Wyrok I ACa 506/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 czerwca 2012 r. Sąd Apelacyjny w Krako

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 506/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 czerwca 2012 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Barbara Górzanowska Sędziowie: SSA Teresa Rak SSA Grzegorz Krężołek Protokolant: st.sekr.sądowy Katarzyna Wilczura po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2012 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa (…) we (…) przeciwko (…) o ochronę dóbr osobistych i zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. akt I C 420/11 oddala apelację i zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 270 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. --- STRONA 2 --- Sygn. akt : I ACa 506/12 Uzasadnienie W ostatecznie sprecyzowanym żądaniu pozwu skierowanego przeciwko (…) strona powodowa (…) we (…) / w dacie składania pozwu działające w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością / k. 2 , 96-99 i 100 akt/ , domagała się zobowiązania pozwanego do złożenia oświadczenia następującej treści „ Ja niżej podpisany (…) wyrażam ubolewanie i przepraszam (…) we (…) za wysłanie do (…) nieprawdziwej informacji e mailowej jakoby Spółka ta podejmowała działania niezgodne z prawem w ramach prowadzonego postępowania o udzielenie zamówienia - publicznego pod nazwą „ (…) – etap II „ , czym naruszyłem jej dobre imię”. Powódka domagała się by treść oświadczenia została przesłana przez pozwanego tak do (…) jak i do spółki , a nadto by (…) zapłacił na cel społeczny - (…) we (…) kwotę 5 000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od 17 sierpnia 2010r. Wniosła również o obciążenie pozwanego kosztami procesu. Uzasadniając zgłoszone roszczenia wskazywała , że wspólnie z (…) prowadziła postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na realizację inwestycji pod nazwą „ (…) Etap II „ . W jego wyniku dla jej wykonania zostało wyłonione konsorcjum firm reprezentowanych przez spółkę (…) we (…) . W dniu 27 stycznia 2010r pozwany , podając się za reprezentanta wykonawcy, wysłał za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres e- mailowy sekretariatu (…) , informację kierowaną do (…) w której stwierdził , że przetarg zorganizowany przez stronę powodową „ był ustawiony „ , a nadto ,że spór z wykonawcą dotyczący wskazanego wyżej zadania inwestycyjnego ma wyraźne podłoże korupcyjne. --- STRONA 3 --- Przekazując tę informację podał swój numer kontaktowy oraz adres poczty elektronicznej. Jak podawała dalej powódka informacja ta spowodowała , że wdrożona została doraźna kontrola sposobu przeprowadzenia postępowania przetargowego przez wewnętrzne służby kontrolne (…) na polecenie (…) . Jej wyniki nie potwierdziły zarzutów stawianych przez pozwanego. Pozwany nie kwestionował ustaleń kontrolujących ale w piśmie z dnia 18 sierpnia 2010r skierowanym do (…) wskazał , że samo przeprowadzenie kontroli , przyniosło „ skautek pobudzający „ wobec czego jego interwencja przyniosła oczekiwane przez niego rezultaty. W ocenione powódki formułowane w informacji z dnia 27 stycznia 2010r przez (…) zarzuty nie tylko nie były prawdziwe ale przede wszystkim naruszyły dobre imię spółki i naraziły ją na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania jej działalności statutowej. Ponadto wobec tego , że informacja z nieprawdziwymi zarzutami była skierowana do licznego grona odbiorców mogła negatywnie wpłynąć na reputację powódki w oczach opinii publicznej , a w szczególności pracowników (…) i (…) . Odpowiadając na pozew (…) wniósł o oddalenie powództwa w całości zaprzeczając ażeby przekazana przezeń w dniu 27 stycznia 2010r informacja mogła grozić utratą dobrego imienia strony powodowej i nie miała wpływu na właściwe funkcjonowanie przedsiębiorstwa spółki. Tym bardziej , że działa ona na takim rynku usług , który nie jest rynkiem otwartym , bo dostarczając wodę mieszkańcom (…) i zapewniając odprowadzanie ścieków nie musi pozyskiwać klientów w sposób dla którego niezbędna jest dobra reputacja. Przekazana przez niego informacja nie była skierowana do licznego grona odbiorców wobec tego , że została skierowana do (…) , sprawującego nadzór właścicielski nad strona powodową. Wykorzystał przy tym --- STRONA 4 --- obowiązującą drogę służbową. Argumentował nadto , że zawarte w niej określenia o „ ustawieniu przetargu „ oraz istnieniu przy wyłanianiu wykonawcy „ podłoża korupcyjnego „ wynikają z wieloletnich jego obserwacji związanych z wykonywanym przez niego zawodem. Miał zatem podstawę do oceny ,że stawiane zarzuty są trafne. Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2012r Sąd Okręgowy … : - zobowiązał pozwanego do złożenia pisemnego oświadczenia następującej treści : „ Ja niżej podpisany (…) wyrażam ubolewanie i przepraszam (…) we (…) za wysłanie do (…) nieprawdziwej wiadomości mailowej , jakoby Spółka ta podejmowała działania niezgodne z prawem w ramach prowadzonego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego pod nazwą „ (…) - Etap II „ , czy naruszyłem jej dobre imię” Sąd zobowiązał pozwanego do przekazania tekstu tego oświadczenia stronie powodowej oraz (…) . - w pozostałym zakresie powództwo zostało oddalone, a nadto pozwany został obciążony na rzecz powódki kwotą 1 210 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd Okręgowy ustalił następującej fakty istotne dla rozstrzygnięcia : W dniu 27 stycznia 2010r pozwany za pośrednictwem poczty elektronicznej wysłał na adres (…) informacje adresowaną do (…) . Jej nagłówek brzmiał : „Pilne . Dotyczy problemów z (…) ” Proszę doręczyć (…) „ W jej treści wskazał m. in , że „ jako arbiter otrzymał propozycje rozstrzygnięcia sporu pomiędzy firmą wykonawczą a inwestorem w przypadku dwóch realizowanych obecnie we (…) kontraktów budowlanych. W jednym przypadku /inwestor (…) / spór ma wyraźne podłoże korupcyjne. Bezpośrednich dowodów korupcji / zdjęcia , kwoty , --- STRONA 5 --- daty osoby , daty / brak, ale dokumenty świadczą o tzw. ustawianiu przetargu. „ W dalszej części informacji (…) wskazywał , że „ „ … lepszym rozwiązaniem będzie załatwienie sprawy wewnętrznie niż nieuchronne jej upublicznienie przez skierowanie do arbitrażu , a z wystawienia swojej kandydatury arbitra zrezygnował na rzecz prowadzenia spraw po stronie wykonawcy „ W końcowej jej części podał swoje dane personalne i adres poczty mailowej. Informacje o przetargu i jego przedmiocie pozwany czerpał ze stron internetowych, nie był związany z którakolwiek z firm , które ubiegały się o uzyskanie tego zamówienia. Formułując informację kierował się poczuciem obowiązku społecznego. Chciał jedynie uzyskać w ten sposób weryfikację stawianych przez siebie zarzutów, pomijając przy tym zarząd strony powodowej. Jak ustala także Sąd , pozwany liczył się z tym , że informacja ta nie dotrze bezpośrednio do (…) . Mimo , że powołał się na swoją funkcję arbitra nigdy jej nie pełnił nie był i nie jest także wpisany na listę biegłych sądowych czy mediatorów. Opisana wiadomość dotarła do kancelarii ogólnej (…) we (…) i została przekazana do biura (…) . (…) o jej treści powiadomił przewodniczącą Rady Nadzorczej powodowej spółki , zobowiązując do złożenia wyjaśnień jak również zlecił kontrolę wewnętrzną sposobu przeprowadzenia postępowania przetargowego. Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na wykonanie zadania inwestycyjnego pod nazwą „ (…) - etap II” było przeprowadzone wspólnie przez stronę powodową i (…) . Zgodnie porozumieniem organizatorów podmiotem upoważnionym do wyboru wykonawcy oraz zawarcia z nim umowy był (…) . Na podstawie wyników postępowania --- STRONA 6 --- przetargowego wybranym wykonawcą okazało się być konsorcjum realizacyjne reprezentowane przez (…) we (…) . Zlecona przez (…) kontrola została przeprowadzona przez pracowników wydziału Kontroli (…) i miała miejsce w dniach od 31 marca do 9 kwietnia 2010r. Miała charakter kontroli doraźnej i wobec zarzutów zawartych w informacji (…) odbyła się niezwłocznie, mając za przedmiot przede wszystkim weryfikacje ich zasadności. Jej ustalenia zarzutów tych nie potwierdziły. Z dalszych ustaleń Sądu Okręgowego wynika , że działanie (…) nie spowodowało bezpośrednich , negatywnych skutków dla działalności pozwanej w postaci zerwania współpracy przez jej kontrahentów , nie zrodziło też dodatkowych uwag krytycznych ze strony mieszkańców korzystających z usług spółki. Wiadomość autorstwa pozwanego nie dotarła do szerszej opinii publicznej. Rozważania prawne rozpoczął Sąd I instancji od przedstawienia podstaw normatywnych na jakich osoba prawna może ubiegać się o ochronę swoich dóbr osobistych w tym w szczególności swojego dobrego imienia - renomy , która jest jej niezbędna dla właściwego funkcjonowania na rynku. Dokonując ich wykładni i przenosząc wnioski z niej płynące na grunt poczynionych ustaleń faktycznych , uznał roszczenie restytucyjne strony pozwanej wobec pozwanego , wywodzone z naruszenia jej dobrego imienia za usprawiedliwione. Wyraził przy tym zapatrywanie , że czynienie zarzutu powodowej spółce , że jest organizatorem przetargu który miał być ‘ „ustawiony „ , a zaistniały spór pomiędzy wykonawcą a inwestorem [ przy czym ze wskazaniem na powódkę jako jednego z nich ] ma podłoże korupcyjne, stanowi tego rodzaju naruszenie dobrego imienia (…) . Oto bowiem żaden z tych zarzutów nie był zarzutem prawdziwym , a równocześnie --- STRONA 7 --- podważał on wizerunek powódki jako uczciwego przedsiębiorcy szczególnie w oczach (…) i Pracowników (…) . Zadaniem Sądu I instancji (…) nie zdołał w postępowaniu rozpoznawczym wykazać , iż jego zachowanie nie było bezprawne w tym w szczególności by działał w usprawiedliwionym interesie społecznym. Zaniechał przy tym z jednej strony - na etapie przygotowania danych do sformułowania informacji z dnia 27 stycznia 2010r sprawdzenia we własnym zakresie tego czy jego przypuszczenia mogą mieć rzeczywistą podstawę faktyczną , a z drugiej nie zabiegał o ich weryfikację w przedsiębiorstwie spółki , którą zamierzał oskarżyć w korespondencji do (…) . Zatem w ocenie Sądu gdyby nawet aprobować troskę pozwanego o sposób prowadzenia procedur przetargowych to chęć weryfikacji swoich przypuszczeń , wyraził on w sposób obiektywnie niewłaściwy, godzący w dobre imię adresatki nieprawdziwych zarzutów. Sąd Okręgowy uznał - oddalając żądanie zobowiązania (…) do dokonania świadczenia na cel społeczny , że samo złożenie oświadczenia o treści wskazanej w pkt I sentencji orzeczenia będzie wystarczającym środkiem służącym do odwrócenia skutków dokonanego naruszenia , szczególnie , że nie przyniosło ono dla strony nim domkniętej negatywnej reakcji społecznej jak również nie miało wpływu na jej relacje z kontrahentami na rynku usług. Podstawą orzeczenia o kosztach procesu była norma art. 98 §1 kpc i wynikająca z niej- dla rozkładu obowiązku wzajemnego ich zwrotu przez strony zasada odpowiedzialności za wynik procesu. Apelację od tego wyroku złożył tylko pozwany (…) , domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości. --- STRONA 8 --- Środek odwoławczy nie został oparty na wyraźnie przez apelującego określonych zarzutach ale motywy na jakie powołał się jego autor dają podstawę do wniosku , że w istocie swojej negacja orzeczenia Sądu I instancji sprowadza się do kwestionowania oceny prawnej roszczenia strony powodowej albowiem zdaniem pozwanego dowody zgromadzone w sprawie dawały podstawę do dokonania oceny odmiennej , prowadzącej do konstatacji , że swoim działaniem nie naruszył on dobra osobistego pozwanej w postaci dobrego imienia. W pierwszej kolejności apelant akcentował , ze zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez Sąd Okręgowy informacja jaka powód przesłał w dniu 27 stycznia 2010r do (…) we (…) , a której adresatem był (…) nie miała wpływu na sposób dalszego funkcjonowania spółki , wobec czego nie doznała ona żadnych negatywnych konsekwencji mającego nastąpić w ocenie Sądu naruszenia jej dobrego imienia. Po wtóre informacja ta była skierowana do (…) jako najwyższego organu podmiotu korporacyjnego jakim jest pozwana , wobec czego nie było zamiarem apelującego rozpowszechnienie tej informacji , co samo przez się wyklucza - w jego ocenie bezprawność jego zachowania. Nie ma przy tym znaczenia , że mogły się z nią zapoznać faktycznie inne osoby spoza grona pracowników urzędu miejskiego , skoro była to konsekwencja nie objęta zamiarem autora apelacji. Ponadto przeciwko temu , iż zachowanie (…) nie było bezprawne przemawia jego zdaniem to , że wbrew zapatrywaniu Sądu powodowa spółka nie cieszyła się uprzednio dobrą opinią , którą miała naruszyć dopiero informacja przekazana przez niego (…) . O jej uprzednim braku miały świadczyć fakty prowadzenia przeciwko pracownikom pozwanej postępowań w związku z zarzutami korupcyjnymi , o czym informowała prasa, a na które powoływał się apelant podczas postępowania rozpoznawczego. --- STRONA 9 --- Jego zdaniem ponadto informacje jakie zawarł w będącym źródłem roszczeń powódki dokumencie były prawdziwe , gdyż dokumenty jakimi dysponował świadczyły , ze podczas wyłaniania wykonawcy zadania inwestycyjnego o które w sprawie chodzi doszło do naruszenia przepisów ustawy o zamówieniach publicznych , a strona powodowa miała zamiar wymuszania na wykonawcy dokonania zamówienia materiałów niezbędnych w procesie wykonawczym u określonego ich producenta [poprzez wskazanie takich ich parametrów technicznych , które mógł tylko on spełnić ] Akcentował ponadto , że wiedza o pojawiających się nieprawidłowościach przy prowadzeniu procedur przetargowych , jest wiedzą powszechną z której wynikała potrzeba jego reakcji - w tej formie jaką wybrał- by spowodować bardziej szczegółowe sprawdzenie jego przypuszczeń , dotyczących tego konkretnego przetargu. Tak wyrażona forma zainteresowania , podjęta w interesie społecznym uzasadnia uznanie , że jego działanie było działaniem dozwolonym , mieszczącym się w granicach prawa. Pozwany ponadto zaprzeczył by w informacji z 27 stycznia 2010r zawarł zarzut korupcji albowiem wskazywał w nim jedynie na „ podłoże korupcyjne „ będące konsekwencją „ ustawienia przetargu” . W odpowiedzi na apelację strona powodowa domagała się jej oddalania jako pozbawionej uzasadnionych podstaw oraz obciążenia pozwanego kosztami postępowania apelacyjnego. W uzasadnieniu swojego stanowiska procesowego powodowa spółka odwołała się do tych samych argumentów , jakimi posługiwała się w postępowaniu przed Sądem Okręgowym , akceptując w pełni tak ustalenia faktyczne jak i ocenę prawną jej roszczenia dokonaną przez Sąd Okręgowy. --- STRONA 10 --- Rozpoznając apelację Sad Apelacyjny rozważył : Środek odwoławczy (…) nie jest uzasadniony i podlega oddaleniu. Na wstępie należy wskazać , że objęcie przez apelującego jego zakresem całości orzeczenia Sądu I instancji spowodowało , że w jego granicach znalazło się także rozstrzygniecie oddalające żądanie strony powodowej zobowiązania pozwanego do spełnienia świadczenia na cel społeczny. Pozwany nie ma w tej części interesu prawnego w zaskarżeniu wyroku poddanego kontroli instancyjnej , wobec tego w tym zakresie z tej właśnie przyczyny , jego apelacja podlegała oddaleniu. Jak wskazano w poprzedniej części uzasadnienia , przy braku wyraźnego sformułowania zarzutów apelacyjnych, motywy jakimi (…) posłużył się w środku odwoławczym dają podstawę do stwierdzenia , że w istocie swojej podważa on sposób w jaki Sąd I instancji zastosował prawo materialne , gdyż w jego ocenie fakty istotne dla rozstrzygnięcia nie dawały podstaw do wyrażenia oceny prawnej, iż jego zachowanie naruszało dobre imię strony powodowej. Analiza konstrukcji uzasadnienia środka odwoławczego usprawiedliwia wniosek , że podważając ocenę prawną roszczeń strony powodowej , (…) przedstawił własny - w jego ocenie właściwy i odpowiadający rzeczywistości - ciąg faktów doniosłych dla rozstrzygnięcia , który miał być uzasadnieniem dla wyrażenia oceny przeciwnej niż ta jaką sformułował Sąd I instancji , co do tego , że jego działanie było naruszeniem dobrego imienia spółki. Z faktów powołanych przez pozwanego wynikać bowiem miało , że jego zachowanie nie miało cech bezprawności. Informacja przekazana przezeń w dniu 27 stycznia 2010r , której adresatem był (…) była po pierwsze informacją prawdziwą , po --- STRONA 11 --- drugie interwencja (…) była podjęta w uzasadnionym interesie społecznym , która po trzecie nie upubliczniona, nie spowodowała negatywnych konsekwencji dla spółki w jej relacjach z kontrahentami na rynku. Tego rodzaju sposób krytyki orzeczenia Sądu I instancji , przy braku jednoznacznie wskazanych w apelacji zarzutów procesowych wymierzonych w sposób ustalenia przez Sąd I instancji faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, ich kompletności oraz niesprzeczności nie może odnieść zamierzonego skutku. Dla jej skuteczności bowiem nie wystarcza, jak czyni to pozwany , przeciwstawić ustaleniom poczynionym przez Sąd własnego , mającego mieć miejsce ciągu zdarzeń ale należy wskazać dlaczego negowane ustalenia nie są trafne czy niepełne lub wewnętrznie sprzeczne, a zarazem opierają się na źródłach dowodowych , które nie zostały ocenione w zgodzie zasadami o jakich mowa w art. 233 §1 kpc. Dodatkowo przeciwko stanowisku autora apelacji przemawia także to , że motywując swoje stanowisko procesowe w niej zawarte odwołuje się do okoliczności, które nie mają potwierdzenia w materiale dowodowym , co czyni przedstawiony prze niego układ faktów zdarzeń takim , który nie znajduje w nim potwierdzenia. Po pierwsze ani treść ani forma informacji jaką pozwany przekazał drogą elektroniczną do (…) we (…) w dniu 27 stycznia 2010r , adresowanej do (…) nie wskazuje na to, o czym mówi pozwany w apelacji , że kierował ją do (…) jako podmiotu pełniącego funkcję w strukturze organów strony powodowej. Jest to zatem stwierdzenie gołosłowne bo nie poparte żadnym dowodem. Po wtóre taką samą cechę ma depozycja pozwanego mająca prowadzić do wniosku, że twierdzenia o faktach zawarte w tej informacji były prawdziwe , a w szczególności, iż powódka dopuściła się przy --- STRONA 12 --- przygotowaniu i przeprowadzaniu przetargu nieprawidłowości , stanowiących naruszenie przepisów ustawy o zamówieniach publicznych. Przecza temu , nie podważane nota bene przez (…) , ustalenia kontroli przeprowadzonej u powódki w dniach 31 marca – 9 kwietnia 2010r przez pracowników Wydziału Kontroli (…) , działających na polecenie (…) . Po trzecie wbrew temu , co podnosi w motywach apelacji pozwany , Sąd I instancji nie czynił ustaleń dotyczących dobrej czy złej opinii jaką miała się cieszyć spółka przed wysłaniem przezeń spornej informacji. Zagadnieniu temu poświecił natomiast uwagę , dopiero w części uzasadnienia poświęconej ocenie prawnej roszczeń powodowej spółki. Dlatego też poczynione przez Sąd Okręgowy ustalenia faktyczne Sąd II instancji akceptuje i przyjmuje za własne. Wbrew stanowisku apelującego poprawna jest także ocena prawna roszczenia strony powodowej wywodzonego z przepisu art. 23 i 24 §1 kc w zw z art. 43 kodeksu cywilnego. Przepis art. 43 kc wskazuje , że polskie prawo cywilne uznaje istnienie dóbr osobistych osób prawnych , których katalog ma charakter katalogu otwartego. Tym niemniej norma ta , nakazująca stosowanie przepisów o ich ochronie w odniesieniu do osób prawnych jedynie odpowiednio nie zaś wprost wskazuje , że zarówno ten katalog jak i środki , którymi może się ona posłużyć przed bezprawnym zachowaniem naruszyciela , podlegają modyfikacji w porównaniu z tymi, jakie służą innym podmiotom. Uwzględniając różnorodność podmiotów , które maja przymiot osób prawnych tak z uwagi na ich wewnętrzną strukturę jak i zakres działalności pojęcie dóbr osobistych takiej osoby może mieć tylko charakter ogólny , i wedle Sądu Najwyższego są to wartości niemajątkowe , dzięki którym osoba prawna może funkcjonować zgodnie ze swoim zakresem działania. --- STRONA 13 --- / por. bliżej wyrok SN z dnia 14 listopada 1986r , sygn.. II CR 295/86 , publ. OSNC z 19988 nr 2-3 poz. 40 / Ta specyfika osoby prawnej jako podmiotu ubiegającego się o ochronę wobec naruszenia jej dobra / dóbr / osobistych każe uznawać , że przypadku dobra w postaci czci można mówić jedynie o czci w jej aspekcie zewnętrznym - dobrym imieniu osoby prawnej. To dobre imię niejednokrotnie utożsamiane z renomą na rynku, jest związane z opinią jaką o danym podmiocie mają inne osoby w związku z dotychczasową jego działalnością ale również tą , która jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania w przyszłości zgodnie z przyjętym przez władze osoby prawnej profilem działalności. Tak rozumiane dobre imię naruszają wypowiedzi , które wedle obiektywnej oceny przypisują jej niewłaściwe postępowanie , mogące spowodować utratę , lub nawet ograniczenie zakresu zaufania , potrzebnego dla prawidłowego funkcjonowania w zakresie dotąd realizowanych zadań. / por. bliżej wyrok SN z dnia 9 czerwca 2005r , sygn. III CK 622/04 , publ. zbiór Lex nr 180853/ Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej albowiem treść , kontekst , a także wzajemne następstwo sformułowań jakie pozwany zawarł w informacji z dnia 27 stycznia 2010r jednoznacznie wskazywała ,że : - w ramach inwestycji przygotowywanych na terenie (…) związanych z turniejem (…) mają miejsce nieprawidłowości , którym winien przeciwdziałać (…) , którego / uprzednia / tego rodzaju interwencja spowodowała usuniecie skutków tej , która przy budowie stadionu piłkarskiego we (…) - wznoszonego przez tym turniejem , już miała miejsce , --- STRONA 14 --- - jedną z takich inwestycji jest ta przy której współinwestorem jest strona powodowa, - posiadane [ w domyśle przez autora informacji ] dokumenty świadczą , że przetarg w wyniku którego wyłoniono wykonawcę był „ ustawiony „ co świadczy o korupcyjnym podłożu. Analiza treści jaką nadał pozwany tej informacji jednoznacznie wskazuje , że przypisał tym samym (…) we (…) taki sposób postępowania efektem którego jest dopuszczanie przez powódkę do sytuacji w której uczestnicy organizowanych , czy współorganizowanych przez nią przetargów na wykonawstwo inwestycji finansowanych ze środków publicznych , nie mogą liczyć na to , iż to współzawodnictwo z innymi odbędzie się na równych , odpowiadających regułom ustawowym , zasadach. Oto bowiem sposób postępowania pozwanej jest taki , przy którym niejako z góry wiadomo , jaki będzie wynik procedury przetargowej. Co więcej dokumenty , pozostające w dyspozycji pozwanego, dają dostateczną podstawę do stwierdzenia , że taki sposób organizowania przetargów nie jest bezinteresowny po powódki [ jej pracowników i władz korporacyjnych ] , przeciwnie tego rodzaju sposób ich postępowania jest im wynagradzany finansowo w sposób wypełniający znamiona przestępstwa. Nie może budzić wątpliwości , że formułowanie tego rodzaju zarzutów naraziło powódkę na utratę zaufania ze strony nie tylko jej kontrahentów współpracujących z nimi na rynku usług jakie są przez spółkę świadczone, osób fizycznych i prawnych związanych z umowami ze spółką na dostawę wody i odprowadzanie ścieków i wreszcie samego (…) do którego należy bezpośredni nadzór nad jej działalnością operacyjną, chociażby z racji profilu jej działalności gospodarczej , czy też pracowników służb miejskich , którzy z nią stykają się na co dzień. --- STRONA 15 --- O podważeniu tego zaufania spowodowanego zarzutami świadczy z jednej strony bezzwłoczne domaganie się przez (…) wyjaśnień od Przewodniczącej Rady Nadzorczej spółki , a z drugiej wdrożenie przezeń nadzwyczajnej , niezwłocznej kontroli w spółce właśnie w celu ich zweryfikowania Dla oceny tu wyrażonej bez znaczenia pozostaje natomiast to , że po informacji przekazanej przez pozwanego kontrahenci nadal ze spółka współpracowali , a liczba skarg mieszkańców nie uległa zwiększeniu, wobec czego skutki postawienia przez (…) tych zarzutów nie odbiły się dla spółki natywnym echem w szerszej opinii publicznej. Zatem wobec oceny , że działanie pozwanego doprowadziło do naruszenia czci strony powodowej w jej zewnętrznym rozumieniu , pozwany mógłby uwolnić się od odpowiedzialności za jego naruszenie jedynie wówczas, gdyby dowiódł , że jego zachowanie nie miało cech zachowania bezprawnego. Podobnie jak uczynił to Sąd Okręgowy Sąd II instancji ocenia , że (…) nie zdołał tego dowieść. Po pierwsze jego zarzuty zawarte w informacji okazały się nieprawdziwe , czego dowiodły nie podważane przezeń wyniki kontroli w powodowej spółce nakazanej przez (…) . Po wtóre twierdzenia pozwanego , że formułując ją działał w społecznie usprawiedliwionym interesie , pozostały jedynie w sferze jego wewnętrznego przekonania , nie potwierdzonego dowodowo w postępowaniu rozpoznawczym przed Sądem I instancji. O trafności tego stanowiska świadczy to w jaki sposób (…) argumentował za swoim stanowiskiem zawartym w apelacji. Z jednej strony podnosił , że fakty związane z prowadzeniem przetargów w niezgodzie z obowiązującymi przepisami , co samo przez się usprawiedliwia przypuszczenie , że ma ono związek z korupcją, --- STRONA 16 --- przynależą do zakresu wiedzy powszechnie dostępnej każdemu obywatelowi , by następnie twierdzić , że strona powodowa działała , organizując przetarg , w sposób niezgodny z obowiązującym prawem, mimo , że dowód w postaci wyników kontroli wskazywał , iż to wewnętrzne przekonanie (…) nie miało faktycznego usprawiedliwienia. Formułując ocenę swojego zachowania jako pozostającego w granicach prawa, pozwany odwołał się jeszcze do argumentu , że jego celem nie było rozpowszechnianie stawianych w informacji zarzutów , co czyni jego zachowanie legalnym. Ocena taka nie ma dostatecznych podstaw w faktach , które niewadliwie ustalone zostały w sprawie. Nawet gdyby przyjąć , że zamiar taki po stronie pozwanego rzeczywiście nie istniał nie można nie zwrócić uwagi , że sposób w jaki (…) zdecydował się na przekazanie informacji zawierającej zarzuty pozwalał na zapoznanie się z nimi i podmiotem wobec którego są kierowane przez nie- zamknięty krąg osób - , a ich większe , w praktyce nieograniczone grono , co samo przez się wyklucza uznanie za trafny podnoszonego przezeń argumentu. Oto bowiem dla przekazania informacji pozwany wybrał drogę wykorzystania poczty elektronicznej w tym adresu e- mailowego (…) , który jest powszechnie albo to znany albo może być z łatwością poznany przez nieograniczoną liczbę osób /por. k. 11 akt/ Gdyby , jak twierdzi pozwany obecnie, zależało mu na tym , iż by z treścią tej informacji zapoznał się tylko (…) winien wybrać inny sposób jej zakomunikowania tylko temu adresatowi już chociażby poprzez doprowadzenie do osobistej rozmowy z nim. Co więcej z treści zeznań pozwanego wynika , że brał on pod uwagę taką sytuację w której informacja ta w rzeczywistości nie trafi do (…) . Przeczy to --- STRONA 17 --- jego deklarowanemu założeniu (…) że informacja miała trafić tylko do tego adresata. Tym samym trudno uznać , że pozwany nie mógł przewidzieć , że zarzuty wobec spółki zawarte w jego materiale mogą zostać poznane przez szerszy krąg osób niż to pierwotnie nawet zakładał , a zatem , że zostaną w ten sposób rozpowszechnione. Musiał sobie zdawać przy tym sprawę , [ do osiągnięcia tego celu przecież zmierzał], że zarzuty będą analizowane i weryfikowane , a grono osób prowadzących te czynności czy później zapoznających się z ich wynikami nie da się z góry przewidzieć tak, by uznawać , że zarzuty pozwanego nie będą i w ten sposób mogły by rozpowszechnione. Z podanych wyżej przyczyn , wbrew odmiennemu stanowisku apelującego Sąd I instancji stwierdzając naruszenie przez działanie (…) dobrego imienia powódki i uwzględniając wynikające z faktu tego naruszenia roszczenie restytucyjne za zasadne nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego. Dlatego też oparta na odmiennej ocenie apelacja pozwanego , uległa oddaleniu o którym Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 385 kpc. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd II instancji orzekł na podstawie art. 98 §1 kpc , przyjmując jako regułę ich rozkładu pomiędzy stronami zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy. Ponieważ przedmiot zaskarżenia odnosił się w istocie tylko do roszczenia niemajątkowego uwzględnionego przez Sąd Okręgowy , a koszty poniesione celowo przez powódkę ograniczają się do kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem II instancji, kwota obciążająca z tego tytułu pozwanego na rzecz powódki została ustalona na podstawie § 10 ust.1 pkt 2 w zw z § 12 ust.1 pkt 2 Rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb --- STRONA 18 --- Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu z dnia 28 września 2002r [ DzU Nr 163 poz.1349 z późn. zm.]