§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zapłatę

Wyrok I ACa 159/12 WYROK S W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2012 r. Sgd Apelacyjny we Wrocl

zapłatę

Teza / krótkie omówienie

zapłatę

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 159/12 WYROK S W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2012 r. Sgd Apelacyjny we Wroclawiu — Wydzial I Cywilny w skladziez vs Przewndniczqcy: SSA Elibieta Lipifiska (spin) Sqdziowiez ; SSA Ewa Giowacka 3 SSA Franciszek Marcinowski  1 _ Protokolant: Teresa Wrébel  Platek po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2012 r. we Wroclawiu na rozprawie sprawy 2 powédztwa J. F. przeciwko SkarbowiPar'1stwa — Wojewodzie (...) 0 zaplatq i ustalenie ' na skutek apelacji powoda od wyroku Sqdu Okrqgowego we Wroclawiu z dnja 23 listopada 2011 1'. sygn. akt I C 133/11 1 . odclala apelacjg; 2 . nie obc1'qz'a powoda kosztami postgpowania apelacyjnego na rzecz strony pozwanej; 3. zasqdza od Skarbu Pmistwa — Sqdu Okrggowego we Wroclawiu na rzecz adw. D. K. kwoteg 2.700 zl powigkszonq 0 podatek od towaréw 1' uslug tytulem nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzgdu w postqpowaniu apelacyfnym. ' UZASADNIENIE 0 Wy1'0kien1 z 23 listopada 2011 roku Sqd Okrggowy we Wroclawwiu oddalil powédztwo, ktérym powéd domagal sir; zasqdzenia na jego rzecz od pozwanego kwoty 170.000 zl tyt|.1{emzad0ééuczynien.ia, 30.000 2,1 tytulem odszkodowania oraz ustalenia odpowiedzialnoéci na przyszloéé za zakaienie go wirusowym zapaleniem wqtroby typu B. ' Sygn. akt I ACa 159/12 WYROK E W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2012 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu - Wydział I Cywilny w składzie: va Przewodniczący: SSA Elżbieta Lipińska (spf.) Sędziowie: ; SSA Ewa Głowacka Ę SSA Franciszek Marcinowski ' i , Protokolant: Teresa Wróbel - Płatek po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2012 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa J. F. przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewodzie (...) o zapłatę i ustalenie " na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2011 1'. sygn. akt I C 133/11 1 . oddala apelację; 2 . nie obciąża powoda kosztami postępowania apelacyjnego na rzecz strony pozwanej; 3. zasądza od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego we Wrocławiu na rzecz adw. D. K. kwotę 2.700 zł powiększoną o podatek od towarów 1' uslug tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyƒnym. " UZASADNIENIE 1 Wyrokiem z 23 listopada 2011 roku Sąd Okręgowy we Wrocłatviu oddalił powództwo, którym powód domagał się zasądzenia na jego rzecz od pozwanego kwoty 170.000 zł tytułem zadośćuczynienia, 30.000 zł tytułem odszkodowania oraz ustalenia odpowiedzialności na przyszłość za zakażenie go wirusowym zapaleniem wątroby typu B. ' --- STRONA 2 --- Rozstrzygnigcie to oparte zostalo na nastqpujqcynh ustaleniach faktycznych: W 1984 r. powod wskutek wypadku komunikacyjnego dozna} rozleglych obraiefi ciala. Na skutek tych obraiefi w okresie od 13.08.1984 r. do 16.11.1984r. przebywal w Szpitalu im. (...) Zaldadu Opieki Zdrowotnej w S.. Otrzyrrlywal Ieki, mia} przetaczanzg krewi podawane preparaty krwiopochodne. Wykonywano u niego wowczas kilka zabiegow ope1"acyj11ych, m.ir1. dwa zabiegi operacyjne jamy brzusznej, operacje; nogi. Nastqpnie kilkakrotnie byl leczony szpitalnie i poddawany zabiegom lekarskim. W dniach od 29.12.1999 r. do 10.01.2000 r. powéd przcbywai na Oddziale Urologicznym Samodzieinego Zespolu Opieki Zdrowotnej w J.. Zastosowano u njego farmakoterapiq, takie wykonano zabieg kalibracji cewki moczowej. Powéd ponownie przebywa} na Oddziale Urologicznym tego szpitala w okresie od 6.03.2000 1'. do 8.03.2000 r. celu wykonania uret1'og1afii. Po wykonaniu badafi zostal wypisany w stanie ogélnym dobrym. Badanie z dnia 17.05.2000 r. vxykazalo 11 powoda obecnoéé przeciwcial antyHCV. Wynik badania na obecnoéé antygenu HBS by} ujemny. Powoda “pisano do rejestru nosicieli na podstawie wxgmikow badafi, a nadz01' nad nosicielem i jego otoczeniem przeslano dnia 5.06.2000 r. do lekarza pierwszego kontaktu w P1‘zychodni(...) nr (...) w J.. W badaniu wykonanym w 2002 1. nie wykryto u powoda oech uszkodzenia wqtroby. W tym okresie w ba daniach krwi powoda stwierdzono, is wirus HCV namnaia SiQ. W2008 r. powod przebywal w szpitalu z p0dejrzeniem_prog1'esji choroby wqtroby. W czasie h0s_pi_t alizacji nie stwierdzono zaburzefi wsydolnoéci wqtroby. Powéd W procesie przeoiwko SP — Wojewodzie (...] i SP ZOZ Szpitalowi Wojewédzkiemu w J., prowadzonyrn W Sqdzie Okrqgowym we Wrociawiu I Wydzial Cywilny W sprawie 0 sygn. akt I C 558/08, domaga} si Q zasgdzenia E swojg rzecz ia i odszkodowanki. Swoje roszczenia przeciwko Skarbowi Pafistwa wywodzfl pray tym z zarzucanego Skarbowi Pafistwa zaniechania, polegajqcego na calkowitym braku wprowadzenia jfik_iChl(O1\’\Fi.0k prooedur zapobiegajqcych zakaieniom wirusem HCV oraz braku naleiytej polityki informacyjnej dla oséb dotk11i¢=;tyc11 zaraieniem tym wirusem. Natomiast odpowiedzialnoéé odszkodowawczq pozwanego szpitala wywodzi} on z faktu zakaienia go wirusem HCV oraz gronkowcem w czasic pobytu w Szpitalu Wojewodzkim w J. w okresie 29.12.2009 r. 10.01.2000 1‘. W toku postqpowania w sprawie I C 558/08 na podstawie dowodu z opinii z dnia 20.02.2010 1'. lek. med. D. L., bieglej sqdowej zakaénych, Sqd ustali}, fie powod ci3.111 przewlekle wirusowe zapale nie wagtroby typu C, st an Q0 infekcji wirusem za palenia wqtroby typu B, a takie szereg innych schorzefi. Na podstawie stwierdzefl bieglej zawartych w tej opinii Sqd Okrqgowy ustalil, Ze najbardziej p1'awd0pocIobnyn1 okresem zakaienia powoda wirusern zapalenia wqtroby t}pu ,,C" jest 1984 1'., kiedy powod przebywal w szpitalu w Zakaienie wirusem zapalenia wgtroby typu ,,C" moie przez wiele lat przebiegaé bezobjawowo. Wykrycie obecnoéci wirusa w kilka miesicgcy p0 poby cie Qwoda W Szpitalu Wojewédzkim w_J. na przelomie 19992000 r. nie éwiadczy 0 tym, fie do zakaierfia do szlo w lym czasie. Wykonane wéwczas badanja aktywnoéci enzyméw wgtrobovsych wykazaly ich nieznacznie podwyiszonq aktywnoéé. Zakazienie to aktualnie ma charakter przewlekly aktyvmy. Odpis opinii bieglej sqdowej Z zakresu choréb zakainych z dnia 20.02.2010 1. pelnomocnik powoda otrzymal w dniu 26 marca 2010 1'. Dorqczajqc odpis opinii Sqd na podstawie art. 207 § 3 kpc wyznaczyl pelnomocnikowi powoda 14—dniowy termin doustosunkowania sir; do opinii izloienia ew. wnioskéw dowodovqych pod rygorem odmowy ich dopuszczenia pc'>2niejszym terminie. Pismem procesowym z 26 maja 20120 roku, xmiesionym p0 zamkniqciu rozprawy i ze znacznym przek1'oczeniem zakreélonego terminu, pelnomocnik powoda zmieriil powédztwo przez zmianz; podstawy faktycznej igclania, wskamjqc fie roszczenie swoje wywodzi z faktu zakaienia pbwoda wirusem HCV w czasie jego pobytu w Szpitalu irn. (...) w S. w 1984 1'. A Powédztwo W sparwie I C 558/08 zostalo Qrawomocnie oddalone (wyrok S.A., oddalajqcyapelacjeg powoda wyroku oddalajqcego powédztwo, zapad} 8 paédziernika 2010 r.). _ Rozstrzygnięcie to oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych: W 1984 r. powod wskutek wypadku komunikacyjnego doznał rozległych obrażeń ciała. Na skutek tych obrażeń w okresie od 13.08.1984 r. do 16.11.1984r. przebywał W Szpitalu im. (...) Zakładu Opieki Zdrowotnej w Š.. Otrzymywał leki, miał przetaczaną krewi podawane preparaty krwiopochodne. Wykonywano u niego wówczas kilka zabiegów operacyjnych, m.in. dwa zabiegi operacyjne jamy brzusznej, operację nogi. Następnie kilkakrotnie byl leczony szpitalnie i poddawany zabiegom lekarskim. W dniach od 29.12.1999 r. do 10.01.2000 r. powód przebywał na Oddziale Urologicznym Samodzielnego Zespołu Opieki Zdrowotnej w J.. Zastosowano u niego farmakoterapię, także wykonano zabieg kalibracji cewki moczowej. Powód ponownie przebywał na Oddziale Urologicznym tego szpitala W okresie od 6.03.2000 r. do 8.03.2000 r. celu wykonania uretrografii. Po wykonaniu badań został wypisany W stanie ogólnym dobrym. Badanie z dnia 17.05.2000 r. wykazało u powoda obecność przeciwciał anty-HCV. Wynik badania na obecność antygenu HBS był ujemny. Powoda wpisano do rejestru nosicieli na podstawie wyników badań, a nadzór nad nosicielem i jego otoczeniem przesłano dnia 5.06.2000 r. do lekarza pierwszego kontaktu w Przychodni (...) nr (...) w J.. W badaniu wykonanym w 2002 r. nie wykryto u powoda cech uszkodzenia wątroby. W tym okresie w ba daniach krwi powoda stwierdzono, że wirus HCV namnaża się. W2008 r. powód przebywał w szpitalu z podejrzeniem_ progresji choroby wątroby. W czasie hos_pi_t alizacji nie stwierdzono zaburzeń wydolności wątroby. Powód w procesie przeciwko SP - Wojewodzie (...] i SP ZOZ Szpitalowi Wojewódzkiemu w J., prowadzonym w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu I Wydział Cywilny W sprawie 0 sygn. akt I C 558/08, domagał si ę zasądzenia Ę swoją rzecz ia i odszkodowania. Swoje roszczenia przeciwko Skarbowi Państwa wywodził przy tym z zarzucanego Skarbowi Państwa zaniechania, polegającego na całkowitym braku wprowadzenia jakichkolwiek procedur zapobiegających zakażeniom wirusem HCV oraz braku należytej polityki informacyjnej dla osób dotkniętych zarażeniem tym wirusem. Natomiast odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanego szpitala wywodził on z faktu zakażenia go wirusem HCV oraz gronkowcem w czasie pobytu w Szpitalu Wojewódzkim w J. w okresie 29.12.2009 r.- 10.01.2000 r. W toku postępowania w sprawie I C 558/08 na podstawie dowodu z opinii z dnia 20.02.2010 r. lek. med. D. L., biegłej sądowej zakaźnych, Sąd ustalił, że powód ciygjm przewlekłe wirusowe zapale nie wątroby typu C, st an po infekcji wirusem za palenia wątroby typu B, a także szereg innych scho1'zeń. Na podstawie stwierdzeń biegłej zawartych w tej opinii Sąd Okręgowy ustalił, że najbardziej prawdopodobnym okresem zakażenia powoda wirusem zapalenia wątroby typu „C” jest 1984 1'., kiedy powód przebywał w szpitalu w Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu „C” może przez wiele lat przebiegać bezobjawowo. Wykrycie obecności wirusa w kilka miesięcy po poby cie œwoda w Szpitalu Wojewódzkim w_J. na przełomie 1999-2000 r. nie świadczy 0 tym, że do zakażenia do szło w tym czasie. Wykonane wówczas badania aktywności enzymów wątrobovsych wykazały ich nieznacznie podwyższoną aktywność. Zakażenie to aktualnie ma charakter przewłekły aktywny. Odpis opinii biegłej sądowej z zakresu chorób zakaźnych z dnia 20.02.2010 r. pełnomocnik powoda otrzymał w dniu 26 marca 2010 r. Doręczając odpis opinii Sąd na podstawie art. 207 § 3 kpc wyznaczył pełnomocnikowi powoda 14-dniowy termin doustosunkowania się do opinii izłożenia ew. wniosków dowodonych pod rygorem odmowy ich dopuszczenia późniejszym terminie. Pismem procesowym z 26 maja 20120 roku, wníesionym po zamknięciu rozprawy i ze znacznym przekroczeniem zakreślonego terminu, pełnomocnik powoda zmienił powództwo przez zmianę podstawy faktycznej żądania, wskazując że roszczenie swoje wywodzi z faktu zakażenia powoda wirusem HCV w czasie jego pobytu w Szpitalu im. (__.) w Ś. w 1984 r. j Powództwo wsparwie I C 558/08 zostało prawomocnie oddalone (wyrok S.A., oddałający apelację powoda wyroku oddalającego powództwo, zapadł 8 października 2010 r.). _ --- STRONA 3 --- Majac powyisze ustalenia na uwadze Sad Okregowy uzna}, ie powodztwo Winno zostaé oddalone z uwagi na przedawnienie roszczenia. Wskazal, fie z uwagi na moment zakaienia do roszczefi powoda stosuje sie art. 442 1 kc, a zgodnie z éwczesnym (tj. przed wejéciem w Zycie nowelizacji z 2007 r.) brzrnieniem art. 442 § 1 kc roszezernie 0 naprawienie szkody wyrzqdzonej czynem niedozwolonjyrn ulegalo przedawnieniu W okresie 3 Iat, od kiedy poszkodowany dowiedzial sie o szkodzie i osobie zobowiqzanej do jej llaprawienia, W kaidym jednak przypadku po uplywie lat 10ciu od dnia zdarzenia wywolujqcego szkode. Zdanjem Sada I powéd dowiedzia} sie o szkodzie dopiero z opinii bieglej, tj. 26 rnarca 2010 roku. Jui wowczas, zdaniem tego Sadu winien by} podjaé dzialania W kierunku dochoclzenia roszczefi  w celu unikniecia przedawnienia. Jednakize pismo modyfikujace okreé1eniejednostkiodpo wiedzialnej za powstanie szkody zloiyl przez swego pelnomocnika dopiero po zamknieciu rozprawy w sprawie I C 558/08 SO we Wroclawiu, wdniu 26 maja 2010 r., pozeww nin. sprawie wniési at 3 lutego 2011 roku, a poprzedzajacy go wniosek o zwolnienie od kosztéw i ustanowienie adwokata — 27 grudnia 2010 roku. Sad I instancji uznat, ie opoinienie takie nie moize byé uznane za niezawinione przez powoda, nie moina go takie uznaé za nieznaczne. Brak wiee bylo jego zdaniem takie podstaw do uznania zarzutu przedawnjenia zloionego przez pozwanego za sprzsczny z zasadarni Wspoliycia spolecznego. Od wyroku tego apelacje wniési p0W0d, zarzucajac: I. Naruszenie prawa materialnego, tj.: 1. art. 442 § 1 k.c. poprzez jego niewlaéciwa wykladnis; i przyjecie, :Ze W kaidym przypadku, bez wzgledu na termin powziecia informacji o szkodzie i jej sprawcy, 1oszczenia Wynikajqce 2 tego przepisu przedawniaja sie z uplywem 10 lat od daty Wydarzenia wywolujacego szkode, tj. przyjqcie sprzecznej z art. 2 i 77 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej Wykladni tego przepisu, W sytuacji gdy jest moiliwa inna prokonstytucyjna “yldadnia dokonana W powiazaniu z art. 120 k.c.; 2. art. 120 k.c. poprzez jego pominiecie i przyjecie, ii roszczenie powoda ulegio przedawnieniu plzed ujawnieniem sie szkody, tj. przed data, kiedy W ogole roszczenie zaistnialo i moglo staé sis; vxyrnagalne; 3. art. 442 1 § 3 k.c. W zwiazku z art. 2 ustavq' z dnia 16 lutego 2007 r. 0 zrnianie ustawy  Kodeks cywilny (Dz. U. 200780.538] poprzez jego niezastosowanie; W konsekwencji blednej Wykladni art. 442 k.o. i pominiecia art. 120 k.c. Sad wbrew dyspozycji art. 2 ustawy nowelizujacej nje zastosowal art. 442 1 k.c., ktory przy prawidlowej wykladni art. 442 § 1 k.c., powinien znaieié zastosowanie. W przypadku nieuwzglednjenia przez Sad tych zarzutéw, powéd zarzucil takie naruszenie nastepujacych przepiséw prawa materialnego: 1 . ' art. 5 k.c. poprzez jego niezastosowanie i przyjecie, ie w przedmiotowej sprawie nie zachodzq szczegolne okolicznoéci urnoiliwiajace Sadowi nieuwzglednienie podniesionego przez pozwanego zarzutu przeclawnienia w oparciu 0 zasady wspélirycia spolecznego, W szczegélnoéci w zwiazku z przyjeciem przez Sad I instancji, ii doszlo do nadmiernego opozinienia (2, 5 nliesiaca) W dochodzeniu przez powoda roszczenia w stosunku do pozwanego, podczas gdy okolieznoéci szczegolne, o ktorych mowa W art. 5 k.c., ‘W przedmiotowej sprawie zachodza, a zgloszenie roszczenia Wobec pozwanego nie powinno zostaé uznane za opoinione, Ia tym bardziej za opéinione W sposéb nadmierny i zawiniony przez poW0da; A 2. art. 2 Konstylueji Rzeczpospolitej P0]skiej'p0p1'zez jego porniniecie i nieuwzglednienie, Ze Rzeczpospolita Polska jest demokratycznyrn pafxstwern prawnym, urzeczyvdstniajqcym zasady sprawiedliwoéei spolecznej, poprzez StWier— Mając powyzsze ustalenia na uwadze Sąd Okręgowy uznał, że powództwo winno zostać oddalone z uwagi na przedawnienie 1'oszczenia. Wskazał, że z uwagi na moment zakażenia do roszczeń powoda stosuje się a1't. 442 1 kc, a zgodnie z ówczesnym (tj. przed wejściem w życie nowelizacji z 2007 r.) brzmieniem art. 442 § 1 kc roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonyrn ulegało przedawnieniu w okresie 3 lat, od kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, w każdym jednak przypadku po upływie lat 10-ciu od dnia zdarzenia wywołującego szkodę. Zdaniem Sądu I powód dowiedział się o szkodzie dopiero z opinii biegłej, tj. 26 marca 2010 roku. Już wówczas, zdaniem tego Sądu winien był podjąć działania w kierunku dochodzenia roszczeń - w celu uniknięcia przedawnienia. Jednakże pismo modyfikujące określenie jednostki odpo- wiedzialnej za powstanie szkody złożył przez swego pełnomocnika dopiero po zamknięciu rozprawy w sprawie I C 558/08 SO we Wrocławiu, w dniu 26 maja 2010 r., pozeww nin. sprawie wniósł aż 3 lutego 2011 roku, a popizedzający go wniosek o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata - 27 grudnia 2010 roku. Sąd I instancji uznał, że opóźnienie takie nie może być uznane za niezawinione przez powoda, nie można go .także uznać za nieznaczne. Brak więc było jego zdaniem także podstaw do uznania zarzutu przedawnienia złożonego przez pozwanego za sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Od wyroku tego apelację wniósł powód, zarzucając: I. Naruszenie prawa materialnego, tj.: 1. art. 442 § 1 k.c. poprzez jego niewłaściwa wykładnię i przyjęcie, że w każdym przypadku, bez względu na termin powzięcia informacji o szkodz-ie i jej sprawcy, roszczenia wynikające z tego przepisu przedawniają się z upływem 10 lat od daty wydarzenia Wywołujacego szkodę, tj. przyjęcie sprzecznej z art. 2 i 77 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej wykładni tego przepisu, w sytuacji gdy jest możliwa inna prokonsiytucyjna vxykładnia dokonana w powiązaniu z art. 120 k.c.; 2. art. 120 k.c. poprzez jego pominięcie i przyjęcie, iż roszczenie powoda uległo przedawnieniu przed ujawnieniem się szkody, tj. przed datą, kiedy w ogóle roszczenie zaistniało i mogło stać się vxyrnagalne; 3. art. 442 1 § 3 k.c. w zwiazku z art. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. 0 zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz. U. 2007.80.538] poprzez jego niezastosowanie; w konsekwencji błędnej wykładni art. 442 k.c. i pominięcia art. 120 k.c. Sad wbrew dyspozycji art. 2 ustawy nowelizującej nie zastosował art. 442 1 k.c., który przy prawidłowej wykładni art. 4.42 § 1 k.c., powinien znaleźć zastosowanie. W przypadku nieuwzględnienia przez Sad tych zarzutów, powód zarzucił także naruszenie następujących przepisów prawa materialnego: 1 . ' art. 5 k.c. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą szczególne okoliczności lnnożliwiające Sądowi nieuwzględnienie podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia W oparciu o zasady współżycia społecznego, W szczególności w związku z przyjęciem przez Sąd I instancji, iż doszło do nadmiernego opóźnienia (2, 5 miesiąca) w dochodzeniu przez powoda roszczenia w stosunku do pozwanego, podczas gdy okoliczności szczególne, 0 których mowa w art. 5 k.c., W przedmiotowej sprawie zachodzą, a zgłoszenie roszczenia wobec pozwanego nie powinno zostać uznane za opóźnione, ia tym bardziej za opóźnione W sposób nadmierny i zawiniony przez powoda; A 2. art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiejpoprzez jego porninięcie i nieuwzględnienie, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, Luzeczyvzistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, poprzez stwier- --- STRONA 4 --- dfienie, fie 2,5miesieczne opofinienie powoda W Wytoczeniu powodztwa W niniejsfiej sprawie jest nadmierne W kontekécie tego, fie demokratycfine pafistwo prawa, jakim jest Rzccfipospolita Polska, dopusficfia przez dfiicsieciolecia sytuacje, W ktorej fi chwila, gdy obywatel dowiadllje sie 0 istnieniu szkody na osobie i tym samym o istnieniu po tencjalnego roszczenia z tego wynikajacego, roszczenie to jest jufi prfiedawnione; 3. alt. 45 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez jego pominiecie i odmowienie powodovsi prawa do __sadu lozumianego jako gwarancja spelnienia oczekiwania zainteresowanych obywateii, fie rofistrfiygniecie sadu bedfiic zgodne Z treécia prawa materialnego oraz sprawiedliwe w sensie materia1no prawnym, tj. bedzie uwzgledniaé min. zasady wspoifiycia spolecznego i wypracowane w orzecznictwie przyklady ich stosowania;  1 II. Naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 k.p.c. poprzezjprzekroczenie zasad swobodnej oceny dowodowi ufirianie fia udowodniona okolicznoéci majaoej W ocenie Sadu istotne znaczenie dla rozstrzygniecia sprawy, a mianowicie jakoby nie bylo fiadnych przesfikod, aby powéd zglosil swoje roszczenie niezwlocznie po tym, gdy dowiedziai sie 0 sfikodzie i 0 osobie fiobowiafianej do jej naprawienia, W sytuacji, gdy Sad I instancji oddalii wniosek o przesiuchanie powoda, a z pozostaiych dowodow dopuszczonych przez Sad, W szczegélnoéci z dokumentacji medyczznej powoda Wynika, ifi takie okolicfinoéci mogiy zachodfiié, skoro powod cierpi na. liczne choroby mogaoe mice wpiyw na to opéfinienie; W 0 arciu 0 om '.sze fiarfiu ' Wniési 0 uch lenie zaskarfione o roku W unkcie I i rfiekafianie s raWv do Y P P . ponowriego rofipofinania Sadowi I instancji, albowiem z uwagi na uwzglednienie fiarfiutu prfiedawriienia nie aostala rozpofinana istota sprawwfy. _ Po rozpofinaniu apelacji Sad Apelacyjny ufinal ja za nieuzasadniona. Skarfiacy riie fiarfiuca Wadliwoéci poczynionych przez Sad I instancji ustaleri, a fiatern Sad Apelacyjny", nie dopatrujac sie W nich nieprawidiowoéci, czyni je podstawa swojego rofistrzygniecia. Okolicfinoéci te, a W sficfiegélnoéci ustalenia dotyczace dat: powstania szkody, powfiiecia przez powoda Wiadomoéci 0 szkodfiie, a pofiniej — o sprawcy szkody, prowadfia do Wriiosku 0 trafnoéei zastosowania do spravty powoda cytowariych W ufiasadnieniu Wyroku przepisow, a to art. art. 442 § 1 kc i 442 1 kc.'Sfi1<oda powoda, jak ustala Sad, i czego nie kwestionuje fiadna fie stron, powstala w czasie jego pobytu W Szpitalu iln. (...) ZOZ W 5., tj. W roku 1984. W tym czasie istotnie obowiazywai przepis art. 442 § 1 kc, stanowiacy, fie roszczenie z czynu niedozWolouego ulega przedawnieniu W okresie trzech lat od daty, kiedy poszkodowany dowiedfiial sie 0 szkodzie i osobie fiobovxiazanej do jej naprawienia, jednak W kafidym przypadku roszczenie przedawnialo sie z uplywern dfiiesieciu lat. Jak trafnie stwierdfia Sad Okregowy, Wprowadzenie art. 442 1 kc nowela z 16 lutego 2007 roku doprowadfiilo do istotnej fimiany W tym Wfigledzie Wobec trcéci § 3 tego przepisu, stanowiaoego, fie W razie Wyrfiadfienia sfikody na osobie prfiedawnienie nie mofie skoricfiyé sie Wczeéniej nifi z uplywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedfiiai sie 0 sfikodzie i 0 osobie obowiazanej do jej naprawienia. Moment dowiedzenia sie przez powoda o szkodzie Sad Okregowy okreélii na 2000 rok, kiedy to potwierdzono u niego ujemny wynik badania na obecnoéé antygenu HBS, i ustalenie to firiajduje pelne odbicie W materiale dowodowym sprawy. Wtej sytuacji trafnie ufinano, fie W myél art. 442 § 1 kc, skoro W kafidyrn przypadku roszczenie przedawniaio sie z uplynem dziesieciu lat, do prfiedawnienia takiego doszlo na pewno prfied dniem Wniesienia powodztwa W nin. sprawie. Nie sposob podzielié zarzutu apelacji, fie rozstrzygniecie Sadu I instancji narusza art. 2 i 77 Konstytucji RP z uwagi na akceptacje faktu, fie demokratyczzne pafistwo prawa przez dziesieciolecia akceptowalo sytuacj<; prfiedawnienia rosficzenia prfied powfiieciem przez poszkodowanego wiadomoéci o szkodzie. Gdyby przyjaé taki poglqd, zapewne Trybunal Konstytucyjny, uznajac zdanie drugie § 1 art. 442 kc za sprfieczne z Konstytucja, ustalilby Wsteczriy okres utraty jego obowiazywania. Jednak na gruncic istniejacego stanu prawmego Sad Okregowy slusznie Wskazuje, fie posfiukiwania mofiiiwoéci nieuwzglednienia upiywu przedawnienia w tego rodzaju sprawach mofina posfiukiwaé Wylacznie W treéci art. 5 kc. ’ dzenie, że 2,5-miesięczne opóźnienie powoda w wytoezeniu powództwa w niniejszej sprawie jest nadmierne w kontekście tego, że demokratyczne państwo prawa, jakim jest Rzeczpospolita Polska, dopuszcza przez dziesięciolecia sytuację, w której z chwilą, gdy obywatel dowiaduje się o istnieniu szkody na osobie i tym samym o istnieniu po- tencjalnego roszczenia z tego wynikającego, roszczenie to jest już przedawnione; 3. art. 45 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez jego pominięcie i odmówienie powodovxi prawa do __sądu iozumianego jako gwarancja spełnienia oczekiwania zainteresowanych obywateli, że rozstrzygnięcie sądu będzie zgodne z treścią prawa materialnego oraz sprawiedliwe w sensie materialno- prawnym, tj. będzie uwzględniać m.in. zasady współżycia społecznego i wypracowane W orzecznictwie przykłady ich stosowania; - 1 II. Naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 k.p.c. poprzezgprzekroczenie zasad swobodnej oceny dowodówi uzrianie za udowodnioną okoliczności mającej w ocenie Sądu istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a mianowicie jakoby nie było żadnych przeszkód, aby powód zgłosił swoje roszczenie niezwłocznie po tym, gdy dowiedział się 0 szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia, w sytuacji, gdy Sąd I instancji oddalił wniosek o przesłuchanie powoda, a z pozostałych dowodów' dopuszczonych przez Sąd, w szczególności z dokumentacji medycznej powoda wynika, iż takie okoliczności mogły zachodzić, skoro powód cierpi na. liczne choroby mogące mieć wplyw na to opóźnienie; W 0 arciu o ou 'sze zarzu ' wniósł 0 uch lenie zaskarżone 0 roku w unkcie I i rzekazanie s rawy do Y P P _ ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, albowiem z uwagi na uwzględnienie zarzutu przedawnienia nie została rozpoznana istota spranfy. _ Po rozpoznaniu apelacji Sąd Apelacyjny uznał ją za nieuzasadnioną. Skarżący' nie zarzuca wadliwości poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń, a zatem Sąd Apelacyjny, nie dopatrując się w nich nieprawidłowości, czyni je podstawą swojego rozstrzygnięcia. Okoliczności te, a w szczególności ustalenia dotyczące dat: powstania szkody, powzięcia przez powoda wiadomości 0 szkodzie, a później - 0 sprawcy szkody, prowadzą do wniosku 0 trafności zastosowania do sprawy powoda cytowanych w uzasadnieniu wyroku przepisów, a to art. art. 442 § 1 kc i 442 1 kc.` Szkoda powoda, jak ustala Sąd, i czego nie kwestionuje żadna ze stron, powstała w czasie jego pobytu w Szpitalu im. (...) ZOZ w Ś., tj. w roku 1984. W tym czasie istotnie obowiązywał przepis art. 442 § 1 kc, stanowiący, że roszczenie z czynu niedozwolonego ulega przedawnieniu w okresie trzech lat od daty, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie zobovriązanej do jej naprawienia, jednak w każdym przypadku roszczenie przedawniało się z upływem dziesięciu lat. Jak trafnie stwierdza Sąd Okręgowy, wprowadzenie art. 442 1 kc nowelą z 16 lutego 2007 roku doprowadziło do istotnej zmiany w tym względzie wobec treści § 3 tego przepisu, stanowiącego, że W razie wyrządzenia szkody na osobie przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się 0 szkodzie i 0 osobie obowiązanej do jej naprawienia. Moment dowiedzenia się przez powoda o szkodzie Sąd Okręgowy określił na 2000 rok, kiedy to potwierdzono u niego ujemny wynik badania na obecność antygenu HBS, i ustalenie to znajduje pełne odbicie w materiale dowodowym sprawy. Wtej sytuacji trafnie uznano, że w myśl art. 442 § 1 kc, skoro w każdym przypadku roszczenie przedawniało się z upływ/œm dziesięciu lat, do przedawnienia takiego doszło na pewno przed dniem wniesienia powództwa W nin. sprawie. Nie sposób podzielić zarzutu apelacji, że rozstrzygnięcie Sądu I instancji narusza art. 2 i 77 Konstytucji RP z uwagi na akceptację faktu, że demokratyczne państwo prawa przez dziesięciolecia akceptowało sytuację przedawnienia roszczenia przed powzięciem przez poszkodowanego wiadomości o szkodzie. Gdyby przyjąć taki pogląd, zapewne Trybunał Konstytucyjny, uznając zdanie drugie § 1 art. 442 kc za sprzeczne z Konstytucją, ustaliłby wsteczny okres utraty jego obowiązywania. Jednak na gruncie istniejącego stanu prawnego Sąd Okręgowy słusznie wskazuje, że poszukiwania możliwości nieuwzględnienia upływu przedawnienia w tego rodzaju sprawach można poszukiwać wyłącznie w treści art. 5 kc. c --- STRONA 5 --- Natorniast art. 45 Konstytucji nie finajduje W tej sprawie fiadnego fiastosowania, ho powod nawet nie fiarfiuca opéfinienia, a tym bardziej zwioki W dzialaniu organow Wymiaru sprawiedliwosci. Na koniec W pelni trafna jest ocerla Sadu Okregowego, fie W niniejsfiej sprawie brak podstaw do zastosowania art. 5 kc. Prawda jest bowiem, fie mofiliwosé Wniesienia powédztwa W nin. sprawie zaistniaia niefiwlocfinie po doreczeniu powodowi opiriii bieglej W driiu 26 marca 2010 roku. Powod reprezentowany by} przez profesjonalnego riehiomocnika, ktory Winien by} pouczyé go, fie rozpoznanie tocfiqcej sie Wowczas sprawy nie prfierywa biegu prfiedawnienia p1‘Z€0IWI(O innemu podmiotowi, a nie mofina takfie z gory przewidywac fi dufiym stopniem prawdopodobieristwa korzystnego dla powoda rozstrzygniecia. Istniala w tym momencie mofiliwoéé zawezwania pozwanego do proby ugodowej, czy tefi Wniesienia powodztwa, choéby postepowanie w nowym procesie mialo byé zawieszone do cfiasu zakoficzenia poprzedniej sprawy. A z cata pewnoécia istniala przede wszystkim mofiiiwoéé modyfikacji powodfitwa, cfiego jednak fianiedbano, doprowadzajac do jego wpiywu do sadu dopiero p0 zarnknieciu rozprzmy. Postepowanie takie doprowadfiiio do sytuacji, gdy powodfitwo Wniesiono po uplywie ponad 10 miesiecy od daty dowiedzenia sie przez powoda o sprawey sfikody. Opofinienia takiego W fiadnyrn V13/padku nie rnofina uznaé za lisprawiedliwione, a fiatern Sad I instancji absolutnie slusznie ocenil, fie W sprawie nie ma podstaw do zastosowania do powoda art. 5 kc. Stad rofistrfiygniecie nalefiaio ufinaé fia sluszne, a apelacje oddalié z mocy art. 385 kpc. Majac na uwadfie sytuacjc powoda, W tyrn takfie jego stan zdrowia, Sad II instancji zastosowal do niego dobrodfiiejstwo art. 102 kpc. Orzecfienie o kosfitach fiastepstwa z urzedu oparto na § 19 Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 Wrzesnia 2002 1'. W sprawie opiat za cfiynnosci adwokackie oraz ponoszeriia przez Skarb Paristwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udfiieionej z urfiedu. 111W Natomiast art. 45 Konstytucji nie znajduje w tej sprawie żadnego zastosowania, bo powód nawet nie zarzuca opóźnienia, a tym bardziej zwłoki w działaniu organów wymiaru sprawiedliwości. Na koniec w pełni trafna jest ocena Sądu Okręgowego, że W niniejszej sprawie brak podstaw do zastosowania art. 5 kc. Prawdą jest bowiem, że możliwość wniesienia powództwa W nin. sprawie zaistniała niezwłocznie po doręczeniu powodowi opinii biegłej w dniu 26 marca 2010 roku. Powód reprezentowany był przez profesjonalnego pełnomocnika, który winien był pouczyć go, że rozpoznanie toczącej się wówczas sprawy nie przerywa biegu przedawnienia przeciwko innemu podmiotowi, a nie można także z góry przewidywać z dużym stopniem prawdopodobieństwa korzystnego dla powoda rozstrzygnięcia. Istniała w tym momencie możliwość zawezwania pozwanego do próby ugodowej, czy też wniesienia powództwa, choćby postępowanie w nowym procesie miało być zawieszone do czasu zakończenia poprzedniej sprawy. A z całą pewnością istniała przede wszystkim możliwość modyfikacji powództwa, czego jednak zaniedbano, doprowadzając do jego wpływu do sądu dopiero po zamknięciu rozprawy. Postępowanie takie doprowadziło do sytuacji, gdy powództwo wniesione po upływie ponad 10 miesięcy od daty dowiedzenia się przez powoda o sprawcy szkody. Opóžnienia takiego W żadnym wypadku nie można uznać za usprawiedliwione, a zatem Sąd I instancji absolutnie słusznie ocenił, że w sprawie nie ma podstaw do zastosowania do powoda art. 5 kc. Stąd rozstrzygnięcie należało uznać za słuszne, a apelację oddalić z mocy art. 385 kpc. Mając na uwadze sytuacje powoda, w tym także jego stan zdrowia, Sąd II instancji zastosował do niego dobrodziejstwo art. 102 kpc. Orzeczenie o kosztach zastępstwa z urzędu oparto na § 19 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udziełonej z urzędu. 111W

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Apelacyjny we Wrocławiu - Wydział#I ACa 159/12 WYROK S W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2012 r. Sgd Apelacyjny we Wrocl#art. 207 § 3 kpc#art. 442 § 1 kc#art. 442 § 1 k.c.#art. 120 k.c.#art. 2 ustavq#art. 442 k.o.#art. 2 ustawy#art. 5 k.c.#art. 2 Konstylueji#art. 442 k.c.#art. 2 Konstytucji#art. 233 k.p.c.#art. 442 kc#art. 5 kc.#art. 45 Konstytucji#art. 385 kpc.#art. 102 kpc.