Wyrok I ACa 16/12 vi

--- STRONA 1 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Sygn. akt I ACa 16/12 vi" ‘ nwqfi %&@% v‘,=0 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 marca 2012 r. Sad Apelacyjny w Gdafisku — Wydzial I Cywilny w skladzie: Przewodniczacy: SSA Boguslawa Sieruga (spr.) Sedziowie: SA Marek Machnij SA Malgorzata Idasiak—Grodzifiska Protokolant: Staiysta po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2012 r. w Gdafisku na rozprawie sprawy 2 powédztwa Skarbu Pafistwa — Sadu Okregowego w Olsztynie przeciwko W. . L o zaplate na skutek apelacji powoda od wyroku Sadu Okregowego w E 2 dnia 28 paédziernika 2011 r. sygn. akt I C 213/11 I. zmienia zaskartony wyrok: 1. w punkcie II (drugim) w ten sposéb, Ze zasadza od pozwanego na rzecz powoda dalsza kwote 13.859, O0 (trzynaécie tysigcy osiemset pieédziesiat dziewieé O0/100) zlotych 2 ustawowymi odsetkami od dnia 6 wrzeénia 2011r. do dnia zaplaty, Sygn. akt I ACa 16/12 v'2" < øfgñ %&@% v\,'=0 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 marca 2012 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku - Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Bogusława Sieruga (spr.) Sędziowie: SA Marek Machnij SA Małgorzata Idasiak-Grodzińska Protokolant: Stażysta po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2012 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy 2 powództwa Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Olsztynie przeciwko W. . Ł o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w E z dnia 28 października 2011 r. sygn. akt I C 213/11 I. zmienia zaskarżony wyrok: 1. w punkcie II (drugim) w ten sposób, że zasądza od pozwanego na rzecz powoda dalszą kwotę 13.859, OO (trzynaście tysięcy osiemset pięćdziesiąt dziewięć OO/100) złotych 2 ustawowymi odsetkami od dnia 6 września 20llr. do dnia zapłaty, --- STRONA 2 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 2 2. w punkcie III (trzecim) w ten sposéb, 2e w miejsce kwoty 3.150 zl zasadza od pozwanego na rzecz Skarbu Pafistwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa kwote 3.600 (trzy tysiace szeééset) zlotych tytulem zwrotu kosztéw procesu, 3. w punkcie IV (czwartym) w ten sposéb, Ze w miejsce kwoty 4.852,75 zl nakazuje pobraé od pozwanego na rzecz Skarbu Pafistwa — Sadu Okregowego w Elblagu kwote 5.546 (pieé tysigcy pieéset czterdzieéci szeéé) zlotych tytulem kosztéw sadowych; II. zasqdza od pozwanego na rzecz Skarbu Pafistwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa kwotg 1.800 (jeden tysiac osiemset) zlotych tytulem zwrotu kosztéw postepowania apelacyjnego. Na oryginale wlaéciwe podpisy Sygn. akt I ACa 16/12 2 2. w punkcie III (trzecim) w ten sposób, że w miejsce kwoty 3.150 zł zasądza od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, 3. w punkcie IV (czwartym) w ten sposób, że w miejsce kwoty 4.852,75 zł nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Elblągu kwotę 5.546 (pięć tysięcy pięćset czterdzieści sześć) złotych tytułem kosztów sądowych; II. zasądza od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1.800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Na oryginale właściwe podpisy Sygn. akt I ACa 16/12 --- STRONA 3 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 3 Uzasadnienie Powéd Skarb Pafistwa Sad Okregowy w O E domagal sie zasadzenia od pozwanego W I kwoty 110.918,60 21 wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 29 sierpnia 2011r. do dnia zaplaty. Wywiédl, 2e pozwany byl komornikiem przy Sadzie Rejonowym w . W ramach pelnionej funkcji prowadzil postepowanie egzekucyjne 2 wniosku wierzyciela Banku Gdafiskiego SA przeciwko dluznikom Rj . i Z‘ malzonkom I Wykonujac czynnoéci egzekucyjne dopuécil sie bezprawnego dzialania, ktérym wyrzadzil szkode Przedsiebiorstwu SA w Sad Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z 10 wrzeénia 2002r. wydanym w sprawie I ACa zasadzil od Skarbu Pafistwa — Prezesa Sadu Okregowego w Olsztynie na rzecz Przedsiebiorstwa  31.506,95 21 wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 sierpnia l996r. do dnia zaplaty,  13.859 21 tytulem zwrotu kosztéw procesu,  9.166 21 tytuiem kosztéw postepowania apelacyjnego. W wykonaniu tego orzeczenia Skarb Pafistwa w dniu listopada 2002r. przelai na rachunek wskazanej spélki kwote 110.9l8,6O zl obejmujaca oprécz kwoty gléwnej i kosztéw procesu takze kwote 56.386,65 zl naliczonych odsetek ustawowych, przez co w caloéci naprawil szkode wyrzadzona bezprawnym dzialaniem pozwanego. Jako podstawe prawna swojego Zadania powéd wskazal art. 441 § 3 kc podnoszac, 2e powstanie szkody wiazalo sie tylko i wyiacznie z zawinionwn dzialaniem pozwanego, xw zwiazku z czym przyslugiwalo mu w stosunku do niego roszczenie regresowe o zwrot wszystkich wyplaconych naleznoéci. Pozwany wniésl o oddalenie powédztwa zarzucajac, 2e roszczenie powoda uleglo przedawnieniu. Wywiédl, ie jego bledna decyzja miala miejsce przed 17 laty, wobec czego zgodnie z obowiazujacym wéwczas art. 769 § 3 kpc roszczenie objete bylo dwuletnim okresem przedawnienia liczonym od dnia zdarzenia. 3 Uzasadnienie Powód Skarb Państwa Sąd Okręgowy w O 2 domagał się zasądzenia od pozwanego W ł kwoty ll0.918,60 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 29 sierpnia 2011r. do dnia zapłaty. Wywiódł, że pozwany był komornikiem przy Sądzie Rejonowym w . W ramach pełnionej funkcji prowadził postępowanie egzekucyjne z wniosku wierzyciela Banku Gdańskiego SA przeciwko dłużnikom Rj _ i Z‹ małżonkom I Wykonując czynności egzekucyjne dopuścił się bezprawnego działania, którym wyrządził szkodę Przedsiębiorstwu SA w Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z 10 września 2002r. wydanym w sprawie I ACa zasądził od Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w Olsztynie na rzecz Przedsiębiorstwa - 31.506,95 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 sierpnia 1996r. do dnia zapłaty, - 13.859 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, - 9.166 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. W wykonaniu tego orzeczenia Skarb Państwa w dniu listopada 2002r. przelał na rachunek wskazanej spółki kwotę 110.9l8,6O zł obejmującą oprócz kwoty głównej i kosztów procesu także kwotę 56.386,65 zł naliczonych odsetek ustawowych, przez co w całości naprawił szkodę wyrządzoną bezprawnym działaniem pozwanego. Jako podstawę prawną swojego żądania powód wskazał art. 441 § 3 kc podnosząc, że powstanie szkody wiązało się tylko i wyłącznie z zawinionyn działaniem pozwanego, xw związku z czym przysługiwało mu w stosunku do niego roszczenie regresowe o zwrot wszystkich wypłaconych należności. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa zarzucając, że roszczenie powoda uległo przedawnieniu. Wywiódł, że jego błędna decyzja miała miejsce przed 17 laty, wobec czego zgodnie z obowiązującym wówczas art. 769 § 3 kpc roszczenie objęte było dwuletnim okresem przedawnienia liczonym od dnia zdarzenia. --- STRONA 4 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 4 Pozwany podniosl rownie2, 2e w okresie od 1 sierpnia 1950r. do 30 wrzeénia l997r. zatrudniony by1 jako pracownik sadu i prace wykonywal na podstawie umowy o prace i nominacji Prezesa Sadu Wojewédzkiego w O W tym czasie odpowiedzialnoéé komornikow regulowaly przepisy Kodeksu pracy oraz art. 769 § 2 kpc. Na koniec pozwany zar2uci1, 2e Zadanie 2ap1aty przez bylego pracodawce od osiemdziesiecioletniego emeryta bylo sprzeczne 2 zasada wspo12ycia spoiecznego. Sad Okregowy ustalil, 2e wyrokiem 2 10 wrzeénia 2002r. Sad Apelacyjny w Warszawie zasadzil od Skarbu Pafistwa — Prezesa Sadu Okregowego w O 1 na rzecz Przedsiebiorstwa w Bj kwote 3l.506,95 21 wraz 2 ustawowymi odsetkami od dnia 1 sierpnia 1996r. do dnia 2ap1aty oraz kwoty 13.859 21 tytulem zwrotu kosztow procesu za I instancje i 9.166 21 tytulem zwrotu kosztow procesu 2a II instancje. Komornikiem Sadu Rejonowego w O ':, ktory w okresie od paidziernika 1994r. do grudnia 1996r. prowadzil postepowanie egzekucyjne 2 wniosku Banku SA przeciwko R_ L‘ i Z Le a ktorego zawinione zaniechanie wyr2ad2i1o szkode Przedsiebiorstwu SA w B; 2a ktora Sad Apelacyjny w Warszawie przypisal odpowiedzialnoéé Skarbowi Pafistwa by1 W 1 Funkcje komornika sprawowa1 on od 1 sierpnia 1950r. do 30 wrzeénia 1997r. W dniu 15 listopada 2002r. Skarb Pafistwa — Sad Okregowy w Olsztynie pr2ela1 na rachunek Przedsiebiorstwa w B; kwote 110.918,60 21 tytulem splaty zasadzonej wyrokiem Sadu Apelacyjnego w Warszawie w sprawie I ACa é na ktéra sk1ada1a sie nale2noéé glowna — 31.506,95 21, koszty procesu — 13.859 21, koszty postepowania odwolawczego — 9.166 21 oraz naliczone ustawowe odsetki — 56.386,65 21. Podnios1 Sad Okregowy, 2e powod odpowiedzialny by1 2a szkode wyrzadzona osobie trzeciej przez zawinione zaniechanie pozwanego. Odpowiedzialnoéé ta potwierdzona 2osta1a prawomocnym wyrokiem Sadu Apelacyjnego w Warszawie 2 dnia 10 wrzeénia 2002r. 4 Pozwany podniósł również, że w okresie od 1 sierpnia 1950r. do 30 września 1997r. zatrudniony był jako pracownik sądu i pracę wykonywał na podstawie umowy o pracę i nominacji Prezesa Sądu Wojewódzkiego w O W tym czasie odpowiedzialność komorników regulowały przepisy Kodeksu pracy oraz art. 769 § 2 kpc. Na koniec pozwany zarzucił, że żądanie zapłaty przez byłego pracodawcę od osiemdziesięcioletniego emeryta było sprzeczne z zasadą współżycia społecznego. Sąd Okręgowy ustalił, że wyrokiem z 10 września 2002r. Sąd Apelacyjny w Warszawie zasądził od Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w O z na rzecz Przedsiębiorstwa w Bj kwotę 3l.506,95 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 sierpnia 1996r. do dnia zapłaty oraz kwoty 13.859 zł tytułem zwrotu kosztów procesu za I instancję i 9.166 zł tytułem zwrotu kosztów procesu za II instancję. Komornikiem Sądu Rejonowego w O "z, który w okresie od października 1994r. do grudnia 1996r. prowadził postępowanie egzekucyjne z wniosku Banku SA przeciwko R_ L' i Z L‹ a którego zawinione zaniechanie wyrządziło szkodę Przedsiębiorstwu SA w B; za którą Sąd Apelacyjny w Warszawie przypisał odpowiedzialność Skarbowi Państwa był W ł Funkcję komornika sprawował on od 1 sierpnia 1950r. do 30 września 1997r. W dniu 15 listopada 2002r. Skarb Państwa - Sad Okręgowy w Olsztynie przelał na rachunek Przedsiębiorstwa w B3 kwotę 110.9l8,60 zł tytułem spłaty zasądzonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie w sprawie I ACa å na którą składała się należność główna - 31.506,95 zł, koszty procesu - 13.859 zł, koszty postępowania odwoławczego - 9.166 zł oraz naliczone ustawowe odsetki - 56.386,65 zł. Podniósł Sąd Okręgowy, że powód odpowiedzialny był za szkodę wyrządzoną osobie trzeciej przez zawinione zaniechanie pozwanego. Odpowiedzialność ta potwierdzona została prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2002r. --- STRONA 5 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 5 wydanym w sprawie I ACa E i wynikala 2 obowiazujacego wéwczas art. 769 § 2 kpc. Przepis ten przewidywal, 2e Skarb Pafistwa odpowiedzialny by1 2a szkode solidarnie 2 komornikiem, ktory obowiazany byl do naprawienia szkod wyrzadzonych umyélnie lub przez niedbalstwo, je2eli poszkodowany nie mog1 w toku postepowania zapobiec szkodzie za pomoca érodkow przewidzianych w kodeksie cywilnym (art. 769 § 1 kpc). Sad Apelacyjny w Warszawie ustalil, 2e komornik Sadu Rejonowego w O w postepowaniach prowadzonych 2 wnioskow wierzycieli Banku SA i. PZZ przeciwko d1u2nikowi R . Le w sposob zawiniony zaniechal sporzadzenia planu podzialu sumy uzyskanej 2 egzekucji 2 wierzytelnoéci przyslugujacej d1u2nikowi przeciwko O Z D SA, a wczeéniej 21o2enia wyegzekwowanej kwoty do depozytu sadowego. Skutkiem tego przekazal wierzycielom uiszczone przez O Z ' D1 SA kwoty pomimo, 2e spolka poinformowala go, 2e co do tych na1e2noéci d1u2nik 2awar1 umowe cesji na rzecz Przedsiebiorstwa Rolno—Handlowego ”Bynowo” SA w Bynowie. Wobec informacji, 2e wierzytelnoéé do kwoty 350.000.000 starych z1otych przyslugiwala innemu podmiotowi, komornik wierzytelnoéci w tej kwocie nie mogl wiec wymienié jako sumy, ktora mia1a byé wyp1acona wierzycielom, lecz powinien ja wskazaé jako sume, ktora pozostawala w depozycie sadowym z podaniem przyczyn uzasadniajacych wstrzymanie wyplaty. Wskutek tego, 2e nabyta przez Przedsiebiorstwo 1 SA w Bf ' wierzytelnoéé wyplacona 2osta1a w toku postepowania egzekucyjnego przez komornika innej osobie, spo1ka poniosla szkode w kwocie 31.506,95 21, ktora pozostawala w zwiazku przyczynowym 2 czynnoéciami egzekucyjnymi komornika naruszajacymi art. 1023 § 2 kpc, art. 1033 § 1 kpc, art. 1027 § 1 kpc, art. 808 kpc. Pozwany wyrzadzil szkode co najmniej przez swoje niedbalstwo. Wieloletnie doéwiadczenie zawodowe pozwanego i znajomoéé regul postepowania egzekucyjnego sprawia1y, 2e musial on przewidywaé mozliwoéé wystapienia szkodliwego skutku w przypadku naruszenia wskazanych przepisow lub przynajmniej powinien i mog1 to przewidzieé. Po jego stronie nie wystapily te2 Zadne okolicznoéci, ktore uniemozliwialy mu podjecie zachowania zgodnego 2 prawem, czy te2 usprawiedliwiaiy jego zaniechania. Uzasadnione bylo wiec postawienie mu zarzutu co do podjecia nagannej decyzji i 5 wydanym w sprawie I ACa Ê i wynikała z obowiązującego wówczas art. 769 § 2 kpc. Przepis ten przewidywał, że Skarb Państwa odpowiedzialny był za szkodę solidarnie z komornikiem, który obowiązany był do naprawienia szkód wyrządzonych umyślnie lub przez niedbalstwo, jeżeli poszkodowany nie mógł w toku postępowania zapobiec szkodzie za pomocą środków przewidzianych w kodeksie cywilnym (art. 769 § 1 kpc). Sąd Apelacyjny w Warszawie ustalił, że komornik Sądu Rejonowego w O w postępowaniach prowadzonych z wniosków wierzycieli Banku SA j. PZZ przeciwko dłużnikowi R _ L‹ w sposób zawiniony zaniechał sporządzenia planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z wierzytelności przysługującej dłużnikowi przeciwko O Z D SA, a wcześniej złożenia wyegzekwowanej kwoty do depozytu sądowego. Skutkiem tego przekazał wierzycielom uiszczone przez O Z ` D1 SA kwoty pomimo, że spółka poinformowała go, że co do tych należności dłużnik zawarł umowę cesji na rzecz Przedsiębiorstwa Rolno-Handlowego „Bynowo” SA w Bynowie. Wobec informacji, że wierzytelność do kwoty 350.000.000 starych złotych przysługiwała innemu podmiotowi, komornik wierzytelności w tej kwocie nie mógł więc wymienić jako sumy, która miała być wypłacona wierzycielom, lecz powinien ją wskazać jako sumę, która pozostawała w depozycie sądowym z podaniem przyczyn uzasadniających wstrzymanie wypłaty. Wskutek tego, że nabyta przez Przedsiębiorstwo 1 SA w Bf ' wierzytelność wypłacona została w toku postępowania egzekucyjnego przez komornika innej osobie, spółka poniosła szkodę w kwocie 3l.506,95 zł, która pozostawała w związku przyczynowym 2 czynnościami egzekucyjnymi komornika naruszającymi art. 1023 § 2 kpc, art. 1033 § 1 kpc, art. 1027 § 1 kpc, art. 808 kpc. Pozwany wyrządził szkodę co najmniej przez swoje niedbalstwo. Wieloletnie doświadczenie zawodowe pozwanego i znajomość reguł postępowania egzekucyjnego sprawiały, że musiał on przewidywać możliwość wystąpienia szkodliwego skutku w przypadku naruszenia wskazanych przepisów lub przynajmniej powinien i mógł to przewidzieć. Po jego stronie nie wystąpiły też żadne okoliczności, które uniemożliwiały mu podjęcie zachowania zgodnego z prawem, czy też usprawiedliwiały jego zaniechania. Uzasadnione było więc postawienie mu zarzutu co do podjęcia nagannej decyzji i --- STRONA 6 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 6 tym samym niezachowaniu naleiytej starannoéci wymaganej od osoby sprawujacej funkcje komornika sadowego. Poniewa2 pozwany nie wypowiedzial sie co do wysokoéci wyrzadzonej swoim zawinionym zaniechaniem szkody, Sad Okregowy na podstawie art. 230 kpc pr2yja1 za Sadem Apelacyjnym w Warszawie, 2e szkoda ta wyniosla 31.506,95 21. Jako podstawe prawna dochodzonego roszczenia powod wska2a1 art. 441 § 1 kc wed1ug ktorego ten, kto naprawil szkode, za ktora jest odpowiedzialny mimo braku winy, ma zwrotne roszczenie do sprawcy, je2e1i szkoda powsta1a 2 winy sprawcy. Wywiodl Sad Okregowy, 2e o powstaniu roszczenia regresowego przewidzianego w tym. przepisie decyduje nie chwila wyrzadzenia szkody przez jej bezpoéredniego sprawce, lecz chwila naprawienia jej przez jednego 2 d1u2nikow solidarnych przez zaplate poszkodowanemu naleznego Iml odszkodowania. Bieg terminu przedawnienia roszczenia regresowego rozpoczyna sie z dniem, w ktorym zobowiazany do éwiadczenia naprawil szkode. Zgodnie z art. 118 kc termin ten wynosi dziesieé lat, a nie jak twierdzil pozwany dwa lata. Przewidziany w art. 769 § 3 kpc dwuletni termin przedawnienia dotyc2y1 bowiem jedynie roszczefi poszkodowanego o naprawienie szkody skierowanych przeciwko komornikowi lub Skarbowi Pafistwa i tym samym nie dotyc2y1 roszczefi regresowych 2 art. 441 § 1 kc. Powéd daprawil szkode wyrzadzona Przedsiebiorstwu "1 SA w B po dniu 15 listopada 2002r., kiedy to pr2e1a1 na rachunek bankowy poszkodowanej spo1ki naleznoéé zasadzona wyrokiem Sadu Apelacyjnego w Warszawie. Przy uwzglednieniu dziesiecioletniego terminu, chybiony byl zatem zarzut pozwanego, 2e roszczenie regresowe powoda u1eg1o przedawnieniu. Liczac najwczeéniej od dnia 15 listopada 2002r., termin ten up1ywa1by dopiero w dniu 15 listopada 2012r. Podniés1 Sad Okregowy, 2e wbrew twierdzeniom pozwanego, jego odpowiedzialnoéé za wyrzadzona szkode nie podlegala wylaczeniom, czy te2 ograniczeniom wynikajacym 2 przepisow kodeksu pracy. W tym zakresie Sad Okregowy powo1a1 sie na uchwale Sadu Najwyzszego 2 12 kwietnia 1989r. (III CZP 49/88) wedle ktérej, przepis art. 769 kpc wy1ac2a1 — w zakresie w nim uregulowanym — stosowanie przepisow d2ia1u piatego rozdzialu I kodeksu pracy (OSNC 1989/128). Jak wyjaénil Sad Najwy2s2y na 6 tym samym niezachowaniu należytej staranności wymaganej od osoby sprawującej funkcję komornika sądowego. Ponieważ pozwany nie wypowiedział się co do wysokości wyrządzonej swoim zawinionym zaniechaniem szkody, Sąd Okręgowy na podstawie art. 230 kpc przyjął za Sądem Apelacyjnym w Warszawie, że szkoda ta wyniosła 31.506,95 zł. Jako podstawę prawną dochodzonego roszczenia powód wskazał art. 441 § 1 kc według którego ten, kto naprawił szkodę, za którą jest odpowiedzialny mimo braku winy, ma zwrotne roszczenie do sprawcy, jeżeli szkoda powstała z winy sprawcy. Wywiódł Sąd Okręgowy, że o powstaniu roszczenia regresowego przewidzianego w tym. przepisie decyduje nie chwila wyrządzenia szkody przez jej bezpośredniego sprawcę, lecz chwila naprawienia jej przez jednego z dłużników solidarnych przez zapłatę poszkodowanemu należnego Imi odszkodowania. Bieg terminu przedawnienia roszczenia regresowego rozpoczyna sie z dniem, w którym zobowiązany do świadczenia naprawił szkodę. Zgodnie z art. 118 kc termin ten wynosi dziesięć lat, a nie jak twierdził pozwany dwa lata. Przewidziany w art. 769 § 3 kpc dwuletni termin przedawnienia dotyczył bowiem jedynie roszczeń poszkodowanego o naprawienie szkody skierowanych przeciwko komornikowi lub Skarbowi Państwa i tym samym nie dotyczył roszczeń regresowych z art. 441 § 1 kc. Powód naprawił szkodę wyrządzoną Przedsiębiorstwu „„ SA w B po dniu 15 listopada 2002r., kiedy to przelał na rachunek bankowy poszkodowanej spółki należność zasądzoną wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Przy uwzględnieniu dziesięcioletniego terminu, chybiony był zatem zarzut pozwanego, że roszczenie regresowe powoda uległo przedawnieniu. Licząc najwcześniej od dnia 15 listopada 2002r., termin ten upływałby dopiero w dniu 15 listopada 2012r. Podniósł Sąd Okręgowy, że wbrew twierdzeniom pozwanego, jego odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę nie podlegała wyłączeniom, czy też ograniczeniom wynikającym z przepisów kodeksu pracy. W tym zakresie Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 12 kwietnia 1989r. (III CZP 49/88) wedle której, przepis art. 769 kpc wyłączał - w zakresie w nim uregulowanym - stosowanie przepisów działu piątego rozdziału I kodeksu pracy (OSNC 1989/128). Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy na --- STRONA 7 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 7 gruncie przepisow obowiazujacych do dnia 30 listopada l997r., kiedy to w 2ycie weszla ustawa 2 dnia 29 sierpnia l997r. 0 komornikach sadowych. i egzekucji (Dz.U. 2 l997r. Nr 133, poz. 882), komornik by1 pracownikiem pafistwowym, powolanym do pe1nienia czynnoéci egzekucyjnych i innych, wskazanych w ustawach (§ 1 ust. 1 Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwoéci 2 dnia 31 grudnia 1960r. o komornikach — Dz.U. 2 1961r., nr 13, poz. 66 2e 2m.). Stosunek pracy 2 komornikiem nawiazywal sie na podstawie mianowania (§ 28 rozporzadzenia oraz art. 128 § 4 ustawy 2 dnia 20 czerwca 1985r. — prawo o ustroju sadéw powszechnych, Dz.U. Nr 31, poz. 137). By1 on pracownikiem samodzielnym, niezaleznwn od stron w rozstrzyganiu i wykonywaniu czynnoéci, a pod1eg1ym w drodze nadzoru sadowi. Samodzielnoéé komornika wynikala przede wszystkim 2 jego kompetencji do orzekania w przedmiocie zawieszenia i umorzenia postepowania, kosztow postepowania oraz dokonywania szeregu innych czynnoéci, jak rowniez 2 jego odpowiedzialnoéci na gruncie art. 769 § 1 kpc. Przepis ten zamieszczony 2osta1 w dziale zatytulowanym Horgany egzekucyjne” i jego lokata uzasadniala poglad, 2e chodzilo w nim o odpowiedzialnoéé komornika jako organu egzekucyjnego. Przepis ten regu1owa1 te odpowiedzialnoéé oraz solidarna z komornikiem odpowiedzialnoéé Skarbu Pafistwa i jako taki by1 szczegolny w stosunku do art. 120 kp, wed1ug ktorego w razie wyrzadzenia przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiazkow pracowniczych szkody osobie trzeciej, zobowiazanwn do naprawienia szkody by1 wy1ac2nie pracodawca (§ 1). Natomiast wobec pracodawcy, ktory naprawil szkode wyrzadzona osobie trzeciej, pracownik ponosi odpowiedzialnoéé przewidziana w przepisach niniejszego rozdzialu (§ 2). Wylaczenie przez art. 769 § 1 i 2 kpc ca1ego przepisu art. 120 kp mia1o ten skutek, 2e zgodnie 2 regulami wyk1adni systemowej wy1aczone 2osta1y w zakresie solidarnej odpowiedzialnoéci komornika i Skarbu Pafistwa za szkode wyrzadzona przez komornika 2 winy nieumyélnej artykuly 114119 kp oraz 122 kp zamieszczony w tym samym rozdziale. Do pozwanego nie mog1o zatem. znaleié zastosowania wy1ac2enie odpowiedzialnoéci pracownika przewidziane w art. 120 § 1 kp, czy te2 jej ograniczenie w przypadku nieumyélnego wyrzadzenia szkody dla trzymiesiecznego wynagrodzenia pracownika (art. 119 kp). Na gruncie art. 441 § 3 kc przyjmuje sie, 2e je2e1i obok 7 gruncie przepisów obowiązujących do dnia 30 listopada 1997r., kiedy to w życie weszła ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. o komornikach sądowych, i egzekucji (Dz.U. z 1997r. Nr 133, poz. 882), komornik był pracownikiem państwowym, powołanym do pełnienia czynności egzekucyjnych i innych, wskazanych w ustawach (§ 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 grudnia 1960r. o komornikach - Dz.U. z 1961r., nr 13, poz. 66 ze zm.). Stosunek pracy z komornikiem nawiązywał się na podstawie mianowania (§ 28 rozporządzenia oraz art. 128 § 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1985r. - prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz.U. Nr 31, poz. 137). Był on pracownikiem samodzielnym, niezależnym od stron w rozstrzyganiu i wykonywaniu czynności, a podległym w drodze nadzoru sądowi. Samodzielność komornika wynikała przede wszystkim z jego kompetencji do orzekania w przedmiocie zawieszenia i umorzenia postępowania, kosztów postępowania oraz dokonywania szeregu innych czynności, jak również z jego odpowiedzialności na gruncie art. 769 § 1 kpc. Przepis ten zamieszczony został w dziale zatytułowanym „organy egzekucyjne” i jego lokata uzasadniała pogląd, że chodziło w nim o odpowiedzialność komornika jako organu egzekucyjnego. Przepis ten regulował tę odpowiedzialność oraz solidarną z komornikiem odpowiedzialność Skarbu Państwa i jako taki był szczególny w stosunku do art. 120 kp, według którego w razie wyrządzenia przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych szkody osobie trzeciej, zobowiązanwn do naprawienia szkody był wyłącznie pracodawca (§ 1). Natomiast wobec pracodawcy, który naprawił szkodę wyrządzoną osobie trzeciej, pracownik ponosi odpowiedzialność przewidziana w przepisach niniejszego rozdziału (§ 2). Wyłączenie przez art. 769 § 1 i 2 kpc całego przepisu art. 120 kp miało ten skutek, że zgodnie z regułami wykładni systemowej wyłączone zostały w zakresie solidarnej odpowiedzialności komornika i Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez komornika z winy nieumyślnej artykuły 114-119 kp oraz 122 kp zamieszczony w tym samym rozdziale. Do pozwanego nie mogło zatem. znaleźć zastosowania wyłączenie odpowiedzialności pracownika przewidziane w art. 120 § 1 kp, czy też jej ograniczenie w przypadku nieumyślnego wyrządzenia szkody dla trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika (art. 119 kp). Na gruncie art. 441 § 3 kc przyjmuje się, że jeżeli obok --- STRONA 8 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 8 sprawcy winnego wyrzadzenia szkody, za cudzy czyn odpowiada osoba, ktora nie ponosi winy i to ona naprawila szkode, mo2e 2adaé pelnego regresu, gdy2 po naprawieniu szkody przez podmiot odpowiadajacy na zasadzie ryzyka lub na zasadach slusznoéci, 2 reguiy brak uzasadnienia dla utrzymywania cieiaru odszkodowania po stronie osoby, ktora nie zawinila wyrzadzenia szkody. Regres ten ograniczony jest jednak do wysokoéci naprawionej szkody. Powod domaga1 sie zwrotu calej naleznoéci uiszczonej w dniu 15 listopada 2002r. na rzecz poszkodowanego. Jednak, w ocenie Sadu Okregowego, nie ca1a 2g1os2ona w pozwie kwota podlegala zwrotowi na rzecz powoda. Odpowiedzialnoéé regresowa pozwanego obejmowala bowiem tylko wartoéé wyrownanego przez powoda uszczerbku, ktéry wyrzadzony 2osta1 w majatku Przedsiebiorstwa _ SA vv B‘ a skutek zawinionego zaniechania pozwanego (art. 361 § 1 kc). Strata ta wynosila 31.506,95 21 i obejmowa1a jeszcze naliczone od tej kwoty ustawowe odsetki (56.386,65 21) 2a okres, w ktérym poszkodowany nie mog1 korzystaé 2 przyslugujacego mu éwiadczenia. Natomiast nie mo2na by1o do niej zaliczyé kosztow procesu, ktore Skarb Pafistwa ponios1 broniac sie przed roszczeniem poszkodowanego. Koszty te, jako nie zawierajace sie w definicji szkody wyrzadzonej poszkodowanemu zaniechaniem komornika, nie mogly byé objete roszczeniem regresowym. Ich zwrot mogl pr2ys1ugiwaé powodowi na innej podstawie prawnej, dla zastosowania ktorej konieczne by1o przywolanie okreélonych okolicznoéci faktycznych. Skoro jednak nie 2osta1y one przywolane, sad zwiazany by1 podstawa faktyczna i prawna powodztwa i nie by1 uprawniony do rozstrzygania w tym zakresie (art. 321 § 1 kpc). Odnoszac sie do zarzutu pozwanego, 2e roszczenie powoda by1o sprzeczne 2 zasadami wspo12ycia spolecznego wywiodl Sad Okregowy, 2e podesz1y wiek pozwanego oraz fakt, 2e 2 powodztwem wystapil jego by1y Upracodawca” nie mog1y przemawiaé za odmowa udzielenia powodowi ochrony prawnej. Zreszta pozwany nie wskazal, jaka konkretnie zasade wspé12ycia spolecznego naruszalo dzialanie powoda i na czym mia1oby polegaé to naruszenie. Czynienie u2ytku 2 przyslugujacego Skarbowi Pafistwa prawa w celu zrekompensowania uszczerbku doznanego na skutek zawinionego dzialania pozwanego, nie moglo zostaé uznane za sprzeczne 2 normami moralnymi. Sad Okregowy 2 dochodzonej pozwem kwoty odjal 13.859 21 i 8 sprawcy winnego wyrządzenia szkody, za cudzy czyn odpowiada osoba, która nie ponosi winy i to ona naprawiła szkodę, może żądać pełnego regresu, gdyż po naprawieniu szkody przez podmiot odpowiadający na zasadzie ryzyka lub na zasadach słuszności, z reguły brak uzasadnienia dla utrzymywania ciężaru odszkodowania po stronie osoby, która nie zawiniła wyrządzenia szkody. Regres ten ograniczony jest jednak do wysokości naprawionej szkody. Powód domagał się zwrotu całej należności uiszczonej w dniu 15 listopada 2002r. na rzecz poszkodowanego. Jednak, w ocenie Sądu Okręgowego, nie cała zgłoszona w pozwie kwota podlegała zwrotowi na rzecz powoda. Odpowiedzialność regresowa pozwanego obejmowała bowiem tylko wartość wyrównanego przez powoda uszczerbku, który wyrządzony został w majątku Przedsiębiorstwa _ SA vv B“ a skutek zawinionego zaniechania pozwanego (art. 361 § 1 kc). Strata ta wynosiła 3l.506,95 zł i obejmowała jeszcze naliczone od tej kwoty ustawowe odsetki (56.386,65 zł) za okres, w którym poszkodowany nie mógł korzystać z przysługującego mu świadczenia. Natomiast nie można było do niej zaliczyć kosztów procesu, które Skarb Państwa poniósł broniąc się przed roszczeniem poszkodowanego. Koszty te, jako nie zawierające się w definicji szkody wyrządzonej poszkodowanemu zaniechaniem komornika, nie mogły być objęte roszczeniem regresowym. Ich zwrot mógł przysługiwać powodowi na innej podstawie prawnej, dla zastosowania której konieczne było przywołanie określonych okoliczności faktycznych. Skoro jednak nie zostały one przywołane, sąd związany był podstawą faktyczną i prawną powództwa i nie był uprawniony do rozstrzygania w tym zakresie (art. 321 § 1 kpc). Odnosząc się do zarzutu pozwanego, że roszczenie powoda było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego wywiódł Sąd Okręgowy, że podeszły wiek pozwanego oraz fakt, że z powództwem wystąpił jego były „pracodawca” nie mogły przemawiać za odmową udzielenia powodowi ochrony prawnej. Zresztą pozwany nie wskazał, jaką konkretnie zasadę współżycia społecznego naruszało działanie powoda i na czym miałoby polegać to naruszenie. Czynienie użytku z przysługującego Skarbowi Państwa prawa w celu zrekompensowania uszczerbku doznanego na skutek zawinionego działania pozwanego, nie mogło zostać uznane za sprzeczne z normami moralnymi. Sąd Okręgowy z dochodzonej pozwem kwoty odjął 13.859 zł i --- STRONA 9 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 9 pozosta1a naleznoéé, na podstawie art. 441 § 3 kc zasadzil na r2ec2 powoda w punkcie I wyroku. O kosztach procesu or2ek1 na podstawie art. 100 kpc w zw. 2 § 6 pkt 6 Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwoéci 2 28 wrzeénia 2002r. w sprawie oplat 2a czynnoéci radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego 2 urzedu (Dz.U. 2 2002r. Nr 163, poz. 1349), dokonujac ich stosunkowego rozdzielenia przy przyjeciu, 2e Zadanie uwzglednione 2osta1o w 87,50% — (110.918,6O 21 do 97.059,6O 21). Wyrok ten 2askar2y1 apelacja powod w czeéci oddalajacej powodztwo (pkt II) oraz w czeéci rozstrzygniecia o kosztach procesu (pkt III) zarzucajac wyrokowi: 1. naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez nie wskazanie podstawy prawnej oddalenia Zadania pozwu, 2. naruszenie art. 321 § l kpc przez przyjecie, 2e przepis ten stanowi 2rod1o zwiazania Sadu wskazana przez powoda podstawa prawna Zadania, 3. naruszenie art. 441 § 3 kc poprzez niezastosowanie tego przepisu w odniesieniu do kosztow procesu w kwocie 13.859 21, . 4. naruszenie art. 100 kpc i art. 98 kpc poprzez nieuwzglednienie w caloéci wniosku o zwrot kosztow procesu. Wskazujac te podstawy apelacyjne powod wniés1 o zmiane zaskarzonego wyroku poprzez zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda dalszej kwoty 13.859 21 2 ustawowymi odsetkami od dnia 6 wrzeénia 2011r. oraz dalszej kwoty 450 21 tytu1em kosztow procesu. Sad Apelacyjny 2wa2y1, co nastepuje: Apelacja jest uzasadniona. Przyjmuje sie w judykaturze Sadu Najwy2s2ego, 2e je2eli 2 powo1anych w pozwie okolicznoéci faktycznych wynika, 2e roszczenie 9 pozostałą należność, na podstawie art. 441 § 3 kc zasądził na rzecz powoda w punkcie I wyroku. O kosztach procesu orzekł na podstawie art. 100 kpc w zw. z § 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. 2 2002r. Nr 163, poz. 1349), dokonując ich stosunkowego rozdzielenia przy przyjęciu, że żądanie uwzględnione zostało w 87,50% - (110.918,60 zł do 97.059,60 zł). Wyrok ten zaskarżył apelacją powód w części oddalającej powództwo (pkt II) oraz w części rozstrzygnięcia o kosztach procesu (pkt III) zarzucając wyrokowi: 1. naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez nie wskazanie podstawy prawnej oddalenia żądania pozwu, 2. naruszenie art. 321 § 1 kpc przez przyjęcie, że przepis ten stanowi źródło związania Sądu wskazaną przez powoda podstawą prawną żądania, 3. naruszenie art. 441 § 3 kc poprzez niezastosowanie tego przepisu w odniesieniu do kosztów procesu w kwocie 13.859 zł, . 4. naruszenie art. 100 kpc i art. 98 kpc poprzez nieuwzględnienie w całości wniosku o zwrot kosztów procesu. Wskazując te podstawy apelacyjne powód wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda dalszej kwoty 13.859 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 6 września 2011r. oraz dalszej kwoty 450 zł tytułem kosztów procesu. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest uzasadniona. Przyjmuje się w judykaturze Sądu Najwyższego, że jeżeli z powołanych w pozwie okoliczności faktycznych wynika, że roszczenie --- STRONA 10 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 10 jest uzasadnione w ca1oéci badi w czeéci, to nale2y go w takim zakresie uwzglednié, chocia2by powéd nie wskazal podstawy prawnej albo przytoczona przez niego oka2a1a sie b1edna (wyrok Sadu Najwy2s2ego 2 dnia 16 wrzeénia 2009r., III CSK 189/09). Zgodnie 2 art. 321 § 1 kpc, Sad nie mo2e wyrokowaé co do przedmiotu, ktory nie by1 objety zadaniem ani zasadzac ponad Zadanie, a art. 187 § 1 kpc stanowi, 2e pozew powinien zawierac m.in. dok1adnie okreélone Zadanie oraz przytoczenie okolicznoéci uzasadniajacych to Zadanie. Je2eli zatem w art. 321 § 1 kpc okreélono granice wyrokowania, to nie mo2na wyrokowaé co do przedmiotu nieobjetego Zadaniem strony i ponad rozmiar zgloszonego Zadania. Zadanie powodztwa jest wiec determinowane przez jego treéé i podstawe faktyczna 2adania. Sad orzeka o roszczeniach, ktore wynikaja 2 faktow przytoczonych. przez powoda (wyrok Sadu Najwy2s2ego 2 dnia 24 maja 2005r., V CSK 25/O7, OSNC—ZD 2008/2/32; 2 dnia 18 marca 2005r., II CK 556/04, OSNC 2006/2/38). W kwestii, jakie znaczenie ma wskazanie w pozwie podstawy prawnej Zadania i w jakim stopniu jest to wiazace d1a sadu, 2a ugruntowane na1e2y uznaé stanowisko judykatury Sadu Najwy2s2ego, i2 — co do zasady — powod ma jedynie obowiazek przytoczenia okolicznoéci faktycznych uzasadniajacych Zadanie, a konstrukcja prawna rozstrzygniecia na1e2y do sadu, ktory nie jest zwiazany podstawa prawna powédztwa i mo2e badac jej prawid1owoéc. Zauwazyc jednak trzeba, 2e Sad Najwyzszyr w powo1anym ju2 wyroku 2 dnia 16 wrzeénia 2009r. (II CSK 189/09) wyra2i1 poglad, 2e art. 321 kpc nie stoi na przeszkodzie zastosowania przez Sad innej podstawy prawnej, ni2 ta podana przez powoda przy wszczeciu postepowania, chyba 2e zglaszajacy roszczenie 2ada1by rozstrzygniecia sprawy wylacznie na gruncie tej, wskazanej przez siebie podstawie prawnej. Ponadto, powod wskazujac jako podstawe prawna konkretne przepisy prawa materialnego, wytycza granice okolicznoéci spornych i niespornych, ktore moga stanowic podstawe faktyczna Zadania, przedstawia pod osad tylko te fakty, ktore moga s1u2yc zastosowaniu wskazanych przez niego przepisow. Wbrew odmiennej ocenie Sadu Okregowego, przytoczone w pozwie okolicznoéci faktyczne w pe1ni uzasadnialy zadanie zaplaty kwoty 110.9l8,60 21 na podstawie art. 441 § 3 kc. Oto2 nie mo2na przyjaé generalnej tezy, 2e Skarb Pafistwa 10 jest uzasadnione w całości bądź w części, to należy go w takim zakresie uwzględnić, chociażby powód nie wskazał podstawy prawnej albo przytoczona przez niego okazała się błędna (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2009r., III CSK 189/09). Zgodnie z art. 321 § 1 kpc, Sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem ani zasądzać ponad żądanie, a art. 187 § 1 kpc stanowi, że pozew powinien zawierać m.in. dokładnie określone żądanie oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających to żądanie. Jeżeli zatem w art. 321 § 1 kpc określono granice wyrokowania, to nie można wyrokować co do przedmiotu nieobjętego żądaniem strony i ponad rozmiar zgłoszonego żądania. Żądanie powództwa jest więc determinowane przez jego treść i podstawę faktyczną żądania. Sąd orzeka o roszczeniach, które wynikają z faktów przytoczonych. przez powoda (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005r., V CSK 25/07, OSNC-ZD 2008/2/32; z dnia 18 marca 2005r., II CK 556/04, OSNC 2006/2/38). W kwestii, jakie znaczenie ma wskazanie w pozwie podstawy prawnej żądania i w jakim stopniu jest to wiążące dla sądu, za ugruntowane należy uznać stanowisko judykatury Sądu Najwyższego, iż - co do zasady - powód ma jedynie obowiązek przytoczenia okoliczności faktycznych uzasadniających żądanie, a konstrukcja prawna rozstrzygnięcia należy do sądu, który nie jest związany podstawą prawną powództwa i może badać jej prawidłowość. Zauważyć jednak trzeba, że Sąd Najwyższy' w powołanym już wyroku z dnia 16 września 2009r. (II CSK 189/09) wyraził pogląd, że art. 321 kpc nie stoi na przeszkodzie zastosowania przez Sąd innej podstawy prawnej, niż ta podana przez powoda przy wszczęciu postępowania, chyba że zgłaszający roszczenie żądałby rozstrzygnięcia sprawy wyłącznie na gruncie tej, wskazanej przez siebie podstawie prawnej. Ponadto, powód wskazując jako podstawę prawną konkretne przepisy prawa materialnego, wytycza granice okoliczności spornych i niespornych, które mogą stanowić podstawę faktyczną żądania, przedstawia pod osad tylko te fakty, które mogą służyć zastosowaniu wskazanych przez niego przepisów. Wbrew odmiennej ocenie Sądu Okręgowego, przytoczone w pozwie okoliczności faktyczne w pełni uzasadniały żądanie zapłaty kwoty 110.9l8,60 zł na podstawie art. 441 § 3 kc. Otóż nie można prżyjąć generalnej tezy, że Skarb Państwa --- STRONA 11 --- Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m Click to buy NOW! P D F - X C h a n g e V i e w e r w w w . d o c u - t r a c k . c o m 11 dopuszczajac do procesu w sprawie I ACa Sadu Apelacyjnego w Warszawie 0 odszkodowanie d2ia1a1 na wlasne ryzyko, w tym rozumieniu, 2e pr2ys1ugujace mu nastepnie wobec sprawcy szkody roszczenie regresowe nie obejmuje poniesionych w tamtej sprawie kosztéw procesu. Takie podejécie rownaloby sie pozbawieniem Skarbu Pafistwa prawa do obrony, co jest niedopuszczalne. Odwrotnie, sp1acajac d1ug i majac w perspektywie obowiazek dochodzenia roszczenia zwrotnego, Skarb Pafistwa by1 obowiazany do skrupulatnego badania zarowno samej zasady odpowiedzialnoéci, jak i wysokoéci poniesionej straty, aby nie narazié sie na zarzut wyplaty hienaleznego éwiadczenia. Zatem tylko w sytuacji zupelnie wyjatkowej mo2na by1oby ewentualnie dowodzic, 2e dopuszczenie przez Skarb Pafistwa do procesu 2 poszkodowanym by1o zbedne — jako oczywiécie niecelowe. Z taka sytuacja 2 pewnoécia nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Zauwa2yc bowiem na1e2y, 2e sama zasada odpowiedzialnoéci byla sporna. W sprawie 2 powodztwa Przedsiebiorstwa _ SA w Bf rzeciwko Skarbowi Pafistwa zapadly cztery wyroki, w ktorych nie uznano zasadnoéci dochodzonego roszczenia. W tym stanie rzeczy Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 kpc 2mieni1 zaskarzony wyrok w czeéci oddalajacej powodztwo i or2ek1 co do istoty sprawy (art. 441 § 3 kpc). Konsekwencja tego rozstrzygniecia jest tak2e zmiana orzeczenia o kosztach procesu, przy przyjeciu podstawy 2 art. 98 kpc. 11 dopuszczając do procesu w sprawie I ACa Sądu Apelacyjnego w Warszawie O odszkodowanie działał na własne ryzyko, w tym rozumieniu, że przysługujące mu następnie wobec sprawcy szkody roszczenie regresowe nie obejmuje poniesionych w tamtej sprawie kosztów procesu. Takie podejście równałoby się pozbawieniem Skarbu Państwa prawa do obrony, co jest niedopuszczalne. Odwrotnie, spłacając dług i mając w perspektywie obowiązek dochodzenia roszczenia zwrotnego, Skarb Państwa był obowiązany do skrupulatnego badania zarówno samej zasady odpowiedzialności, jak i wysokości poniesionej straty, aby nie narazić się na zarzut wypłaty nienależnego świadczenia. Zatem tylko w sytuacji zupełnie wyjątkowej można byłoby ewentualnie dowodzić, że dopuszczenie przez Skarb Państwa do procesu z poszkodowanym było zbędne - jako oczywiście niecelowe. Z taką sytuacją z pewnością nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Zauważyć bowiem należy, że sama zasada odpowiedzialności była sporna. W sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa _ SA w Bf .rzeciwko Skarbowi Państwa zapadły cztery wyroki, w których nie uznano zasadności dochodzonego roszczenia. W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 kpc zmienił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo i orzekł co do istoty sprawy (art. 441 § 3 kpc). Konsekwencją tego rozstrzygnięcia jest także zmiana orzeczenia o kosztach procesu, przy przyjęciu podstawy z art. 98 kpc.