Wyrok I ACa 1268/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 stycznia 2011 r. Sąd Apelacyjny we Wr

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 1268/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 stycznia 2011 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Jan Gibiec Sędziowie: Prezes SA Andrzej Niedużak SSA Ewa Głowacka Protokolant: Joanna Skuza po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2011 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa A. P. przeciwko Skarbowi Państwa - (...) Służbie (...) we W. o zapłatę, rentę i ustalenie na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 5 października 2010 r. sygn. akt I C 945/07 1. oddala apelację i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej 5.400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego we Wrocławiu na rzecz adw. T. G. 5.400 zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił powództwo A. P. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) Służbie (...) we W. o zasądzenie 2.300.000 zł w tym: - 150.000 zł z tytułu zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w następstwie naruszenia jego godności w okresie odbywania kary pozbawienia wolności w (...) w K., W. i we W., --- STRONA 2 --- - 150.000 zł z tytułu zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w następstwie uszkodzenia (...) podczas przenoszenia powoda po schodach w trakcie odbywania kary w (...) w K., - 2.000.000 zł z tytułu zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku odmowy prawa ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie wobec braku jego akt osobowych oraz o zasądzenie renty po 2.000 zł miesięcznie z tytułu „utraty zdrowia” i ustalenia odpowiedzialności strony pozwanej na przyszłość. Reprezentująca pozwany Skarb Państwa (...) wniosła o oddalenie powództwa uznając zgłoszone żądania za bezzasadne. Sąd pierwszej instancji ustalił, że powód obecnie odbywa karę 10 lat pozbawienia wolności w (...) w W.. Jest zakwalifikowany do grupy terapeutycznej bowiem we wszystkich jednostkach w których odbywał wcześniej orzeczone kary nie funkcjonował prawidłowo, inspirował konflikty z funkcjonariuszami i współwięźniami, podejmował akcje głodowe, manifestował postawę roszczeniową. Od 2003 r. powód nie wstaje z łóżka, skarżąc się na dolegliwości bólowe (...), przez co przebywa na oddziale dla osób chorych. Wielokrotnie poddawany był konsultacjom medycznym, w tym specjalistycznym. Badany był także przez lekarzy (...),(...),(...) i (...). Przebywał na oddziałach szpitalnych (...) we W., w G., C. skąd wpisał się na własną prośbę odmawiając jakiejkolwiek współpracy z zespołem medycznym. W ZOZ (...) nr (...) we W. poddany był rehabilitacji, ale także odmawiał współpracy. Nadto w czasie leczenia na Oddziale (...) w (...) w C. (październik 2006 r. – listopad 2007 r.) odmawiał przyjmowania leków, reagował agresją w przypadku gdy nie spełniano zgłaszanych przez niego żądań. Pomimo rozlicznie prowadzonych badań nie stwierdzono u powoda przyczyn niemożności poruszania się, ani źródła bólu. Zdiagnozowano natomiast (...), zmiany (...), zespół (...) i (...). Według biegłych, wydających opinię w innej sprawie prowadzonej z powództwa powoda przed Sądem Okręgowym w Słupsku, w sposób konsekwentny agrawuje on zespół (...) połączony z rzekomym (...) i zaburzeń funkcji (...). Żadne z przeprowadzonych badań (...) i (...) nie wykazało schorzeń (…) lub (…), które mogłyby dawać zgłaszane przez powoda objawy. W 2009 r. powód został przewieziony do Ł. celem konsultacji, w czasie której lekarz określił zachowania powoda jako teatralne. Powód wymaga rehabilitacji, aby zapobiec (...) , który to jednak proces nie jest wynikiem (…), ale leżącego trybu życia i bezczynności. Podjęta próba rehabilitacji powoda, podczas pobytu w (…) we W., nie powiodła się bowiem stawiał czynny opór przed sadzaniem na wózek inwalidzki. Powód odmówił też konsultacji (…). Przebywając w (…) w W. ma zapewnione prawidłowe warunki higieniczne. Pościel zmieniana jest częściej niż raz w tygodniu, bowiem powód odmawia przenoszenia do łaźni na noszach gdzie nie ma wanny, a jedynie prysznice, a z tych nie chce korzystać. Twierdzi, że nie może korzystać samodzielnie z toalety, przez co zakładane ma pampersy jednak lekarz nigdy nie stwierdził, aby zabrudzone były fekaliami. Współwięźniowie przebywający z --- STRONA 3 --- powodem w jednej celi twierdzili, że w czasie gdy nie ma w celi innych osób powód porusza się po celi i korzysta z urządzeń sanitarnych. Powód twierdził, że jest chory na (…) co mylił z (…) będącą wynikiem podejmowanych głodówek. W okresie pobytu w (…) w W. powód dwukrotnie podarł w obecności funkcjonariusza dostarczoną korespondencję sądową . Od listopada 2007 r. do grudnia 2008 r. złożył kilkadziesiąt skarg do różnych instytucji na działanie funkcjonariuszy więziennych, współwięźniów i lekarzy z którymi miał kontakt. Okręgowy Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej (...) Izby Lekarskiej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie nieprawidłowej opieki medycznej w (…) w W., którą to decyzję utrzymał w mocy Naczelny Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej do którego powód złożył odwołanie. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny Sąd uznał powództwo za nieuzasadnione. Powód nie udowodnił, pomimo, iż na nim spoczywał ciężar dowodu, aby doszło do naruszenia jego dóbr osobistych w sposób zawiniony przez stronę pozwaną. Z zeznań świadków – funkcjonariuszy służby więziennej oraz z dokumentacji medycznej wynika, iż powód leczony był w sposób prawidłowy jak też miał zapewnioną właściwą opiekę w czasie pobytów w (…). Nie zasługiwały zaś na wiarę zeznania samego powoda, które odzwierciedlają jego subiektywne poczucie krzywdy. Twierdzenia, iż podawano mu gorszej jakości posiłki, był szykanowany przez funkcjonariuszy i współwięźniów, lekarze odnosili się do niego agresywnie i wrogo, cenzurowana była jego korespondencja, leżał na mokrych materacach, nie miał zapewnionej (...) , uniemożliwiano korzystanie z telefonu, wydawano zabrudzone pieczywo, osadzono z osobą zakłócającą powodowi spokój, czym naruszono jego prawo do odbywania kary pozbawienia wolności z zachowaniem godności, nie zostały udowodnione. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że naruszone zostało dobro osobiste powoda w postaci godności. Nie ma też podstaw do przyjęcia, że powód doznał urazu (…) w następstwie zawinionego działania funkcjonariuszy (…) w K.. Powód twierdził, iż do zdarzenia doszło w sierpniu lub we wrześniu 2005 r. i w jego wyniku nie może poruszać się samodzielnie, a tymczasem z bogatej dokumentacji medycznej wynika, iż już w 2003 r., w czasie pobytu w (…) we W., powód nie poruszał się o własnych siłach. Żądanie przyznania zadośćuczynienia za uszkodzenie ciała jak i renty jest zatem także bezzasadne. Sąd oddalił wnioski zgłaszane przez pełnomocnika powoda o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych z zakresu (…) uznając, że dowód z opinii biegłych nie ma służyć ustaleniu okoliczności faktycznych. Dowód ten byłby istotny gdyby twierdzenia powoda – co do faktów – znalazły potwierdzenie w toku przeprowadzonego postępowania dowodowego. Powód nie wykazał żadnego z podniesionych zarzutów, a przy ustaleniu braku bezprawności działania funkcjonariuszy służby więziennej, dowód z opinii biegłego nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. --- STRONA 4 --- W ocenie Sądu wytoczenie powództwa było wynikiem agrawacji zachowań powoda w celu uzyskania przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności. Apelację od wyroku wniósł powód domagając się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości ewentualnie uchylenia wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania zarzucając: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że: - w okresie przebywania powoda w jednostkach penitencjarnych był on prawidłowo diagnozowany, leczony i rehabilitowany oraz, że prawidłowo sprawowana nad nim była opieka, - wytoczenie przedmiotowego powództwa było wynikiem agrawacji zachowań powoda w celu wymuszenia korzystnych dla niego działań, w tym uzyskania przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności, gdyż powód symuluje chorobę i niemożność chodzenia, - powód odmawiał przyjmowania leków i nie stosował się do zaleceń lekarskich, - powód nie wykazał, że doznał uszkodzenia ciała (obrażeń (…)) na skutek upuszczenia go na schody przez transportujących go pod nadzorem funkcjonariuszy (…) K. współwięźniów, - powód nie wykazał, że jego dobra osobiste i prawo do humanitarnych warunków odbywania kary, poszanowania godności i zapewnienia opieki zdrowotnej zostały naruszone przez zawinione działania strony pozwanej, - powód nie dołączył do akt oryginału przesyłki o której mowa w piśmie pełnomocnika, podczas gdy została ona dołączona do pisma z dnia 7.03.2008 r.; 2. naruszenie art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 328 § 2 kpc poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego wbrew zasadom doświadczenia życiowego, niewyjaśnienie przez Sąd wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz odstąpienie od wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, a także oparcie rozstrzygnięcia jedynie na okolicznościach i faktach korzystnych dla strony pozwanej i nieuwzględnienie zeznań powoda oraz niewskazanie w uzasadnieniu wyroku dowodów którym Sąd dał wiarę i nienależyte sporządzenie uzasadnienia uniemożliwiające jego kontrolę w postępowaniu odwoławczym w części w jakiej Sąd dokonał ustaleń faktycznych; 3. naruszenie art. 227 § 1 kpc w zw. z art. 232 kpc i 233 kpc poprzez niezasadne uznanie, że wniosek o zobowiązanie strony pozwanej o przekazanie danych więźniów, którzy pełnili w (…) w K. funkcje pomocnicze i którzy dopuścili się upuszczenia powoda na schody, stanowi nieuzasadnione przerzucanie ciężaru dowodu na stronę przeciwną, 4. naruszenie art. 278 kpc w zw. z art. 227 kp poprzez oddalenie wniosku powoda o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych w sytuacji istnienia ku temu obiektywnej potrzeby i uniemożliwienie tym samym udowodnienia istotnych dla sprawy okoliczności, --- STRONA 5 --- 5. naruszenie art. 227 kpc i art. 299 kpc poprzez oddalenie wniosku o uzupełniające przesłuchanie powoda pomimo, iż wniosek ten zmierzał do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sporu, 6. naruszenia art. 23 kc poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na błędnym uznaniu, iż wskazane przez powoda działania funkcjonariuszy i personelu medycznego polegające na poniżającym i niehumanitarnym traktowaniu powoda , na braku zapewnienia należytego dostępu do opieki medycznej, rehabilitacji, katowaniu powoda zimnem, wydawaniem niewłaściwych posiłków, niewydawaniu do wglądu jadłospisu, namawianiu porządkowych do zabrudzania jedzenia, znęcania się nad powodem, niezapewniania nowej bielizny i pościeli, umieszczaniu powoda w zawilgoconych celach, cenzurowaniu jego korespondencji, nie naruszały dóbr osobistych w postaci zdrowia, czci, godności, prawa do intymności i tajemnicy korespondencji, 7. naruszenie art. 24 i art. 448 kc poprzez ich niezastosowanie, 8. naruszenie art. 10 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19.12.1996 r. i art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, które nakładają na władze publiczne obowiązek zapewnienia osobom osadzonym w (…) humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności, nienaruszających godności ludzkiej, 9. naruszenie art. 6 kc w zw. z art. 24 kc poprzez niewłaściwą wykładnię i uznanie, iż na powodzie spoczywał ciężar udowodnienia, że pozwany naruszył dobra osobiste powoda oraz, że warunki odbywania kary pozbawienia wolności były niezgodne z art. 4 kkw oraz, że działania strony pozwanej miały charakter zawiniony, podczas gdy obowiązek wykazania tych przesłanek spoczywał na stronie pozwanej. Strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest bezzasadna. W ustalonych przez Sąd Okręgowy okolicznościach faktycznych, które Sąd Apelacyjny przyjmuje za własne, oddalenie powództwa było w pełni uzasadnione. Osobie, której dobra osobiste zostały naruszone przysługują środki o charakterze majątkowym przewidziane w art. 448 kc oraz o charakterze niemajątkowym, o których mowa w art. 24 kc. Jeżeli pokrzywdzony domaga się od naruszyciela dopełnienia czynności potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia (art. 24 § 1 kc) jego obciąża dowód zaistnienia zdarzenia naruszającego dobro osobiste chronione prawem. Ponieważ ochrona przysługuje jedynie przed bezprawnym działaniem lub zaniechaniem, a przepis art. 24 § 1 kc wprowadza domniemanie bezprawności działania naruszyciela, to tym samym wykazanie okoliczności wyłączających bezprawność obciąża stronę pozwaną. Rzeczą sądu jest natomiast, wedle --- STRONA 6 --- zobiektywizowanych kryteriów, ocena czy w ustalonych okolicznościach faktycznych doszło do naruszenia dóbr o których mowa w art. 23 kc. Nie ma racji skarżący zarzucając, iż ciężar dowodu wykazania, iż powód odbywał karę pozbawienia wolności w warunkach zapewniających zachowanie prawa do godnego jej odbywania obciążał stronę pozwaną, a w szczególności, że winna ona wykazać, iż powód był traktowany w sposób humanitarny, nienaruszający godności. Zgodnie z art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Skoro powód twierdził, iż doszło do szeregu zdarzeń, które w jego ocenie naruszają dobra osobiste chronione prawem, to wykazanie zaistnienia tychże zdarzeń bezspornie obciążało powoda. Po wykazaniu tych okoliczności strona pozwana mogła i powinna podjąć inicjatywę dowodową dla wykazania braku bezprawności działania. Nie wystarczy tu jedynie twierdzenie, że do określonych zachowań (zdarzeń) doszło, ale koniecznym jest wykazanie, za pomocą środków dowodowych przewidzianych w kodeksie postępowania cywilnego, że zaistniały one w rzeczywistości. Jeżeli powód dochodzi przyznania środków o charakterze majątkowym, to na nim spoczywał również ciężar dowodu winy naruszyciela. A zatem gdyby powód dochodził wyłącznie środków o charakterze niemajątkowym jego obciążałby wyłącznie dowód wykazania faktu z którym łączył naruszenie dóbr osobistych (zdarzenia sprawczego), ale skoro żądaniem objęte jest przyznanie zadośćuczynienia to nadto powoda obciążał dowód wykazania, że do naruszenia doszło na skutek zawinionego działania lub zaniechania sprawcy. Tym samym zarzut skarżącego, iż Sąd pierwszej instancji naruszył art. 6 kc poprzez błędną jego wykładnię, z przyczyn podanych w uzasadnieniu tego zarzutu, jest bezzasadny. Po sprecyzowaniu pozwu powód domagał się zasądzenia kwoty 150.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną naruszeniem przez funkcjonariuszy (…) w W. tajemnicy korespondencji oraz naruszenia dóbr osobistych w postaci czci, prawa do intymności, prawa do odbywania kary pozbawienia wolności z zachowaniem godności przez funkcjonariuszy służby więziennej (…) w W., K. i we W.. Według powoda do naruszenia jego dóbr osobistych doszło na skutek szeregu zdarzeń w tym braku zapewnienia właściwej opieki medycznej, niepodawaniu leków, których przyjmowania wymagał jego stan zdrowia, podawaniu zabrudzonych posiłków lub ich pozostawianiu w zbyt dużej odległości od łóżka, nieinformowaniu o jadłospisie, niewystarczająco częstej wymianie pościeli, poniżającego i niehumanitarnego traktowania przez funkcjonariuszy i współwięźniów, nienależytego ogrzewania cel w których przebywał, wykonywania czynności higienicznych w wannie o zbyt małych rozmiarach. Na potwierdzenie zaistnienia zdarzeń, z którymi powód łączył naruszenie dóbr osobistych powołał swoje twierdzenia oraz liczne skargi składane do różnych instytucji, z których żadna nie została uwzględniona. Potwierdzeniem naruszenia tajemnicy korespondencji miały być dwie koperty, które nie zostały dołączone do pozwu, ani do pisma pełnomocnika powoda z dnia 24.01.2008 r., pomimo, że w tym piśmie dowód ten miał stanowić jego załącznik (vide: --- STRONA 7 --- k. 60), ani tego datowanego na 7.03.2008 r. Z zeznań św. R. K. wynika natomiast, że doręczane powodowi przez funkcjonariuszy przesyłki z sądów były przez niego niszczone. Twierdzenia skarżącego, iż dowody na potwierdzenie stawianych zarzutów zgłosił w pismach z dnia 9.11.2009 r. i 7.12.2009 r. są bezpodstawne. W pierwszym z nich pełnomocnik powoda wniósł o dołączenie dokumentacji medycznej i dopuszczenie dowodu z opinii biegłych różnych specjalności na okoliczność „ustalenia występujących u powoda schorzeń”, z zeznań św. A. G. na okoliczność stanu zdrowia powoda (k. 431-432) oraz uzupełniającego jego przesłuchania po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłych. W drugim ponowił wniosek o uzupełniające przesłuchanie, w trakcie którego miał on sam zawnioskować dalsze dowody oraz o zwrócenie się do strony pozwanej o przedstawienie danych osobowych więźniów, którzy pełnili funkcje pomocnicze w dniu 5.08.2005 r. Żaden z tych wniosków nie dotyczył zdarzeń, na które powoływał się powód jako naruszających jego prawo do odbywania kary w warunkach zapewniających zachowanie godności, w szczególności niehumanitarnego traktowania, poniżania i szykanowania powoda. Powód upatruje naruszenia dóbr osobistych w postaci zdrowia w niezapewnieniu właściwego leczenia, nienależycie sprawowanej opiece medycznej, czym został narażony na niebezpieczeństwo utraty zdrowia. Twierdzenia powoda, pozostają w oczywistej sprzeczności ze zgromadzoną dokumentacją medyczną i zeznaniami świadków – lekarzy świadczących usługi medyczne na rzecz skazanych. Powód był wielokrotnie hospitalizowany w różnych ośrodkach na terenie kraju, przy czym przebywając na Oddziale (…) w C. odmówił jakiejkolwiek współpracy i wypisał się na własne żądanie. Z kolei próba prowadzenia rehabilitacji, podjęta w (…) we W., nie powiodła się na skutek oporu powoda przed jakimikolwiek zabiegami. Nie sposób zatem uznać, aby liczne hospitalizacje powoda, podejmowane leczenie, któremu sprzeciwiał się, narażało go na niebezpieczeństwo pogorszenia jego stanu zdrowia na skutek niewypełnienia obowiązków władzy publicznej. Wnioski dowodowe z opinii biegłych zmierzały do ustalenia stanu zdrowia powoda, z tym, że skarżący nie zauważa, iż dowód ten nie ma służyć ustaleniu okoliczności faktycznych, co słusznie podniósł Sąd Okręgowy. Skarżący zarzuca też błąd w ustaleniach faktycznych polegający na wadliwym uznaniu, iż nie doszło do zdarzeń naruszających dobra osobiste powoda przy czym w uzasadnieniu tego zarzutu nie wskazuje na czym błąd miałby polegać. Zarzut, iż Sąd odmówił dania wiary zeznaniom powoda, a oparł ustalenia na dowodach zawnioskowanych przez stronę pozwaną jest o tyle bezzasadny, że inicjatywę dowodową powód ograniczył do wniosków z dowodu opinii biegłych i zeznań św. A. G., na okoliczność stanu jego zdrowia, które to wnioski słusznie zostały oddalone. Nie było żadnych podstaw do uzupełniającego przesłuchania powoda przed Sądem orzekającym skoro złożył obszerne zeznania przesłuchany w drodze pomocy sądowej. Zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego z przyczyn wyżej podanych są bezpodstawne. Materiał dowodowy nie dawał żadnych podstaw do uwzględnienia powództwa o przyznanie zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną naruszeniem dóbr osobistych w postaci zdrowia, czci, tajemnicy korespondencji. --- STRONA 8 --- Powód dochodził także kwoty 150.000 zł z tytułu zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w następstwie uszkodzenia ciała w wyniku zdarzenia mającego miejsce w dniu 5.09.2005 r. Podstawą prawną zgłoszonego żądania jest art. 445 § 1 kc. Na powodzie spoczywał ciężar dowodu wykazania, że doszło do zdarzenia w wyniku którego doznał urazu (…), co wiązało się z powstaniem szkody niemajątkowej w postaci krzywdy, która jest kompensowana zadośćuczynieniem . Twierdził, że w dniu 5.09.2005 r., w czasie pobytu w (…) w K., jeden ze współwięźniów pomagając powodowi schodzić ze schodów nie utrzymał jego ciężaru ciała, przez co ten upadł na schody i doznał zmiażdżenia (…). Dowodem potwierdzającym tę okoliczność miała być dokumentacja medyczna (vide: pismo z dnia 22.01.2008r. k. 58). Słuchany w charakterze strony podał, że przed zdarzeniem miał uszkodzony (…), ale mógł poruszać się o kulach. Zważyć należy, że po dniu 5.09.2005 r. powód wielokrotnie był hospitalizowany i żadne badanie nie wykazało zmian (…). W dniu 13.09.2005 r. przyjęty został na Oddział (…)(…) w G. z powodu dolegliwości bólowych (…). W wywiadzie podał, iż od kilku miesięcy odczuwa ból głównie w okolicach (…) (k. 84-85). Wówczas nie powołał żadnego konkretnego zdarzenia z którym łączył zgłaszane dolegliwości. Wskazał jedynie, że problemy z (…) datują się od 1985 r. Wykonane zdjęcie (...) nie wykazało żadnych zmian (...) , a jedynie zmiany (…) i nieznaczną (…), a obraz (…) nie wykazał odchyleń od normy. W czasie kolejnego pobytu w szpitalu w okresie od 16.03.2006r.do 10.04.2006 r. także nie stwierdzono żadnych zmian chorobowych (…) w szczególności (...) (k. 86). Oznacza to, że powód nie wykazał, aby doznał uszkodzenia ciała, co jest warunkiem niezbędnym do skutecznego dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, a przez to prowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność przebiegu zdarzenia było zbędne. Zadośćuczynienie jest należne za krzywdę doznaną wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, a nie za sam upadek na schodach, który nawet jeżeli miał miejsce, nie wywołał żadnych ujemnych następstw w stanie zdrowia powoda. Niewykazanie szkody w postaci uszkodzenia ciała czyni bezzasadnym żądanie przyznania renty dochodzonej ,jak się zdaje wynikać z uzasadnienia zgłoszonego żądania, z tytułu utraty zdolności do pracy zarobkowej. Z tych przyczyn pominięcie dowodu z zeznań świadków – współwięźniów, którzy mieli doprowadzić do upadku powoda było uzasadnione chociaż z innych przyczyn niż wskazane przez Sąd pierwszej instancji. Wreszcie powód domagał się zadośćuczynienia w wysokości 2.000.000 zł za doznaną krzywdę wynikającą z niewydania opinii do jego wniosku o udzielenie przedterminowego zwolnienia, doprowadzenia przez kierownictwo (…) w W. do zachorowania na (…). Powód nawet nie podjął próby wykazania zaistnienia którejkolwiek z tych okoliczności, co w sposób oczywisty skutkuje oddaleniem zgłoszonego żądania. Z tych przyczyn nie ma żadnych podstaw do uwzględnienia powództwa, o co wnosi skarżący w apelacji, co skutkuje jej oddaleniem na podstawie art. 385 kpc. --- STRONA 9 --- Koszty postępowania apelacyjnego obciążają powoda jako przegrywającego w myśl art. 98 kpc. Sąd uznał, że nie zachodzi żaden szczególny wypadek, o którym mowa w art. 102 kpc, umożliwiający sądowi na odstąpienie od obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania. Zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia strony od obowiązku zwrotu kosztów przeciwnikowi procesowemu. Koszty należne są stronie pozwanej Skarbowi Państwa – (…) Służbie (…) we W. pomimo, iż w sprawie zastępowana była przez (…). Zważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 8.07.2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. Nr 169 poz. 1417 z późn. zm.) koszty zastępstwa procesowego zasądzone lub przyznane Skarbowi Państwa w sprawie, w której zastępstwo procesowe Skarbu Państwa wykonuje (…), przysługują Skarbowi Państwa – (…) i są egzekwowane przez Skarb Państwa – (…) na podstawie tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności wydaną na rzecz Skarbu Państwa – (…) w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach zastępstwa procesowego. (…) nie jest stroną procesu, a jedynie zgodnie z art. 4 ustawy wykonuje zastępstwo procesowe Skarbu Państwa, który zachowuje przymiot i status strony w rozumieniu przepisów kpc. Koszty procesu w tym koszty zastępstwa procesowego ponoszone są przez strony i rozliczane pomiędzy nimi w zależności od wyniku sporu. Orzeczenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej Sąd Apelacyjny oparł na treści § 19 w zw. z § 6 i § 13 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.