Postanowienie I ACa 410/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 czerwca 2012r. Sąd Apelacyjny w Łodzi

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 410/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 czerwca 2012r. Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Dorota Ochalska - Gola (spr.) Sędziowie: SSA Bożena Wiklak SSO del. Marta Witoszyńska Protokolant: st. sekr. sądowy Jacek Raciborski po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2012r. w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa A. N. przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w … reprezentowanemu przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa o zadośćuczynienie i zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 14 grudnia 2011r., sygn. akt II C 1087/11 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuję sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Łodzi, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn. akt I ACa 410/12 UZASADNIENIE `I.`f ~ == .llqfl fg., Q _ „.I“\\ »_ ~ V na \× ;rz/\_ v/` › 0 --- STRONA 2 --- Zaskarżonym wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r. Sąd Okręgowy w Łodzi II Wydział Cywilny oddalił powództwo A. N. przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w ... o zapłatę i nie obciążył powoda kosztami zastępstwa procesowego pozwanego. Powyższe rozstrzygnięcie Sąd I instancji oparł na następujących ustaleniach faktycznych: Powód odbywa karę pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w ... W Areszcie prowadzony jest wykaz korespondencji wysyłanej przez więźniów. Funkcjonariusze przyjmują od osadzonych listy, pisma bądź inne przesyłki, które następnie są rejestrowane w dzienniku korespondencyjnym. W dalszej kolejności korespondencja więźniów przekazywana jest na pocztę, która zajmuje się wysyłką do adresatów. Powód sporządził dwa listy skierowane do Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w ... Zgodnie z procedurą powód wręczył oba listy pracownikowi Aresztu Śledczego, w dniach 14 listopada i 20 grudnia 2010 r. i otrzymał stosowne pokwitowania. Korespondencja powoda została odnotowana w dzienniku korespondencyjnym, a następnie wysłana przez Areszt Śledczy drogą pocztową odpowiednio w dniach 17 listopada i 22 grudnia 2010 r. Wobec braku odpowiedzi ze strony Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w ..., powód dnia 6 czerwca 2011 r. złożył skargę do Centralnego Zarządu Służby Więziennej w Warszawie, zarzucając, iż podległe jednostki i inspektoraty służby więziennej lekceważą pisma osadzonych, czego wyrazem jest brak jakiejkolwiek reakcji. Przedmiotowa skarga została przekazana do OISW w Łodzi. W udzielonej odpowiedzi z dnia 4 lipca 2011 r. OISW w Łodzi poinformował, że po przeanalizowaniu urządzeń kancelaryjnych stwierdzono, iż nie odnotowano wpływu korespondencji pochodzącej od powoda. W toku postępowania Sąd I instancji oddalił wszystkie wnioski dowodowe powoda uznając, że zmierzają one do przedłużenia postępowania i są nieprzydatne dla rozstrzygnięcia. Na podstawie tych ustaleń Sąd Okręgowy uznał powództwo za niezasadne. Oceniając dochodzone roszczenie o zadośćuczynienie oparte na art. 23 i 24 k.c. w zw. z art. 448 k.c. Sąd I instancji wskazał, że żadna z przesłanek odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych nie została spełniona. Przede wszystkim powód nie wskazał rodzaju dobra osobistego, podlegającego ochronie. Ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że jego uszczerbek związany jest z tym, że administracja Aresztu Śledczego w bezprawny sposób przetrzymała jego korespondencję, w efekcie czego przygotowane przez niego listy nie trafiły do adresata. Wymienione powyżej przesłanki są uszeregowane w sposób hierarchiczny, co oznacza, że każda z nich jest wprost uwarunkowana istnieniem poprzedniej. Brak dobra osobistego w istocie rzeczy oznacza, że brak materialnego substratu, który by podlegał badaniu i analizie. Sąd Okręgowy zauważył, że jego zadaniem nie jest zastępowanie strony w jej działaniach. To na stronie powodowej ciąży obowiązek sformułowania roszczenia i konkretnych twierdzeń oraz przytoczenia okoliczności na ich poparcie, a więc przede wszystkim wskazania --- STRONA 3 --- naruszonego dobra. Powód w niniejszej sprawie nie sprostał tym wymogom, ponieważ zbyt lakonicznie i nieprecyzyjnie skonstruował przedmiotowe granice powództwa i nie wskazał, jakie jego dobro osobiste zostało naruszone lub zagrożone. Sąd I instancji wyraził przy tym pogląd, że opisana przez powoda sytuacja nie mieści się w dyspozycji art. 23 k.c. W dalszych rozważaniach Sąd Okręgowy alternatywnie przyjął, że nie zostały także spełnione pozostałe kryteria, od których zależy przyznanie ochrony naruszonemu dobru osobistemu. Stronie pozwanej nie można bowiem postawić zarzutu bezprawności działania. Stosownie do art. 102 pkt 11 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90 poz. 557 ze zm.) skazany ma prawo do prowadzenia korespondencji, bez jej cenzurowania, z organami ścigania, wymiaru sprawiedliwości i innymi organami państwowymi, samorządowymi oraz Rzecznikiem Praw Obywatelskich. Zdaniem Sądu I instancji, pozwany Areszt Śledczy umożliwia powodowi korzystanie z tego prawa, o czym świadczą liczne adnotacje w dzienniku korespondencyjnym o przekazywaniu poczcie pism powoda skierowanych do różnych urzędów i instytucji. Według Sądu Okręgowego zgromadzone dowody nie pozwoliły na ustalenie, że przesyłki z dnia 14 listopada i 20 grudnia 2010 r. zostały celowo przetrzymane, bądź też zniszczone. Twierdzenie powoda w tym względzie należy uznać za gołosłowne. W aktach sprawy znajdują się potwierdzenia nadania i odbioru przedmiotowych pism wydawane zgodnie z art. 105 § 7 k.k.w. i § 20 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. Nr 152, poz. 1493). Odmiennej oceny nie uzasadnia treść pisma Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w ..., bowiem to, że wspomniane listy nie zostały odnotowane przy wpływie korespondencji do tego podmiotu, nie oznacza , że przesyłki nie dotarły do adresata. Nie można ponadto wykluczyć tego, że listy zawieruszyły się podczas doręczania przez pocztę. Przy czym powód nie wykazał, aby zwracał się do Poczty Polskiej z reklamacją. Reasumując, Sąd Okręgowy uznał, iż brak podstaw do przypisania pozwanemu naruszenia dóbr osobistych powoda i oddalił powództwo. Apelację od powyższego wyroku wniósł powód, zaskarżając wyrok w części oddalającej powództwo i zarzucając mu rażące naruszenie przepisów prawa w szczególności art. 5 k.p.c. poprzez brak stosownego pouczenia powoda działającego bez profesjonalnego pełnomocnika, błędną i wybiórczą interpretację przepisów art. 23 k.c., brak wszechstronnej oceny zasadności pozwu, a także nieuwzględnienie przepisów art. 32 ust. 2 i art. 41 ust. 4 Konstytucji RP. Apelujący podnosił ponadto, iż w jego ocenie Sąd I instancji uniemożliwił mu przeprowadzenie postępowania dowodowego, które w tej sprawie było konieczne. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz nieobciążanie powoda kosztami procesu. --- STRONA 4 --- Pozwany wniósł o oddalenie apelacji zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja powoda jest zasadna. Analiza argumentów skarżącego i uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy w następstwie przyjęcia błędnego poglądu, iż w procesie o ochronę dóbr osobistych bezwzględnym obowiązkiem powoda jest wskazanie dobra osobistego, które uległo naruszeniu. Przepisy prawa materialnego nie zawierają jednej uniwersalnej definicji dóbr osobistych. Za przeważającą w doktrynie i w orzecznictwie należy uznać koncepcję obiektywną, według której dobra osobiste są wartościami o charakterze niemajątkowym, wiążącymi się z osobowością człowieka, uznanymi powszechnie w społeczeństwie. Dobra osobiste są zatem pojęciem z zakresu prawa, a nie faktów. W przepisie art. 24 § 1 k.c., będącym podstawą prawną roszczenia o ochronę dóbr osobistych, ustanowione zostało domniemanie bezprawności naruszenia dobra osobistego (art. 23 k.c.). Domniemanie to podlega obaleniu przez wykazanie uprawnienia do określonego działania. Kto zatem twierdzi, że naruszono jego dobro osobiste, nie musi wykazywać bezprawności (art. 6 k.c.), nie zwalnia go to jednak od obowiązku wykazania, że do naruszenia (zagrożenia) dobra osobistego faktycznie doszło. Ciężar przytoczenia faktów w tym zakresie spoczywa więc na powodzie, który powinien wywiązać się z niego w zakresie umożliwiającym sądowi sprawdzenie zasadności żądania. Określając w przepisie art. 187 k.p.c. wymagania pozwu, ustawodawca nie wymienia wśród jego warunków obligatoryjnych przytoczenia podstawy prawnej żądania (art. 187 § 1 k.p.c.). Także wśród elementów fakultatywnych, które powód może zamieścić w pozwie zgodnie z art. 187 § 2 k.p.c., nie wskazuje się podstawy prawnej żądania. W myśl rzymskiej zasady da mihi factum dabo tibi ius, ustalenie podstawy prawnej merytorycznego rozstrzygnięcia pozostaje w wyłącznej dyspozycji sądu orzekającego, który ocenia, jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mają fakty przytoczone i wykazane przez powoda. Ich znaczenie podlega ocenie w świetle sformułowania i wykładni właściwej normy prawnej, która w rozpoznawanej sprawie ma być zastosowana. Ta podstawowa zasada znajduje także pełne zastosowanie w sprawach o ochronę dóbr osobistych. Powód dochodzący ochrony dóbr osobistych powinien jedynie dokładnie określić żądanie oraz przytoczyć okoliczności faktyczne dla ich uzasadnienia. Obowiązkiem Sądu jest zaś wskazanie podstawy prawnej roszczenia i w ramach art. 23 k.c. stwierdzenie, jakiego dobra osobistego w istocie dotyczy żądanie ( tak SN w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 września 2010 r. w sprawie IV CSK 87/10, Lex nr 622216). --- STRONA 5 --- W tym miejscu należy podnieść, że o ile objęty zarzutem naruszenia prawa procesowego przepis art. 5 k.p.c. rzeczywiście nakłada na sąd obowiązek udzielenia w razie uzasadnionej potrzeby stronom i uczestnikom postępowania występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych, to jednak w realiach sprawy taka potrzeba nie zaistniała, gdyż przynajmniej w zakresie przytoczenia faktów wskazujących na naruszenie konkretnego dobra osobistego powód wywiązał się w całości z obowiązku wynikającego z art. 6 k.c. w związku z art. 232 k.c. Powód twierdził, że sporządził dwa listy skierowane do Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w ..., które wręczył pracownikowi Aresztu Śledczego i otrzymał stosowne pokwitowania. Korespondencja powoda została odnotowana w dzienniku korespondencyjnym. Wobec braku odpowiedzi ze strony Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w ... na powyższe pisma, powód uzyskał od adresata informację, że nie odnotowano wpływu korespondencji pochodzącej od niego. Wywodząc skutki prawne z faktu niewysłania albo zagubienia jego korespondencji kierowanej do OISW w ..., powód złożył do akt sprawy dowód odebrania przesyłek przez funkcjonariuszy strony pozwanej oraz pismo OISW ... z 4 lipca 2011 r. o braku odnotowania wpływu korespondencji pochodzącej od powoda (k.25). Pozostałe okoliczności faktyczne zamierzał wykazać za pomocą wniosków dowodowych zgłoszonych w pismach procesowych z dnia 15 listopada 2011 r. (k.46) oraz z dnia 7 grudnia 2011 r. (k.55). W rezultacie należy przyjąć, że nie było obowiązkiem powoda wskazanie konkretnego dobra osobistego, podlegającego ochronie, tym bardziej, że katalog z art. 23 k.c. ma charakter otwarty. Ubocznie należy wskazać, że powód pozbawiony wolności działał w sprawie bez pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego. Przytoczone w pozwie, a także w dalszych pismach, okoliczności faktyczne uzasadniające żądanie ochrony dóbr osobistych (art. 24 k.c.) poprzez zasądzenie odpowiedniej kwoty pieniężnej tytułem zadośćuczynienia (art. 448 k.c.), pozwalały sądowi orzekającemu na zrekonstruowanie dobra osobistego, które działaniem strony pozwanej miało zostać naruszone. Podnieść należy, że poza przepisem art. 23 k.c., który określa takie dobra osobiste jak zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, także Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483) w kilku przepisach reguluje problematykę dóbr osobistych. Taki charakter ma norma art. 49 Konstytucji , która gwarantuje wolność i ochronę tajemnicy komunikowania się. Ich ograniczenie może nastąpić jedynie w przypadkach określonych w ustawie i w sposób w niej określony. W wyroku z dnia 24 września 2010 r. w sprawie IV CSK 87/10 (LEX nr 622216), który zapadł w identycznym jak w niniejszej sprawie stanie faktycznym, Sąd Najwyższy stwierdził, że wolność komunikowania się jest jedną z konsekwencji szeroko rozumianej wolności --- STRONA 6 --- obywatelskiej i osobistej, obejmującej wszystkie formy porozumiewania się między ludźmi, natomiast tajemnica korespondencji jest pojęciem znacznie węższym, związanym przede wszystkim z prawem każdego człowieka do poszanowania jego życia prywatnego, jego prawa do zachowania w tajemnicy treści przekazu kierowanego do innych osób lub instytucji. Przepis art. 49 Konstytucji zapewnia prawo i wolność komunikowania się oraz ochronę tajemnicy korespondencji, a więc dotyczy w istocie dwóch praw i wolności ściśle ze sobą powiązanych i objętych często w literaturze jednym terminem „prawo komunikowania się”. Podkreślić jednak należy, że wolność komunikowania się jest jedną z konsekwencji szeroko rozumianej wolności obywatelskiej i osobistej, obejmującej wszystkie formy porozumiewania się między ludźmi, natomiast tajemnica korespondencji jest pojęciem znacznie węższym, związanym przede wszystkim z prawem każdego człowieka do poszanowania jego życia prywatnego, jego prawa do zachowania w tajemnicy treści przekazu kierowanego do innych osób lub instytucji. Odzwierciedla to treść art. 8 ust. 1 Europejskiej Karty Praw Człowieka i Obywatela, łączącego prawo do poszanowania korespondencji z prawem do poszanowania życia prywatnego, rodzinnego oraz mieszkania. W kontekście wskazanych wyżej przepisów Konstytucji i Europejskiej Karty Praw Człowieka i Obywatela należy rozumieć użyte w art. 23 k.c. pojęcia odnoszące się do dóbr osobistych: wolności i tajemnicy korespondencji. Dobrem osobistym wynikającym z prawa do wolności osobistej i obywatelskiej jest szeroko rozumiane prawo do porozumiewania się (komunikowania) z innymi przy użyciu różnych form komunikacji, także listownej. Prawo to może być ograniczone w drodze ustawy, co dotyczy między innymi osób pozbawionych wolności. Jednak w granicach, w jakich zostało im przyznane, nikt nie może go naruszać, w szczególności przez uniemożliwienie dotarcia korespondencji do adresata, w tym niszczenie korespondencji, przywłaszczenie jej czy stworzenie lub tolerowanie przez administrację zakładu karnego warunków sprzyjających ginięciu korespondencji i nie zapewnienie odpowiednich procedur kontrolujących wysłanie jej z zakładu karnego do adresata, co jest obowiązkiem administracji sprawującej pieczę nad korespondencją osób osadzonych w zakładzie karnym, od chwili przekazania przez nie przesyłki funkcjonariuszowi zakładu, do chwili wysłania jej poza zakład. Jeżeli doszło do zaniedbań w tym zakresie i uniemożliwienia dotarcia korespondencji do adresata, może to oznaczać w konkretnych okolicznościach faktycznych naruszenie dobra osobistego, w rozumieniu art. 23 i art. 24 k.c. Wszystkie te argumenty pozwalają na wyprowadzenie wniosku, że istnieje dobro osobiste w postaci szeroko rozumianego prawa do komunikowania się oraz że dobro to przysługuje powodowi w granicach dopuszczonych w stosunku do osoby odbywającej karę pozbawienia wolności. Okoliczności faktyczne sprawy wskazują też na to, że potencjalnie mogło dojść do naruszenia tak zdefiniowanego dobra w wyniku zachowania strony pozwanej. --- STRONA 7 --- Apelujący trafnie także wywodzi, iż na skutek wadliwej decyzji procesowej Sądu I instancji o oddaleniu wszystkich wniosków dowodowych, w istocie pozbawiony został możliwości wykazania podstawy faktycznej żądania. Przede wszystkim wskazać należy, że oddalenie wniosków dowodowych powoda z powołaniem się na okoliczność, że zmierzały one do przedłużenia postępowania i były nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy, nie miało dostatecznego oparcia w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 217 § 1 i 2 k.p.c., strona może aż do zamknięcia rozprawy przytaczać okoliczności faktyczne i dowody na uzasadnienie swych wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej, z zastrzeżeniem niekorzystnych skutków, jakie według przepisów niniejszego kodeksu mogą dla niej wyniknąć z działania na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń przewodniczącego i postanowień sądu. Sąd pominie środki dowodowe, jeżeli okoliczności sporne zostały już dostatecznie wyjaśnione lub jeżeli strona powołuje dowody jedynie dla zwłoki. W orzecznictwie podnosi się, że przepis art. 217 § 2 k.p.c. należy interpretować łącznie z art. 227 k.p.c., według którego przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie. Jeżeli więc strona składa wnioski dowodowe zmierzające do ustalenia faktów niemających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, to należy to uznać za działanie zmierzające jedynie do zwłoki postępowania (postanowienie SN z 3 września 2008 r., I UK 91/08, LEX nr 785520). W rozpoznawanej sprawie zawnioskowane przez powoda dowody zmierzały do wykazania, że strona pozwana jest odpowiedzialna za zagubienie jego przesyłek listowych kierowanych do OISW w Łodzi, w czym powód upatrywał naruszenia jego dóbr osobistych w postaci szeroko rozumianej wolności komunikowania się. Przy uwzględnieniu, że obowiązkiem Sądu było odczytanie z twierdzeń pozwu dobra osobistego będącego przedmiotem ochrony, a okoliczności faktyczne przytoczone przez powoda w pozwie dla uzasadnienia dochodzonego roszczenia umożliwiały w pełni konkretyzację tego dobra, wnioski dowodowe powoda - wbrew stanowisku Sądu I instancji - zmierzały jednak do ustalenia faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia i nie mogły być ocenione jako zmierzające do przedłużenia postępowania. Należy przy tym przypomnieć, że dostatecznej podstawy dla oddalenia wniosków dowodowych nie stanowi okoliczność, iż w przekonaniu Sądu dotychczas zebrane w sprawie dowody pozwalają na wyprowadzenie ustaleń faktycznych odmiennych od twierdzeń strony korzystającej z inicjatywy dowodowej. Tym samym w rozpatrywanej sprawie podstawy dla oddalenia wszystkich wniosków dowodowych powoda nie sposób było wyprowadzić z dowodu w postaci załączonego do akt dziennika korespondencji, tym bardziej, że dokument ten nie ma charakteru dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 244 k.p.c. Przedstawione rozważania prowadzą do wniosku, że Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy , a dodatkowo - wskutek wadliwej decyzji procesowej - uchylił się od przeprowadzenia wymaganego postępowania dowodowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd --- STRONA 8 --- Apelacyjny na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, pozostawiając temu Sądowi na zasadzie art. 108 § 2 k.p.c. rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. W toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd I instancji przeprowadzi postępowanie dowodowe i ustali na podstawie zawnioskowanych przez strony dowodów, z jakich przyczyn przesyłki z dnia 14 listopada i 20 grudnia 2010 r. nie dotarły do adresata, tj. OISW w ... Szczególnej ocenie, pod kątem mocy dowodowej i wiarygodności, Sąd podda dowód z dziennika korespondencji załączonego do akt sprawy, z uwzględnieniem indywidualnych cech tego dowodu, który nie stanowi dokumentu urzędowego. Nie jest to też dowód z dokumentu prywatnego (art. 245 k.p.c.), jako że brak jest podpisu pod oświadczeniami o wpływie i załatwieniu korespondencji (są wskazane tylko imiona i nazwiska nadawców oraz nazwy adresatów). Sąd przeprowadzi analizę wpisów w tym dzienniku dla ustalenia, czy jest on prowadzony rzetelnie, z zachowaniem chronologii, bez poprawek, itp. Zabieg ten pozwoli na przesądzenie, czy zapisy w dzienniku korespondencji odzwierciedlają rzeczywisty obraz rzeczy i czy mogą być podstawą prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie. W kontekście twierdzeń strony pozwanej, że listy urzędowe powoda zostały wysłane drogą pocztową, według ogólnych zasad listem zwykłym, Sąd ponownie przeanalizuje możliwość zgłoszenia przez powoda reklamacji dotyczącej zaginięcia przesyłki z uwzględnieniem przepisu art. 61 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188) i Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 13 października 2003 r. w sprawie reklamacji powszechnej usługi pocztowej w zakresie przesyłki rejestrowanej i przekazu pocztowego Dz. U. Nr 183, poz.1795), które przewidują prawo wniesienia reklamacji jedynie w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania powszechnej usługi pocztowej w zakresie przesyłki rejestrowanej i przekazu pocztowego. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 20 prawa pocztowego, przesyłka rejestrowana w rozumieniu ustawy to przesyłka przyjęta za pokwitowaniem przyjęcia i doręczana za pokwitowaniem odbioru. Po rozpytaniu strony pozwanej i z wykorzystaniem dostępnych środków dowodowych Sąd wreszcie ustali, czy wszystkie listy urzędowe składane przez tymczasowo aresztowanych, są, jak to ustalił Sąd Okręgowy wyłącznie na postawie twierdzeń strony pozwanej, wysłane drogą pocztową, skoro Areszt Śledczy w ... i Okręgowy Inspektorat Służby Więziennej w ..., który był adresatem zaginionych przesyłek powoda, mają ten sam adres: ul. Smutna 21. Dopiero przeprowadzenie tych wszystkich czynności pozwoli na ustalenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego powoda rozumianego jako ingerencja w sferę przeżyć psychicznych człowieka związanych z wolnością komunikowania się, przy czym istotne dla takiej oceny będzie także to, jaka była zawartość przesyłek z dnia 14 listopada i 20 grudnia 2010 r. kierowanych do OISW w ... Pozytywne przesądzenie tych kontrowersji otworzy drogę do badania okoliczności przedstawionych przez stronę pozwaną dla podważenia --- STRONA 9 --- domniemania bezprawności swego działania, a w dalszej kolejności przesłanek zastosowania środków ochrony dóbr osobistych o charakterze majątkowym.