Postanowienie I ACa 1528/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2017 r. Sąd Apelacyjny we Wr

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2017 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Jacek Gołaczyński (spr.) Sędziowie: SSA Aleksandra Marszałek SSA Tadeusz Nowakowski Protokolant: Katarzyna Rzepecka po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2017 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa K. Ł. przeciwko Skarbowi Państwa - Prokuratorowi Regionalnemu we W. o ochronę dóbr osobistych na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 20 kwietnia 2016 r. sygn. akt I C 1162/14 1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I w ten sposób, że nakazuje pozwanemu Skarbowi Państwa – Prokuratorowi Regionalnemu we W., aby przeprosił powoda K. Ł. poprzez zamieszczenie jednorazowo na pierwszej stronie dodatku lokalnego do wydania (...) dla województwa (...) oświadczenia o wymiarze 120x150 mm o następującej treści: „Prokurator Regionalny we W. przeprasza adwokata K. Ł. za naruszenie jego dóbr osobistych spowodowane wadliwym prowadzeniem przeciw niemu postępowania karnego w sprawie Ap V DS. 4/10 Prokuratury Apelacyjnej we W., które to postępowanie, co do zarzutu z art. 286 par. 2 k.k. zakończyło się umorzeniem, z uwagi na to, że zarzucany K. Ł czyn nie zawierał znamion czynu zabronionego (sygn. akt II K 1607/10 Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim). W pozostałym zakresie K. Ł --- STRONA 2 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 2 został uniewinniony” w terminie trzydziestu dni od dnia uprawomocnienia się wyroku; 2. oddala apelację w pozostałym zakresie; 3. zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda 270 zł tytułem zwrotu kosztów postepowania apelacyjnego. U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2016r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu uwzględnił w części powództwo K. Ł. przeciwko Skarbowi Państwa -Prokuratorowi Regionalnemu we W. o ochronę dóbr osobistych przez nakazanie pozwanemu Skarbowi Państwa – Prokuratorowi Regionalnemu we W., aby przeprosił powoda K. Ł. poprzez zamieszczenie jednorazowo na pierwszej stronie dodatków lokalnych do wydania (…) dla województw: (...),(…),(…),(…) i (…) oświadczenia o wymiarach 120x150 mm następującej treści: „Prokurator Regionalny we W. przeprasza adwokata K. Ł. za naruszenie jego dóbr osobistych spowodowane wadliwym prowadzeniem przeciw niemu postępowania karnego w sprawie Ap V Ds. 4/10 Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu, które to postępowanie, co do zarzutu z art. 286 § 2 kodeksu karnego zakończyło się umorzeniem, albowiem zarzucany K. Ł czyn nie zawierał znamion czynu zabronionego (sygn. akt II K 1607/10 Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim). W pozostałym zakresie K. Ł został uniewinniony.” – w terminie trzydziestu dni od daty uprawomocnienia się wyroku. W pozostałej części oddalił powództwo i zasądził od pozwanego Skarbu Państwa – Prokuratora Regionalnego we W. na rzecz powoda K. Ł. kwotę 977 zł tytułem kosztów procesu, w tym kwotę 360 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Powyższe orzeczenie uzasadnił tym, że pozwem z 22 lipca 2014 skierowanym przeciwko Skarbowi Państwa – Prokuratorowi Apelacyjnemu we W., powód K. Ł domagał się nakazania pozwanemu przeproszenia powoda poprzez zamieszczenie jednorazowo na pierwszej stronie w (…) oraz w jej dodatkach lokalnych dla województwa (...),(…),(…),(…) i (…) tekstu o wymiarach 10 cm x 15 cm, następującej treści: „ Prokurator Apelacyjny we W. przeprasza Pana Mecenasa K. Ł. za naruszenie jego dóbr osobistych, spowodowane długotrwałym prowadzeniem przeciw niemu przez podległego mu prokuratora K. Z., w sposób wadliwy postępowania karnego w sprawie Ap V Ds. 4/10 Prokuratury Apelacyjnej we W. (VII K 1607/10 Sądu --- STRONA 3 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 3 Rejonowego w G.), które to postępowanie co do zarzutu z art. 286 § 2 kk zakończyło się umorzeniem wobec braku ustawowych znamion przestępstwa a w pozostałym zakresie uniewinnieniem przez sąd wymienionego adwokata ” – w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się wyroku. Nadto powód wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według złożonego na koniec postępowania zestawienia. Uzasadniając żądanie pozwu podał, że jest adwokatem specjalizującym się w prawie karnym, prowadzącym wraz z trzema innymi adwokatami spółkę partnerską. W 2004 roku był obrońcą A. Ł. w prowadzonej przeciw niemu sprawie karnej. W czasie jednego z przesłuchań, w charakterze kandydata na świadka (…), a także następnie przesłuchany już w tym charakterze A. Ł. zeznał między innymi, że 16 lipca 2004 w czasie wizyty powoda w Areszcie Śledczym w C. obrońca wręczył mu gryps, który zawierał groźby od innego członka grupy przestępczej T. S.. Materiały w tej sprawie, to jest podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 245 k.k., zostały wyłączone do odrębnego rozpoznania i przekazane Prokuraturze w S.. Zakres przedmiotowy tego śledztwa dotyczył także podejrzeń o korupcję wśród sędziów i prokuratorów, których według fałszywych twierdzeń A. Ł. miał korumpować wspólnik powoda. Śledztwo to zostało umorzone we wszystkich wątkach. Powyższe śledztwo zostało później podjęte na nowo i najpierw prowadzone przez Prokuraturę Apelacyjną w L., a ostatecznie przez Prokuraturę Apelacyjną we W. pod sygn. akt V Ds. 4/10, w osobie prokuratora K. Z.. W ocenie powoda kilkukrotnie, w toku postępowania przygotowawczego, doszło do zachowań, które naruszały dobra osobiste powoda. Powód wskazał, że w marcu 2010 roku, już po przedstawieniu powodowi zarzutów, prowadząca postępowanie Prokurator K. Z. w piśmie skierowanym do Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w Z. podała nieprawdziwą informację, iż z materiałów śledztwa wynika, że powód był obrońcą substytucyjnym T. S. – z substytucji adwokata J. S.. Miało to w ocenie powoda znaczenie dla toczącego się postępowania, ponieważ jeden z dwóch przedstawionych powodowi zarzutów dotyczył wręczenia Ł. grypsu z groźbami, pochodzącymi od S.. Przyjęcie, że powód był obrońcą T. S. czynić miało w ocenie powoda tezę o przekazaniu grypsu bardziej wiarygodnym. Jednoczesne występowanie w charakterze obrońcy A. Ł. i T. S., mających sprzeczne interesy w prowadzonym --- STRONA 4 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 4 postępowaniu karnym, istotnie naruszałoby zasady etyki adwokackiej i mogłoby stanowić samoistną podstawę do wszczęcia przeciwko powodowi postępowania dyscyplinarnego, czego zresztą domagała się wprost Prokurator K. Z.. Oczywistym jest także, że niezależnie od informacji dotyczących samego postępowania karnego informacja o takim postępowaniu adwokata wpływa na jego postrzeganie przez środowisko zawodowe. Informacje zawarte we wzmiankowanym piśmie nie polegały jednak na prawdzie. Powód nigdy nie reprezentował T. S. – ani w toczącym się postępowaniu, ani w żadnym innym, wcześniej zakończonym postępowaniu karnym. Nie miał z nim żadnego kontaktu – ani zawodowego, ani żadnych relacji o charakterze prywatnym. Informacja przekazana do ORA w . wynikała z błędnego odczytania przez Prokuratora K. Z. treści pełnomocnictwa udzielonego przez T. S. adwokatowi J. S.. Pełnomocnictwo to zawarte było na standardowym druku, na którym zawarte było również pole, które po jego wypełnieniu skutkowało udzieleniem substytucji konkretnemu adwokatowi (lub adwokatom), ale nie było ono w tym konkretnym przypadku uzupełnione ani podpisane przez udzielającego substytucji adwokata J. S. – co wynikało z samego dokumentu pełnomocnictwa. W związku z powyższym powód w odpowiedzi na pismo K. Z. skierował dwa pisma – z 19 marca 2010 i 26 marca 2010 – do pozwanego, dokładnie wyjaśniając całą sytuację, jak również wskazując w nich reperkusje powstałe oraz mogące powstać z zawiadomienia Pani Prokurator przesłanego do ORA w Z.. W kolejnych pismach z 02 lipca 2010, 18 sierpnia 2010 i 06 października 2010, kierowanych już do ORA we W. jako właściwej do prowadzenia postępowania, Prokurator K. Z. naciskała na podjęcie kroków dyscyplinarnych przeciwko powodowi. Nigdy też w pismach kierowanych do organów adwokatury nie sprostowała podanej uprzednio nieprawdziwej informacji dotyczącej nieetycznego postępowania powoda polegającego na reprezentowaniu mandantów mających sprzeczne interesy. 14 października 2010 K. Z. skierowała kolejne pismo, tym razem do Naczelnej Rady Adwokackiej, zarzucając ORA w Z. zaniechania w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym między innymi przeciwko powodowi, wywierając tym w sposób niedopuszczalny presję na niezależnych organach samorządu adwokackiego, niedwuznacznie domagając się zawieszenia powoda w czynnościach po sześciu latach od zdarzenia, w sytuacji, gdy brak było ku temu uzasadnionych podstaw. To działanie wprost zmierzało do niczym nie usprawiedliwionego wyeliminowania powoda z zawodu. Niewątpliwym jest, że --- STRONA 5 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 5 gdyby organy samorządu adwokackiego zadośćuczyniły temu żądaniu, to doprowadziłoby to do zamknięcia kancelarii przez powoda i byłoby równoznaczne ze „śmiercią cywilną”. Powód bowiem całe swoje życie przepracował w zawodzie prawnika – pełniąc między innymi funkcję Prokuratora Rejonowego w G., następnie Prokuratora Wojewódzkiego w G. przez 12 lat, a także pełnomocnika Ministra Sprawiedliwości ds. wprowadzania ustawy o prokuraturze oraz będąc delegowanym do pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości, a od prawie 17 lat będąc adwokatem i prowadząc własną, renomowaną kancelarię adwokacką. Po przedstawieniu 02 marca 2010 powodowi dwóch zarzutów – pierwszego dotyczącego grypsu, oraz drugiego polegającego na popełnieniu oszustwa z art. 286 § 2 k.k. na szkodę M. J. , powód składał wnioski dowodowe, zorientowane na wszechstronne wyjaśnienie sprawy i podważenie zasadności pierwszego ze stawia nych mu zarzutów (art. 245 k.k.), zaś obrońca adwokata J. S. przedłożył do akt orzecznictwo sądów, z którego w sposób jednoznaczny i oczywisty wynikało, że drugi czyn (z art. 286 § 2 k.k.) zarzucany powodowi w ogóle nie wypełnia znamion przestępstwa. Proku rator K. Z. oddaliła wszystkie złożone przez powoda wnioski dowodowe, które – co należy wskazać – zostały niemalże w całości dopuszczone przez sąd, a przeprowadzone w ich wyniku dowody legły u podstaw późniejszego wyroku uniewinniającego powoda, jak równi eż zaniechała przeprowadzenia analizy prawnej załączonego orzecznictwa, co w ocenie powoda stanowiło niedopełnienie obowiązków. Dość bowiem wskazać, że po wpłynięciu aktu oskarżenia sprawa w tej części została skierowana na posiedzenie celem umorzenia pos tępowania. Od początku w tym zakresie nie chodziło o rozbieżną ocenę materiału dowodowego, lecz oczywistym było, chociażby w świetle ugruntowanych poglądów orzecznictwa, że zachowanie powoda opisane w zarzucie nie wyczerpywało znamion zarzuconego mu przes tępstwa oszustwa, co ostatecznie potwierdził także Sąd Rejonowy w G. w postanowieniu z 18 kwietnia 2011, sygn. akt VII K 303/11, o umorzeniu postępowania wobec stwierdzenia braku ustawowych znamion przestępstwa, a następnie Sąd Okręgowy w G. w postanowie niu z 22 czerwca 2011, utrzymującym orzeczenie Sądu I Instancji w mocy. Powyższy zarzut i działanie Pani Prokurator było szczególnie upokarzające dla powoda, gdyż uczyniło z niego w odbiorze powszechnym sprawcę pospolitego przestępstwa przeciwko mieniu – oszusta. Osobiście dla powoda było to tym bardziej przykre, że sugerowało iż --- STRONA 6 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 6 adwokat zajmujący się przez 30 lat głównie prawem karnym miałby mieć błędne rozeznanie prawne w zakresie tego, czy jego zachowanie, ukierunkowane na pomoc człowiekowi, wypełnia znamiona przestępstwa. Dla powoda oczywistym było, że żadne przestępstwo nie zostało popełnione, zaś zakwalifikowanie przez prokuratora indyferentnego prawnie zachowania jako przestępstwa jest przekroczeniem uprawnień i działaniem na szkodę interesu prywatnego. Nic bowiem nie stało na przeszkodzie, aby zapoznać się ze złożonym do akt sprawy orzecznictwem lub skonsultować się z przełożonymi przed podjęciem merytorycznej decyzji co do tego, czy przedstawić powodowi zarzut, a następnie kierować akt oskarżenia w tej części. Nawet po prawomocnym umorzeniu postępowania, Prokurator K. Z. działała w sposób pozbawiony minimum obiektywizmu, w dalszym ciągu upierając się, że działanie powoda stanowiło przestępstwo, zlekceważyła argumentację Sądów i wystąpiła do Prokuratora Generalnego o wywiedzenie kasacji od postanowienia Sądu II Instancji. Jej działania zostały przerwane dopiero na skutek pisma z Departamentu Postępowania Sądowego Prokuratury Generalnej z 09 grudnia 2011, w którym zostało wprost stwierdzone, że powód nie popełnił przestępstwa. Powód wielokrotnie w swoich pisma kierowanych do pozwanego zwracał uwagę na niedopuszczalny sposób prowadzenia postępowania, co pozostawało bez jakiejkolwiek reakcji. Powód po zakończeniu postępowania karnego, w 09 września 2013 w Prokuraturze Rejonowej w G. złożył ustne zawiadomienie o podejrzeniu popełnieniu przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. przez Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej K. Z. . Powód nadużyć po stronie prokuratora upatruje w niedopuszczalnym, naruszającym procedurę karną sposobie prowadzenia postępowania karnego przez funkcjonariusza publicznego na tak wysokim szczeblu organizacyjnym. Postępowanie karne w tym zakresie jest prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w. K. pod sygn. akt 1 Ds. 199/13. Natomiast jeszcze prz ed złożeniem zawiadomienia powód zwrócił się do pozwanego w pismach z 25 kwietnia 2013 i 21 czerwca 2013 o zbadanie całej sprawy i sposobu postępowania podległego mu prokuratora pod kątem przekroczenia przysługujących mu uprawnień, licząc na to, że błędy i nadużycia zostaną obiektywnie dostrzeżone. Pozwany poinformował jednak powoda, że nie dopatrzył się nieprawidłowości, a w efekcie, że nie podejmie żadnych działań i nie wyciągnie konsekwencji prawnych wobec K. Z. . Powód w piśmie z 25 kwietnia 2013 zapro ponował również polubowne załatwienie --- STRONA 7 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 7 sprawy, oczekując jedyne oficjalnych przeprosin, do których też nie doszło. Pozwany sygnalizowanych nadużyć i nieprawidłowości nie potrafił lub też nie chciał dostrzec, a te stwierdzone zwyczajnie zbagatelizował. W toku tego postępowania oskarżyciel publiczny dopuścił się jakże istotnych, rażących uchybień i nieprawidłowości, wielokrotnie sygnalizowanych przez powoda, a częściowo również przedstawionych w niniejszym pozwie. Śledztwo było prowadzone tendencyjnie, pod z góry założoną tezę o prawdziwości pomawiających zeznań A. Ł. i tym samym winie powoda, przy czym dodatkowym upokorzeniem był właśnie fakt, że słowo szanowanego adwokata było dla pozwanego mniej warte niż pospolitego przestępcy. Powyższe skutkowało wniesieniem bezpodstawnego aktu oskarżenia, zaś trwający jeszcze 3 lata proces karny tylko spotęgował krzywdę powoda. Dopiero decyzja o częściowym umorzeniu postępowania, a następnie wyrok uniewinniający, ostatecznie – co również jest niezwykle wymowne – niezaskarżony apelacją, pozwoliły ograniczyć społeczne i zawodowe napiętnowanie, niemniej reperkusje tego procesu karnego są przez powoda nadal odczuwalne. Oskarżenie o niewłaściwe postępowanie w życiu zawodowym podważyło w istotnym stopniu pozycję zawodową powoda i zaufanie, jakim darzyli go klienci oraz środowisko prawnicze, doprowadziło do niedającego się opisać upokorzenia wynikającego z roli procesowej w jakiej został postawiony przez pozwaną, co w konsekwencji skutkowało naruszeniem dóbr osobistych powoda w postaci godności oraz czci i dobrego imienia (wizerunku, renomy), jak również zdrowia psychicznego (poczucia bezpieczeństwa). Nadto narażona została na szwank renoma wysoko rankingowanej kancelarii adwokackiej, co także spowodowało odpływ klientów i realną szkodę. Sprawa trwała bardzo długo i przez ten czas była głośno i szeroko komentowana w całym środowisku prawniczym, nie tylko adwokackim, ale też sędziowskim i prokuratorskim, nie tylko na szczeblu województwa (...). Mając na uwadze powyższe okoliczności powód domagał się ze strony sądu ochrony naruszonych dóbr na podstawie art. 23 k.c. w zw. z art. 24 k.c. oraz art. 448 k.c. Pomimo tego, że pozwany nie wszczął przeciwko podwładnej K. Z. żadnego postępowania z zawiadomienia powoda, to jednak powód stanął na stanowisku, że działanie Pani Prokurator, które doprowadziło do naruszenia jego dóbr osobistych było bezprawne. Niemniej, zgodnie z ugruntowaną już linią orzecznictwa, na gruncie roszczeń z tytułu ochrony dóbr osobistych, art. 24 k.c. wprowadza domniemanie bezprawności naruszenia --- STRONA 8 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 8 wskazanego przez uprawnionego dobra osobistego, co nakłada na pozwanego ciężar udowodnienia, co najmniej, że powstałe naruszenie nie było bezprawne. Natomiast nawet ewentualne umorzenie postępowania karnego w sprawie z zawiadomienia powoda nie oznacza automatycznie, że nie doszło do popełnienia przestępstwa. Powód, jako osoba szukająca ochrony przewidzianej w art. 24 k.c., nie musi wykazywać winy sprawcy naruszenia dobra osobistego, innymi słowy – nie na nim spoczywa ciężar dowodu co do okoliczności wykazujących bezprawność działania pozwanego. Ciężar ten spoczywa na pozwanym, któremu powód zarzuca, że przedsięwziął działania naruszające to dobro, pozwany więc musi wykazać, że był do tego uprawniony. W ocenie powoda czynności podejmowane przez podległego pozwanemu Prokuratora w sprawie karnej prowadzonej przeciwko powodowi wykraczały poza ustawowo przyznane mu uprawnienia i nie służyły obronie społecznie uzasadnionego interesu. W szczególności dotyczy to zarzutu z art. 286 § 2 k.k., co do którego od samego początku wskazywano, że opisane w treści zarzutu zachowanie nie zawiera znamion przestępstwa. Nie może zatem budzić wątpliwości, że fakt długotrwałego prowadzenia tego postępowania karnego przeciwko powodowi doprowadził do naruszenia godności, czci i dobrego imienia powoda, a także jego zdrowia psychicznego. Błędne przeświadczenie o zasadności zarzutu oraz działaniu w obronie społecznie uzasadnionego interesu musi być usprawiedliwione, a zatem być efektem rozsądnie ocenionych i znanych sprawcy faktów, niebędących jedynie mniej lub bardziej dowolnymi przypuszczeniami czy domysłami. Działaniu K. Z. nie sposób nadać przymiotu usprawiedliwionego, nie zachodzą żadne okoliczności egzoneracyjne. Fakt niedopuszczalnego sposobu prowadzenia postępowania karnego pozwala wysnuć jednoznaczny wniosek o bezprawności w działaniu pozwanego, który nadzorował i zatwierdzał pracę K. Z.. Odpowiedzialność pozwanego znajduje uzasadnienie w treści art. 417 1 k.c. Rekapitulując powód, stosownie do treści powołanych przepisów, zażądał zobowiązania pozwanego do złożenia stosownego oświadczenia – przeproszenia powoda, w formie i treści jak w petitum , mającego chociaż w pewnym stopniu zniwelować skutki doznanych naruszeń. W ramach restytucji za naruszenie dóbr osobistych powód zdecydował się nie dochodzić zapłaty zadośćuczynienia na swoją rzecz, czy też sumy pieniężnej na cel społeczny. Już samo tylko uwzględnienie tego jednego żądania będzie dla niego odpowiednią formą rekompensaty. Jednocześnie pozwoli to uzmysłowić pozwanemu --- STRONA 9 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 9 niedopuszczalność pobłażania tego typu działaniom podwładnych, którym wydaje się, że bez żadnych konsekwencji mogą lekceważyć zasady demokratycznego państwa prawa oraz naruszać dobra osobiste obywateli. W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Państwa – Prokurator Apelacyjny we Wrocławiu wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. Uzasadniając, na wstępie z ostrożności procesowej, wniósł o uznanie treści przeprosin, jakich oczekuje powód, na wypadek korzystnego dla niego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, za niedopuszczalną i noszącą znamiona bezprawnego naruszenia dóbr osobistych osoby K. Z., podczas gdy postępowanie toczy się przeciwko Skarbowi Państwa. Wskazał bowiem, że powszechnie przyjmuje, że przy ustalaniu związku między wykonywaniem władzy publicznej, a szkodą dla przypisania odpowiedzialności nie ma znaczenia, kto jest bezpośrednim sprawcą szkody. Nie ma również znaczenia ustalanie statusu, charakteru funkcji i pozycji sprawcy szkody bowiem przedmiotem oceny jest zachowanie się danej instytucji, nie zaś konkretnej osoby w ramach tej instytucji. Odnosząc się zaś do twierdzeń pozwu, pozwany zarzucił, że w jego ocenie do naruszenia dóbr osobistych powoda nie doszło. Przede wszystkim powód nie udowodnił, by działania Prokuratury w omawianym zakresie wiązały się z „zawodowym napiętnowaniem” i „reperkusjami procesu karnego odczuwalnymi do dnia dzisiejszego”, jak również gołosłowne są twierdzenia, że doszło do podważenia w istotnym stopniu pozycji zawodowej powoda, zaufania ze strony klientów i środowiska prawniczego oraz upokorzenia w związku z rolą procesową oskarżonego. Powód także nie wskazał żadnej okoliczności mającej świadczyć o zaistnieniu jakiegokolwiek skutku ze wskazanych wyżej. Wyliczenie potencjalnych dolegliwości, jakie mogą wiązać się z funkcjonowaniem Państwa w zakresie jego imperium, nie buduje automatycznie domniemania, iż w niniejszej sprawie w tym właśnie zakresie dotknęły one powoda. W ocenie pozwanego w związku z regulacją art. 6 k.c., powód nie może być zwolniony, od chociażby uprawdopodobnienia, jakie konkretnie okoliczności świadczą o zawodowym napiętnowaniu powoda, w jakim stopniu doszło do obniżenia jego pozycji zawodowej w środowisku i w ocenie klientów, w jakim stopniu zmniejszyło się jego poczucie bezpieczeństwa i jakie były tego objawy (np. przez zaświadczenie lekarza psychologa lub psychiatry), a nadto na czym konkretnie polega narażenie na szwank --- STRONA 10 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 10 renomy kancelarii. Zdaniem pozwanego, wskazani przez powoda świadkowie nie mogą przyczynić się do wyjaśnienia niniejszej sprawy, albowiem jako uczestnicy omawianego postępowania karnego nie są powołani, ani uprawnieni do „recenzowania” jego przebiegu. Powód nie wskazał konkretnie, który ze świadków posiada wiedzę w zakresie jego zdrowia psychicznego, który orientuje się na ile kancelaria straciła na renomie i potwierdzi utratę prestiżu w środowisku prawniczym. Nie przedstawił też jakichkolwiek dowodów świadczących w najmniejszym zakresie o naruszeniu jego dóbr osobistych, zaś powołani świadkowie w ocenie pozwanego są obiektywnie „nieprzydatni” jako źródło dowodowe w niniejszej sprawie. W treści pozwu powód wskazał, że działania Prokuratury oraz wynikające ze skierowania przeciwko niemu aktu oskarżenia trwające jeszcze trzy lata postępowanie sądowe spowodowały opisane wyżej naruszenia jego dóbr osobistych. W odniesieniu do tego pozwany podkreślił, iż postępowanie przygotowawcze, sygn. Ap. V Ds. 16/09 było prowadzone w sprawie, a zarzuty zostały przedstawione powodowi dopiero po zgromadzeniu praktycznie już całego materiału dowodowego – 02 marca 2010. Nie były wobec powoda stosowane żadne środki zapobiegawcze, zaś na etapie postępowania przygotowawczego zostały przeprowadzone dwie czynności przesłuchania z udziałem powoda. Od momentu wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów, do dnia skierowania aktu oskarżenia minęło dziewięć miesięcy (13 grudnia 2010). Nie może być mowy więc o jakichkolwiek bezpośrednich dolegliwościach, jakich powód mógłby doznać w związku z prowadzeniem postępowania przeciwko niemu. Ponadto, nawet jeżeliby hipotetycznie założyć, że – jak podaje powód (a z czym stanowczo nie zgadza się pozwany) doszło do naruszenia wymienianych przez powoda dóbr osobistych w związku z toczącym się przeciwko niemu procesem karnym, nie miałoby to miejsca, gdyby Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim zachował się zgodnie z art. 37 k.p.k. W myśl tego przepisu w gestii Sądu Rejonowego leżało zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, albowiem wymagało tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Rejonowy nie skorzystał z tej możliwości i postanowił rozpoznać sprawę zgodnie z właściwością miejscową. Nie bez powodu śledztwo „przeciwko” powodowi i jego wspólnikowi od samego początku było prowadzone poza G. (S., później L. i W.), albowiem obaj są od wielu lat adwokatami specjalizującymi się w prawie karnym i broniącymi klientów w sprawach karnych przed sądami z okręgu (...), a K. Ł, co zostało już wyżej wskazane --- STRONA 11 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 11 pełnił w przeszłości funkcję prokuratora na tym terenie. Prokurator wystąpił z wnioskiem o wyłączenie sędziego 21 maja 2012, jednakże okazał się on nieskuteczny. Pozwany dalej wywodził, że nawet gdyby sąd nie podzielił stanowiska strony pozwanej w kwestii naruszenia dóbr osobistych powoda – to sama okoliczność ich naruszenia w wyniku bezpodstawnie prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego nie może stanowić samodzielnej podstawy ustalenia odpowiedzialności strony pozwanej za takie naruszenie. Działania takie muszą być bezprawne. W sprawie objętej powództwem działania prokuratora nie noszą cech bezprawności, a tylko takie, zgodnie z doktryną i orzecznictwem mogą być podstawą roszczeń o których mowa w art. 24 § 1 k.c. Za bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobro osobiste, jeżeli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających je oraz. że do okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych z reguły zalicza się działanie w ramach porządku prawnego, to jest działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego, działanie w obronie uzasadnionego interesu . Powołując się na podglądy judykatury pozwany wskazał, że zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, wadliwość orzeczenia powinna być oczywista i nie wymagać głębszej analizy prawniczej. W wyroku z 17 lutego 2011 Sąd Najwyższy wskazał, iż zgodne z prawem czynności organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości związane z wypełnianiem ustawowych obowiązków nie nabierają charakteru działań nielegalnych przez fakt, że postępowanie karne zakończyło się uniewinnieniem. Odmienna ocena dowodów dokonana przez sąd nic przesądza o nielegalności tych czynności. Zgodnie z art. 2 ustawy z 20 czerwca 1985 o prokuraturze zadaniem prokuratury jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw, zaś prokuratorzy wykonują zadania ustawowe, między innymi, przez prowadzenie lub nadzorowanie postępowania przygotowawczego w sprawach karnych oraz sprawowanie funkcji oskarżyciela publicznego przed sądami. Art. 7 tejże ustawy nakłada na prokuratora obowiązek podejmowania działań określonych w ustawach, przy wykonywaniu których prokurator jest niezależny. W przypadku postępowania przygotowawczego do prokuratora prowadzącego, bądź nadzorującego postępowanie adresowana jest zasada procedury karnej określona w art. 7 k.p.k. uprawniająca organ do swobodnej oceny dowodów, na którą składają się zasady prawidłowego rozumowania, wiedza i doświadczenie życiowe. --- STRONA 12 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 12 Ustawa procesowa zapewniła więc prokuratorowi prowadzącemu postępowanie pewne imperium – tak w zakresie podejmowania decyzji co do przebiegu postępowania przygotowawczego, jak i wydawania decyzji kończących postępowanie merytorycznie. Pozwany twierdził, że prokurator w sprawie karnej o sygn. Ap V Ds. 4/10 – w akcie oskarżenia i pismach procesowych wielokrotnie przedstawiał podstawy swoich decyzji merytorycznych, a na ich poparcie przytaczał stanowiska doktryny i orzecznictwo podzielające jego prawną interpretację zachowań czynów zarzucanych powodowi, a także określonego w art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. pod kątem wyczerpania znamion ustawowych. To, iż Sąd Rejonowy w G orzowie Wielkopolskim, w postanowieniu z 18 kwietnia 201 1, sygn. VII 303/11 oraz Sąd Okręgowy w G orzowie Wielkopolskim w postanowieniu odwoławczym z 22 czerwca 201 1, sygn. IV Kz 138/11 wyraził odmienny pogląd nie czyni automatycznie działań podjętych przez prokuratora bezprawnymi. Skierowanie w piśmie z 04 marca 2010 do Okręgowej Rady Adwokackiej w Z. błędnej informacji o świadczeniu przez powoda obrony substytucyjnej T. S. w sprawie o sygn. V Ds. 5/10 prowadzonej przez Prokuraturę Okręgową w G. , zostało spowodowane niewłaściwą interpretacją przez prokuratora upoważnie nia do obrony. Niemniej jednak informacja ta została zweryfikowana i pozostała bez wpływu na ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a także nie spowodowała negatywnych konsekwencji dla powoda w rozumieniu art. 95j ustawy z 26 maja 1982 prawo o adwokaturze. Chybiony, zdaniem pozwanego, był także zarzut powoda dopuszczenia się przez prokuratora istotnych, rażących uchybień i nieprawidłowości, w tym niezasadnego oddalenia składanych przez niego wniosków dowodowych, obrazy art. 321 § 5 k.p.k. – w j ego ocenie polegający na samowolnym skróceniu terminu do końcowego zaznajomienia z materiałami śledztwa, który był wielokrotnie podnoszony w pismach procesowych powoda, kierowanych tak w toku postępowania przygotowawczego, jak i sądowego. Podane w pozwie o koliczności faktyczne w tym zakresie są całkowicie nieprawdziwe. Jak dokładnie obrazują to akta śledztwa, a zwłaszcza protokoły przesłuchania powoda w charakterze podejrzanego (jedynie dwa przesłuchania na etapie postępowania przygotowawczego), nie podjął on jakiejkolwiek obrony przed zarzutem podnoszonej w pozwie okoliczności oczywistego braku znamion z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. Poinformowany o terminie, nie zaznajomił się nawet z materiałami postępowania w związku z zamknięciem śledztwa. Wskazany przez powoda jedyny wniosek dowodowy odnoszący się do przedstawionych --- STRONA 13 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 13 zarzutów został złożony przez powoda do akt sprawy tuż przez zamknięciem śledztwa 22 października 201 0. Oddalono go postanowieniem Prokuratora, wraz z szerokim uzasadnieniem. Fakt uwzględnienia poszczególnych wniosków dowodowych przez Sąd Rejonowy rozpoznający sprawę, nie może w żaden sposób być punktem odniesienia do oceny prawidłowości oddalenia wniosku dowodowego przez Prokuratora, albowiem w tym zakresie ma on pełną autonom ię, zaś stanowisko w tym zakresie szeroko i racjonalnie opisał w uzasadnieniu postanowienia o oddaleniu wniosku dowodowego z 22 października 2010.W uzupełnieniu tych wywodów pozwany dodał, że wnioski dowodowe powoda oddalone postanowieniami Prokuratora z 17 czerwca 2010 i 19 sierpnia 2010 dotyczyły zdarzenia w wyniku którego pokrzywdzony W. P. odzyskał skradziony mu samochód 13 stycznia 2003, co do którego zostało wydane postanowienie o częściowym umorzeniu śledztwa Ap. V Ds. 4/10 17 listopada 2010, obejm ujące ustalenia postępowania karnego w zakresie udziału w nim miedzy innymi powoda, J. S. , T. S. . Niezależnie od podniesionych argumentów pozwany wskazał, że działania prokuratury w sprawie o sygn. Ap V Ds. 4/10 nie były nacechowane bezprawnością. Oceny te j nie podważa uniewinnienie powoda od zarzutu popełnia czynu z art. 18 § 3 kk. w zw. z art. 245 kk., i art. 13 § kk. w zw. z art. 239 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., czy umorzenie przeciwko niemu postępowania o czyn z art. 18 § 3 kk. w zw. z art. 286 § 2 k.k. Odmienna ocena dowodów w sprawie o sygn. Ap. V Ds. 4/10 dokonana przez Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim i Sąd Okręgowy w G orzowie Wielkopolskim, nie może przesadzać o nielegalności działań prokuratora. Teza taka byłaby zasadna, gdyby do oskarż enia powoda doszło przy oczywistym braku dowodów winy ze świadomością sfabrykowania takich dowodów, bez zachowania podstawowych przepisów procedury. Nie jest wystarczającą podstawą poszukiwania odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie, czy to art. 417 k.c., czy też np. art. 77 ust. 1 Konstytucji RP sama okoliczność, że w postępowaniu karnosądowym oskarżonego uniewinniono od zarzutu popełnienia zarzuconego mu przestępstwa (wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 19 maja 2005, sygn. akt I ACa 1848/04, LEX numer 166820). Także w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że działania organów ścigania, gdy są rażąco bezzasadne, mogą stanowić podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa (uchwała z 23 maja 2006; sygn. akt I KZP 5/06), a w odniesieniu do działań --- STRONA 14 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 14 Prokuratora w postępowaniu karnym o sygn. Ap V Ds.4/10 z takimi nie mamy do czynienia. Wraz z odpowiedzią na pozew Pozwany poddał pod ocenę Sądu wniosek o ewentualnego zawieszenia niniejszego postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 11 k.p.c., w związku z nierozstrzygniętym postępowaniem karnym o sygn. 1 Ds. 161/14 prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową w. K. z zawiadomienia powoda, dotyczące przekroczenia uprawnień przez, prokuratora Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu, prowadzącego śledztwo o sygn. Ap. V Ds. 4/10. Postanowieniem z 13 stycznia 2015 Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił wniosek o zawieszenie postępowania. Postanowieniem z 15 kwietnia 2016 Sąd Okręgowy we Wrocławiu ustalił, że jednostką właściwą do reprezentacji Skarbu Państwa w niniejszym postępowaniu jest Prokurator Regionalny we W.. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny istotny dla rozstrzygnięcia sprawy: 15 maja 2003 M. J. zawiadomił Komendę Policji w G. o kradzieży jego samochodu marki (…) numer rejes tracyjny (…) z niestrzeżonego parkingu przy ul. (…) w G. , która miała miejsce w godzinach 17.15 - 17.45. W tym samym dniu złożył zeznania w sprawie w godz. 18.37 - 18.50, 18.50 - 20.20. Jednoczenie pokrzywdzony podjął czynności celem samodzielnego odzyskania sam ochodu. W pierwszej kolejności, o godz. 18.14 w dniu kradzieży pojazdu, skontaktował się telefonicznie ze znanym mu prywatnie adwokatem E. T. , prosząc go pomoc w odzyskaniu samochodu. Następnie E. T. zadzwonił do Adwokata K. Ł. (godz. 18.15) i adwokata J. S. (godz. 18.19). O godzinie 19.03 K. Ł nawiązał kontakt z M. J. . Osoby te kontaktowały się jeszcze w dniu następnym w godz. 14.06 oraz 20.08. M. J. i K. Ł znali się na płaszczyźnie kontaktów służbowych i prywatnych. M. J. jako tłumacz przysięgły wykonywa ł zlecenia dla kancelarii, której i wspólnikami byli między innymi K. Ł i J. S. . M. J. i J. S. w tym czasie nie znali się. Następnie J. S. skontaktował się z T. S. , którego znał osobiście, również z racji występowania jako jego obrońca w postępowaniach sąd owych i miał powziąć od niego wiadomość o możliwości --- STRONA 15 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 15 odzyskania skradzionego M. J. pojazdu w zamian za kwotę 7.000 zł. T. S. telefonował do J. S. 16 maja 2003 o godz. 13.52. Informację o możliwości odzyskania pojazdu za kwotę 7.000 zł J. S. przekazał K. Ł, a ten następnie M. J.. M. J. ocenił, iż jest to zbyt wysoka suma i bardziej opłacalnym dla niego pozostaje skorzystanie oferty ubezpieczenia, stąd odstąpił od dalszych negocjacji. 21 lipca 2003 ubezpieczyciel (...) , po przeprowadzeniu procedury likwidacyj nej, wskutek złożonego 16 maja 2003 zgłoszenia o szkodzie, wypłacił odszkodowanie w wysokości 11.450 Euro. 03 października 2003 Komenda Wojewódzka Policji w G. wszczęła postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Okręgową w G. pod sygn. akt VI Ds. 28/03, następnie wyłączone mocą postanowienia z 23 września 2004 w zakresie zdarzeń o charakterze korupcyjnym w organach wymiaru sprawiedliwości i ścigania, które zostały ujawnione w toku przesłuchań świadka (…) A. Ł.. Po wyłączeniu tych materiałów śledztwo prowadzone było przez Prokuraturę Okręgową w S. pod sygnaturą VI Ds. 122/04. Postępowanie to dotyczyło szeregu zdarzeń, a w tym przestępstw stypizowanych w treści art. 228 § 1 k.k., art. 229 § 1 kk i innych. Postanowieniem z 30 czerwca 2005 śledztwo to zostało umorzone, w szczególności w sprawie mającego miejsce w 2003 roku, w G. żądania od pokrzywdzonego M. J. przez osobę trzecią współdziałającą z innymi osobami korzyści majątkowej w kwocie 7.000 zł w zamian za zwrot uprzednio skradzionego samochodu, to jest o czyn z art. 286 § 2 k.k. – wobec ustalenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego; a także w sprawie mającego miejsce 16 lipca 2004 w C. udzielenia przez adwokata dla innej osoby pomocy w kierowaniu gróźb pozbawienia życia rodziny wobec tymczasow o aresztowanego A. Ł. mających na celu wywarcie wpływu na treść jego wyjaśnień poprzez przekazanie nielegalnej korespondencji zawierającej te groźby, to jest o czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 245 k.k. – wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. 11 września 2006 postanowieniem o podjęciu na nowo, postępowanie w całości kontynuowane było przez Prokuraturę Apelacyjną w L. pod sygnaturą Ap. II Ds. 26/06/Sw. Od 02 października 2007 śledztwo prowadzone było przez Wydział V Zamiejscowy w L . Biura do Spraw Przestępczości Zorganizowanej Prokuratury Krajowej i kontynuowane przez Prokuraturę Apelacyjną we W . pod sygn. Ap. V D S . 4/10. --- STRONA 16 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 16 A. Ł., występujący w charakterze podejrzanego w prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową w G. śledztwie o sygn. akt VI Ds. 28/03 w składanych wyjaśnieniach, przyznając się do kradzieży kilkuset samochodów, jednocześnie opisał szereg innych przestępstw popełnionych przez niego samego, jak również z udziałem prokuratorów, sędziów i adwokatów, wskazując między innymi na przekazanie za pośrednictwem adwokata K. Ł. 16 lipca 2004 tymczasowo aresztowanemu A. Ł. nielegalnej korespondencji pochodzącej od T. S.. Powód w roku 2004 nie znał osobiście T. S.. K. Ł nie przekazywał gróźb A. Ł. w Areszcie Śledczym w C. 16 lipca 2004. 17 kwietnia 2003 K. Ł złożył zażalenie na postanowienie Prokuratury Rejonowej w Gorzowie Wielkopolskim o żądaniu wydania rzeczy w sprawie 2 Ds. 204/03. 07 listopada 2003 K. Ł zwrócił się do Prokuratora Rejonowego w G. o wydanie postanowienia na podstawie, którego uzyskano wykazy połączeń z numerów telefonów K. Ł.. W odpowiedzi K. Ł poinformowany został, że w aktach 1 Ds. 223/03 nie ma postanowień o żądaniu wydania wykazów połączeń dla wskazanych numerów. 07 stycznia 2004 K. Ł złożył zażalenie na postanowienie Prokuratury Rejonowej w G. o żądaniu wydania rzeczy dotyczącego wykazu rozmów w sprawie 1 Ds. 233/03. Powód K. Ł wiedzę o toczącym się postępowaniu in rem posiadał od 2004 roku. Charakter postępowania w zakresie wyłączonych do odrębnego rozpoznania zarzutów uzasadniał obawę, że jeśli postępowanie zmienione zostanie na postępowanie ad personam , to zarzuty Prokurator przedstawi jemu. Pismem 25 sierpnia 2003 Prokurator Apelacyjny w P. skierował do Prokuratury Okręgowej w S. polecenie wszczęcia i przeprowadzenia śledztwa w kierunku art. 23 § k.k. i art. 239 § 1 k.k. wskazując, że wielokrotny kontakt pokrzywdzonego W. P. z adwokatami K. Ł. i J. S. (intensywność rozmów i analiza czasowa) wskazują, że miały związek z odzyskaniem samochodu przez pokrzywdzonego. Wobec faktu, że W. P. jest Dyrektorem Zakładu Karnego w G., z którym prokuratorzy okręgu (...) --- STRONA 17 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 17 utrzymują kontakty służbowe, zaś podejrzenie popełnienia czynu przestępczego dotyczy także adw. K. Ł., który był prokuratorem Prokuratury Okręgowej w G. i pełnił także funkcję jej szefa, Prokurator Apelacyjny uznał za celowe wyłączenie prokuratorów okręgu (...) od prowadzenia postępowania w tej sprawie. Postanowieniem z 28 listopada 2003 Prokurator Prokuratury Rejonowej (…) w S. umorzyła śledztwo w sprawie zatajenia prawdy podczas składania zeznań mających służyć za dowód w postępowaniu karnym 1 Ds. 232/03 w G. wobec stwierdzenia, że czyn nie stanowi przestępstwa z powodu znikomej szkodliwości. Uzasadniając Prokurator wskazała, że W. P. składając zeznanie jako świadek zataił od kogo uzyskał informację na temat tego, iż jego samochód się odnalazł. Tymczasem informację, o tym, że jego uprzednio skradziony samochód się odnalazł uzyskał od adwokata, bądź J. S., bądź K. Ł., do których zwrócił się o pomoc w odnalezieniu utraconego pojazdu. 20 marca 2007 K. Ł złożył zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa z art. 233 § 1 k.k. przez A. Ł., który zeznał, że K. Ł dostarczył mu nielegalnie korespondencję zawierającą groźby oraz miał nakłaniać do zmiany wyjaśnień, które złożył. Postanowieniem z 27 kwietnia 2007 Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. odmówił wszczęcia dochodzenia. Aktem oskarżenia z 19 listopada 2009 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we W. oskarżyła M. J. o to, że 13 października 2004 będąc przesłuchiwany w charakterze świadka zataił prawdę w ten sposób, że oświadczył w zeznaniach, że nie pamięta z którymi adwokatami rozmawiał o możliwości odzyskania skradzionego pojazdu oraz, że nie pamięta osoby, od której dowiedział się o możliwości odzyskania tego pojazdu w zamian za kwotę 7.000 zł, podczas gdy w rzeczywistości w czasie przesłuchania wiadomym mu było, iż to z adwokatem K. Ł. rozmawiał o możliwości odzyskania samochodu i że od niego dowiedział się o możliwości odzyskania skradzionego mu samochodu w zamian za kwotę 7.000 zł. Postanowieniem z 06 stycznia 2010 Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim umorzył postępowanie w tej sprawie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. --- STRONA 18 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 18 20 kwietnia 2009 K. Ł do sprawy AP V Ds. 16/09 złożył pismo wraz z protokołem przesłuchania w charakterze świadka T. S. celem wykorzystania w sprawie. 06 stycznia 2010 K. Ł do sprawy AP V Ds. 16/09 złożył pismo wraz wyciągiem uzasadnienia Sądu Rejonowego w Gorzowie z 27 listopada 2009 opartego na treści wyjaśnień i zeznań A. Ł. celem wykorzystania w sprawie. Postanowieniem z 01 lutego 2010 z akt śledztwa o sygnaturze Ap. V Ds. 16/09 prowadzonego przez Wydział V ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu w sprawie zdarzeń korupcyjnych wśród funkcjonariuszy publicznych oraz innych nieprawidłowości w organach wymiaru sprawiedliwości i ścigania w G. i innych miejscowościach, wyłączono materiały do odrębnego postępowania następującym zakresie: - pośredniczenia w 2003 roku w G. adwokatów w zwrocie pokrzywdzonemu W. P. uprzednio skradzionego mu samochodu i żądaniu od niego korzyści majątkowej w zamian za zwrot tego samochodu; - pośredniczenia w 2003 roku w G. adwokatów w zwrocie pokrzywdzonemu M. J. uprzednio skradzionego mu samochodu i żądaniu od niego korzyści majątkowej w zmian za zwrot tego samochodu; - przekazania 16 lipca 2004 w C. A. Ł. – za pośrednictwem adwokata – gróźb pozbawienia życia jego rodziny kierowanych od innej osoby. Postanowieniem z 02 marca 2010 w sprawie prowadzonej pod sygn. akt Ap V Ds. 4/10 w Prokuraturze Apelacyjnej we W Wydziale V do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokurator Prokuratury Apelacyjnej K. Z. postawiła K. Ł zarzut, że w maju 2003 roku w G. działając w zamiarze, aby T. S. dokonał przestępstwa polegającego na żądaniu od M. J. korzyści majątkowej w kwocie 7.000 zł w zamian za zwrot skradzionego na jego szkodę samochodu marki (...) numer rejestracyjny (…) , udzielił mu pomocy w ten sposób, że przekazał M. J. uzyskaną od swojego wspólnik a J. S. informację o możliwości zwrotu opisanego wyżej samochodu w zamian za pieniądze, które to żądanie zapłaty 7.000 zł T. S. przekazał J. S. , to jest o przestępstwo z art. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. oraz, że w dniu 16 lipca 2004 roku n a terenie --- STRONA 19 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 19 Aresztu Śledczego w C. udzielił pomocy T. S. w skierowaniu gróźb pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. w celu wywarcia wpływu na niego jako podejrzanego w śledztwie o sygnaturze VI Ds. 28/03 Prokuratury Okręgowej G. i skłonienia jego do zaprzestania składania wyjaśnień obciążających T. S. i inne osoby w ten sposób, że przekazał mu bez wiedzy funkcjonariuszy administracji Aresztu Śledczego nielegalną korespondencję w postaci kartki zawierającej groźby pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. sporządzonej przez T. S., w trakcie udzielonego mu widzenia z podejrzanym, wiedząc o zamiarze T. S. zastraszył A. Ł., przy czym zachowaniem tym usiłował utrudnić wyżej wymienione postępowanie karne, pomagając T. S. w uniknięciu odpowiedzialności karnej, lecz zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na postawę A. Ł., który nie zaprzestał składania obciążających wyjaśnień, to jest o przestępstwo z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 245 k.k. i art. 13 § 1 k.k. w zw. art. 239 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Pismem z 04 marca 2010 skierowanym do Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w Z. na zasadzie art. 21 § 2 k.p.c. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we W. zawiadomiła o przedstawieniu zarzutów adwokatom K. Ł i J. S.. Jednocześnie poinformowała, że z materiałów śledztwa wynika, że 12 lutego 2010 T. S. występujący w charakterze podejrzanego upoważnił do obrony J. S., przy czym substytucja została udzielona K. Ł (V Ds. 5/10). Adwokat J. S. nie udzielał substytucji adwokatowi K. Ł w sprawie V Ds. 5/10 do obrony T. S.. Udzielenie substytucji nie wynika z dokumentu pełnomocnictwa. Powód nie znał T. S. wcześniej, przed ich wspólnym oskarżeniem. Reprezentowanie przez K. Ł. również T. S. stanowiłoby istotne naruszenie zasad etyki wykonywanego przez adwokata zawodu. Pismem z 14 października 2010 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu zwróciła się do Naczelnej Rady Adwokackiej o zajęcie stanowiska w związku z brakiem odpowiedzi Okręgowej Rady Adwokackiej we W. na pisma z 02 lipca 2010, 18 sierpnia 2010 oraz 06 października 2010 informujące o odpowiedzi na przedstawienie zarzutów adwokatom K. Ł i J. S.. --- STRONA 20 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 20 Postanowieniem z 22 października 2010 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we W. oddaliła wnioski dowodowe podejrzanego K. Ł., który w 19 punktach wymienił czynności jakie w ramach realizacji prawa obrony podejrzanego winny być przeprowadzone przez organ procesowy. Postanowieniem z 22 października 2010 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu zamknęła śledztwo w sprawie przeciwko K. Ł, J. S. i T. S.. Postanowieniem o częściowym umorzeniu śledztwa Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we W. w sprawie żądania w styczniu 2003 roku w G. . od W. P. korzyści majątkowej w zamian za zwrot skradzionego na jego szkodę pojazdu wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Aktem oskarżenia z 13 grudnia 2010 w sprawie prowadzonej pod sygn. akt Ap V Ds. 4/10 w Prokuraturze Apelacyjnej we W. Wydziale V do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokurator Prokuratury Apelacyjnej K. Z. oskarżyła K. Ł. o to, że w maju 2003 roku w G. działając w zamiarze, aby T. S. dokonał przestępstwa polegającego na żądaniu od M. J. korzyści majątkowej w kwocie 7.000 zł w zamian za zwrot skradzionego na jego szkodę samochodu marki (...) numer rejestra cyjny (…) , udzielił mu pomocy w ten sposób, że przekazał M. J. uzyskaną od swojego wspólnika J. S. informację o możliwości zwrotu opisanego wyżej samochodu w zamian za pieniądze, które to żądanie zapłaty 7.000 zł T. S. przekazał J. S. , to jest o przestępst wo z art. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. oraz o to, że w dniu 16 lipca 2004 roku na terenie Aresztu Śledczego w C. udzielił pomocy T. S. w skierowaniu gróźb pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. w celu wywarcia wpływu na niego jako po dejrzanego w śledztwie o sygnaturze VI Ds. 28/03 Prokuratury Okręgowej G. i skłonienia jego do zaprzestania składania wyjaśnień obciążających T. S. i inne osoby w ten sposób, że przekazał mu bez wiedzy funkcjonariuszy administracji Aresztu Śledczego nieleg alną korespondencję w postaci kartki zawierającej groźby pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. sporządzonej przez T. S. , w trakcie udzielonego mu widzenia z podejrzanym, wiedząc o zamiarze T. S. zastraszył A. Ł. , przy czym zachowaniem tym usił ował utrudnić wyżej wymienione postępowanie karne, pomagając T. S. w uniknięciu odpowiedzialności karnej, lecz zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na postawę A. Ł. , który nie zaprzestał składania obciążających wyjaśnień, to jest --- STRONA 21 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 21 o przestępstwo z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 245 k.k. i art. 13 § 1 k.k. w zw. art. 239 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Postanowieniem z 18 kwietnia 2011 Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim w VII Wydziale Karnym ze sprawy VII K 1607/10 wyłączył postępowanie wobec oskarż onego J. S. o czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. (punkt V aktu oskarżenia) oraz oskarżonego K. Ł. w zakresie zarzucanego mu czynu z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. (punkt I aktu oskarżenia) i postanowił prowadzić je pod sygn. akt VII K 303/11, zaś w pozostałym zakresie sprawę prowadzić nadal pod sygn. akt VII K 1607/10 oraz n a podstawie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt. 2 k.p.k. umorzył postępowanie w sprawie VII K 303/11 przeciwko J. S. i K. Ł oskarżonym o czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k., albowiem zarzucane im czyny nie zawierają znamion czynu zabronionego. Postanowieniem z 22 czerwca 2011 Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim w IV Wydziale Karnym Odwoławczym utrzymał w mocy zaskarżone zażaleniem Prokuratora postanowienie Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z 18 kwietnia 2011 w sprawie VII K 303/11 Pismem z 09 grudnia 2011 Prokuratura Generalna Departament Postępowania Sądowego, odpowiadając na przekazany wniosek Prokuratury Apelacyjnej we W. z 08 września 2011 poinformowała, że Prokurator Generalny nie skorzysta z przewidzianego w art. 521 § 1 k.p.k. uprawnienia i nie wniesie na niekorzyść K. Ł. i J. S. kasacji od postanowienia Sądu Okręgowego w G orzowie Wielkopolskim z dnia 22 czerwca 2011 r., sygn. akt IV Kz 138/11, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w G orzowie Wielkopolskim z dnia 18 kwietnia 2011 r., sygn. VII K 303/11, umarzające postępowanie przeciwko tym oskarżonym o czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. wobec braku znamion czynu zabronionego, tj. na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. Po zapoznaniu się z argumentami przedstawionymi we wniosku oraz z aktami postępowania sygn. VII K 303/11 (VII K 1607/10) stwierdzono bowiem, że kierowanie w niniejszej sprawi e kasacji byłoby nieuzasadnione. Odnosząc się do zarzutu obrazy prawa materialnego art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. i art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 20 k.k. Prokuratura --- STRONA 22 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 22 Generalna stwierdziła, że rację ma sąd odwoławczy, że w niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniu zawartym w zażaleniu, doszło do wystąpienia negatywnej przesłanki materialnoprawnej z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., tj. nie wyczerpania przez oskarżonych znamion zarzucanego im czynu. Pismem z 20 marca 2012 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej zwróciła się do Rzecznika Dyscyplinarnego Okręgowej rady Adwokackiej we W. o nadesłanie informacji w przedmiocie czynności w postępowaniu dyscyplinarnym dotyczącym adwokatów K. Ł. i J. S. w związku z toczącym się przed Sądem Rejonowym w Gorzowie Wielkopolskim postępowaniem karnym przeciwko K. Ł o czyn z art. 245 k.k. i inne. Wnioskiem z 21 maja 2012 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniosła o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy VII K 1607/10. Postanowieniem z 24 maja 2012 Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim nie uwzględnił tego wniosku. Na postanowienie w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku zażalenie nie przysługiwało. Pismem z 25 maja 2012 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej K. Z. złożyła odpowiedź na postanowienie Sądu wraz z konkluzją, że „ Jakkolwiek postanowienie Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24.05.2012 r., ze szkodą dla szeroko rozumianego wymiaru sprawiedliwości, czyni działania Prokuratury nieskutecznymi .”. Pismami z 05 czerwca 2012, 03 lipca 2012 oraz pismem z 18 września 2012 Prokurator Prokuratury Apelacyjnej złożyła w sprawie VII K 1607/10 wnioski dowodowe. Wyrokiem z 25 lutego 2013 Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim w Wydziale VII Karnym w sprawie VII K 1607/10 uniewinnił K. Ł. od popełnienia zarzucanego mu czyny, że w dniu 16 lipca 2004 roku na terenie Aresztu Śledczego w C. udzielił pomocy T. S. w skierowaniu gróźb pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. w celu wywarcia wpływu na niego jako podejrzanego w śledztwie o sygnaturze VI Ds. 28/03 Prokuratury Okręgowej G. i skłonienia jego do zaprzestania składania wyjaśnień obciążających T. S. i inne osoby w ten sposób, --- STRONA 23 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 23 że przekazał mu bez wiedzy funkcjonariuszy administracji Aresztu Śledczego nielegalną korespondencję w postaci kartki zawierającej groźby pozbawienia życia osób najbliższych dla A. Ł. sporządzonej przez T. S., w trakcie udzielonego mu widzenia z podejrzanym, wiedząc o zamiarze T. S. zastraszył A. Ł., przy czym zachowaniem tym usiłował utrudnić wyżej wymienione postępowanie karne, pomagając T. S. w uniknięciu odpowiedzialności karnej, lecz zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na postawę A. Ł., który nie zaprzestał składania obciążających wyjaśnień. Powód K. Ł z wykształcenia jest prawnikiem. Całe jego życie zawodowe związane jest z zawodami prawniczymi. Początkowo wykonywał służbę Prokuratora Prokuratury Rejonowej, pełniąc funkcję Prokuratora Rejonowego w G.. Następnie przez 12 lat pełnił funkcję Prokuratora Wojewódzkiego w G., a także pełnomocnika Ministra Sprawiedliwości ds. wprowadzania ustawy o prokuraturze oraz będąc delegowanym do pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości. Jest również wykładowcą. Od 1994 roku powód prowadzi renomowaną kancelarię adwokacką, specjalizując się w prawie karnym. Powód prowadzi działalność w województwach: (…),(…),(…),(…) i (…). W środowisku prawniczym w obszarze działalności zawodowej powoda wiedza o prowadzonym przeciwko powodowi postępowaniu prokuratorskim była powszechna. Powód bardzo ciężko przeżywał prowadzone postępowanie. Był załamany. W jego ocenie przedstawiony mu zarzut, stawiając go na równi z pospolitym przestępcą – oszustem był hańbiący. Skutkiem tego była utrata dobrego imienia, czci oraz renomy zawodowej i zaufania klientów, a także ostracyzm zawodowy. Prowadzone przeciw powodowi postępowanie odcisnęło piętno na dorobku zawodowym powoda, wywołując u powoda poważne obawy co do zawodowej przyszłości. Do chwili obecnej jeszcze wiele osób nie wie, że postępowanie karne przeciw powodowi się zakończyło. Mając na uwadze powyższe ustalenia faktyczne Sąd Okręgowy uznał, że powództwo jest częściowo uzasadnione. Podstawę sformułowanych w pozwie żądań stanowiły przepisy art. 24 k.c. w zw. z art. 23 k.c. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć swoboda sumienia, --- STRONA 24 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 24 nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania (…) pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Podkreślić w tym miejscu wypada, że wymieniony w art. 23 k.c. katalog dóbr osobistych podlegających ochronie nie jest zamknięty, przy czym dobra osobiste człowieka obejmują wszystkie dziedziny jego życia osobistego, zawodowego i społecznego. Rzeczą powoda w niniejszej sprawie było jedynie wykazanie, że na skutek określonego zachowania pozwanego doszło do zagrożenia lub naruszenia jego dóbr osobistych. Pozwany natomiast, chcąc uwolnić się od odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych, winien był wykazać, że jego działanie nie było bezprawne. Zauważyć zatem należy, iż rozpoznając sprawę w przedmiocie naruszenia dóbr osobistych, Sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero gdy odpowiedz na to pytanie będzie pozytywna, ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. Właściwe określenie dobra osobistego, będącego przedmiotem ochrony, jest niezbędne dla prawidłowej oceny, czy określone działanie naruszyło to dobro osobiste, a następnie czy było ono bezprawne (por. wyrok Sądu Najwyższego z 02 lutego 2011, sygn. akt II CSK 431/10, LEX numer 784917). O dokonanym naruszeniu dobra osobistego decyduje przy tym obiektywna ocena konkretnej sytuacji, a nie subiektywne odczucie powoda. Na dobro osobiste w postaci czci człowieka składają się dobre imię oraz godność człowieka. Naruszenie godności człowieka przybiera postać zniewagi i z reguły polega na ubliżeniu lub obraźliwym zachowaniu. Naruszenie dobrego imienia (zniesławienie) polega na pomówieniu o postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć tę osobę w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Ochrona czci przysługuje każdemu człowiekowi niezależnie od statusu społecznego, czy wykonywanego zawodu. Cześć, dobre imię, dobra sława człowieka są pojęciami obejmującymi wszystkie dziedziny jego życia osobistego, zawodowego i społecznego. Naruszenie czci może więc nastąpić zarówno przez pomówienie o ujemne postępowanie w życiu osobistym i rodzinnym, jak i przez zarzucenie niewłaściwego postępowania w życiu zawodowym, naruszające dobre imię danej osoby i mogące narazić ją na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu --- STRONA 25 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 25 lub innej działalności (por. wyrok Sądu Najwyższego z 29 października 1971, sygn. akt II CR 455/71, OSNC z 1972 roku, nr 4, poz. 77). Zgodnie z art. 30 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 02 kwietnia 1997 przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. W ocenie Sądu Okręgowego nie budziło jakichkolwiek wątpliwości, że wszczęcie i prowadzenie postępowania karnego, zarówno na etapie postępowania przygotowawczego, jak i rozpoznawczego, stanowić może naruszenie dobra osobistego. W okolicznościach tej sprawy prowadzenie postępowania przeciw osobie wykonującej zawód zaufania publicznego, od której wymagana jest nieposzlakowana opinia doprowadziło do naruszenia dobrego imienia powoda, zarówno w jego aspekcie osobistym, jak i zawodowym. Błędnie przy tym pozwany utożsamia zakres naruszenia, z samym faktem naruszenia dobra osobistego. Jak przy tym wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci zeznań wnioskowanych przez powoda świadków, jak i przesłuchania samego powoda, skala tego naruszenia była znaczna i wywołała u powoda znaczną krzywdę. Jak podali świadkowie: A. C., B. K., E. T. oraz J. S. w środowisku wiedza o toczącym się postępowaniu była powszechna, a ocena tego pejoratywna. Sam powód zaś oskarżony o pospolite przestępstwo oszusta, czuł się upokorzony, traktując ten zarzut jako hańbiący. W związku z toczącym się postępowaniem renoma powoda, jako adwokata, a wcześniej wieloletniego prokuratora, ucierpiała, a powód utracił nieposzlakowaną opinię i dobre imię. To z kolei wpłynęło prowadzone przez powoda sprawy, jak i pracę całej kancelarii. Jakkolwiek przy tym, co zeznawali świadkowie, przeżycia powoda związane z postępowaniem przenosiły zwykłą miarę, to nie może budzić wątpliwości, iż u przeciętnego odbiorcy, szanującego prawo, wiedza o możliwości wszczęcia wobec niego postępowania karnego, wywołałaby lęk i obawy, a co istotniejsze, powszechnym odbiorze społecznym takie postępowanie stygmatyzuje osobę, poważając jej wiarygodność i dobre imię. --- STRONA 26 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 26 Zgodzić się z pozwanym, co do zasady, należy, iż prowadzenie postępowania karnego (przygotowawczego) z założenia nie jest działaniem bezprawnym. W ramach bowiem tworzenia struktury państwa przez społeczeństwo, obywatele godzą się na ograniczenie ich praw, celem zapewnienia im bezpieczeństwa oraz porządku publicznego. Jak stanowi norma art. 2 obowiązującej w dacie naruszenia dóbr osobistych powoda ustawy z 20 czerwca 1985 ustawy o prokuraturze (Dz. U. z 2011 roku, nr 270, poz. 1599 j.t.) zadaniem prokuratury jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw. Zgodnie zaś z przepisem art. 7 tej ustawy Prokurator jest obowiązany do podejmowania działań określonych w ustawach, kierując się zasadą bezstronności i równego traktowania wszystkich obywateli. Zgodnie z ugruntowanym poglądem judykatury jeżeli obowiązujące przepisy przewidują określone procedury bądź nadają pewnym organom lub podmiotom określone kompetencje, to działanie w ich ramach – jeśli narusza sferę prawnie chronionych dóbr osobistych – z reguły nie jest bezprawne, chyba że dochodzi do wyraźnego i poważnego naruszenia przepisów, w szczególności polegającego na wykroczeniu poza cel i niezbędny zakres postępowania, lub wyrażeniu ocen bądź użyciu sformułowań nieuzasadnionych przedmiotem i potrzebami tego postępowania i naruszającymi godność osoby, której dotyczą (tak też wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 24 stycznia 2014, sygn. akt I ACa 612/13 Lex numer 1428058, wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 14 maja 2015, sygn. akt I ACa 1687/14; Lex numer 1712692). W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę pozwany w sposób istotny naruszył obowiązujące reguły, sprzeniewierzając się nie tylko powołanym normom art. 2 i art. 7 nieobowiązującej ustawy o prokuraturze ale także zapisom Konstytucji. Ta zaś w art. 42 ust. 1 stanowi, że odpowiedzialności karnej podlega ten tylko, kto dopuścił się czynu zabronionego pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia. Tymczasem, nie licząc się z przepisami prawa, interesem społecznym, kosztami, a wreszcie godnością powoda, Prokuratura Apelacyjna we W., działając poprzez Prokuratora K. Z. oskarżyła K. Ł., o czyn, który nie zawierał znamion czyny zabronionego. To działanie cechował brak poszanowania prawa, i to w znacznym zakresie. Potwierdza to nie tylko wyrażona przez Sąd orzekający jednoznaczna ocena, że działanie powoda --- STRONA 27 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 27 w opisanym przez Prokuratora w akcie oskarżenia stanie faktycznym, nie wyczerpywało znamion przestępstwa z art. 286 § 2 k.k., jednoznaczny pogląd judykatury, także orzekającej w tej sprawie ( vide postanowienie Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z 18 kwietnia 2011 oraz postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z 22 czerwca 2011), ale również stanowisko Prokuratora Generalnego. Nadmienić można, że tożsame stanowisko zawarł Prokurator Okręgowy w S., który postanowieniem z 30 czerwca 2005 umorzył śledztwo w sprawie mającego miejsce w 2003 roku, w G. żądania od pokrzywdzonego M. J. przez osobę trzecią współdziałającą z innymi osobami korzyści majątkowej w kwocie 7.000 zł w zamian za zwrot uprzednio skradzionego samochodu, to jest o czyn z art. 286 § 2 k.k. – wobec ustalenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Nie można przy tym zgodzić się z argumentacją pozwanego, iż decyzja co do oceny stanu faktycznego leżała po stronie Prokuratora, który zgodnie z art. 7 k.p.k. uprawniony był do swobodnej oceny dowodów. Po pierwsze zatem ocena dowodów winna być swobodna, a nie dowolna, po wtóre ocena dowodów przy tym zarzucie była jednoznaczna, a stan faktyczny niesporny. Rzecz zatem nie w ocenie dowodów (i stanu faktycznego), a w urągającej podstawowym zasadom wiedzy prawniczej subsumcji, którą oskarżyciel publiczny niewłaściwie przeprowadził. Takie działanie nie może być ocenione jako postępowanie w interesie społecznym, a wprost jako sprzeczne z zasadami demokratycznego państwa prawa. Działanie Prokuratury Apelacyjnej w tej sprawie było zatem tendencyjne, co potwierdza chociażby niedopuszczalne procesowo i naruszające procedurę pismo Prokurator Apelacyjnej będące „odpowiedzią” na niezaskarżalne postanowienie Sądu w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego. Uwagę na niedopuszczalne zachowania Prokurator Prokuratury Apelacyjnej zwracała także świadek A. C., opisując procedurę przesłuchania. Powód wskazywał, że z drugiego z uczynionych mu zarzutów nie wyprowadza roszczeń, albowiem dopuszczalnym było działanie prokuratora skierowania aktu oskarżenia w zakresie rzekomo przekazanych gróźb przez powoda, to nie można pominąć oceny działania Prokuratury w tym zakresie, wpisującej się w sposób tendencyjnego i długotrwałego prowadzenia postępowania. Po raz kolejny w tym miejscu przypomnieć należy, iż sam fakt oskarżenia i późniejszego uniewinnienia nie stanowi sam w sobie naruszenia dóbr osobistych, w związku z omawianą już zasadą --- STRONA 28 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 28 działania w ramach porządku prawnego. Również czas trwania postępowania nie jest dobrem samym w sobie. Jednakże całokształt okoliczności związanych z prowadzeniem przez organy Prokuratury postępowania w sprawie pomocy przy odzyskaniu samochodu M. J. oraz wręczenia grypsu przez powoda, cechował się daleko odbiegającymi od wymaganych od Prokuratury zasad profesjonalizmu i sprawnego działania z poszanowaniem i równym traktowaniem obywateli. Tymczasem, mimo iż jak naprowadza Prokurator, od przedstawienia powodowi zarzutów w marcu 2010, do złożenia aktu oskarżenia w grudniu 2010 minęło zaledwie dziewięć miesięcy, to nie można zapominać, że oskarżenie dotyczyło czynów z 2003 i 2004 roku, zaś postępowanie od tego czasu było w toku. O postępowaniu tym, wiedzę posiadał powód, mimo, iż toczyło się w fazie in rem , a on formalnie zawiadomiony o nim nie został. W ocenie sądu jednakże piętno toczącego się postępowania, w którym, w każdym momencie, mogły powodowi być przedstawione zarzuty (co ostatecznie się stało sześć lat po zdarzeniu) wywierało wpływ na zdrowie powoda. O tym, że powód posiadał wiedzę o toczących się postępowaniach oraz usiłował wyjaśnić okoliczności sprawy, wskazują jego zażalenia, pisma, zawiadomienia składane do sprawy w toku trwania postępowania, mimo braku formalnego uczestnictwa powoda w jego toku. Nie może zasługiwać na akceptację działanie organów ścigania, które w zakresie tego samego stanu faktycznego wydają sprzeczne decyzje, na przestrzeni wielu lat utrzymując w niepewności osoby, których to postępowanie dotyczy, umarzając, a następnie podejmując postępowania. Wracając do tendencyjnego prowadzenia postępowania, to za powodem dalej wskazać należy, iż Prokuratura w osobie Prokurator prowadzącej sprawę, być może, by uzasadnić powiązanie T. S. z K. Ł. podała nieprawdziwą informację do Okręgowej Rady Adwokackiej, jakoby K. Ł został ustanowiony substytutem adwokata J. S., co miało wynikać z dokumentu pełnomocnictwa (a wywoływałoby istotny dla postępowania dyscyplinarnego powoda konflikt interesów). Za infantylne uznać należy zeznania K. Z., twierdzącej, że zwróciła się jedynie o wyjaśnienie tych wątpliwości. Druk bowiem pełnomocnictwa żadnych wątpliwości nie wzbudzał. Również nie można nie zauważyć, iż bezkrytyczna ocena zeznań świadka (…) A. Ł. przez Prokuraturę miała wpływ na złożenie aktu oskarżenia, mimo że Prokuratura ta dysponowała już w tym czasie chociażby wyrokiem Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z 28 maja 2010 wraz --- STRONA 29 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 29 z uzasadnieniem, gdzie wyraźnie Sąd zwraca uwagę na błędną ocenę wiarygodności tego świadka (k. 3683-3710 akt Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt VII K 1607/10). Również uchybieniem powołanym przepisom było zlekceważenie wniosków dowodowych realizowanych w ramach prawa do obrony powoda, które po przeprowadzeniu na rozprawie (częściowo również w ramach inicjatywy dowodowej Prokuratury) legły u podstaw wyroku uniewinniającego powoda. W świetle powyższego nie mogło w ocenie Sądu Okręgowego budzić wątpliwości, że takie postępowanie nacechowane szeregiem naruszeń prawa, nakierowane było na naruszenie godności osoby, zaś jego celem nie był interes społeczny, a w związku z tym postępowanie to było bezprawne. Nie leży bowiem w interesie społecznym i nie stanowi realizacji obowiązku strzeżenia praworządności, oskarżanie zarówno w zakresie czynów nie stanowiących przestępstw, jak również w zakresie czynów, co do których Prokurator nie gromadzi dostępnych dowodów potwierdzających, bądź temu przeczących, co do popełnienia przestępstwa. Mając powyższe na względzie, Sąd nakazał pozwanemu Prokuratorowi Regionalnemu we W. złożenie oświadczenia woli o treści wskazanej w punkcie I sentencji wyroku, oddalając dalej idące powództwo w punkcie II. Zgodnie z aktualnymi poglądami judykatury dopuszczalna jest ingerencja w treść oświadczenia przywracającego naruszone dobro, z tym zastrzeżeniem, że treść ta nie może wykraczać poza żądanie pozwu. Przede wszystkim zatem niedopuszczalne było osobiste odniesienie się do Prokuratora prowadzącego postępowanie, albowiem naruszycielem dóbr osobistych powoda i ponoszącym odpowiedzialność był pozwany Skarb Państwa statio fisci Prokurator Regionalny (przed zmianą ustawy o prokuraturze Prokurator Apelacyjny). Jednocześnie, mimo zakresu naruszenia, który związany był z kilkoma województwami, w których powód prowadzi postępowania, to nie miał on charakteru ogólnokrajowego, stąd wystarczającym dla przywrócenia naruszonych dóbr było oświadczenie na pierwszych stronach dodatków lokalnych (...) tych województw, nie zaś pierwszej stronie ogólnopolskiej, co również wiązałoby się z niewspółmiernymi do zakresu naruszenia kosztami. Powód wygrał w całości powództwo w zakresie usunięcia skutków naruszenia jego dóbr osobistych. Z tych też względów o kosztach procesu należało orzec na podstawie art. 98 k.p.c. Powód poniósł koszty procesu w postaci opłaty sądowej od --- STRONA 30 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 30 pozwu o usunięcie skutków naruszenia dóbr osobistych w kwocie 600 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 360 zł oraz opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa. Dlatego też w punkcie III sentencji wyroku Sąd zasądził na rzecz powoda kwotę 977 zł. Przyjęta stawka kosztów zastępstwa procesowego wynikała z treści § 2 ust. 1 i 2 w zw. z § 11 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz. U. z 2013 roku, poz. 461). Pozwany Skarb Państwa-Prokurator Regionalny we W. zaskarżył powyższy wyrok w części - tj. co do punktu I i III i zarzucił mu naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 233 § 1 k.p.c. poprzez: - brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego i błędną ocenę zgromadzonych dowodów, w szczególności dowodów z dokumentów z postępowania o sygn. Ap V Ds. 4/10 przedstawionych przez pozwanego w postaci: odpisu aktu oskarżenia z dnia 13.12.2010r. sygn. Ap V Ds. 4/10, pisma prokuratora do Sądu Rejonowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 25.05.2012r., postanowienia prokuratora z dnia 22.10.20lOr. o oddaleniu wniosku dowodowego, notatki urzędowej prokuratora z dnia 02.04.2013r. dot. oceny wyroku Sądu Rejonowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 25.02.2013r. sygn. VIIK 1607/10, pisma prokuratora do Sądu Rejonowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 15.04.201 lr., zażalenia prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 18.04.201 lr. sygn. VII K 303/11, wniosku o kasację skierowanego do Prokuratury Generalnej z dnia 08.09.201 lr., postanowienia o wyłączeniu materiałów z dnia 01.02.2010r. sygn. Ap V Ds. 16/09, postanowienia o podjęciu na nowo umorzonego śledztwa z dnia 11.09.2006r. sygn. Ap II Ds. 26/06/S, postanowienia o częściowym umorzeniu śledztwa z dnia 17.05.2010r. sygn. Ap V Ds. 16/09, postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia 31.12.2010r. sygn. Ap V Ds. 16/09, wniosku prokuratora o wyłącznie sędziego z dnia 22.05.2012r., skutkujące przyjęciem, że działania pozwanego podejmowane w postępowaniu karnym o sygn. Ap V Ds. 4/10 - a to skierowanie aktu oskarżenia przeciwko powodowi, oddalenie złożonych przez niego wniosków dowodowych, skierowanie do --- STRONA 31 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 31 Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim pisma z dnia 25 maja 2012r. oraz do Okręgowej Rady Adwokackiej w Z. w dniu 04 marca 2010r., były tendencyjne i bezprawne, - błędną ocenę dowodu z zeznań świadków A. C., B. K., J. S. oraz z przesłuchania powoda, skutkującą stwierdzeniem, że działania pozwanego miały charakter bezprawny, z pominięciem dowodów przywołanych w tym zakresie przez pozwanego; - naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § k.p.c. poprzez brak oceny dowodów dopuszczonych na żądanie strony pozwanej, w szczególności brak podania czy dowody te sąd wziął pod uwagę wyrokując bądź wskazania okoliczności, dla których sąd odmówił im wiarygodności, w tym całkowite pominięcie w treści uzasadnienia okoliczności wynikających z zeznań J. K. oraz M. W. i innych argumentów podnoszonych przez pozwanego, bez podania powodów dla których nie miały one w ocenie Sądu waloru wiarygodności i mocy dowodowej; - naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 23 k.c., art. 24 § 1 k.c. i art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że przez bezprawne działanie prokuratora doszło do wadliwego prowadzenia postępowania karnego o sygn. Ap. V Ds. 4/10 Prokuratury Apelacyjnej we W., w wyniku czego nastąpiło naruszenie dóbr osobistych K. Ł., podczas gdy okoliczności ujawnione w sprawie prowadzą do wniosku przeciwnego, gdyż zgromadzony materiał dowodowy wyklucza zarówno bezprawność działania Prokuratury, podważa fakt zaistnienia szkody po stronie powoda w wymiarze przyjętym przez Sąd, jak też wskazuje na brak związku przyczynowego między działaniem Prokuratury a opisaną w orzeczeniu szkodą.; - naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 448 k.c. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że zostały naruszone dobra osobiste powoda w stopniu uzasadniającym nakazanie pozwanemu przeproszenia powoda poprzez jednorazowe zamieszczenie na pierwszej stronie dodatków lokalnych do wydania „(...)’’ dla województw: (...),(...),(...),(...) i (...) oświadczenia o treści: „Prokurator Regionalny we W. przeprasza adwokata K. Ł. za naruszenie jego dóbr --- STRONA 32 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 32 osobistych spowodowane wadliwym prowadzeniem przeciw niemu postępowania karnego w sprawie o sygn. Ap V Ds. 4/10 Prokuratury Apelacyjnej we W., które to postępowanie co do zarzutu z art. 286 § 2 k.k. zakończyło się umorzeniem, albowiem zarzucany K. Ł czyn nie zawierał znamion czynu zabronionego (sygn. akt IIK 1607/10 Sądu Rejonowego w G. Wielkopolskim). W pozostałym zakresie K. Ł został uniewinniony.”, w wyniku czego zadośćuczynienie ma charakter represyjny, a nie kompensacyjny. Mając na uwadze powyższe okoliczności wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części poprzez oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o: 1. uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu, pozostawiając temu sądowi rozstrzygniecie o kosztach postępowania. Na wypadek nieuwzględnienia żadnego z punktów poprzedzających, wnoszę o: 2. zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez skorygowanie treści przeprosin, w szczególności poprzez wskazanie, że zobowiązany do przeprosin jest Skarb Państwa - Prokurator Regionalny we W. - jako następca prawny Prokuratora Apelacyjnego we W. oraz nakazanie opublikowania treści przeprosin jedynie w dodatku lokalnym woj. (...), czyli na terenie, na którym powód prowadzi działalność zawodową. Nadto wniósł o: dopuszczenie i przeprowadzenie na podstawie art. 368 § 1 pkt 4 k.p.c . dowodu z dokumentów w postaci: uchwały Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 22 września 2015r. sygn. PG VII SD 5/15/1, uchwały Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 31 marca 2016-r. sygn. PK I OSD 4.2016, których powołanie w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie było możliwe, bowiem pozwany uzyskał o nich wiedzę, w szczególności o uchwale z dnia 31.03.2016r., już po wydaniu wyroku. Powód wniósł odpowiedź na apelacje pozwanego z dnia 29.06.2016 roku oraz interwenienta ubocznego z 1.07.2016 r. od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu Wydział I Cywilny z dnia 20.06.2016 roku, a nadto zgłosił opozycję przeciwko wstąpieniu interwenienta ubocznego i wnoszę o: 1. oddalenie w całości apelacji pozwanego i uwzględnienie opozycji powoda. --- STRONA 33 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 33 2. oddalenie w całości apelacji interwenienta ubocznego w przypadku oddalenia opozycji i przyjęcia apelacji do rozpoznania. 3. oddalenie wniosków dowodowych zgłoszonych w apelacjach jako sprekludowanych oraz nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. 4. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja była częściowo, choć w nieznacznym zakresie uzasadniona. Sąd Apelacyjny przyjął za własne ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy uznając, że są one prawidłowe. Jedynie uzupełnił je o dowody zgłoszone przez pozwanego w apelacji, których pozwany nie mógł zgłosić przed Sądem I instancji, a to na podstawie art. 368 § 1 pkt 4 k.p.c. w postaci dokumentów: uchwały Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym z dnia 22 września 2015r. sygn.. akt PG VII SD 5/15/I, uchwały Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze generalnym z dnia 31 marca 2016r. IPK I OSD 4/2016, ponieważ istotnie pozwany powziął informację o tych orzeczeniach po wydaniu wyroku przed Sądem Okręgowym. W pierwszej kolejności należy się odnieść do interwencji ubocznej zgłoszonej przez K. Z.. K. Z. wniosła interwencję uboczną wraz z apelacją od powyższego wyroku. Na rozprawie apelacyjnej także wskazywała, że jej interesem prawnym w przystąpieniu do sprawy jest ochrona jej dobrego imienia jako prokuratora prowadzącego sprawy przeciwko powodowi. W odpowiedzi na apelację powód złożył opozycję wobec interwencji ubocznej i uzasadniał, że orzeczenie zapadłe w tej sprawie nie odnosi się bezpośrednio do K. Z., a do Skarbu Państwa Prokuratora Regionalnego we W., bo to pozwany został zobowiązany do złożenia oświadczenia woli o określonej treści, a nie K. Z.. Wyrok w tej sprawie nie może mieć także negatywnych skutków dla samej K. Z., i rzutować na jej pozycję zawodową, na możliwość awansu. Opozycja została złożona w terminie określonym w art. 78 § 1 k.p.c. bo już w odpowiedzi na apelację pozwanego i pismo interwenienta ubocznego. Sąd Apelacyjny uznał, że opozycja jest uzasadniona i odmówił udziału w sprawie K. Z. w charakterze interwenienta ubocznego. Należy wskazać, że interes --- STRONA 34 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 34 prawny w udzieleniu zabezpieczenia występuje wówczas, gdy wiąże się ze sferą prawną danego podmiotu. Interesu prawnego należy poszukiwać w przepisach prawa materialnego. Podstawą zatem interesu prawnego uzasadniającego zgłoszenie interwencji ubocznej może być współwłasność, wspólność ustawowa, umowa sprzedaży i odpowiedzialność sprzedawcy za wady prawne rzeczy, poręczenie, umowa ubezpieczenia itd. K. Z. będąc prokuratorem Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu i wnosząc i następnie popierając przed sądem akt oskarżenia przeciwko powodowi nie ma interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu, ponieważ zapadły w sprawie wyrok nie dotyka żadnych jej praw podmiotowych. Nadto postępowania w sprawie uchylenia immunitetu K. Z. inicjowane przez powoda zostały już prawomocnie zakończone odmową. Pozwany w swej apelacji zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i błędną ocenę zgromadzonych dowodów (zarzut nr 1). Sąd Apelacyjny uznał, że powyższy zarzut nie jest uzasadniony. Sąd Okręgowy niezmiernie szczegółowo, wręcz drobiazgowo zgromadził w tej sprawie materiał dowodowy, oraz poddał go rzeczowej i obiektywnej ocenie. Otóż Sąd Okręgowy uznał, że istotnie zachowanie się pozwanego polegające na skierowaniu aktu oskarżenia przeciwko powodowi z zarzutem, między innymi z art. 286 § 2 Kk, w sytuacji, gdy zachowanie powoda nie nosiło znamion ustawowych tego czyny zabronionego cechowało się brakiem poszanowania prawa. Okoliczność ta została bowiem potwierdzona w wyroku Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z 18 kwietnia 2011r. oraz w postanowieniu Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 czerwca 2011r., ale przecież także w stanowisku Prokuratury Generalnej. Już wcześniej Prokurator Okręgowy w S., postanowieniem z dnia 30 czerwca 2005r. umorzył śledztwo w sprawie żądania od pokrzywdzonego M. J. przez osobę trzecią współdziałającą z innymi osobami korzyści majątkowej w kwocie 7.000 zł w zamian za zwrot skradzionego samochodu, wobec ustalenia, że czyn ten nie zawiera znamion czynu zabronionego. Rację ma Sąd I Instancji, że analiza tych dokumentów wyraźnie wskazywała, że prokuratura Apelacyjna we W. dokonała wadliwej oceny materiału dowodowego tej sprawy i tym samym błędnie dokonała oceny prawnej zachowania powoda przypisując mu zachowanie przewidziane w ustawowych znamionach przestępstwa z art. 286 § 2 kk. Przepis art. 7 k.p.k. co prawda pozwala prokuratorowi --- STRONA 35 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 35 na swobodną ocenę dowodów, odmienną niż prokuratura Okręgowa w S., to jednak ocena ta nie może być dowolna. Należy bowiem przypomnieć, że działanie prokuratury jako organu państwowego mającego dbać o zachowanie praworządności winno być reakcjom, w interesie publicznym. Przepis art. 2 ustawy o prokuraturze z 1985r., która wówczas obowiązywała (Dz. U. z 2011r., Nr 270, poz. 1599) wyraźnie stanowi, że zadaniem prokuratury jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw. Jednocześnie przywołany przez Sąd Okręgowy przepis art. 7 tej ustawy nakłada na prokuratora obowiązek podejmowania działań określonych w ustawach, kierując się zasadą bezstronności i równego traktowania obywateli. Sąd Okręgowy uznał zatem, że takie działanie prokuratury nie może być uznane za postępowanie w imieniu interesu publicznego, a nawet sprzeczne z zasadami demokratycznego państwa prawa. Sąd Apelacyjny podziela ten pogląd, należy stwierdzić, że co do zasady działanie organów państwa na podstawie przyznanych im przez ustawę kompetencji, nawet jeżeli tym samym narusza sferę dóbr osobistych prawnie chronionych, nie jest bezprawne, o ile nie prowadzi do wyraźnego i poważnego naruszenia przepisów, w szczególności polegających na wykroczeniu poza cel i niezbędny zakres postępowania, lub polega na wyrażaniu ocen bądź użyciu sformułowań nieuzasadnionych przedmiotem i potrzebami tego postępowania i naruszającymi godność osoby, której dotyczą. Tak wypowiedział się już Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z 24 stycznia 2014r. w sprawie o sygn.. akt I A ca 612/13, oraz Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 14 maja 2015r. w sprawie o sygn. akt I Aca 1687/14. Doszło zatem w tej sprawie do właściwej oceny, że zachowanie się pozwanego, choć proceduralnie prawidłowe spowodowało wykroczenie poza cel postępowania i jako takie należy uznać je za bezprawne. Chodzi tu w szczególności o wadliwą ocenę zachowania się powoda w zakresie deklaracji pomocy w odzyskaniu skradzionego samochodu jako czyny realizującego ustawowe znamiona przestępstwa z art. 286 § 2 k.k. Skierowanie aktu oskarżenia przeciwko powodowie z takim zarzutem w ustalonym stanie faktycznym stanowiło przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów z art. 7 k.p.k., oraz podstawowej zasady konstytucyjne z art. 42, a mianowicie, że odpowiedzialności karnej podlega tylko ten, kto dopuści się czynu zabronionego pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia. Należy odnotować, że to błędne postępowanie prokuratury było kontynuowane bardzo konsekwentnie. Świadczyć --- STRONA 36 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 36 o tym mogą np. pismo prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu stanowiące odpowiedź na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego, wystąpienie w pismem do Prokuratora Generalnego w sprawie wniesienia kasacji od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 czerwca 2011r., oddalenia wszystkich wniosków dowodów zgłoszonych przez powoda przed zakończeniem postępowania przygotowawczego w sprawie, które częściowo zostały przeprowadzone w postępowaniu sądowym. Tego rodzaju postępowanie obrazuje swego rodzaju determinację w doprowadzeniu do rozstrzygnięcia sprawy na niekorzyść powoda, w sytuacji gdy prokurator ma obowiązek działać zgodnie z zasadą bezstronności i równego traktowania obywateli. Nie jest także zasadny zarzut pozwanego jakoby Sąd I Instancji dopuścił się błędnej oceny zeznań świadków A. C., B. K., J. S. oraz samego powoda. Sąd ten stwierdził bowiem, że zeznań tych świadków wynika, że powód bardzo ciężko przeżywał skierowanie przeciwko niemu zarzutów i sam fakt prowadzenia postępowania karnego. Oceniał, że został postawiony na równi z pospolitym przestępcą, oszustem i zarzut ten w jego sytuacji zawodowej, jako znanego adwokata specjalizującego się w sprawach karanych, był wręcz hańbiący. Okoliczności te zostały potwierdzone zeznaniami właśnie świadka C., K., T. i S. oraz samego powoda. Zeznania tych świadków zostały we właściwy sposób ocenione i doprowadziły Sąd I instancji do prawidłowych wniosków, mający na celu ustalenie, czy istotnie zachowanie pozwanego doprowadził do naruszenia dobra osobistego powoda w postaci dobrego imienia. Co do zarzutu pozwanego naruszenia przez Sąd Okręgowy przepisu art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 k.p.c. poprzez brak oceny dowodów dopuszczonych z inicjatywy pozwanego, w szczególności przez brak uzasadnienia czy te dowody sąd wziął pod uwagę wyrokując w sprawie, albo dlaczego tym dowodom odmówił wiarygodności. Brak jest w uzasadnieniu odniesienia się do zeznań świadka K. i W., Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy dokonał oceny tych dowodów, jakkolwiek istotnie nie odniósł się do nich w pisemnym uzasadnieniu. Należy jednak stwierdzić, że to uchybienie procesowe nie miało wpływu na ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. I tak, świadek M W. zeznała jedynie, że jako rzecznik dyscyplinarny w prokuraturze Apelacyjnej we W., w zakresie swoich obowiązków, miała także do rozpoznawania skargę oraz, że --- STRONA 37 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 37 powód wniósł skargę na postępowanie prokuratury dotyczące wniesienia przeciwko niemu zarzutu z art. 286 § 2 kk oraz wystąpienia do ORA w G. w sprawie pełnomocnictwa. Świadek zeznała, że zarzuty te były nieuzasadnione. Podobnie oceniono zarzut powoda jakoby prokurator Z. miała nieprawnie wpływać na zeznania świadka S.. Zeznania świadka J. K. odnosiły się natomiast jedynie do tego, że od 2009r. pracował w Prokuraturze Apelacyjnej we W.. Podał że sprawa ta była pod jego nadzorem, ale nie pamiętał, czy powód składał skargi w tej sprawie. Pamiętał jedynie, że sprawa ta była prowadzona wcześniej przez inne prokuratury i że nie toczyła się długo. W czasie przesłuchania powoda miał miejsce incydent polegający na tym, ze powód powiedział do świadka, gdy ten wszedł do pokoju prokurator Z.: „cześć J.” i wtedy świadek wyszedł. Prokurator Z. sporządziła z tego zdarzenia notatkę. Świadek wskazał, że znał powoda od 1985r. W ocenie Sądu Apelacyjnego, z zeznań tych świadków nie wynika nic istotnego dla tej sprawy. Okoliczność, że powód w toku postępowania przygotowawczego składał skargi na postępowanie prokuratury, czy okoliczność, że świadek K. znał powoda z wcześniejszego okresu nie ma wpływu na ocenę postępowania prokuratury w tej sprawie. Należy zauważyć, że świadek K. pamiętał jedynie, że sprawa zakończyła się postawieniem jednego zarzutu. Świadek W. twierdziła jedynie, ze w ocenie prokuratury Apelacyjnej we W. zarzuty ze skargi powoda nie były uzasadnione. Kolejnym zarzutem apelacji pozwanego jest naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 23 i 24 k.c. w zw. z art. 417 § 1 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, ze zachowanie prokuratora w sprawie Ap. V Ds. 4/10 było bezprawne w wyniku czego doszło do naruszenia dobrego imienia powoda. Sąd Apelacyjny już częściowo odniósł się do tego zarzutu opisując kwestie naruszenia przepisów art. 233 k.p.c. Należy zatem jedynie uzupełnić, że powód powołał się na przepis art. 23 i 24 k.c. które to normy stanowiły podstawą ewentualnej odpowiedzialności pozwanego. Przepis art. 23 k.c. zawiera przykładowy katalog dóbr osobistych podlegających prawnej ochronie i między innymi wyraźnie wskazano „cześć”, czyli jak obecnie się wskazuje także w doktrynie „dobre imię”. Dobre te podlegają prawnej ochronie niezależnie od tego, czy przepisy odrębne zawierają odmienne reguły dotyczące ich ochrony. Przepis art. 24 k.c. stanowi natomiast normę określającą środki ochronne zagrożonych lub naruszonych dóbr osobistych cudzym działaniem. Pokrzywdzony może zatem domagać się zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. --- STRONA 38 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 38 W przypadku zaś dokonanego już naruszenia może on żądać, aby osoba która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności aby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie Powód w tej sprawie miał jedynie obowiązek wykazać, że na skutek działań pozwanego doszło do zagrożenia lub naruszenia jego dobrego imienia. Pozwany natomiast miał wykazać, zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu, że jego zachowanie nie było bezprawne. Należy jednak pamiętać, że działanie bezprawne to nie tylko takie, które jest sprzeczne z prawem, ale także sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. (tak. Wyrok SN z 4 czerwca 2003r., sygn. akt I CKN 480/01). W przedmiotowej sprawie, jak wynika z przesłuchania powoda oraz zeznań świadków C., K., S. prowadzenie postępowania karnego przeciwko powodowi w sytuacji, gdy jego zachowanie nie realizowało ustawowych znamion czynu zabronionego z art. 286 § 2 k.k. było bezprawne, bo jak wcześniej wskazano, przekraczało dopuszczalne ramy swobodnej oceny dowodu z art. 7 k.p.c. i nie było realizowane zgodnie z zasada wyrażona w art. 7 ustawy o prokuraturze z 1985r. bezstronności i równego traktowania obywateli, co doprowadziło do naruszenia dobrego imienia powoda. Powód jest bowiem adwokatem o wyrobionej już pozytywnej opinii w swoim środowisku. Wcześniej był prokuratorem w G. pełniąc nawet funkcję szefa tej prokuratury. Miał także w swojej karierze zawodowej okres pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości, gdzie był delegowany i nawet był pełnomocnikiem Ministra do wprowadzenia nowo uchwalonej wówczas ustawy o prokuraturze. Oskarżenie zatem takiego człowieka, w sytuacji, gdy istniały poważne wątpliwości co do kwalifikacji prawnej zarzucanego mu czynu doprowadziło do obniżenia jego społecznej oceny, obecnie jako prawnika, pracującego jako adwokat. Nie jest zatem zasadny zarzut pozwanego naruszenia przepisów prawa materialnego. Jednocześnie należy uznać, że Sąd Okręgowy nie dopuścił się naruszeniu przepisu art. 448 k.c. ponieważ tego przepisu nie stosował. Powód także nie domagał się zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, a jedynie realizował uprawnienia niemajątkowej ochrony wynikającej z art. 23 i 24 k.c. (przez złożenie stosowanego oświadczenia). Sąd Apelacyjny uznał natomiast, że apelacja jest uzasadniona jedynie w tej części, w której apelujący domagał się ograniczenia zakresu terytorialnego publikacji oświadczenia. Sąd Okręgowy podążając za wniosek powoda z pozwu --- STRONA 39 --- Sygn. akt I ACa 1528/16 39 uznał, że stosownym sposobem naprawienia wyrządzonej powodowi krzywdy w wyniku bezprawnego zachowania pozwanego będzie opublikowanie oświadczenia w dodatkach lokalnych (...) dla województw: (...),(...),(...),(...) i (...)”, podczas gdy powód od wielu już lat związany jest wyłącznie ze środowiskiem w G.. Koniecznym zatem stało się dokonanie modyfikacji zaskarżonego wyroku zgodnie z wnioskiem 3 apelacji w tym zakresie, że publikacja oświadczenia winna być ograniczona jedynie do obszaru województwa (...). Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego oparto na przepisie art. 98 k.p.c. uznając, że mimo częściowego uwzględnienia apelacji powód wygrał sprawę. Uwzględnienie apelacji dotyczyło bowiem jedynie zakresu terytorialnego publikacji oświadczenia. Jacek Gołaczyński Aleksandra Marszałek Tadeusz Nowakowski M w