskazai wowczas (w dniu 7 kwietnia 2011 r.), 2e pogorszenie nastapito na skutek diwignieoia 3 miesiape wczesniej. Oznacza to, 2e jeszcze poi roku po opuszczeniu zakiadu powod nie wiazat 2 odbywaniem przez siebie kary 2adnych 9 r. w Rzymie (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) przyjmuje się bowiem, iz ciężar dowodu, że warunki wjakich skazany odbywał karę pozbawienia wolności były zgodne z normami i nie naruszono przez to jego dobór osobistych spoczywa na Państwie (por. uzasadnienie wyrok SN z 28 iutego 2007 r. V CSK 431/06,' OSNC 2008 /1/13 i powołane tam orzeczenia ETPC). Zdaniem Sądu Apelacyjnego w sprawie przyjąć należało nie tyle, iż powód nie wykazał, iż warunki w jakich odbywał karę spełniały normy określone w art. 110 §2 k.k.w. i że naruszono przez to jego dóbr osobistych, co pozwany wykazał zachowanie tych norm i brak naruszenia dobór osobistych powoda. W tym zakresie za fakt powszechnie znany przyjąć należy, iż problem przeludnienia w polskich zakładach karnych występował w okresie od 2000 r. do połowy 2008 r. i miał, cechy zjawiska 0 charakterze systemowym, które wynikało z funkcjonowania „praktyki niezgodnej z Konwencją”. Takie ustalenia poczynił Europejski Trybunał Praw Człowieka w uzasadnieniu wyroków z dnia 22 października 2009 r. sprawach S. przeciwko Polsce skarga nr 17599/05 oraz O. przeciwko Polsce Skarga nr 17885/04. Nie ma powodów, a w każdym razie w niniejszej sprawie nie wskazano żadnych dowodów na to, by to ustalenie ETPC podważać, zwłaszcza, że Trybunał podtrzymał to ustalenie w późniejszych orzeczeniach (skarga nr 33502/09 Ł. przeciwko Poisce wyrok z 12 paździemika 2010 roku oraz skargi nr 52070/08 Ł. przeciwko Poisce). Powód, jak wiadomo rozpoczął 'odbywanie kary 18 sierpnia 2009 r., a zatem trudno jest przyjmować a priori domniemania, iż wtym czasie cele w polskich więzieniach były przeludnione. Zebrany zaś w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza, aby istniały zapisy w dokumentacji wskazujące na jakkolwiek potrzebę zagęszczania osadzonych, w okresie obywania kary przez powoda w pozwanych zakładach. Sam zresztą fakt umieszczania powoda w pozwanych zakładach wynikał z tego, że nie było miejsc we okręgu warszawskim, a zatem był to przejaw dążenia pozwanego do zapobiegania przeludnieniu. Słusznie Sąd Okręgowy wskazuje przy tym, iż powód nigdzie w czasie odbywania przedmiotowej kary nie zgłaszał niewłaściwych warunków odbywania kary, które podnosi obecnie. Uprawnione jest zatem przyjęcie przez Sąd Okręgowy, został zachowany co najmniej minimalny standard powierzchni przewidziany w art. 110 § 2 k.k.w. jak i pozostałe wymogi tego artykułu zostały spełnione. Słusznie Sąd Okręgowy podkreśla, iż sam fakt, iż część sprzętów znajdujących się w celi (K.) była zużyta (moralnie) nie powoduje sam przez się naruszenia dóbr osobistych, ani tym bardziej cierpień psychicznych czy fizycznych powoda. Wypada zauważyć, iż w K. powód przebywał w celi nie zamykanej, przy czym cela ta nie była za ciemna, lecz zbyt jasna, bo oświetlano ją światłem jarzeniowym. Niższy standard celi, niż oczekiwał tego skazany nie daje podstaw do przyjęcia naruszenia dobra osobistego powoda (por. W tym zakresie np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2012 r. it/ CSK 473/11 W odniesieniu do celi zagrzybionej). Wypada też odwołać się do orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2010 r. (iv CSK 449i10, niepub|.), gdzie Sąd ten wyraził pogląd, że naruszeniu dobra osobistego w postaci uchybienia godności osadzonego w zakładzie karnym nie można mówić w przypadku pewnych uciążliwości lub niedogodności związanych z samym pobytem w takim zakładzie, polegających np. na niższym od oczekiwanego standardzie celi czy urządzeń sanitarnych, bowiem dla wielu ludzi nie odbywających kary pozbawienia wolności warunki mieszkaniowe bywają często równie trudne. Godność skazanego przebywającego w zakładzie karnym nie jest naruszona, jeżeli odpowiada uznanym normom poszanowania człowieczeństwa. _ W świetle tego co powyżej warunki, w jakich odbywał karę powód w obu zakładach nie naruszały jego dóbr osobistych, w 'szczególności nie doszło do naruszenia art. 3 Konwencji i 40Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78 , poz. 483 ze zm. ), który w zasadzie jest powtórzeniem przepisu konwencyjnego. Naruszenie powyższych norm nie miało też miejsca w zakresie drugiego z dochodzonych roszczeń tj. 40.000 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w postaci pogorszenia stanu zdrowia poprzez brak odpowiedniej rehabilitacji oraz wykonywanie prac fizycznych, na których wykonywanie stan zdrowia powoda nie pozwalał (k. 79-81). Przede wszystkim ustalenia Sądu Okręgowego w tym zakresie prowadzą do wniosku, iz powód w okresie pobytu w Zakładach karnych był wielokrotnie badany, i rozpytywany na rózne okołiczności mające wpływ na stan jego zdrowia, a reakcja funkcjonariuszy pozwanego był zawsze adekwatna do podanych przez powoda okoliczności np. jak zgłosił przy przyjęciu nadciśnienie to otrzymywał stosownie do potrzeb leki. Trudno uznać, iż stan zdrowia powoda uległ pogorszeniu podczas pobytu w zakładzie karnym, skoro zabiegi przechodził przed rozpoczęciem kary, w czasie pobytuw zakładzie brał aktywny udział w zajęciach rekreacyjnych i sportowych skazanych. Jego sprawności fizycznej nie podważa przecież wygranie turnieju tenisa stołowego. Nie sposób też inaczej, niż Sąd Okręgowy interpretować fakt, że dopiero po pół roku od opuszczenia zakładu karnego, powód, którego stan zdrowia miał się pogorszyć w zakładzie, zgłosił się do przychodni ortopedycznej i na dodatek wskazał wówczas (w dniu 7 kwietnia 2011 r.), że pogorszenie- nastąpiło na skutek dźwignięcia 3 miesiące wcześniej. Oznacza to, że jeszcze pół roku po opuszczeniu zakładu powód nie wiązał z odbywaniem przez siebie kary żadnych --- STRONA 10 --- I0 negatywnyoh skutkow w zakresie swego zdrowia, w.szczegolnosci wynikajacyoh ze swiadozenia pracy w zakiadzie. Tym w ocenie Sa_du na|e2y te2 ttumaczyo fakt, i2 w okresie odbywania kary powod ani nie uskarzai sie na stan swego zdrowia, ani nie odmawiat swiadczenia powierzonych mu prac, ktore wykonywai ohetnie w swietie teczki osobopoznawaczej. Wypada zauwazyé, i2 w toku odbywania kary powod ubiegai sie o przerwe ,,ktorej mu odmowiono uznajac jego stan zdrowia 2a dobry (postanowienie SO w Oisztynie z dnia 17 Iutego 2010 r. i postanowienie SA w Biaiymstoku utrzymujace w mocy to postanowienie z dnia 29 kwietnia 2010 r. — teczka osobopoznawcza). Stan zdrowia powoda byi zatem w okresie odbywania kary pod staiym nadzorem lekarskim, a dostep do lekow i badari tekarskich byi nawet Iepszy, n12 ten jakie Paristwo oferuje pacjentom nie przebywajacym w zakiadach karnych ,,usiiuja_cym" skorzystao 2 pomocy lekarskiej. Jak sie zdaje skutkiem pewnego braku precyzji wypowiedzi Sa_du Okregowego jest jego stwierdzenie, i2 nie jest obowiazkiem jednostek penitencjarnych dbanie o zdrowie osadzonych, kontroiowanie czy zgtaszaja, sie do lekarza o powtorzenie, czy przypisanie stosownych lekow, skoro sami tego nie czynia. Jak sie wydaje Sad Okregowy dokonai pewnego skrotu myslowego, jest bowiem obowiqzkiem Panstwa zaréwno konwencyjnym jak i konstytucyjnym ochrona zdrowia wszystkich obywateli w tym skazanych. W przypadku skazanych obowiazek ten jest nawet rygorystyczny, odebranie im bowiem wolnosci nakiada na Panstwo koniecznosé zapewnienia im stosownej opieki medycznej. Obowia_2ek ten jednak realizuje sie poprzez wykonywanie stosowanych badari, czy stan zdrowia skazanego umo2|iwia odbycie Iub daisze odbywanie przez niego kary; w przypadku powoda ju2 w styczniu 2009 r. byi badany przez biegiego sadowego, czy moze odbywao kare pobawienia wolnosci, jak rowniez przechodzii wymagane badania po przyjeciu. Zgodzié sie natomiast nalezy 2 Sa_dem Okregowym tym znaczeniu, i2 jezeli skazany bagateiizuje Iub ignoruje stan swego zdrowia np. nie biorac lekow czy nie zgiaszajap schorzefi  to trudno jest przerzucaé na Panstwo, nie mace o tym wiedzy skutkow takich zaniedbari. . Trzeoie roszczenie powoda w kwocie 35.000 ztotych tytutem zadosouczynienia 2a naruszenie dobr osobistych poprzez ograniozenie kontaktow 2 najblizsza rodzina, 2 uwagi na znaczna odlegiosé jednostek penitencjarnych od miejsce Zamieszkania powoda  jest niezasadne w sposob oozywisty. Odmowa bowiem odbywania kary w zakiadzie karnym potozonym blisko jego miejsca zamieszkania byia obiektywnie uzasadniona. W sprawie brak sladow jakichkolwiek innych przyczyn, dla ktorych powoda nie umieszczono blizej domu. Wbrew Zamiarowi skar2acego zawarte w apelaoji dane statystyczne od sierpnia 2009 r. do sierpnia 2010 r. dotyozace stanu zaludnienia w jednostkaoh penitencjarnych w okregu warszawskim fakt ten potwierdzaja. Skar2apy 2 danych tych wywodzi biedne wnioski. Z powyzszego zestawienia (k. 202) wynika, i2 na 13 przedstawionych miesiecy: w 3 miesiapach zaludnienie przekraozaio 100%, w 9 miesiapach wahaio sie od 97100%, tyiko w grudniu 2009 wynosito 963%, a najni2sze byio lipoa 2010 r. iwnosiio 93%. Taki stan zaludnienia jest w istocie zaludnieniem peinym. Z speoyfiki aiokacji liczby osadzonyoh wynika, i2 liczba ta jest piynna i zmienia sie kazdego dnia, a zatem fakt, i2 do 100% w danym miesiapu brakuje 13% jest skutkiem zwykiej rotacji skazanyoh. Oznacza to np., 2e w danym dniu zwolnione miejsce nie jest zasiedlane bezposrednio w tym samym dniu, lecz w nastepnych dniach. Czesé miejsc musi byé tez zabezpieczona na przetransportowanie tymczasowo aresztowanych blizej sadow, przed ktorym toczy sie ich proces. Mozna powiedzieé, izddtrzymania staiego zaludnienia wynoszacego 100% nie jest w praktyce mozliwe, i zawsze liczba ta bedzie osoylowao wokoi tej granicy. Mozna przypuszczaé, i2 nawet w miesiapach, gdzie wykazano przekroozenie 100% zaludnienia, to mogio byé to po czesci skutkiem tego, 2e dzien zwoinienia skazanego pokrywai sie 2 dniem objeoia jego celi przez kolejnego. Fakt, 2e nie udato sie powodowi uzyskaé przeniesienia do odbywania kary blisko miejsce jego zamieszkania wynikai te2 po czesci 2 tego, i2 odbywai on kare reiatywnie krotka, a zatem zwolnienie sie miejsce, dla niego przeznaczonego nie nastqpiio przed uzyskaniem przez niego warunkowego przedterminowego zwolnienia. Poza sporem winno byé, i2 stosowanie do art. 8 ust.1 Konwencji 0 ochronie praw cztowieka i podstawowych wolnosci sporzadzonej w dniu 4 listopada 1950,,r. w Rzymie  Kazdy ma prawo do poszanowania swojego Zycia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swoje} korespondenoji. Zgodnie jednak 2 ust 2. tego artykuiu  niedopuszczalna jest ingerencja wtadzy publicznej w korzystanie 2 tego prawa 2 wyjajkiem przypadkow przewidzianych przez ustawe i konieoznych w demokratycznym spoieczenstwie 2 uwagi na' bezpieczertstwo panstwowe, bezpieczenstwo publiczne iub dobrobyt gospodarczy kraju, ochrone porzadku i zapobieganie przestepstwom, ochrone zdrowia i moralnosci Iub ochrone praw i wolnosci osob.. A W sprawie niniejsze] nie byio sporu, i2 ingerencja wiadzy publicznej w korzystanie 2 tego prawa przez powoda byta skutkiem skazani go przez niezawisie sqdy na zasadaoh okreslonyoh _w stosowanych ustawach. Odizolowanie go zatem od rodziny, to skutek Iegalnego wymierzania mu kary w demokratycznym spoteczenstwie. lstota kary pozbawienia wolnosci wiasnie polega miedzy innymi 10 negatywnych _skutków w zakresie swego zdrowia, wfszczególności wynikających ze świadczenia pracy w zakładzie. Tym w ocenie Sądu należy też tłumaczyć fakt, iż w okresie odbywania kary powód ani nie uskarżał się na stan swego zdrowia, ani nie odmawiai świadczenia powierzonych mu prac, które wykonywał chętnie w świetie teczki osobopoznawaczej. Wypada zauważyć, iż w toku odbywania kary powód ubiegał się o przerwę ,,której mu odmówiono uznając jego stan zdrowia za dobry (postanowienie SO W Oisztynie z dnia 17 lutego 2010 r. i postanowienie SA w Białymstoku utrzymujące w mocy to postanowienie z dnia 29 kwietnia 2010 r. -teczka osobopoznawcza). Stan zdrowia powoda był zatem w okresie odbywania kary pod stałym nadzorem lekarskim, a dostęp do leków i badań iekarskich był nawet lepszy, niż ten jakie Państwo oferuje pacjentom nie przebywającym w zakładach karnych „usiłującym” skorzystać z pomocy lekarskiej. Jak się zdaje skutkiem pewnego braku precyzji wypowiedzi Sądu Okręgowego jest jego stwierdzenie, iż nie jest obowiązkiem jednostek penitencjarnych dbanie o zdrowie osadzonych, kontrolowanie czy zgłaszają się do lekarza o powtórzenie, czy przypisanie stosownych leków, skoro sami tego nie czynią. Jak się wydaje Sąd Okręgowy dokonał pewnego skrótu myślowego, jest bowiem obowiązkiem Panstwa zarówno konwencyjnym jak i konstytucyjnym ochrona zdrowia wszystkich obywateli w tym skazanych. W przypadku skazanych obowiązek ten jest nawet rygorystyczny, odebranie im bowiem wolności nakłada na Państwo konieczność zapewnienia im stosownej opieki medycznej. Obowiązek ten jednak realizuje się poprzez wykonywanie stosowanych badan, czy stan zdrowia skazanego umożliwia odbycie lub daisze odbywanie przez niego kary; w przypadku powoda już w styczniu 2009 r. był badany przez biegłego sądowego, czy może odbywać karę pobawienia wolności, jak również przechodził wymagane badania po przyjęciu. Zgodzić się natomiast należy z Sądem Okręgowym tym znaczeniu, iz jezeli skazany bagatelizuje lub ignoruje stan swego zdrowia np. nie biorąc leków czy nie zgłaszając schorzeń - to trudno jest przerzucać na Panstwo, nie mące o tym wiedzy skutków takich zaniedbań. . Trzecie roszczenie powoda w kwocie 35.000 złotych tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych poprzez ograniczenie kontaktów z najbliższą rodziną, z uwagi na znaczną odległość jednostek penitencjarnycln od miejsca zamieszkania powoda - jest niezasadne w sposób oczywisty. Odmowa bowiem odbywania kary w zakładzie karnym położonym blisko jego miejsca zamieszkania była obiektywnie uzasadniona. W sprawie brak śladów jakichkolwiek innych przyczyn, dla których powoda nie umieszczono bliżej domu._ Wbrew zamiarowi skarżącego zawarte w apelacji dane statystyczne od sierpnia 2009 r. do sierpnia 2010 r. dotyczące stanu zaludnienia w jednostkach penitencjarnych w okręgu warszawskim fakt ten potwierdzają. Skarżący z danych tych wywodzi błędne wnioski. Z powyższego zestawienia (k. 202) wynika, iż na 13 przedstawionych miesięcy: w 3 miesiącach zaludnienie przekraczało -100%, w 9 miesiącach wahało się od 97-100%, tylko w grudniu 2009 wynosiło 96,3%, a najniższe było lipca 2010 Y. iwnosiło 93%. Taki stan zaludnienia jest w istocie zaludnieniem pełnym. Z specyfiki alokacji liczby osadzonych wynika, iż liczba ta jest płynna i zmienia się każdego dnia, a zatem fakt, iż do 100% w danym miesiącu brakuje 1-3% jest skutkiem zwykłej rotacji skazanych. Oznacza to np., że w danym dniu zwolnione miejsce nie jest zasiedlane bezpośrednio w tym samym dniu, lecz w następnych dniach. Część miejsc musi być też zabezpieczona na przetransportowanie tymczasowo aresztowanych blizej sądów, przed którym toczy się ich proces. Można powiedzieć, iżfútrzymania stałego zaludnienia wynoszącego 100% nie jest w praktyce możliwe, i zawsze liczba ta będzie oscylowaó wokół tej granicy. Można przypuszczać, iż nawet w miesiącach, gdzie wykazano przekroczenie 100% zaludnienia, to mogło być to po częsci skutkiem tego, że dzień zwolnienia skazanego pokrywał się z dniem objęcia jego celi przez kolejnego. Fakt, że nie udało się powodowi uzyskać przeniesienia do odbywania kary blisko miejsca jego zamieszkania wynikał też po części z tego, iż odbywał on karę relatywnie krótką a zatem zwolnienie się miejsca, dla niego przeznaczonego nie nastąpiło przed uzyskaniem przez niego warunkowego przedterminowego zwolnienia. Poza sporem winno być, iż stosowanie do art. 8 ust.1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w dniu 4 listopada 1950r. w Rzymie - Każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji.- Zgodnie jednak z ust 2. tego artykułu - niedopuszczalna jest ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na* bezpieczenstwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia I moralności lub ochronę praw i wolności osób.. A W sprawie niniejszej nie było sporu, iż ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa przez powoda była skutkiem skazani go przez niezawisłe sądy na zasadach określonych _w stosowanych ustawach. Odizolowanie go zatem od rodziny, to skutek legalnego wymierzenia mu kary w demokratycznym społeczeństwie. Istota kary pozbawienia wolności właśnie polega między innymi --- STRONA 11 --- 11 na tym, 2e dotyka nie tylko skazanego, ktory jest sprawca okreslonego przestepstwa ale i posrednio jego rodzine. Prawda jest, i2 kara pozbawienia wolnosoi jest kara dolegliwa, ale jej dolegliwoso w przypadku powoda biorac pod uwage roczny okres pobytu w zaktadzie i fakt udzielania mu ponad 50 przepustek w tym diu2szych przepustek, umo2|iwiaja_cych kontakt 2 rodzina_  nie byta znaczna. Bezspornym przy tym byio, 2e powod utrzymywai intensywne kontakty 2 rodzinaw czasie przepustek i widzefi, w szczegoinosci 2 Zone, ktora ozesto do niego pr2yje2d2aia. Czestotliwoso kontaktow powoda 2 cztonkami swojej rodziny, jak siusznie 2auwa2a Sqd Okregowy byta nawet wieksza, ni2 sq w stanie utrzymywao ze soba np. maizonkowie, 2 ktorych jedno pracuje w innej czesci kraju, co nie jest rzadkie, pomijajac juz prace 2a granica. Same wskazywana odlegioso miejsca zamieszkania powoda od zaktadu karnego (okoio 230 km w jednq stronaj) jest wprawdzie odlegioscia znaczna, ate nie stanowiia istotnego probiemu w utrzymaniu kontaktow 2 rodzina. Utrzymywanie tych wiezi rodzinnych byto rzecza ze wszech miar pozadana w procesie resocjalizacji powoda, nie ma jednak Zadnyoh powodow, dla ktoryoh koszty dojazdu, opieki na dzieémi, amortyzacji samochodem itp, (k 7882) ponosié miatby Skarb Paristwa. Zgioszenie takich roszczen samo w sobie w odczucie spotecznym budzi sprzeoiw, a powoiywanie sie w ich dochodzeniu na Konwencje obniza jej rang‘? i cel tej Konwencji  jakim jest ochrona praw cziowieka 1 podstawowych wartosci przed reainymi naruszeniami. Dosé powiedzieé, i2 art. 17 Konwencji stanowi, i2 2adne 2 postanowien niniejszej Konwencji nie moze byé interpretowane jako pr2y2nanie jakiemukolwiek panstwu, grupie Iub osobie prawa do podjecia dziaian Iub dokonania aktu zmierzajacego do zniweczenia praw i wolnosci wymienionych w niniejszej konwenoji albo ich ograniozenia wwiekszym stopniu, ni2 to przewiduje Konwencja. Reasumujap rozwazania w zakresie dochodzonych przez powoda roszczen  odbywania przez nie kary pozbawienia wolnosci miato miejsce sie warunkach adekwatnych do tego rodzaju kary, a jego traktowanie w uwzglednieniu oatego kompleksu okoiicznosci majacych tu znaozenie  przez organy Pafistwa nie przekroczyio minimalnego poziomu niegodnosoi, ktory uzasadniaiby przyjecie naruszenia Konwencji, Konstytucji RP Iub chronionych kodeksem cywilnym dobr osobistych. Podniesione w apelacji 2ar2uty  poza czesciowo uzasadnionymi zarzutami naruszenia art. 6 k.c. i 328 § 2 k.p.c., o czym wyzej i co jednak nie miato wpiywu na prawidiowosé rozstrzygnieoia  nie potwierdziiy sie. Ustalenia Sa_du Okregowego w zakresie faktow istotnych dla rozstrzygniecia, wy2ej ponownie przeanalizowanych przez Sad Apelacyjny okazaiy sie trafne, co uzasadniato oddalenie powodztwa. W tak ustaionym stanie faktyoznym przepisy art. 23, 23, 417 k.c. i 361 § 1 k.c. nie miaty zastosowania, a zatem ich niezastosowanie niejest ich naruszeniem. W tym stanie rzeczy Sad Apeiacyjny na zasadzie art. 385 k.p.c. apelacje odda|i%. O kosztach postepowania odwoiawczego orzeczono na zasadzie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w 2w. 2 art. 99 oraz § 6 pkt 1 w zw. 2 art. 11 ust. 3 ustawy 2 dnia 8 iipca 2005 r. o Prokuratorii Generainej Skarbu Paristwa (D2. U. 2 2005 r. 169.1417 ze zm.) oraz w zw. 2 § 12 ust. 1 pkt 2 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosoi 2 dnia 28 wrzesnia 2002 r. w sprawie opiatza czynnosci radcow prawnyoh oraz ponoszenia przez Skarb Par'|stwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego 2 urzedu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 2 zm.). Sad Apelacyjny podobnie jak Sa_d Okregowy nie dopatrzyi sie w sprawie przesianek uzasadniajacych orzeczenie o kosztach na zasadzie art. 102 k.p.c. Zastosowanie tego przepisu ograniczone jest do wypadkdw szczegofnie uzasadnionych, a takiego w okoiicznesciach niniejszej sprawy dopatrzyo sie nie mo2na. Wytao2aja_c powodztwo o kwoty bardzo wysokie, okreslone w sposob dowoiny, w odeiwaniu od konkretnych okolicznosci bez choéby minimalnego zobiektywizowania roszczenia nie przemawia za zastosowaniem tego przepisu. 11 na tym, że dotyka nie tylko skazanego, który jest sprawcą określonego przestępstwa ale i pośrednio jego rodzinę. Prawdą jest, iz kara pozbawienia wolności jest karą dolegliwą, ale jej dolegliwość w przypadku powoda biorąc pod uwagę roczny okres pobytu w zakładzie i fakt udzielania mu ponad 50 przepustek w tym dłuższych przepustek, umożliwiających kontakt z rodziną - nie była znaczna. Bezspornym przy tym było, że powód utrzymywał intensywne kontakty z rodzinąw czasie przepustek i widzeń, w szczegółności z żoną, która często do niego przyjeżdzała. Częstotliwość kontaktów powoda z członkami swojej rodziny, jak słusznie zauważa Sąd Okręgowy była nawet większa, niż są w stanie utrzymywać ze sobą np. małżonkowie, z których jedno pracuje w innej części kraju, co nie jest rzadkie, pomijając już pracę za granicą. Sama wskazywana odległość miejsca zamieszkania powoda od zakładu karnego (około 230 km w jedną stroną) jest wprawdzie odległością znaczną, ale nie stanowiła istotnego problemu w utrzymaniu kontaktów z rodziną. Utrzymywanie tych więzi rodzinnych było rzeczą ze wszech miar pożądaną w procesie resocjalizacji powoda, nie ma jednak żadnych powodów, dla których koszty dojazdu, opieki na dziećmi, amortyzacji samochodem itp. (k 78-82) ponosić miałby Skarb Państwa. Zgłoszenie takich roszczeń samo w sobie w odczucie społecznym budzi sprzeciw, a powoływanie się w ich ciochodzeniu na Konwencję obniża jej rangę i cel tej Konwencji - jakim jest ochrona praw człowieka i podstawowych wartości przed reainymi naruszeniami. Dość powiedzieć, iż art. 17 Konwencji stanowi, iż żadne 2 postanowień niniejszej Konwencji nie może być interpretowane jako przyznanie jakiemukolwiek państwu, grupie lub osobie prawa do podjęcia działań lub dokonania aktu zmierzającego do zniweczenia praw i wolności wymienionych w niniejszej konwencji albo ich ograniczenia wwiększym stopniu, niż to przewiduje Konwencja. Reasumując rozważania w zakresie dochodzonych przez powoda roszczeń - odbywanie przez nie kary pozbawienia wolności miało miejsce się warunkach adekwatnych do tego rodzaju kary, a jego traktowanie w uwzględnieniu całego kompleksu okoliczności mających tu znaczenie - przez organy Państwa nie przekroczyło minimalnego poziomu niegodności, który uzasadniałby przyjęcie naruszenia Konwencji, Konstytucji RP lub chronionych kodeksem cywilnym dóbr osobistych. Podnžesione w apelacji zarzuty - poza częściowo uzasadnionymi zarzutami naruszenia art. 6 k.c. i 328 § 2 k.p.c., o czym wyżej i co jednak nie miało wplywu na prawidłowość rozstrzygnięcia - nie potwierdziły się. Ustalenia Sądu Okręgowego w zakresie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, wyżej ponownie przeanalizowanych przez Sąd Apelacyjny okazały się trafne, co uzasadniało oddalenie powództwa. W tak ustaionym stanie faktycznym przepisy art. 23, 23, 417 k.c. i 361 § 'l k.c. nie miały zastosowania, a zatem ich niezastosowanie niejest ich naruszeniem. W tym stanie rzeczy Sąd Apeiacyjny na zasadzie art. 385 k.p.c. apelację oddalił. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na zasadzie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 oraz § 6 pkt 1 w zw. z art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Panstwa (Dz. U. z 2005 r. 169.141? ze zm.) oraz w zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłatza czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 z zm.). Sąd Apelacyjny podobnie jak Sąd Okręgowy nie dopatrzył się w sprawie przesłanek uzasadniających orzeczenie o kosztach na zasadzie art. 102 k.p.c. Zastosowanie tego przepisu ograniczone jest do wypadków szczegóinie uzasadnionych, a takiego w okolicznościach niniejszej sprawy dopatrzyć się nie można. Wytaczając powództwo o kwoty bardzo wysokie, określone w sposób dowoiny, w oderwaniu od konkretnych okoliczności bez choćby minimalnego zobiektywizowania roszczenia nie przemawia za zastosowaniem tego przepisu.