Teza / krótkie omówienie
zapłatę
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I ACa 40/07 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2007 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA – Maria Rodatus Sędzia SA – Zbigniew Cendrowski (spr.) Sędzia SO (del.) – Ewa Malinowska Protokolant: – sekr. sąd. Agnieszka Twardo po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2007 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (…) Spółki z o.o. z siedzibą w W. przeciwko (…) Spółce z o.o. z siedzibą w S., J. P., A. P. i D. Z. o zapłatę na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r. sygn. akt I C 2501/04 oddala apelację i zasądza solidarnie od pozwanych na rzecz powoda 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. 1%' ,, A1* fźłfišß W I'
--- STRONA 2 ---
2 U Z A S A D N I E N I E Powód (…) Spółka z o.o. z siedzibą w W. w pozwie z dnia 18 września 2003 r. wnosił o orzeczenie nakazem zapłaty, że pozwani „(…)” Spółka z o.o. z siedzibą w S., J. P., A. P. i D. Z. mają zapłacić powodowi solidarnie kwotę 53.187,05 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. W dniu 20 listopada 2003 roku Sąd Okręgowy w Warszawie wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, zasądzając od „(…)” Spółki z o.o., J. P., A. P. i D. Z. solidarnie kwotę 53.167,05 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. W dniu 10 grudnia 2003 r. pozwani złożyli zarzuty od nakazu zapłaty. Wyrokiem z dnia 1 marca 2005 r. Sąd Okręgowy w Warszawie utrzymał w mocy nakaz zapłaty z dnia 20 listopada 2003 r., nieuiszczony wpis sądowy przejął na rachunek Skarbu Państwa. Powyższy wyrok zapadł po dokonaniu przez Sąd Okręgowy następujących ustaleń faktycznych i rozważań prawnych: W dniu 12 kwietnia 2001 r. powód (…) Spółka z o.o. w W. jako Leasingodawca zawarł z pozwanym „(…)” Spółką z o.o. w S. jako Leasingobiorcą umowę leasingu nr (…). Powód zakupił wskazany przez pozwanego pojazd i przekazał pozwanemu w użytkowanie przedmiot leasingu-samochód ciężarowy R. na czas oznaczony - 36 miesięcy, w zamian za umówione raty leasingowe zgodnie z ogólnymi warunkami leasingu stanowiącymi integralną część umowy. Jako zabezpieczenie przedmiotowej umowy leasingu przyjęto weksel in blanco wystawiony przez pozwanego „(…)” Spółkę z o.o. i poręczony przez pozwanych J. P., A. P. i
--- STRONA 3 ---
3 D. Z. W deklaracji wekslowej pozwani oświadczyli, iż w razie nieuiszczenia przez nich jakichkolwiek należności strona powodowa będzie miała prawo wypełnić weksel na sumę odpowiadającą zobowiązaniom pozwanych z umowy leasingu. Zgodnie z art. 17 ust. 2 Ogólnych Warunków Leasingu z uwagi na fakt, iż pozwany nie wywiązywał się z obowiązku zapłaty rat leasingowych strona powodowa pismem z dnia 1 lipca 2002 r. wypowiedziała umowę leasingu (…) przedstawiając pozwanym rozliczenie umowy oraz wzywając ich do natychmiastowego zwrotu przedmiotów leasingu, tj. samochodu ciężarowego R. z zabudową skrzyniową wraz z żurawiem marki H. oraz do uregulowania należności wynikających z w/w rozliczenia. Samochód, o którym mowa został zwrócony i w lipcu 2003 r. zbyty przez powodową Spółkę. W związku z nieuregulowaniem przez pozwanych zadłużenia, powód (…) Spółka z o.o. z siedzibą w W. wypełnił zgodnie z deklaracją wekslową weksel in blanco na kwotę 53.167,05 zł zawiadamiając o tym wystawcę weksla - „(…)” Spółkę z o.o. z siedzibą w S. oraz poręczycieli J. P., A. P. i D. Z. Sąd Okręgowy ustalił, że powód (…) złożył do akt weksel własny, którego wystawcą jest pozwany „(…)” Spółka z o.o. w S., a poręczycielami są pozwani J. P., A. P. i D. Z. Z wystawieniem weksla in blanco wiąże się zawarcie porozumienia między osobą, która złożyła podpis na wekslu w zamiarze zaciągnięcia zobowiązania wekslowego a osobą która ten weksel wręczyła. Zgodnie z treścią art. 32 ustawy prawo wekslowe poręczyciel wekslowy odpowiada tak samo jak ten, za kogo poręczył. W zarzutach od nakazu zapłaty pozwani podnieśli, że powód wypełnił weksel niezgodnie z deklaracją wekslową, a suma wekslowa jest
--- STRONA 4 ---
4 kwotą wyższą niż zadłużenie pozwanego. Ponadto podkreślili, iż sprzedaż przedmiotu leasingu nastąpiła po rażąco niskiej cenie. W ocenie Sądu I instancji zarzuty pozwanych są bezzasadne. Powód wypełnił weksel na kwotę 53.167,05 zł. Podczas gdy w deklaracji wekslowej wskazana została znacznie wyższa - maksymalna kwota wypełnienia weksla, przeliczona wg kursu sprzedaży (…) S.A. z dnia wypełnienia weksla. Tak więc, kwota równowartości złotowej 72.289,00 EURO z deklaracji wekslowej znacząco przekracza kwotę wpisaną na wekslu przez powoda. Za niezasadny uznał Sąd Okręgowy także zarzut sprzedaży pojazdu poniżej ceny rynkowej. Podkreślił, że przedmiotowy pojazd z 2001 r. (o wartości 208.805,95 zł netto) w dacie jego sprzedaży tj. w lipcu 2003 r. traktowany był jako pojazd trzyletni. Cena dla pojazdów z tego rocznika wahała się między 150-170 tysięcy złotych. Zdaniem powoda uzyskana przez niego cena 160 000,00 zł nie odbiegała od cen występujących na rynku. Nawet, gdyby przyjąć, iż powódka sprzedała pojazd za cenę zaniżoną, to ta okoliczność nie miałaby żadnego znaczenia dla wysokości dochodzonego roszczenia. Sąd I instancji podniósł, że powodowa Spółka swoje roszczenie wywodziła z niewywiązania się przez pozwanych z postanowień umownych zawartych między stronami. Warunki i zasady realizacji umowy leasingu zostały szczegółowo ujęte w Ogólnych Warunkach Leasing. Zgodnie z § 1 ogólnych warunków przedmiotem umowy leasingu jest przekazanie leasingobiorcy przez leasingodawcę prawa używania i pobierania pożytków w zamian za zapłatę umówionych rat w ustalonych wysokościach i terminach zapłaty. Powód (…) Spółka z o.o. w W. wypełniając weksel i potem wnosząc pozew o zapłatę domagał się jedynie zasądzenia kwoty 53.167,05 zł, na którą składały się niezapłacone raty leasingowe oraz odsetki ustawowe
--- STRONA 5 ---
5 liczone od terminów wymagalności poszczególnych nieuregulowanych przez pozwanego rat leasingowych. Sąd Okręgowy podniósł, iż istotą umowy zawartej między stronami było korzystanie przez pozwanego „(…)” Spółkę z o.o. w S. z samochodu ciężarowego zakupionego przez powoda. Powód (…) Spółka z o.o. był właścicielem pojazdu przez cały okres trwania przedmiotowej umowy. Pozwany miał jedynie prawo do jej użytkowania, na warunkach podobnych do umowy najmu czy dzierżawy. Zgodnie z treścią art. 709 1 k.c. zawierający umowę leasingu zobowiązani są względem siebie do spełnienia ekwiwalentnych świadczeń. Powód nabył oznaczony pojazd od zbywcy i oddał go pozwanemu do używania i pobierania pożytków, a pozwany obowiązany był do uiszczania w terminie określonych rat i innych opłat. Dlatego też, decyzja o sprzedaży przedmiotu leasingu - samochodu ciężarowego marki R. należała wyłącznie do powoda-właściciela rzeczy. Powód nie miał obowiązku dzielenia się z pozwanymi kwotą uzyskaną ze sprzedaży. Pozwany ad. 1 miał jedynie uprawnienie do korzystania z przedmiotu leasingu podczas trwania umowy. Kwota 53.167,05 zł dochodzona niniejszym pozwem jest opłatą, którą pozwana Spółka z o.o. „(…)” winna uiścić za okres korzystania z przedmiotu leasingu. Umowa leasingu jest umową wzajemną zatem wspomniany pozwany zobowiązany był do ekwiwalentnego świadczenia (art. 487 § 2 k.c.). Sąd Okręgowy, uznając zarzuty pozwanej Spółki za niezasadne, utrzymał w mocy nakaz zapłaty w całości w stosunku do dłużnika głównego jak i poręczycieli. Apelację od powyższego wyroku złożyli pozwani, wnosząc o uchylenie wyroku i oddalenie powództwa w całości albo o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
--- STRONA 6 ---
6 Skarżący zarzucili, że w uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy nie uwzględnił: - podjętych ze strony pozwanego działań jeszcze przed wypowiedzeniem Umowy Leasingu przez powoda, - zastrzeżeń pozwanego dotyczących przyjętego przez powoda sposobu ostatecznego rozliczenia Umowy Leasingu do czego powód był zobowiązany zgodnie z Ogólnymi Warunkami Leasingu stanowiącymi integralną część zawartej z powodem Umowy Leasingu dowód: stosowne pisma pozwanego w tym temacie znajdują się w aktach sprawy. Sąd Apelacyjny ustalił i zważył, co następuje : Apelacja jest nieuzasadniona. Powód dochodzi roszczeń z weksla, którego oryginał złożył wraz z pozwem. Jest poza sporem. że Spółka z o.o. „(…)” wystawiła weksel in blanco, poręczony przez pozostałych pozwanych i że strony zawarły porozumienie wekslowe (deklaracja wekslowa k. 6 akt). W następstwie wypełnienia weksla in blanco zgodnie z porozumieniem powstaje zobowiązanie wekslowe osoby podpisanej na wekslu i o treści określonej w tekście weksla. Abstrakcyjny charakter weksla in blanco ulega osłabieniu, jako że zgodnie z art. 10 Prawa wekslowego dłużnik wekslowy może powoływać się na to, że weksel został wypełniony niezgodnie z porozumieniem wekslowym. Jednakże należy podkreślić, że podniesienie przez dłużnika wekslowego zarzutów ze stosunku podstawowego nie powoduje utraty przez posiadacza weksla formalnej i materialnej legitymacji wekslowej. W dalszym zatem ciągu to na dłużniku wekslowym ciąży obowiązek udowodnienia, że weksel został wypełniony niezgodnie z zawartym
--- STRONA 7 ---
7 porozumieniem (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt V CK 228/04 – OSP 2005/11/130, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2005 r. sygn. akt I CK 173/05 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2006 r. sygn. akt IV CSK 15/05). Sprawa niniejsza została wszczęta przez powoda, wnoszącego o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty i zarzuty od tegoż nakazu wnieśli pozwani. Zgodnie zatem z treścią art. 493 § 1 k.p.c. pozwani winni nie tylko przedstawić zarzuty, ale też wszystkie okoliczności faktyczne i dowody na ich poparcie. Pozwani nie sprostali tak rozumianym obowiązkom dłużnika wekslowego i obowiązkom pozwanych wnoszących zarzuty od nakazu zapłaty. Pozwani w zarzutach zawarli stwierdzenie, że weksel wypełniono na kwotą wyższą, aniżeli rzeczywiste zadłużenie pozwanego. Przedstawili jedynie argumentację, że powód nie przedstawił należytych wyliczeń dotyczących kwoty 32.397,55 EURO. Jest to zarzut niezrozumiały, gdyż nawiązuje on do ostatecznego rozliczenia stanu z umowy leasingu. Z akt sprawy wynika zaś, że powód dochodzi jedynie równowartości niezapłaconych a należnych mu rat leasingowych (na kwotą 49.461.08 zł) oraz 3.705,97 zł odsetek ustawowych od części nieuregulowanych w terminie przez pozwaną Spółkę rat leasingowych. Co więcej – pozwani nie kwestionują tych należności, które wszak są w istocie przedmiotem rozpoznania. Odwołują się oni do ostatecznego rozliczenia – które – nie zostało przeprowadzone i brak jest danych co do tego, czy powód w ogóle będzie dokonywał takowych rozliczeń – określonych w § 17 i § 19 ogólnych warunków leasingu stanowiących integralną część umowy łączącej strony (k. 84 – 91 akt). Takiego też rozliczenia dotyczy (nieudowodniony
--- STRONA 8 ---
8 w zarzutach od nakazu zapłaty)zarzut dotyczący wartości sprzedanego przez powoda samochodu, będącego przedmiotem leasingu. Tylko bowiem wówczas, gdyby powód dochodził pozostałych roszczeń związanych z tzw. „wartością zdyskontowaną” (§ 19 ust. 1 w zw. § 19 ust. 11 ogólnych warunków leasingu) - kwestia wartości przedmiotu leasingu mogłaby mieć znacznie. Pozwani nie wykazali zatem w zarzutach od nakazu zapłaty, że zobowiązanie wekslowe nie istnieje lub istnieje w innej wysokości, niż dochodzona przez powoda. Sąd Apelacyjny podziela też oceną Sądu Okręgowego, że nie uczynili tego w dalszym toku procesu – z przyczyn już omówionych. Z tych względów orzeczono zgodnie z art. 385 k.p.c . mi
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Apelacyjny w Warszawie#I ACa 40/07 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2007 r. Sąd Apelacyjny w Warsz#art. 17 ust. 2 Og#art. 32 ustawy#art. 487 § 2 k.c.#art. 10 Prawa#art. 493 § 1 k.p.c.#art. 385 k.p.c