Wyrok I ACa 339/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 339/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Paweł Rygiel Sędziowie: SSA Maria Kus-Trybek SSA Zbigniew Ducki Protokolant: st.sekr.sądowy Małgorzata Galica po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2011 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa Z D przeciwko Skarbowi Państwa – Zakładowi Karnemu w Pińczowie o zapłatę na skutek apelacji obu stron od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 29 grudnia 2010 r. sygn. akt I C 2585/08 I. oddala apelacje obu stron; II. znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania apelacyjnego; III. przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Kielcach na rzecz adwokat E M z Kancelarii Adwokackiej w, przy ulicy kwotę 6 642zł (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote), w --- STRONA 2 --- tym 1242 zł podatku od towaru i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. --- STRONA 3 --- Sygn.akt l ACa 339/11 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w Kielcach zasądził od pozwanego Skarbu Państwa - Zakładu Karnego w Pińczowie na rzecz powoda Z D kwotę 100.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 29 grudnia 2010r oraz przyznał powodowi rentę w wysokości 500 zł miesięcznie, płatną z góry do 10- go każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności i zasądził kwotę 1.800 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt I) ; oddalił powództwo w pozostałej części (pkt II); nakazał pobrać od powoda z zasądzonego roszczenia kwotę 842,67 zł tytułem częściowego zwrotu wydatków sądowych oraz nakazał pobrać od Zakładu Karnego na rzecz Skarbu Państwa -Sądu Okręgowego w Kielcach kwotę 280,89 zł tytułem częściowego zwrotu wydatków (pkt III i IV) i przyznał pełnomocnikowi powoda z urzędu adw. E M od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Kielcach kwotę 5.400 zł tytułem części wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu (pkt V). Rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych. Powód Z D odbywał karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w Pińczowie od 19 października 2001 roku do 19 lutego 2004 roku. W badaniu wstępnym przy przyjęciu lekarz wpisał „wzrok osłabiony". Dnia 8 kwietnia 2002 roku powód zgłosił się do lekarza więziennego w ambulatorium, skarżąc się na osłabienie wzroku „mroczki przed oczami". W związku z czym został skierowany do konsultacji okulistycznej. Lekarz okulista R U zbadał skazanego i stwierdził „męty w ciałku szklistym" oraz stwierdził, że „obecnie leczenia nie wymaga". Wpis w dokumentacji leczenia powoda - dotyczący tego badania - nie zawiera wyników badania dna oka oraz ciśnienia śródgałkowego. Z D przez następne dwa lata wielokrotnie zgłaszał się do lekarza ogólnego, skarżąc się na różne dolegliwości, miał przeprowadzane specjalistyczne badania, w jego dokumentacji medycznej nie ma jednak zapisu świadczącego o kłopotach ze wzrokiem, co wynika z książki zdrowia skazanego. W dniu 14 stycznia 2004 roku powód zgłosił się do lekarza, który zlecił mu badanie okulistyczne. --- STRONA 4 --- W pozwanym Zakładzie Karnym każdy skazany mógł zgłosić na karteczce wizytę do lekarza. Chętnych do lekarza i na zabiegi wpisywano do książki. W okresie przebywania w Zakładzie Karnym w Pińczowie Z D średnio 2 razy w miesiącu zwracał się do lekarza (zeznania świadka M D, karta 120 i G W, karta 120, 121, książka zdrowia skazanego, karta 51). W dniu 22 stycznia 2004 roku powód skarżył się, że „oczy zachodzą mu mgłą". Lekarz kierownik Zakładu Karnego w Pińczowie W W przepisał mu lek przeciwzapalny, krople Sulfacetamid. W dniu 11 lutego 2004 roku powód został przetransportowany do Zakładu Karnego w Krakowie, gdzie podczas badania podał, że „nie widzi na oko prawe", w związku z czym zlecono badanie okulistyczne i badanie takie zostało przeprowadzone w dniu 18 marca 2004 roku. W jego wyniku rozpoznano u powoda jaskrę oka prawego i w trybie pilnym skierowano go do dalszej diagnostyki na Oddział Okulistyczny Szpitala w Bytomiu. Na oddziale tym przebywał w okresie od 22 marca 2004 roku do 19 kwietnia 2004 roku, z rozpoznaniem - jaskra prawie dokonana oka prawego i prosta oka lewego. Otrzymał leki do obu oczu, zalecono konsultację w miejscu pobytu. Kolejny raz konsultowany był na Oddziale Okulistycznym w Bytomiu. W dniu 13 października 2004 roku stwierdzono spadek ostrości wzroku oka lewego i utrzymujące się ciśnienie wewnątrz-gałkowe oraz wysokie w oku prawym. Lekarz na podstawie wywiadu z powodem wpisał, że pacjent nie stosuje wszystkich leków. Dalsze leczenie i badania przeprowadzono w Zakładzie Karnym, w Krakowie - Nowej Hucie i Trzebini, w którym przebywał. Powód przebywał w Zakładzie Karnym do 2006 roku, opuszczając go „widział bardzo słabo". W dniach od 27 września 2006 roku do 10 października 2006 roku Z D przebywał w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w Sosnowcu, w którym wykonana została operacja jaskrowa oka lewego. Obecnie Zdzisław Drej z powodu jaskry dokonanej obu oczu jest całkowicie niewidomy co potwierdza opinia biegłej lekarza med. Z Ś- G -(karta 54-61). Po opuszczeniu Zakładu Karnego powód Z D zamieszkał z 80-letnią matką. Jest rozwiedziony, ma czworo dorosłych dzieci, z którymi nie utrzymuje kontaktu. Jeszcze przed osadzeniem w Zakładzie Karnym miał orzeczoną niepełnosprawność III grupy z powodu niedowładu ręki, utrzymywał się z renty i dodatkowo pracował w prywatnym zakładzie w Małogoszczy przy obsłudze maszyny („ suwnicy"). --- STRONA 5 --- Z powodu utraty wzroku obecnie wymaga pomocy osób trzecich. Pomocy takiej udziela mu mieszkający na tej samej posesji brat, który dokonuje zakupów, jeździ z nim do lekarzy, matka przygotowuje mu ubranie, gotuje posiłki, sąsiad goli go. Wynajęcie osoby do pomocy w warunkach miejscowych kosztowałoby 500 złotych, według zeznań świadka Z. D, brata powoda (karta 177v). Powód pozostaje pod opieką lekarza okulisty w Katowicach dr R, do której jeździ na wizyty wynajętym samochodem, co kosztuje 200-300 złotych, według zeznań świadka Z. D oraz powoda. Na podstawie opini biegłego Kardiologa Z K - Sąd Okręgowy ustalił, że powód choruje także na nadciśnienie tętnicze umiarkowanego stopnia i miażdżycę tętnic kończyn dolnych. Choroby te powstały bez związku z utratą wzroku (karta 155 oraz 172). Stale przyjmuje leki, na które miesięcznie wydaje około 300 złotych, z czego 150-200 złotych to są koszty leków związanych z leczeniem oczu, zachowaniem gałek ocznych (zeznania powoda i świadka Z. D (karta 86, 87, 177). W ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy przyjął, że lekarz okulista badający powoda w kwietniu 2002 roku popełnił błąd, bowiem nie rozpoznał u niego procesu chorobowego jaskry lub też nie przeprowadził koniecznych badań, w przypadku skarg na osłabienie wzroku, a w szczególności badania dna oka i ciśnienia śródgałkowego. Sugestie strony pozwanej, że badania takie mogły być przeprowadzone, ale wynik nie został zamieszczony w dokumentacji powoda - bowiem były w normie - nie mogą skutecznie podważyć wyżej przedstawionych ustaleń Sądu. Z opinii biegłej okulisty wynika, że lekarz ma obowiązek wpisać wynik przeprowadzonego badania także wówczas, gdy nie stwierdza odchyleń od normy. Nierozpoznanie jaskry u powoda w kwietniu 2002 roku przez lekarza specjalistę zatrudnionego przez Zakład Karny w Pińczowie i nierozpoczęcie wówczas leczenia doprowadziło do utraty wzroku u powoda w prawym oku. W dacie opuszczenia Zakładu Karnego w Pińczowie Z D widział na lewe oko i jakkolwiek jaskra w tym oku była też rozpoznana w 2004 roku. Według opinii biegłej sądowej rozpoczęcie wówczas właściwego leczenia w innym Zakładzie Karnym i specjalistycznych szpitalach mogło uratować wzrok ( opinia biegłej okulistki Z. Ś-G (karta 76v) --- STRONA 6 --- Sąd Okręgowy uznał, że z błędem lekarza w pozwanym Zakładzie Karnym w Pińczowie nie można wiązać całkowitej ślepoty powoda. Konsekwencją błędu lekarza jest utrata wzroku powoda w prawym oku. Nie zachodzi potrzeba badania przyczyn utraty wzroku w drugim oku. Pozwany Skarb Państwa-Zakład Karny w Pińczowie ponosi odpowiedzialność, na mocy art. 417 kc w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2004 roku tj. w dacie popełnienia błędu lekarskiego przez zatrudnionego w Zakładzie Karnym lekarza. Na podstawie art. 445 kc Sąd Okręgowy określił wysokość zadośćuczynienia za utratę wzroku w jednym oku na kwotę 100.000 złotych, a w oparciu o art. 444 § 2 kc przyznał powodowi rentę w wysokości po 500 zł miesięcznie. Sąd I instancji przyjął, że utrata wzroku w jednym oku nie powoduje tak daleko idących skutków, jak całkowita ślepota. Osoba taka może samodzielnie funkcjonować i nie musi korzystać z pomocy osób trzecich. Przed osadzeniem powód nie był zdolny do pracy, utrzymywał się z renty. W toku niniejszego procesu nie udowodnił, że przed osadzeniem dodatkowo pracował i jakie miał ewentualne zarobki. Na podstawie zeznań powoda i świadka Z. D -Sąd I instancji uznał za udowodnione, że w związku z chorobą oczu ponosi on koszty związane z leczeniem zachowawczym gałek ocznych. Powód nie przedstawił rachunków na dowód wysokości opłaty za wizytę u lekarza w Katowicach. Jednakże w piśmie procesowym z dnia 2 grudnia 2009 roku powód wskazał, że opłata ta wynosi 150 złotych (karta 89). Natomiast przesłuchany w charakterze strony zeznał, że płaci specjaliście 300 złotych ( karta 86 odwrót). Na podstawie art. 322 kpc Sąd Okręgowy ocenił miesięczny koszt leczenia i wyjazdu do lekarza na kwotę 500 zł, a koszty opiekuna dla osoby niewidomej w warunkach życia i zamieszkania powoda również na kwotę 500 zł. Mając na względzie zwiększone potrzeby powoda o kwotę 1.000 zł miesięcznie, Sad uznał, że strona pozwana ponosi odpowiedzialność za skutki utraty wzroku w jednym oku. Roszczenie powoda o rentę jest usprawiedliwione do kwoty 500 zł miesięcznie, na mocy art. 444 § 2 kc. Dalej idące żądania pozwu zostały oddalone jako niezasadne. Powyższy wyrok zaskarżyły obydwie strony. Apelacja powoda zaskarża wyrok w części oddalającej powództwo co do kwoty 318.000zł, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości i przyznanie pełnomocnikowi z urzędu kosztów nieopłaconej --- STRONA 7 --- pomocy prawnej udzielonej powodowi w obu instancjach, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu wyrokowi powód zarzucił sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na ograniczeniu odpowiedzialności pozwanego jedynie za utratę wzroku powoda w prawym oku i nie badanie przyczyn utraty wzroku w lewym oku oraz naruszenie art. 233 kpc przez odmowę przyznania wiarygodności zeznaniom powoda w części której zeznał, iż wielokrotnie zgłaszał pozwanemu Zakładowi Karnemu dolegliwości z oczami. Apelacja pozwanego Skarbu Państwa zaskarża wyrok w części uwzględniającej powództwo, domagając się jego zmiany i oddalenia powództwa w całości, za przyznaniem kosztów procesu, według przepisanych norm. Strona pozwana zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie : - art. 417 kc w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2004r w związku z art. 361 § 1 kc oraz art. 444 § 2 i art. 445 § 1 kc poprzez uznanie odpowiedzialności odszkodowawczej strony pozwanej, przy jednoczesnym zaniechaniu prawidłowego ustalenia przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa w zakresie powstania zdarzenia wywołującego szkodę, ustalenie adekwatnego związku przyczynowego przy braku bezprawności zaniechania lekarza, szkody oraz krzywdy ; - art. 429 kc w związku z art. 417 kc poprzez przyjęcie odpowiedzialności Skarbu Państwa za zachowanie funkcjonariusza w osobie lekarza okulisty R U, w sytuacji gdy w dacie zdarzenia wskazanego jako podstawa roszczenia, lekarz ten świadczył usługi samodzielnie w ramach umowy zlecenia. Zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, skarżący upatrywał w naruszeniu przepisów : art. 232 kpc, art. 233 § 1 kpc w związku z art. 6 kc, art. 232 kpc i art. 233 § 1 kpc w związku z art. 286 kpc, art. 322 kpc, i art. 328 § 2 kpc. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Zarzuty apelacji obydwu stron są częściowo usprawiedliwione. Częściowo błędne uzasadnienie orzeczenia nie ma wpływu na wynik rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, bowiem zaskarżony wyrok w ostatecznym wyniku odpowiada prawu. --- STRONA 8 --- Sąd Apelacyjny za prawidłowe uznaje ustalenia Sądu Okręgowego, iż powód utracił wzrok w oku prawym w czasie pobytu w pozwanym Zakładzie Karnym. Dodatkowo ustala na podstawie książki zdrowia aresztowanego, że w marcu 2005 r. niedowidzenie oka lewego wynosiło 30 %. Dowód: adnotacja lekarza Zakładu Karnego w Trzebinii, wpis z dnia 2 i 8 marca 2005 r. w wkładce do książki zdrowia aresztowanego ( k. 51 akt sprawy). Apelacja powoda. 1. Zasadnie powód kwestionuje ocenę skutków doznanego uszczerbku na zdrowiu w czasie pobytu w pozwanym Zakładzie Karnym, a w szczególności ograniczenie odpowiedzialności strony pozwanej do utraty wzroku w jednym oku oraz wysokość należnego mu zadośćuczynienia ustalonego na kwotę 100.000 złotych. W dniu 8 kwietnia 2002 r. powód zgłosił się do lekarza więziennego, skarżąc się na osłabienie wzroku „mroczki przed oczami". Okulista R U ujawnił „męty w ciałku szklistym", stwierdzając jednocześnie, że „obecnie leczenia nie wymaga". W styczniu 2004 r. powód skarżył się lekarzowi więziennemu, że „oczy zachodzą mu mgłą", a w lutym 2004 r. powód już nie widział na oko prawe. W czasie pobytu powoda w Szpitalu Okulistycznym na Oddziale Okulistycznym w Bytomiu w okresie od 22 marca do 19 kwietnia 2004 r. stwierdzono jaskrę dokonaną oka prawego i prostą oka lewego. W 2006 r. powód opuszczając Zakład Karny w Pińczowie widział bardzo słabo na oko lewe. Powyższe ustalenia Sądu I instancji oparte na dokumentacji lekarskiej i opinii biegłego wskazują, iż objawy schorzenia jaskry ujawniły się u powoda w czasie pobytu w pozwanym Zakładzie Karnym zarówno w prawym oku, jak i w lewym oku już w 2002 r. W lutym 2004 r. powód nie widział na prawe oko, zaś na lewe oko bardzo słabo. Z opinii biegłej wynika, że leczenie specjalistyczne jaskry wymaga rozpoczęcia leczenia od chwili jego rozpoznania. Zaniechanie niezwłocznego leczenia u powoda jaskry w pozwanym Zakładzie Karnym doprowadziło do utraty wzroku w prawym oku i pogorszenia wzroku w lewym oku. Mając na względzie pisemną i ustną opinię biegłej sądowej zgodzić się należy z twierdzeniami powoda, że podjęcie leczenia oka prawego, jak i lewego w dacie kiedy powód po raz pierwszy zgłosił dolegliwości z oczami, tj. w kwietniu 2002r pozwoliłoby na uratowanie wzroku powoda w prawym oku, a w lewym oku na --- STRONA 9 --- zatrzymanie rozwijającej się choroby, która w rezultacie doprowadziła do całkowitej ślepoty. Z ustnej opinii biegłej Z Ś-G złożonej na rozprawie wynika, że jaskra rozwija się w różny sposób, nie dając dolegliwości bólowych, nieleczona uszkadza nerw wzrokowy i prowadzi do ślepoty. W 2002 r. jaskra musiała się rozwijać, skoro po dwóch latach powód stracił wzrok. W badaniu z 2002 r. nie ma opisu czy lekarz badał dno oka i na jakiej podstawie stwierdził „męty w ciałku szklistym". Wedle biegłej lekarz zaglądał do dna oka, skoro stwierdził męty w ciele szklistym, a skazany zeznał, że lekarz świecił mu światełkiem w oko. Badanie światełkiem jest jednym z elementów badania dna oka. W 2004 r. była jeszcze możliwość uratowania wzroku powoda w lewym oku, natomiast w prawym nie. Biegła sądowa Z. Ś-G w sposób jednoznaczny wskazała w opinii ustnej, że w 2004r było możliwe utrzymanie stanu chorobowego w lewym oku, przy systematycznym leczeniu zachowawczym (k. 76 i 77 akt sprawy). 2. Nietrafny jest zarzut naruszenia art. 233 kpc przez odmowę przyznania wiarygodności zeznaniom powoda w części, w której zeznał, iż „wielokrotnie zgłaszał pozwanemu dolegliwości z oczami". Skutek w postaci utraty wzroku w oku prawym i pogorszenia wzroku w lewym powstały z powodu zaniechania rozpoczęcia leczenia choroby jaskry przez lekarza okulistę R U nastąpił w lutym 2004 r. Doniosłe zatem znaczenie dla oceny zeznań powoda ma jego zachowanie w okresie od kwietnia 2002 r. do lutego 2004 r. tj. od chwili wystąpienia objawów jaskry do czasu podjęcia specjalistycznego leczenia w pozwanym Zakładzie Karnym i Szpitalu Okulistycznym w Bytomiu. Zeznania wychowawcy G W w pozwanym Zakładzie Karnym, słuchanego w charakterze świadka wskazują, że każdy osadzony, który zgłosi wolę pójścia do lekarza jest kierowany i przyjmowany przez lekarza. Jeśli osadzony zgłasza się z jakimś problemem to dokonuje się zapisów w części akt osobowo-poznawczych osadzonego. Powód nie zgłaszał skarg na nie skierowanie do lekarza okulisty (k. 119-120 akt sprawy). Z analizy dokumentacji lekarskiej i książki zdrowia skazanego przez biegłą sądową również wynika, że po dniu 18 kwietnia 2002 r. do 14 stycznia 2004 r. powód nie zgłaszał dolegliwości ze wzrokiem, takich jak osłabienie wzroku, mroczki przed oczami (pisemna opinia biegłej -k. 56 akt sprawy). Sprzeczne zeznania powoda z dokumentacja lekarską oraz ustaleniami biegłego sądowego nie --- STRONA 10 --- mogą być uznane za wiarygodne. Stąd też chybiony jest zarzut apelacji dotyczący naruszenia art. 233 kpc poprzez częściowo błędną ocenę zeznań powoda. W ocenie Sądu Apelacyjnego opinia biegłej sądowej Z. Ś-G pozwala na przyjęcie odpowiedzialności z art. 417 kc pozwanego Skarbu Państwa - Zakładu Karnego w Pińczowie za utratę wzroku przez powoda w prawym oku, a za pogorszenie wzroku w lewym oku. Zgodzić się należy z twierdzeniami powoda, iż skutki doznanego uszczerbku na zdrowiu w pozwanym Zakładzie Karnym są dotkliwe i nieodwracalne. Aktualnie powód wymaga pomocy osób trzecich. Zgodzić należy się więc z zarzutem apelacji powoda, iż przyznane mu zadośćuczynienie jest zaniżone. W ocenie Sądu Apelacyjnego odpowiednim zadośćuczynieniem w rozumieniu art. 445 kc jest kwota 150.000 złotych - przy uwzględnieniu sytuacji majątkowej powoda przed osadzeniem w pozwanym Zakładzie. Odnosząc się do zarzutu apelacji dotyczącego wysokości przyznanej renty należy wskazać, że zarzuty te są tylko częściowo usprawiedliwione. Twierdzenia powoda w apelacji, iż miesięczny koszt wynajęcia opiekunki wynosi 1500 zł pozostają w sprzeczności z zeznaniami jego brata. Na rozprawie w dniu 21 grudnia 2010 r. brat powoda słuchany w charakterze świadka zeznał, że „za pomoc takiej osobie jak mój brat to miesięcznie trzeba by zapłacić 500 złotych" (k. 177 i 178 akt sprawy). W świetle zeznań powyższego świadka Sąd Apelacyjny aprobuje ustalenia Sądu I instancji, iż koszt pomocy osoby trzeciej w warunkach miejscowych wynosi 500 zł. Natomiast miesięczne wydatki związane z leczeniem zachowawczym gałek ocznych nie zostały wykazane przez powoda. W tej sytuacji procesowej, z powodu braku dostatecznych dowodów określających wydatki na zakup lekarstw związanych z leczeniem schorzenia wzroku i kosztów wizyty lekarskiej oraz dojazdu do lekarza okulisty, Sąd Apelacyjny uznał za usprawiedliwione do kwoty 250 zł na podstawie art. 322 kpc. Wobec czego miesięczne koszty z tytułu zwiększonych potrzeb powoda zostały określone na kwotę 750 zł. Niewątpliwe jest, iż zachowanie lekarza więziennego pracującego w pozwanym Zakładzie Karnym było niewłaściwe, albowiem występujące w kwietniu 2002 r. objawy schorzenia jaskry wymagały niezwłocznego podjęcia leczenia specjalistycznego. Jednakże przy ocenie odpowiedzialności strony pozwanej nie można pominąć niewłaściwego zachowania powoda, a w szczególności braku zgłaszania dolegliwości z oczami, odmowy stosowania się do wszystkich zaleceń --- STRONA 11 --- lekarskich, co zasadnie podnosi apelacja strony pozwanej. Takie niewłaściwe zachowanie uzasadnia przyjęcie przyczynienia się powoda do powstania szkody. Przyczynieniem się poszkodowanego do powstania szkody jest każde jego zachowanie pozostające w normalnym związku przyczynowym ze szkodą, za którą ponosi odpowiedzialność inna osoba. Nieprawidłowości zachowania poszkodowanego stanowią przesłankę, która uzasadnia zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody. W ocenie Sądu Apelacyjnego niewłaściwe zachowanie powoda w procesie leczenia schorzenia jaskry uzasadnia przyjęcie przyczynienia się do powstania szkody w wymiarze 1/3. Uwzględniając przyczynienie się powoda w 1/3 do powstania szkody Sąd Apelacyjny uznał, iż odpowiednim zadośćuczynieniem w rozumieniu art. 445 kc dla powoda jest kwota 100.000 zł. Natomiast na podstawie art. 444 § 2 kc rentę z tytułu zwiększonych potrzeb określił w wysokości po 500 zł miesięcznie. Wskazane powyżej kwoty odpowiadają zasądzonym kwotom przez Sąd I instancji. Z tych przyczyn zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia w ostatecznym wyniku odpowiada prawu, co skutkuje oddaleniem apelacji powoda. Apelacja strony pozwanej. 1. Trafnie zarzuca skarżący Zakład Karny pominięcie przez Sąd I instancji kwestii przyczynienia powoda do powstania szkody poprzez niezgłaszanie jakichkolwiek dolegliwości okulistycznych przez niego w okresie od 18 kwietnia 2002 r. do 16 stycznia 2004 r. mimo wielokrotnych konsultacji lekarskich w wymienionym okresie. Z opinii biegłej sądowej wynika, że podstawą leczenia schorzenia jaskry jest systematyczne zażywanie leków. Ordynator Oddziału Okulistycznego Szpitala Więziennego w Bytomiu stwierdził m.in., że pacjent nie stosuje się do wszystkich zalecanych leków. Zeznania świadków, a w szczególności G W i M D wskazują, że skazani mogli na kartkach zgłaszać wizyty do lekarza, które wpisywane były do książki. Powód takich karteczek nie przedkładał służbie więziennej. Natomiast w czasie podjęcia leczenia specjalistycznego w Szpitalu Okulistycznym w Bytomiu w --- STRONA 12 --- okresie od 20 marca do 19 kwietnia 2004 r. nie stosował się do wszystkich zaleceń lekarskich, a w szczególności nie stosował „wszystkich zaleconych leków". Takie niewłaściwe zachowanie powoda wskazane w ustnej opinii biegłej sądowej Z. Ś-G (k.76 i 77 akt sprawy) daje podstawy do przyjęcia przyczynienia się powoda do powstania doznanej przez niego szkody w pozwanym Zakładzie Karnym, co Sąd Apelacyjny uwzględnił obniżając o 1/3 powodowi należne zadośćuczynienie i rentę. Natomiast zarzuty apelacji zmierzające do wyłączenia odpowiedzialności strony pozwanej za doznaną przez powoda szkodę w czasie pobytu w Zakładzie Karnym nie zasługują na uwzględnienie. Wyrządzenie szkody przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej uzasadnia odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa z art. 417 kc. Dla przyjęcia odpowiedzialności z powołanego przepisu nie ma znaczenia formalny status osoby prawnej będącej sprawcą szkody, lecz charakter i rodzaj podejmowanych przez nią czynności jako związanych z wykonywaniem władzy publicznej. Nie ma też potrzeby ustalania bezpośredniego sprawcy szkody lecz wystarczy ustalenie istnienia związku przyczynowego między wykonywaniem władzy publicznej a szkodą. Ocena zachowania określonej osoby z punktu widzenia jej postępowania jako niezgodnego z prawem nie zwalnia też strony pozwanej z odpowiedzialności odszkodowawczej, bowiem przedmiotem oceny jest zachowanie określonej struktury władzy publicznej. W świetle powyższego okoliczność, że lekarz okulista R U dopuścił się błędu w sztuce lekarskiej przez zaniechanie niezwłocznego rozpoczęcia leczenia schorzenia jaskry, której objawy wystąpiły w kwietniu 2002 r. nie zwalnia strony pozwanej z odpowiedzialności z art. 417 kc za doznany uszczerbek na zdrowiu w postaci utraty wzroku w oku prawym i pogorszenia wzroku w oku lewym. Chybiony jest zarzut naruszenia przepisu art. 429 kc, gdyż przepis ten nie ma w niniejszej sprawie zastosowania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego należy wskazać, iż ustalenia Sądu I instancji w przedmiocie zaniedbań pozwanego Zakładu Karnego w procesie leczenia schorzenia jaskry oparte zostały na dokumentacji medycznej oraz pisemnej i ustnej opinii biegłego sądowego ostatecznie niekwestionowanej przez stronę pozwaną. Stąd też nie zachodziła potrzeba w niniejszej sprawie prowadzenia dalszego postępowania sądowego z dodatkowej opinii innego lekarza sądowego. Przyznanie mocy dowodowej opinii pisemnej i ustnej nie budzi żadnych zastrzeżeń z wskazanych powyżej przyczyn. --- STRONA 13 --- Z przytoczonych wyżej względów apelacje obu stron uległy oddaleniu na podstawie art. 385 kpc. Wobec oddalenia apelacji obydwu stron koszty postępowania apelacyjnego zniesiono wzajemnie między stronami w oparciu o art. 100 kpc. Pełnomocnikowi powoda z urzędu przyznano wynagrodzenie za zastępstwo procesowe w postępowaniu apelacyjnym stosownie do § 2 ust. 3 i § 6 pkt 7 w związku z § 13 ust. 1 pt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ... ( Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze późn. zm.)