Wyrok I ACa 1187112

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 1187112 ,.  V *_:.,._fi,§__~_ f W Y R O K ' W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2013 r. Sqd Apelacyjny w Warszawie I Wydzia% Cywilny w skladzie: Przewodniczqcy  Sq.dzia SA Maciej Dobrzyfiski Sedzia SA Ewa Kaniok (spr.) Sedzia SA Jacek Sadomski  Protokolant st. sekr. sad. Ewelina Borowska po rozpoznaniu w dniu 2? marca 2013 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powédztwa J. S. przeciwko Skarbowi Pafistwa  Ministrowi Sprawiedliwoéci 0 zap¥atQ na skutek apelacji powoda od wyroku Segdu Okregowego w Warszawie z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II C 491/09 1. oddala apelacjg; 2. nie obciqia powoda obowiqzkiem zwrotu kosztéw postqpowania apelacyjnego na rzecz Skarbu Pafistwa  Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa; 3. przyznaje i nakazuje wypiacié ze Skarbu Pafistwa — Sqdu Okregowego w Warszawie na rzecz adw. M. L. kwotg 120 zi (sto dwadzieécia ziotych) . powigkszonq o podatek od towaréw i usiug tytu%em wynagrodzenia za pomoc prawn:.1 udzielonq powoolowi z urzgdu w postQpowaniu_ apelacyjnym. MSIC Wyn.4 Wyrok Sgdu udwolawczegu Sygn. akt i ACa 1187112 W - V ¿¦_,._„,z__„_ Í W Y R O K ' W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA Maciej Dobrzyński Sędzia SA Ewa Kaniok (spr.) Sędzia SA Jacek Sadomski - Protokolant st. sekr. sąd. Ewelina Borowska po rozpoznaniu w dniu 2? marca 2013 r. W Warszawie na rozprawie sprawy -z powództwa J. Ś. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Sprawiedliwości 0 zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 30 maja 2012 r., syg_n. akt Il C 491/09 1. oddala apelację; 2. nie obciąża powoda obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania apeiacyjnego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa; 3. przyznaje i nakazuje wypłacić ze Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Warszawie na rzecz adw. M. L. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) . powiększoną o podatek od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. MSHC W§'|'.4 Wyrok Sądu odwoławczego --- STRONA 2 --- 2 I ACa 1187/12 ‘ UZASADNIENIE J. S. W dniu 15.06.2009 r. Wystqpii’ przeciwko Skarbowi Pafistwa reprezentowfinemu przez Ministra Sprawiedliwoéci, domagajgc sie; zadoééuczynienia za naruszenie débr osobistych W %qcznej Wysokoéci 4.000.000 zl Wraz z ustawowymi odsetkami. 0P0W<5d Wskazal, 12 od dnia 10.04.2003 r.' do chwili obecnej odbywa kart; pozbawienia Wolnoéci W réznych jednostkach penitencjarnych W kraju, W tym W Zakkadzie Kamyrn W Ch., Areszcie §1edczym W K., Zaldadzie Karnym W D., Zakladzie Karnym W Z., Areszcie Sledczym W L., Areszcie §1edczym W K., Zakladzie Karnym W Rz. i Areszcie §1edczym W K. W jednostkach, W ktérych przebywal, cele nie spelnisdy Wymogu zapewnienia. powierzchni 3 mg na 0s0b&;, nadto by%y nienalezycie oéwietlone. Zakiady penitencjarne nie zapewnialy takfae Warunkéw do utrzymania W%asnej higieny osobistej i nieskregpowanego Z&1h1tWiE11'1i8. potrzeb fizjologicznych, gdyz kqciki sanitarne nie by%y dostatecznie oddzielone od czgéci sypialnej, co W poiqczeniu ze Z12} instalacjq sanitarnq. i niedroznq Wentylacjq powodowaio nieprzyjemny zapach. Nie zapewniono mu obuwia W odpowiednim rozmiarze. Powéd W trakcie osadzenia byl takze nieodpowiednio leczony. Podawano mu zbyt slabe Ieki na éwierzb, a konsultacje Z Iekarzem okulistq i dentystq oraz badania specjalistyczne byly zbyt rzadkie. Panujqce Warunki przeludnienia W celach d0pr0Wa.dza}y takze do WZI11OZOI‘16j agresji Wiqainiéw. Powéd W Zakladzie Karnym W Ch. byk bity, poniiany i opluwany przez Wspébsadzonych. Zmuszano ~g0 do robienia masazy ciala, podlqczano do prqdu, Wkiadano igly pod paznokcie a talkie Wykonywano czynnoéci seksualne. Powéd d0éWiadczy% takie przemocy ze strony funkcjonariuszy Zaldadu Kamego W R2. W tych okolicznoéciach, 2 I ACa 1187/12 ' UZASADNIENIE I. Ś. W dniu 15.06.2009 r. wystąpił przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanernu przez Ministra Sprawiedliwości, domagając się zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych W łącznej wysokości 4.000.000 zł Wraz z ustawowymi odsetkami. iPoWód wskazał, iz od dnia 10.04.2003 r.' do chwili obecnej odbywa karę pozbawienia wolności w róznych jednostkach penitencjarnych w kraju, -W tym W Zakładzie Karnym W Ch., Areszcie Śledczym w K., Zakładzie Karnym W D., Zakładzie Karnym W Z., Areszcie Śledczym w L., Areszcie Śleclczym w K., Zakładzie Karnym W Rz. i Areszcie Śledczym W K. W jednostkach, W których przebywał, cele nie spełniały wymogu zapewnienia powierzchni 3 m2 na osobę, nadto były nienalezycie oświetlone. Zakłady penitencjarne nie zapewniały takze warunków do utrzymania własnej higieny osobistej i nieskrępowanego załatwiania potrzeb fizjologicznych, gdyz kąciki sanitarne nie były dostatecznie oddzielone od części sypialnej, co W połączeniu ze złą instalacją sanitarna i niedrozną Wentylacja powodowało nieprzyjemny zapach. Nie zapewnione mu obuwia w odpowiednim rozmiarze. Powód W trakcie osadzenia był takze nieodpowiednie leczony. Podawano mu zbyt słabe leki na świerzb, a konsultacje z lekarzem okulista i dentysta oraz badania specjalistyczne były zbyt rzadkie. Panujące warunki przeludnienia W celach doprowadzały także do wzmożonej agresji więźniów. Powód W Zakładzie Karnym w Ch. był bity, ponizany i opluwany przez współosadzonych. Zmusz-ano go do robienia masaży ciała, podłączano do prądu, wkładano igły pod paznokcie a także wykonywano czynności seksualne. Powód doświadczył takze przemocy ze strony funkcjonariuszy Zakładu Karnego W Rz. W tych okolicznościach, --- STRONA 3 --- 3 naruszone zosta1y jego dobra osobiste W postaci godnoéci, zdrowia i prawa do prywatnoéci.  Skarb Pafistwa Wniosi 0 oddalenie powodztwa i zasgdzenie od J. 8. kosztow postopowania. ‘ W uzasadnieniu podniésl zarzut czegéciowego przedawnienia roszozefi powoda. oraz zarzut naduzycia praw podmiotowych przez J. 8. Wyroldem z dnia 30.05.2012 r. Szgd Okrqgowy W Warszawie:  W punkcie I. oddalfl powodztwo; ~ W punkcie H. odstqpfl od obciqzania powoda obowizgzkiem zwrotu koszfow procesu. W uzasadnieniu tego Wyroku Sqd Ohogowy Wskazakz J. 8. W okresie od dnia 10 kwietnia 2003 r. do ohwili obeonej przebywa W jednostkach penitenojarnych usytuowanych na torenie ca1ego kraju. W dniu 10.04.2003 r. zostai po raz pierwszy osadzony W Areszoie Sledczym W K., gdzie pozostawal do dnia. 10.03.2004 r., a. nastqpnie . ' , powtémie od dnia. 19.12.2006 1'. do dnia 16.01.2008r. Z Aresztu Sledczego W K. W dniu 10.03.2004 r. zostal przetransportowany do Zaldadu Karnego W D. W Zaldadzie tym przebywai do dnia 17.03.2005 r., kiedy to zostafi osadzony na czas do dnia 30.12.2005 r. W Zaldadzie Karnym W Z. Nastopnie przotransportowany Zosta1 do Aresztu 81edczego W L. W dniu 26.01.2006 r. J. S. osadzono W Areszcie 8ledczym w 1<., skqd trafi1 w dniu 14.09.2006 1". do Zaldadu Kamego W Ch. Po ponownym pobycie W Areszcie Sledczym W K. zosta1 osadzony W dniu 16.01.2008 1'. W Areszcie éledczym W L., Zaé W dniu 06.02.2008 r. przetransportowano go do Zaldadu Kafnego W R.z., W ktoxym przebywai do dnia 26.03.2008 r. Od dnia 26.03.2008 r. do dnia 23.04.2008 1'. powod osadzony by1 W Areszcie 8Iedczym W K., a obecnie przebywa. ponownie W Zaldadzie Karnym W Rz. 3 naruszone zostały jego dobra osobiste W postaci godności, zdrowia i prawa do prywatności. - Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od I. Ś. kosztów postępowania. " W uzasadnieniu podniósł zarzut częściowego przedawnienia roszczeń powoda oraz zarzut nadużycia praw podmiotowych przez J. Ś. Wyroldem z dnia 30.05.2012 r. Sąd Okręgowy W Warszawie: - w punkcie I. oddalił powództwo; ~ W punkcie 11. odstąpił od obciążania powoda obowiązkiem zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Ohęgowy wskazał: J. Ś. W okresie od dnia 10 kwietnia 2003 r. do chwili obecnej przebywa W jednostkach penitencjarnych usytuowanych na terenie całego kraju. W dniu 10.04.2003 r. został po raz pierwszy osadzony W Areszcie Śledczym W K., gdzie pozostawał do dnia 10.03.2004 r., a następnie _ ' , powtórnie od dnia 19.12.2006 r. do dnia 16.01.2008r. Z Aresztu Sledczego W K. W dniu 10.03.2004 r. został przetransportowany do Zakładu Karnego W D. W Zakładzie tym przebywał do dnia 17.03.2005 r., kiedy to został osadzony na czas do dnia 30.12.2005 r. W Zakładzie Karnym W Z. Następnie przetransportowany został do Aresztu Śledczego W L. W dniu 26.01.2006 r. J. Ś. osadzone W .areszcie Śledczym W K., Skąd trafii W dniu 14.09.2006 r. do Zakładu Karnego W Ch. Po ponownym pobycie W Areszcie Śledczym W K. został osadzony W dniu 16.01.2008 r. W Areszcie Śledczym W L., zaś W dniu 06.02.2008 r. przetransportowano go do Zakładu Karnego W Rz., W którym przebywał do dnia 26.03.2008 r. Od dnia 26.03.2008 r. do dnia 23.04.2008 r. powód osadzony był W Areszcie Śledczym W K., a obecnie przebywa ponownie W Zakładzie Karnym W Rz. --- STRONA 4 --- 4 Areszt 81edczy W K., W ktorym przebywzd J. 8., dysponuje celami Wyposazonymi W ka,ci1< sanitarny, Wydzie1ony od reszty pomieszczenia éciankq dzialowq murowanq Iub metalowzg. W okresach, W ktorych powod przebywai W W/W jednostce, tj. W dniach 11.04.2003 r.  10.03.2004 r. oraz 19.12.2006 r.  16.01.2008 r. stan zaiudnienia W Areszoie WYHOS11 odpowiednio W roku 2003 103,8 %, W 2004 r. 98,9 %, W 2006 r. 115,2 % a W 2007 r. 122,7 %. W dniu 30 czerwca 2006 r. Dyrektor Aresztu 81edczego W K. Wydal zarzqdzenie o umieszczeniu osadzonych W Warunkaoh, W ktorych powierzchnia mieszkalna Wynosi mniej niz 3 m2 na osobq, na okres do dnia 31.12.2006 r. Analogiczne zarzqdzenie zapad1o W dniu 02.01.2007 r. na okres do kofica grudnia. 2007 r. i W dniu 31.12.2007 r. na okres do dnia 30.06.2008 r. O treéci Wymienionych zarzqdzefi Dyrektor Areszto 81edozego poinformoWa1 sodziego penitencjarnego W Z. W placowce tej zarowno nategzenie oéwietlenia sztucznego, jak i system Wentylacyjny byly zgodne z normami i funkcjonowaly pra.Wid1oWo (Wyjaénienia Kierownika. Dzialu Penitencjarnego Aresztu 81edczego z dnia 23.10.2009 1:). . W Za.1<1adzie Karnym W D. J. 8. zostai zakwaterowany W dniu 10.03.2004 r. W celi nr (...) o powierzchni 17,91 1112, przeznaczonej dla 5 osadzonych. W celi tej przebywal do dnia 09.07.2004 r. We Wskazanym okresie liczba skazanych W celi nr (...) Wynosi1a 4 lub 5 osob. Nastqpnie W dniu 09.07.2004r. przeniesiony zostal do piegcioosobowej celi nr (...), gdzie pozostal przez 6 dni. W tym okresie lagcznie z powodem W celi przebyWa1o 6 osob. W kolejnych okresach, tj. od dnia. 15.07.2004 r. do dnia 17.03.2005 r. powod przebyWa1 W celoch numer (...) i (...), co do ktorych nie podejmowano decyzji o zwigkszeniu liczby miejsc zakwaterowania. Décyzjq z dnia 01.07.2004 r. Dyrektor Zakladu Kaniego W D. zWie;kszy1 pojemnoéé ce1, W tym celi nr (...), W ktorej powod by1 osadzony W powyzszym okresie, z piqcioosobowyoh na szeécioosobowe. O fakcie przeludnienia, zgodnie z 4 Areszt Śledczy W K., W którym przebywał J. Ś., dysponuje celami wyposażonymi W kącik sanitarny, wydzielony od reszty pomieszczenia ścianką działową murowana lub metalową. W okresach, W których powód przebywał W W/W jednostce, tj. W dniach 11.04.2003 r. - 10.03.2004 r. oraz 19.12.2006 r. - 16.01.2008 r. stan zaludnienia W Areszcie wynosił odpowiednio W roku 2003 103,8 %, W 2004 r. 98,9 %, W 2006 r. 115,2 % a W 2007 r. 122,7 %. W dniu 30 czerwca 2006 r. Dyrektor Aresztu Śledczego W K. Wydał zarządzenie o umieszczeniu osadzonych W Warunkach, W których powierzchnia mieszkalna wynosi mniej niż 3 mz na osobę, na okres do dnia 31.12.2006 r. Analogiczne zarządzenie zapadło W dniu 02.01.2007 r. na okres do końca grudnia 2007 r. i W dniu 31.12.2007 r. na okres do dnia 30.06.2008 r. O treści wymienionych zarządzeń Dyrektor Aresztu Śledczego poinformował sędziego penitencjarnego W Z. W placówce tej zarówno natężenie oświetlenia sztucznego, jak i system wentylacyjny były zgodne z normami i funkcjonowały prawidłowo (Wyjaśnienia Kierownika Działu Penitencjarnego Aresztu Śledczego z dnia 23.10.2009 r.). . W Zakładzie Karnym w D. I. Ś. został zakwaterowany W dniu 10.03.2004 r. W celi nr (...) o powierzchni 17,91 mz, przeznaczonej dla 5 osadzonych. W celi tej przebywał do dnia 09.07.2004 r. We wskazanym okresie liczba skazanych W celi nr (...) wynosiła 4 lub 5 osób. Następnie W dniu 09.07.2004r. przeniesiony został do pięcioosobowej celi nr (...), gdzie pozostał przez 6 dni. W tym okresie łącznie z powodem W celi przebywało 6 osób. W kolejnych okresach, tj. od dnia 15.07.2004 r. do dnia 17.03.2005 r. powód przebywał W celach numer (...) i (...), co do których nie podejmowane decyzji o zwiększeniu liczby miejsc zakwaterowania. Decyzją z dnia 01.07.2004 r. Dyrektor Zakładu Karnego W D. zwiększył pojemność cel, W tym celi nr (...), W której powód był osadzony W powyższym okresie, z pięcioosobowych na sześcioosobowe. O fakcie przeludnienia, zgodnie z --- STRONA 5 --- 5 obowiqzujqeymi przepisami, powiadomiony byl sedzia penitenojarny W Sgdzie Okregowym W RZ. Cele, W ktorych przebywal J. 8., Wyposazone by1y W sprzet kwaterunkowyzgodny z normami. W celaoh111* (...), (...) i (...) Wezel sanitarny oddzielony by1 pehaymi éoianami od pozosta1ej ozeéci pomieszczenia, przez co pozWa1a1 zachowaé intymnoéé W trakcie za1atWianych potrzeb fizjologicznych. Cele Wyposazone byly takze W oéwietlenie i instalaoje oraz Wentylacje, podlegaj @021, okresowej kontroli. W Zakladzie Karnym W Z. J. 8. przebywal W okresie od dnia. 17.03.2005 r. do dnia 30.12.2005 r. We Wskazanym okresie W Za.k1adzie tym Wystepowalo przeludnienie. Zarzegdzeniem z dnia 29.06.2005 r. Dyrektor Zaldadu Karnego ograniozy1 powierzehnie mieszkalna1 przypadajgeq na jednego osadzonego, o czym poinformowai sedziego penitenojar11ego. W Areszcie Sledczym W L. J. przebywal dwukrotnie, od dnia 30.12.2005 r. do dnia 26.01.2006 r. i od dnia 16.01.2008 1'. do dnia 06.02.2008 r. W zwiqzku z prowadzonymi badaniami psyohologiomymi. We Wskazanym ezasie przeludnienie Aresztu Wynosi1o odpowiednio 124,6 % W grudniu roku 2005 i 110,5 % do 111,7 % na prze1omie styezniai lutego roku 2008. Biorqo pod uwage powyisze Dyrektor Aresztu 81edozego W L. Wyda1 zarzqdzenia Z dnia 13.12.2005 I‘. oraz Z dnia 30.12.2007 r. W sprawie umieszozenia osadzonych W Warunkach, W ktorych powierzehnia mieszkalna Wynosi mniej n12 31112 na osobe. Zarzedzenia powyzsze oboWiz1zyWa1y przez okres kolejnych 6 miesiecy od daty Wydania. Jednakze powéd, jak Wyjaénil W z1o2onym zeznaniach, W placéwce tej W ‘warunkach przeludnienia nie przebywal. W Areszcie 81edozym W L. cele Wyposazone sa, W sprzet kwaterunkowy zgodnie z obowiezujqcymi przepisami ‘rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 17.10.2003 1'; W sprawie Warunkow bytowych osob osadzonyeh W zakladaoh kamyoh i aresztaoh éledezych. K:1oi1<i' sanitarne W celach by1y urzqdzone W sposob zapewniajqey 5 obowiązującymi przepisami, powiadomiony był sędzia penitencjarny W Sądzie Okręgowym W Rz. Cele, W których przebywał J. Ś., 'Wyposażone były W sprzęt kwaterunkowyzgodny z normami. W celach-nr (...), (...) i (...) Węzeł sanitarny oddzielony był pełnymi ścianami od pozostałej części pomieszczenia, przez co pozwalał zachować intymność W trakcie załatwianych potrzeb fizjologicznych. Cele wyposażone były także W oświetlenie i instalację oraz wentylację, podlegającą okresowej kontroli. W Zakładzie Karnym W Z. J. Ś. przebywał W okresie od dnia 17.03.2005 r. do dnia 30.12.2005 r. We wskazanym okresie W Zakładzie tym Występowało przeludnienie. Zarządzeniem z dnia 29.06.2005 r. Dyrektor Zakładu Karnego ograniczył powierzchnię mieszkalną przypadającą na jednego osadzonego, o czym poinformował sędziego penitencjarnego. W Areszcie Śledczym W L. J. przebywał dwukrotnie, od dnia 30.12.2005- r. do dnia 26.01.2006 r. i od dnia 16.01.2008 r. do dnia 06.02.2008 r. W związku z prowadzonymi badaniami psychologicznymi. We wskazanym czasie przeludnienie Aresztu wynosiło odpowiednio 124,6 % W grudniu roku 2005 i 110,5 % do 111,7 % na przełomie styczniai lutego roku 2008. Biorąc pod uwagę powyższe Dyrektor Aresztu Śledczego W L. Wydał zarządzenia z dnia 13.12.2005 I'. oraz z dnia 30.12.2007 r. W sprawie umieszczenia osadzonych W warunkach, W których powierzchnia mieszkalne wynosi mniej niż 3m2 na osobę. Zarządzenia powyższe obowiązywały przez okres kolejnych 6 miesięcy od daty Wydania. Jednakże powód, jak wyjaśnił W złożonym zeznaniach, W placówce tej W 'warunkach przeludnienia nie przebywał. W Areszcie Śledczym W L. cele wyposażone są W sprzęt kwaterunkowy zgodnie z obowiązującymi przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17.10.2003 rL W sprawie Warunków bytowych osób osadzonych W zakładach karnych i aresztach śledczych. Kąciki sanitarne W celach były urządzone W sposób zapewniający --- STRONA 6 --- 6 intymnoéé, oddzielone od reszty pomieszczenia. Okresowo dokonywane sq. przeglqdy kominiarskie. Oéwietlenie W celach jest" sztuczne  zgodne Z przewidzianymi prawern normami. W trakcie pobytu W Areszcie J. 8. WystosoWa1trzy skargi do Ministra Sprawiedliwoéci, ktore zostaly uznane za bezzasadne, o czyrn skazany z0sta1poinformoWa.ny na piémie. W trakcie odbywania kary pozbawienia Wolnoéci W Areszcie Sledozym W K. W okresie od dnia 26.01.2006 r. do dnia 13.09.2006 r., J. 8. osadzony by1 W 6 celach. W owym czasie przeludnienie jednostki WE11121.1O sie W granicach od 119,2 % do 109,4 % W miesiqcu Wrzeéniu. Odstepujqc od normy 31112 powierzehni celi na jednq osobe Dyrektor Aresztu 81edczego poinformoWa1 sedziego penitencjamego o przekroczeniu normatywu zaludnienia pismem 2 dnia 24.04.2006 r. oraz z dnia. 16.03.2007 1'. W styczniu 2007 1'. sedzi:1 penitencjarny Sqdu Okregowego W K. WizytoWa1 Areszt 81edczy i nie stWierdzi1 Zadnych uchybiefi W zakresie istniejgcego przeludnienia. Cele, W ktorych przebywal powod, WypOS&ZO116 W kqciki sanitame, zabudowane bqdi ca1oécioWo bqdi do Wysokoéoi 180 cm. Maja, standardowe oéwietlenie i Wentylacje grawitacyjnq. Przeprowadzona W roku 2009 kontrola. droznoéci przewodow kominowych nie stwierdzila niepraWid1oWoéci W tyrn zakresie. W Za1<1adzie Karnym W Ch. J. 8. zosta1 osadzony W dniu 14.09.2006 1'. i przebyWa1 W nim do dnia 19.12.2006 r. W jednostce tej powod by1 osadzony W celi nr (...), W ktorej normatyw osobowy zosta1 przekroczony o 2 miejsca na mocy Zarzqdzenia Dyrektora z dnia 07.07.2006 r. na okres do dnia 31.12.2006 r. O powyzszym fakcie Zosta1 poinforinowany sedzia penitencjarny W L. Cela, W ktorej poz0staWa1 powod, by1a Wyposazona W oddzielny ka,ci1<: sanitarny, W pe1ni obudowany i Wentylacje grawitacyjnq. W paidzierniku 2006 r. przeprowadzony zosta1 przeglgd kominiarski, podczas ktorego nie stwierdzono Zadnyoh uchybiefl W zakresie instalaeji 6 intymność, oddzielone od reszty pomieszczenia. Okresowe dokonywane są przeglądy kominiarskie. Oświetlenie W celach jest sztuczne - zgodne z przewidzianymi prawem normami. W trakcie pobytu W Areszcie J. Ś. Wystosował trzy skargi do Ministra Sprawiedliwości, które zostały uznane za bezzasadne, 0 czym skazany został poinformowany na piśmie. W trakcie odbywania kary pozbawienia wolności W Areszcie Śledczym W K. W okresie od dnia 26.01.2006 r. do dnia 13.09.2006 r., J. Ś. osadzony był W 6 celach. W owym czasie przeludnienie jednostki wahało się W granicach od 119,2 % do 109,4 % W miesiącu wrześniu. Odstępując od normy 3m2 powierzchni celi na jedną osobę Dyrektor Aresztu Śledczego poinformował sędziego penitenejamego 0 przekroczeniu normatywu zaludnienia pismem z- dnia 24.04.2006 r. oraz z dnia 16.03.2007 r. W styczniu 2007 r. sędzia penitencjarny Sądu Okręgowego W K. Wizytował Areszt Śledczy i nie stwierdził żadnych uchybień W zakresie istniejącego przeludnienia. Cele, w których przebywał powód, Wyposażone w kąciki sanitarne, zabudowane bądź całościowe bądź do wysokości 180 cm. Mają standardowe oświetlenie i wentylację grawitacyjną. Przeprowadzona W roku 2009 kontrola drożności przewodów kominowych nie stwierdziła nieprawidłowości W tym zakresie. W Zakładzie Karnym W Ch. J. Ś. został osadzony W dniu 14.09.2006 r. i przebywał W nim do dnia 19.12.2006 r. W jednostce tej powód był osadzony W celi nr (...), W której normatyw osobowy został przekroczony o 2 miejsca na mocy Zarządzenia Dyrektora z dnia 07.07.2006 r. na okres do dnia 31.12.2006 r. O powyższym fakcie został poinformowany sędzia penitencjarny W L. Cela, W której pozostawał powód, była Wyposażona W oddzielny kącik sanitarny, W pełni obudowany i wentylację grawitacyjną. W październiku 2006 r. przeprowadzony został przegląd kominiarski, podczas którego nie' stwierdzono żadnych uchybień W zakresie instalacji --- STRONA 7 --- 7 Wentylaoyjnej. W porze dziennej cele mieszkalne posiadajq sta1y dop1yW sWiat1a. naturalnego poprzez otwory okienne, natomiast W porze nocnej oswietlenie eeli jest zapewnione sWiat1em sztucznym. Osadzeni majo prawo korzystaé z Wizyt lekarskioh, ogolnyoh i specjalistycznych, na ktore dokonywane sq zapisy. W trakcie pobytu W Zak1adzie, powod jeden raz zapisa1 sie na Wizyte u lekarza, 2 ktorej jednak zrezyg11oWa1. Powéd nie sk1ada1 r6Wnie2 ja.kichko1Wiek skarg. Przeprowadzona przez Sqd Okregowy W L. Wizytaoja Za.k1a.du za1<o1iczy1a. sie ooena, pozytywnq. Podobnie nie stwierdzono istotnych niepraWid1oWosci podczas kontroli W roku 2006 przeprowadzonej przez Pafistwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny. W Areszeie Sledczym W K. J. S. przebyWa1 od dnia 26.03.2008 do dnia 23.04.2008 r., W tym od dnia 26.03.2008 r. do dnia 17.04.2008 r. W Oddziale Obserwaoji Sqdowo  Psychiatrycznej szpitala. Wieziennego, gdzie p1‘Z61L1dI1i61'1i6 nie Wystepuje. Pozosta1e 7 dni powod by1 zakwaterowany W celi (...), W ktorej przebyWa.1o od 10 do 12 osob przy ustalonej pojemnosci celi 9 osob. O istniejqcym przeludnieniu informowany by1 sedzia. penitencjarny W Sqdzie Okregowym W K. jednostoe tej przeprowadzona zosta1a rowniez Wizytaoja za 2008 r., W efekcie ktorej dzia1a111osé Aresztu oceniono jako prawidlowa}. Cela, W ktorej _pOZOS1ZE1WEL1 poW6d, by1a Wyposazona W ka,cik sanitarny zapewniajqcy intymne i nieskrepowane Wykonywanie czynnosci oodziennej toalety. Cela mieszkaloa mia1a r6Wnie2 Wentylacje grawitacyjng im0Z1iWos'.é otwierania. okien. W Zakladzie Karnym W Rz. powéd przebyWa.1 dwukrotnie, od dnia 06.02.2008 r. do dnia 23.03.2008 1". oraz od dnia 23.04.2008 r. do chWi1i obeenej. W jednostee tej, na oddziale, na ktorym osadzony jest powod, nie WystepoWa.1o i nie Wystepuje przeludnienie. Z kolei, W zWia,zku z przeludnieniem W innych oddzia1ach Wydane zostaly zarzedzenia Dyrektora. 7 Wentylacyjnej. W porze dziennej cele mieszkalne posiadają stały dopływ światła naturalnego poprzez otwory okienne, natomiast W porze nocnej oświetlenie celi jest zapewnione światłem sztucznym. Osadzeni mają prawo korzystać z Wizyt lekarskich, ogólnych i specjalistycznych, na które dokonywane są zapisy. W trakcie pobytu W Zakładzie, powód jeden raz zapisał się na wizytę u lekarza, z której jednak zrezygnował. Powód nie składał również jakichkolwiek skarg. Przeprowadzona przez Sąd Okręgowy W L. wizytacja Zakładu zakończyła się oceną pozytywną. Podobnie nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości podczas kontroli W roku 2006 przeprowadzonej przez Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny. W Areszcie Sledczym W K. J. S. przebywał od dnia 26.03.2008 do dnia 23.04.2008 r., W tym od dnia 26.03.2008 r. do dnia 17.04.2008 r. W Oddziale Obserwacji Sądowe - Psychiatrycznej szpitala więziennego, gdzie przeludnienie nie Występuje. Pozostałe 7 dni powód był zakwaterowany W celi (...), W której przebywało od 10 do 12 osób przy ustalonej pojemności celi 9 osób. O istniejącym przeludnieniu informowany był sędzia penitencjarny W Sądzie Okręgowym W K. jednostce tej przeprowadzona została równiez wizytacja za 2008 r., W efekcie której działalność Aresztu oceniono jako prawidłową. Cela, W której _pozostawał powód, była Wyposażona W kącik sanitarny zapewniający intymne i nieskrępowane wykonywanie czynności codziennej toalety. Cela mieszkalna miała również wentylację grawitacyjną i możliwość otwierania okien. W Zakładzie Karnym W Rz. powód przebywał dwukrotnie, od dnia 06.02.2008 r. do dnia 23.03.2008 r. oraz od dnia 23.04.2008 r. do chwili obecnej. W jednostce tej, na oddziale, na którym osadzony jest powód, nie występowało i nie występuje przeludnienie. Z kolei, W związku z przeludnieniem W innych oddziałach wydane zostały zarządzenia Dyrektora --- STRONA 8 --- 8 Za.k1adu Karnego W Rz. z dnia 27.12.2007 r., 31.12.2008 r., 30.03.2009 r., 01.07.2009 r. oraz 30.09.2009 12, zgodnie z l<to1§/mi ustalono mozliwosé umieszczania osadzonych W celach, W ktérych powierzohnia na jednego osadzonego Wynosi mniej niZ 3 mg W okresie od 01.01.2008 r. do 30.09.2009 r. Kwestia zaludnienia ZK W Rz. by1a przedmiotem Wizytaoji penitencjarnej W grudniu 2008 r. oraz Wizytacji Stowarzyszenia Interwencji Prawnej. W trakcie powyiszyoh Wizytacji nie stwierdzono istotnych uchybiefi W funkcjonowaniu Zaldadu. Warunki bytowe, W celach, W ktorych przebyWa1 powod, by1y zgodne z obowiqzujqcymi przepisami. Czesé mieszkalna cel, mia1a Wydzielony ka,oik sanitarny. W trakcie osadzenia powod nie sk1ada1 udokumentowanych skarg. Zak1ad Karny zakupuje osadzonym obuwie We Wszystkich rozmiarach, na jakie Zglaszane jest zapotrzebowanie. ‘W trakcie pobytu W Zak1a.dzie Karnym W Rz. poW6d mia1 zapewniona, r6WnieZ W18.§CiW:3} opieke medycznq W postaci konsultaoji lekarza. okulisty i zleeonego rtg 1<regos1upa.. Powodowi podawane sa, r6WnieZ leki Wed1ug zaleoefi lekarza. psychiatry, jednakze przyjmuje je sporadyoznie.  Powod J. 8. jest osobq uposledzonq W stopniu lekkiin, o osobowosci dysoojalnej, tj. przejawiajqcej Wzorce zachowania Wyrainie odbiegajqce od kulturowo przyjetych, z niskq motywacjg do samorealizacji, 1'esocja.lizacji, o niskiej tolerancji frustracji. OWo zaburzenie osobowoéoi u powoda nie ma zwiqzku z osadzeniem powoda W jednostkach penitencj arnych i doznanymi tam przezyciami, istnieje od dzieciflstwa. i ma. sWe 2r6d1o W nieprawidlowych relacj ach rodzinnych i braku Wzorcow Wychowawczych. W oeenie Sa,du Okregowego zarzut przedawnienia podniesiony zosta1 skuteeznie W zakresie roszezefi powoda Z8. okres od dnia. 10.04.2003 r. do dnia 15.06.2006 r., czyli za czas przypadajqcy ponad trzy lata. przed Wniesieniem pozWu. 8 Zakładu Karnego W Rz. z dnia 27.12.2007 r., 31.12.2008 r., 30.03.2009 r., 01.07.2009 r. oraz 30.09.2009 r., zgodnie z którymi ustalono mozliwość umieszczania osadzonych W celach, W których powierzchnia na jednego osadzonego wynosi mniej niż 3 mz W okresie od 01.01.2008 r. do 30.09.2009 r. Kwestia zaludnienia ZK W Rz. była przedmiotem Wizytacji penitencjarnej W grudniu 2008 r. oraz Wizytacji Stowarzyszenia Interwencji Prawnej. W trakcie powyższych Wizytacji nie stwierdzono istotnych uchybień W funkcjonowaniu Zakładu. Warunki bytowe, W celach, W których przebywał powód, były zgodne z obowiązującymi przepisami. Część mieszkalna cel, miała wydzielony kącik sanitarny. W trakcie osadzenia powód nie składał udokumentowanych skarg. Zakład Karny zakupuje osadzonym obuwie We wszystkich rozmiarach, na jakie zgłaszane jest zapotrzebowanie. VV trakcie pobytu W Zakładzie Karnym W Rz. powód miał zapewnioną równiez właściwą opiekę medyczną W postaci konsultacji lekarza okulisty i zleconego rtg kręgosłupa. Powodowi podawane są równiez leki według zaleceń lekarza psychiatry, jednakże przyjmuje je sporadycznie. - Powód J. Ś. jest osobą upośledzoną W stopniu lekkim, o osobowości dysocjalnej, tj. przejawiającej wzorce zachowania Wyraźnie odbiegające od kulturowo przyjętych, z niską motywacja do samorealizacji, resocjalizacji, o niskiej tolerancji frustracji. Owo zaburzenie osobowości u powoda nie ma związku z osadzeniem powoda W jednostkach penitencj arnych i doznanymi tam przeżyciami, istnieje od dzieciństwa i ma swe źródło W nieprawidłowych relacjach rodzinnych i braku wzorców wychowawczych. W ocenie Sądu Okręgowego zarzut przedawnienia podniesiony został skutecznie W zakresie roszczeń powoda za okres od dnia 10.04.2003 r. do dnia 15.06.2006 r., czyli za czas przypadający ponad trzy lata przed wniesieniem pozwu. --- STRONA 9 --- 9 Na podstawie art. 442 kc roszczenie o naprawienie szkody Wyrzgdzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z uplywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedzia11 sie o szkodzie i o osobie obowiqzanej do jej naprawienia. Jednakze W kaidym Wypadku roszezenie przedawnia sie Z uplywem lat dziesieciu od dnia, W ktorym nastqpflo zdarzenie Wyrzqdzajqce szkode (§ 1). Jezeli zaé szkoda <Wynik1a ze zbrodni lub Wystepku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z up1yWem 1a.t diiesieciu od dnia pope1nienia przestepstwa bez Wzgledu na to, kiedy poszkodowany doWiedzia1 sie o szkodzie i o osobie obowiqzanej do jej naprawienia. (§ 2). Cytowany przepis zosta1 Wprawdzie uchylony przez ustawe z dnia 16.02.2007 r. o Z1111211116 ustawy Kodeks cywillny (Dz. U. m‘ 80, poz. 538), ma jednak nadal zastosowanie do roszcze1'1 powstalych przed dniem 10.08.2007 1". i juz Wowozas przedawnionych na podstawie art. 2 ustawy noweliztljqcej. W pozosta1ym zakresie stosuje sie; regulacje art. 4421 kc. Zasadnicza zmiana, ktora potencjalnie mogliaby mieé znaczenie, objeta jest jego § 3, Z ktorego Wynika, Ze przedawnienie roszczenia z .tytu1u szkody na osobie nie moze skofiozyé sie Wczesniej niz 3 lata od dowiedzenia sie o szkodzie i osobie zobowiqzanej do jej naprawienia. Tym samym Wprowadzono Wyjqtek od zasady przedawnienia roszczefi z up1yWem lat 10 od zdarzenia sprawczego, ewentualnie 20 lat W przypadku zdarzenia bedqcego pfzestepstwein. Wyjqtek ten nie ma jednak znaczenia W sprawie niniejszej, gdyz powod nie Wska2y"Wa1 na ja.l<ie1<o1wiek elementy szkody na osobie, ktére sta1y mu sie Wiadome dopiero W d1u2szy ezas po domniemanym naruszeniu jego praw jako osadzonego. J W rozpoznawanej sprawie powstanie szkody zWia,za.ne jest ze zdarzeniami, ktore mia1y miejsee W czasie osadzenia poWoda W poszozegolnych jednostkach penitencjarnych W odrebnych okresaoh ozasu. 9 Na podstawie art. 442 kc roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże W każdym wypadku roszczenie przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia, W którym nastąpiło zdarzenie Wyrządzające szkodę (§ 1). Jezeli zaś szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dziesięciu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia (§ 2). Cytowany przepis został wprawdzie uchylony przez ustawę z dnia 16.02.2007 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny (Dz. U. nr 80, poz. 538), ma jednak nadal zastosowanie do roszczeń powstałych przed dniem 10.08.2007 r. i juz Wówczas przedawnionych na podstawie art. 2 ustawy nowelizującej. W pozostałym zakresie stosuje się regulację art. 4421 kc. Zasadnicza zmiana, która potencjalnie mogłaby mieć znaczenie, objęta jest jego § 3, z którego wynika, ze przedawnienie roszczenia z tytułu szkody na osobie nie moze skończyć się wcześniej niz 3 lata od dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia. Tym samym Wprowadzono wyjątek od zasady przedawnienia roszczeń z upływem lat 10 od zdarzenia sprawczego, ewentualnie 20 lat W przypadku zdarzenia będącego przestępstwem. Wyjątek ten nie ma jednak znaczenia w sprawie niniejszej, gdyż powód nie wskazywał na jakiekolwiek elementy szkody na osobie, które stały mu się Wiadome dopiero W dłuższy czas po domniemanym naruszeniu jego praw jako osadzonego. i W rozpoznawanej sprawie powstanie szkody związane jest ze zdarzeniami, które miały miejsce W czasie osadzenia powoda W poszczególnych jednostkach penitencjarnych W odrębnych okresach czasu. --- STRONA 10 --- 10 Trudno jest uznaé, 12 W trakoie osadzenia W przeludnionej celi danej jednostki penitenejarnej, bad2 W innych kWestionoWanyc11Warunkach, powod nie mia1 swiadomosci doznania krzywdy, ozy te2 powstania szkody, bedacej nastepstwem naruszenia jego dobr osobistyeh. Sad nie ma tak2e podstaw by uznaé, 2e powod nie Wied2ia1, kto jest odpowiedzialny 2a dokonanie ewentualnych naruszefi jego dobr osobistych. Posiadane przez powoda informacje o szkodzie 0ra2 o osobie zobowiazanej do jej naprawienia skutkoWa1y rozpoczeciem biegu terminu przedawnienia. W toku postepowania powod nie poWo1yWa1 sie na okolieznosci skutkujaee przerwa czy 2aWies2eniem biegu terrninu przedawnienia. Nie stwierdzono roWnie2 faktow, ktore powodowalyby uznanie, 12 podniesienie zarzutu przedawnienia jest nadu2yciem prawa. J. 8. Wni6s1 po_zeW W dniu 15.06.2009 r. tym samym roszczenia dotyczaee zdarze1’1, ktore nastapily przed dniem 15.06.2006 r. u1eg1y przedawnieniu zgodnie 2 trescia art. 442 k.c. i art. 4421k.c.  Z o1<:res6W Wskazanych pozwem ro2Wa2eniu podlega Wiec czas po 15.06.2006 1".  Dobra osobiste c21oWieka pozostaja pod ochrona prawa oywilnego, zgodnie 2 trescia art. 23 kc. Pr2es1anki ich naruszenia oraz srodki ochrony dobr prawnych reguluje a1t. 24 i 448 k.c. PoWy2s2e uregulowania zapewniaja oohrone przed kazdyrn d2ia1aniem, nie2ale2nie od istnienia i stopnia Winy naruszajacego. Jedna.k2e Warunkiem skutecznej ochrony jest to, by d2ia1a.nie sprawcy bylo bezprawne. ‘ Powod Winien by1 Wykazaé, stosownie do tresci art. 6 1<.o. W 2Wia21<u 2 art. 23 k.c., i2 dos21o do naruszenia jego dobr osobistychja ponadto, 2e namszenie to by1o skutkiem okreslonego d2ia1ania czy zaniechania pozwanego. A 10 Trudno jest uznać, iż W trakcie osadzenia W przeludnionej celi danej jednostki penitencjarnej, bądż W innych kwestionowanych -Warunkach, powód nie miał świadomości doznania krzywdy, czy też powstania szkody, będącej następstwem naruszenia jego dóbr osobistych. Sąd nie ma także podstaw by uznać, ze powód nie wiedział, kto jest odpowiedzialny za dokonanie ewentualnych naruszeń jego dóbr osobistych. Posiadane przez powoda informacje o szkodzie oraz o osobie zobowiązanej do jej naprawienia skutkowały rozpoczęciem biegu terminu przedawnienia. W toku postępowania powód nie powolywał się na okoliczności skutkujące przerwą czy zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Nie stwierdzono również faktów, które powodowałyby uznanie, iz podniesienie zarzutu przedawnienia jest nadużyciem prawa. J. Ś. wniósł pozew W dniu 15.06.2009 r. tym samym roszczenia dotyczące zdarzeń, które nastąpiły przed dniem 15.06.2006 r. uległy przedawnieniu zgodnie z treścią art. 442 k.c. i art. 4421k.c. - Z okresów wskazanych pozwem rozwazeniu podlega Więc czas po 15.06.2006 r. - Dobra osobiste człowieka pozostają pod ochroną prawa cywilnego, zgodnie z treścią art. 23 kc. Przesłanki ich naruszenia oraz środki ochrony dóbr prawnych reguluje art. 24 i 448 k.c. Powyższe uregulowania zapewniają ochronę przed każdym działaniem, niezależnie od istnienia i stopnia winy naruszającego. Jednakże Warunkiem skutecznej ochrony jest to, by działanie sprawcy było bezprawne. 4 Powód winien był wykazać, stosownie do treści art. 6 k.c. W związku z art. 23 k.c., iz doszło do naruszenia jego dóbr osobistych,`a ponadto, że naruszenie to było skutkiem określonego działania czy zaniechania pozwanego. i --- STRONA 11 --- 11 W ocenie Sadu Okregowego nie udoWodni1 on swyoh twierdzefi dotyczaoych utraty zdrowia i poni2ajacego traktowana W czasie odbywania kary pozbawienia Wolnosoi W poszczegolnyoh jednostkach. Twierdzenia powoda W zakresie faktu przeludnienia znalazly potwierdzenie tylko odnosnie pobytu W Zaldadzie Karnym W Ch., gdzie W okresie od dnia 14.09.2006 r. do dnia 19.12.2006 r. (3 miesiace) J. 8. pr2ebyWa1 W celi piecioosobowej 1ac2nie W szeéé osob, odnoénie Aresztu 81edc2ego W K., gdzie 7 dni powod by1 zakwaterowany W oeli (...), W ktérej pr2ebyWa1o od 10 do 12 osob przy ustalonej pojemnoéoi oeli 9 osob i Zak1ad2ie Kamym W D. 2a okres 6 dni (od 09.07.2004 r. do 15.07.2004 r.). Odnosnie pozostalych jednostek (Areszt 81edc2y W K., W K., Z.), poW6d nie sprecy2oWa1 nawet, W jakioh okresaeh i W jakieh celach pr2ebyWa1 W Warunkach przeludnienia i W jakim stopniu przekroczono Wowczas obowiazujace normy. Skoro powod nie jest W stanie okolicznosci tych nawet spreeyzowaé, Wskazuje to W jakim stopniu odc2uWa1 przeludnienie jako realna krzywde. Odnosnie Aresztu Sledczego W L. powod W ogole 2apr2ec2y1, jakoby WystepoWa1o tam przeludnienie.   Jest oczywiste, 2e fakt przeludnienia W skali ca1ego 2ak1adu kamego nie oznaeza, 2e nie zachowano normy powierzchni W eeli, W ktorej osadzono poWoda. PoW6d by1 osadzany W odd2ia1aoh leozniczych 1 terapeutycznych, gdzie panoWa1y 1eps2e Warunki i mniejsze zageszozenie 1112 W po2osta1ej czesci danego 2ak1adu. Ponadto’ sam fakt osadzenia powoda W celi, W ktorej metra2 przypadajaoy na osobe by1 mniejszy n12 gwarantowane minimum, nie oznacza jeszcze bezprawnego namszenia przez jednostke peilitencjama dobr osobistych osadzonego W postaci prawa do zdrowia, godnosei czy prywatnosci. .ZapeWnienie godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnosci na1e2y do oboWiq2k6W Pa1’1stWa. Kwestie te reguluja ll W ocenie Sądu Okręgowego nie udowodnił on swych twierdzeń dotyczących utraty zdrowia i poniżającego traktowana W czasie odbywania kary pozbawienia wolności W poszczególnych jednostkach. Twierdzenia powoda W zakresie faktu przeludnienia znalazły potwierdzenie tylko odnośnie pobytu W Zakładzie Karnym W Ch., gdzie W okresie od dnia 14.09.2006 r. do dnia 19.12.2006 r. (3 miesiące) J. Ś. przebywał W celi pięcioosobowej łącznie W sześć osób, odnośnie Aresztu Śledczego W K., gdzie 7 dni powód był zakwaterowany W celi (...), W której przebywało od 10 do 12 osób przy ustalonej pojemności celi 9 osób i Zakładzie Karnym W D. za okres 6 dni (od 09.07.2004 r. do 15.07.2004 r.). Odnośnie pozostałych jednostek (Areszt Śledczy W K., W K., Z.), powód nie sprecyzował nawet, W jakich okresach i W jakich celach przebywał W Warunkach przeludnienia i W jakim stopniu przekroczono Wówczas obowiązujące normy. Skoro powód nie jest W stanie okoliczności tych nawet sprecyzować, wskazuje to W jakim stopniu odczuwał przeludnienie jako realna krzywdę. Odnośnie Aresztu Śledczego W L. powód W ogóle zaprzeczył, jakoby występowało tam przeludnienie. - - Jest oczywiste, ze fakt przeludnienia w skali całego zakładu karnego nie oznacza, że nie zachowano normy powierzchni _W celi, W której osadzono powoda. Powód był osadzany W oddziałach leczniczych i terapeutycznych, gdzie panowały lepsze warunki i mniejsze zagęszczenie niz W pozostałej części danego zakładu. Ponadto' sam fakt osadzenia powoda W celi, W której metraz przypadajacy na osobę był mniejszy niż gwarantowane minimum, nie oznacza jeszcze bezprawnego naruszenia przez jednostkę penitencjarną dóbr osobistych osadzonego W postaci' prawa do zdrowia, godności czy prywatności. .Zapewnienie godziwych Warunków odbywania kary pozbawienia wolności nalezy do obowiązków Państwa. Kwestie te regulują --- STRONA 12 --- 12 ta1<2e przepisy prawa miedzynarodowego. Ratyfikowany prze2 Polske Miedzynarodowy pa.kt praw obywatelskich i politycznych 2 dnia 19 grudnia 1966 r. (D2. U. 2 1977 1‘. Nr 38, po2., 167 i 168) W art. 10 stanoWi, 12 1(a2da osoba pozbawiona Wolnosci bedzie traktowana W sposob humanitarny i 2 poszanowaniem przyrodzonej godnoéci c21oWieka. Zas art. 3 Europejskiej konwencji o ochronie praw cziowieka i podstawowych Wolnoéci z. dnia 04.11.1950 r. (D2. U. Z 1993 r.. Nr 61, po2. 284 2e zmianatni) zakazuje tortur ora2 nieludzkiego czy te2 poni2aja,cego traktowania i karania. Zasady te 2osta1y zapisane tal<2e W Konstytucji RP W artyku1ach: 40, 41 ust. 4 i 47. Zgodnie 2 art. 110 § 1 1(.1(.W., W brzmieniu obowiazujaoym do dnia 05.12.2009 r. skazanego osadza sie W celi mieszkalnej Wieloosobowej lub jednoosobowej. W mysl § 2 powierzchnia W ce1i mieszkalnej, przypadajaca na skazanego, WYHOS1 nie mniej 1112 3 1112. Cele Wyposa2a sie W odpowiedni sprzet kwaterunkowy zapewniajacy skazanemu osobne miejsce do spania, odpowiednie Warunki higieny, dostateezny dopiyw powietrza i odpowiednia do pory roku temperature, Wedlug norm okreslonyoh dla pomieszczefi rnieszkalnych, a tak2e oswietlenie odpowiednie do czytania i Wykonywania praey. Stosownie zas do treéci obowiazujacego 6W0zesnie art. 248 § 1 k.k.W., W szczegolnie uzasadnionych Wypadkach dyrektor 2ak1adu karnego lub aresztu sledozego mo2e umiescié osadzonych, na c2as okreslony, W Warunkach, W ktéryoh powierzchnia W celi, na jedna osobe, Wynosi mniej 1112 3 m2. O takim umieszczeniu 11a1e2y be22W1oc2nie powiadomié sedziego penitencjarnego. Ponadto zgodnie 2 § 11 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci 2 dnia. 25.08.2003 r. W sprawie regulaminu organizacyjno porzadkowego Wykonywania kary pozbawienia Wolnoéci (D2. U. nr 152, p02. 1493) skazanych rozmieszcza; sie W celach, uW'2g1edniajac W szczegolnosei p1eé, Wiek oraz uprzednie odbywanie 2asadnic2ej kary pozbawienia Wolnosci albo kary aresztu Wojskowego. 12 takze przepisy prawa międzynarodowego. Ratyfikowany przez Polskę Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz., 167 i 168) W art. 10 stanowi, iz kazda osoba pozbawiona wolności będzie traktowana W sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka. Zaś art. 3 Europejskiej konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 04.11.1950 r. (Dz. U. Z 1993 r.. Nr 61, poz. 284 ze zmianami) zakazuje tortur oraz nieludzkiego czy też poniżającego traktowania i karania. Zasady te zostały zapisane takze w Konstytucji RP W artykułach: 40, 41 ust. 4 i 47. Zgodnie z art. 110 § 1 k.k.W., W brzmieniu obowiązującym do dnia 05.12.2009 r. skazanego osadza się W celi mieszkalnej wieloosobowej lub jednoosobowej. W myśl § 2 powierzchnia W celi mieszkalnej, przypadająca na skazanego, wynosi nie mniej niż 3 mz. Cele wyposaza się w odpowiedni sprzęt kwaterunkowy zapewniający skazanemu osobne miejsce do spania, odpowiednie warunki higieny, dostateczny dopływ powietrza i odpowiednią do pory roku temperaturę, według norm określonych dla pomieszczeń mieszkalnych, a takze oświetlenie odpowiednie do czytania i wykonywania pracy. Stosownie zaś do treści obowiązującego ówcześnie art. 248 § 1 k.k.W., W szczególnie uzasadnionych wypadkach dyrektor zakładu karnego lub aresztu Śledczego może umieścić osadzonych, na czas określony, W warunkach, W których powierzchnia W celi, na jedną osobę, wynosi mniej niż 3 mz. O takim umieszczeniu nalezy bezzwłocznie powiadomić sędziego penitencjarnego. Ponadto zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25.08.2003 r. W sprawie regulaminu organizacyjne- porządkowego wykonywania kary pozbawienia Wolności (Dz. U. nr 152, poz. 1493) skazanych rozmieszcza' się W celach, uwzględniając W szczególności płeć, wiek oraz uprzednie odbywanie zasadniczej kary pozbawienia Wolności albo kary aresztu woj skowego. --- STRONA 13 --- 13 Wprawdzie Wyrokiem 2 dnia 26 maja 2008 roku Trybuna1 Konstytucyjny (SK 25/07) u2na.1, 12 art. 248 § 1 k.k.W. jest niezgodny 2 art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstytucji, jednakze Wymieniony przepis ut1'aci1 moo obowiazujaca dopiero 2 dniem 6 grudnia 2009 roku. O2nac2a to, 2e do tego momentu po2ostaWa1 on W systemie prawnym okreslajac dopus2c2a1ne Warunki osadzenia osoby' pozbawionej Wolnoéci. Czas ten obejmuje ea1'y okres Wskazany W pozwie jako okres pobytu W Warunkach przeludnienia, bowiem od dnia 23.04.2008 r. p0W6d przebywa W Zakiadzie Karriym W R2., gdzie przeludnienie nie Wystepuje. W uzasadnieniu Wyroku Trybuna1 Konstytucyjny Wskaza1, i2 nadmierne 2ages2c2enie W celi mo2e samo W sobie byé kwalifikowane jako traktowanie niehumanitarne. Ocena stopnia dolegliwosci Wynikajaeej 2 przeiudnienia jednostek penitencjarnych, Wymagajaoa analizy ewentualiiej kumulacji tak2e innyeh czynnikow Wp1yWajacych na Wartosciowanie Warunkow pr2ebywania, ma 2 natmy r2eo2y oharakter oceny in oonoreto. Wnioskowaé 2 tego na1e2y, 2e nawet przekroczenie normy powierzohniowej nie przesadza automatycznie o zasadnosoi roszozenia. Na1e2y uwzgledniaé ca1oseioWo ujmowana sytuacje osadzonego. Dodatkowo, jesli ohodzi o okres sprzed 06.12.2009 1'. nalezy mieé na uWad2e istniejaca W6Wc2as mo21iWosé zwiekszenia obsady eel, ktora mia1a oharakter legalny. W toku postepowania nie stwierdzono by W stosunku do powoda naruszono art. 248 1<.1<.W, W poprzednio obowiazujacym brzmieniu. Zeznania powoda oraz informacje przedstawione przez jednostki penitencjarne Wska2yWa1y na osadzenie poWoda W Warunkach przekroczenia normy powierzchniowej W dniach 9 lipca 2004 r.  15 1ipca‘2004 r. (6 dni), 14 Wrzesnia 2006 r.  19 grudnia 2006 r. (3 miesiaoe) i W dniach 1723 kwietnia 2008 r. (7 dni). Okresy te przypadaja przed uohyleniem art. 248 1<.k.W. 13 Wprawdzie wyrokiem z dnia 26 maja 2008 roku Trybunał Konstytucyjny (SK 25/07) uznał, iż art. 248 § 1 k.k.w. jest niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstytucji, jednakże wymieniony przepis utracił moc obowiązującą dopiero z dniem 6 grudnia 2009 roku. Oznacza to, ze do tego momentu pozostawał on W systemie prawnym określając dopuszczalne warunki osadzenia osoby' pozbawionej wolności. Czas ten obejmuje cały okres wskazany W pozwie jako okres pobytu W Warunkach przeludnienia, bowiem od dnia 23.04.2008 r. powód przebywa W Zakładzie Karnym W Rz., gdzie przeludnienie nie występuje. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, iz nadmierne zagęszczenie W celi może samo W sobie być kwalifikowane jako traktowanie niehumanitarne. Ocena stopnia dolegliwości wynikającej z przeludnienia jednostek penitencjarnych, wymagająca analizy ewentualnej kumulacji takze innych czynników wpływających na Wartościowanie warunków przebywania, ma z natury rzeczy charakter oceny in concreto. Wnioskować z tego należy, ze nawet przekroczenie normy powierzchniowej nie przesądza automatycznie o zasadności roszczenia. Nalezy uwzględniać całościowe ujmowaną sytuację osadzonego. Dodatkowo, jeśli chodzi o okres sprzed 06.12.2009 r. należy mieć na uwadze istniejącą wówczas mozliwość zwiększenia obsady cel, która miała charakter legalny. W toku postępowania nie stwierdzono by W stosunku do powoda naruszono art. 248 k.k.W, W poprzednio obowiązującym brzmieniu. Zeznania powoda oraz informacje przedstawione przez jednostki penitencjarne wskazywały na osadzenie powoda w warunkach przekroczenia normy powierzchniowej W dniach 9 lipca 2004 r. - 15 lipca 2004 r. (6 dni), 14 Września 2006 r. - 19 grudnia 2006 r. (3 miesiące) i W dniach 17-23 kwietnia 2008 r. (7 dni). Okresy te przypadają przed uchyleniem art. 248 k.k.w. --- STRONA 14 --- 14 Podkreslenia Wymaga, 2e zachowane byly Warunki pr2eWid2iane art. 248 k.k.W. — osadzenie nastapi1o 2 uzasadnionych sytuacja W 2ak1ad2ie karnym przyczyn obejmujacych brak odpowiedniej liczby miejsc W stosunku do liczby kierowanyoh skazanych. Nadto osadzenie nastapi1o na krotki, oznaczony okres 2 powiadomieniem sedziego penitencjarnego. Jak 2 poWy2s2ego Wynika osadzenie W Warunkach niezachowania normy powierzchniowej mia10 eharakter legalny, gdyz 0piera1o sie na odpowiednich podstawach przewidzianych W kodeksie karnym Wykonawczym. Nie mo2na zatem mowié o bezprawnosci naruszenia dobra osobistego. » Podkreslenia Wymaga, 2e przeludnienie W ceiaoh, W ktoiych pr2ebyWa1 powod mia1o charakter przejsciowy i obejmoWa.1o nieznaczny okres W stosunku do e2asu jego pobytu W 2ak1adach karnych i aresztach sledczyeh.  Pr2e2 znaczny c2as osadzenia, 2W1as2e2a W ostatnim okresie, poWod pr2ebyWa1 W oddziaizach terapeutycznych i szpitalnych, gdzie przeludnienia W ogole nie by1o i zachowywano 2nao2nie 1eps2e normy poWier2ehnioWe. W tym zakresie sytuacja powoda pr2edstaWia1a sie lepiej 1112 innyoh Wie2ni6W. Nadto pobyt W celach 2 przekroczona norma powierzohni nie Wia2a1 sie 2 innego rodzaju naruszeniami obowiazujacych norm dotyczacych Warun1<6W osadzenia. Nie dos21o zatem do kumulacji niedogodnosoi 2 tych przyczyn Wynikajacych. Osadzenie powoda W takich Warunkach nie mia1o zatem oharakteru szykany. Powod nie udoWodni1 aby do2na1 rozstroju zdrowia, 2a ktéiy mog1by 2adaé zadoséuozynienia. PoWo1ane W sprawie bieg1e Wyra2i1y kategoryczna opinie, i2 obecny stan zdrowia powoda nie jest Wynikiem osadzenia powoda W jednostkach penitenojarnych. Powéd nie poWo1a1 innyeh doWod6W, ktore skuteoznie moglyby podda0 W Watpliwoéé twierdzenia bieglyoh. 14 Podkreślenia wymaga, że zachowane były warunki przewidziane art. 248 k.k.W. _ osadzenie nastąpiło z uzasadnionych sytuacją W zakładzie karnym przyczyn obejmujących brak odpowiedniej liczby miejsc W stosunku do liczby kierowanych skazanych. Nadto osadzenie nastąpiło na krótki, oznaczony okres z powiadomieniem sędziego penitencjarnego. .Tak z powyższego Wynika osadzenie W warunkach niezachowania normy powierzchniowej miało charakter legalny, gdyz opierało się na odpowiednich podstawach przewidzianych W kodeksie kamym wykonawczym. Nie mozna zatem mówić o bezprawności naruszenia dobra osobistego. › Podkreślenia Wymaga, ze przeludnienie W celach, W których przebywał powód miało charakter przejściowy i obejmowało nieznaczny okres W stosunku do czasu jego pobytu W zakładach karnych i aresztach śledczych. - Przez znaczny czas- osadzenia, zwłaszcza W ostatnim okresie, powód przebywał W oddziałach terapeutycznych i szpitalnych, gdzie przeludnienia W ogóle nie było i zachowywano znacznie lepsze normy powierzchniowe. W tym zakresie sytuacja powoda przedstawiała się lepiej niz innych więźniów. Nadto pobyt W celach z przekroczoną normą powierzchni nie wiązał się z innego rodzaju naruszeniami obowiązujących norm dotyczących warunków osadzenia. Nie doszło zatem do kumulacji niedogodności z tych przyczyn wynikających. Osadzenie powoda W takich Warunkach nie miało zatem charakteru szykany. Powód nie udowodnił aby doznał rozstroju zdrowia, za który mógłby żądać zadośćuczynienia. Powołane W sprawie biegłe wyraziły kategoryczną opinię, iz obecny stan zdrowia powoda nie jest wynikiem osadzenia powoda w jednostkach penitencjarnych. Powód nie powołał innych dowodów, które skutecznie mogłyby poddać W wątpliwość twierdzenia biegłych. --- STRONA 15 --- 15 odnoszac sie do opisywanych pr2e2 powoda W3.1‘L11'11{0W osadzenia W zakresie urzadzenia kaoika sanitarnego, sprawnosci Wentylacji, oswietlenia, opieki medycznej i zaopatrzenia W obuwie, Sad I instanoji pr2yja1, 2e okolicznoéci te po2osta1y niewykazane i W znaczacej czesci maja charakter scisle subiektywny. Cele, W ktorych pr2ebyWa1 powod, by1y Wyposa2one W Wymagany sprzet kwaterunkowy, mialy Wydzielony kacik sanitamy, W ktorym 2najdoWa1y sie urzadzenia sanitarne, by1y odpowiednio Wentylowane i oéwietlone. Tym samym powod mia1 zapewnione, zgodnie 2 przepisami rozporzadzenia l\/Iinistra Sprawiedliwosei 2 dnia 17.10.2003 r. W sprawie Warunkow bytowych osob osadzonyoh W zakladach karnyeh i aresztaeh sledozyoh (D2. U. 111' 186, poz. 1820), odpowiednie Warunki do mieszkania i utrzymania higieny. Rowniei sarn fakt niezapewnienia poWodoWi natyehmiastowej specjalistycznej opieki medyeznej nie mo2e swiadczyé o naruszeniu jego dobr osobistych. O takim naruszeniu mo2na by mowié, gdyby powod pozbawiony 2osta1 W ogole takich swiadozefi, bad2 l<o1'2ysta1 2 nieh na gorszych Warunkach 1112 inni ubezpieczeni W Narodowym Funduszu Zdrowia. Samo natomiast oczekiwanie na realizacje swiadczefi (Wi2yte u speojalisty, badania), o ile nie przekracza termin6W ustalanyoh dla innych beneficjentow publicznej s1u2by zdrowia, nie swiadczy o naruszeniu jakich1<olWiel< dobr osobistych. Tak Wiec niezasadny jest W szezegolnosci 2arzut powoda, nadmiernego oczekiwania na Wizyte u lekarza okulisty i specjalistyczne badania, bowiem faktem powszechnie znanym jest, i2 W miesiacach nale2y liczyé czas oczeldwaniad na taka Wizyte W ramach powszeohnego ubezpieozenia W NFZ osob 11a Wolnosei. W pozostalym zakresie powod nie wykazal, aby podjete Wzgledern niego czynnosci 1ec2nic2e by1y niezgodne 2e sztuka lekarska, 2W1as2c2a 2e Wybor sposobu leczenia i zastosowanych srodkéw (medykamentow) nale2y do 1el<a1'2a. Powod nie Wyl<a2a1 roWnie2 W 2aden sposob, aby nie zaopatrzono go W 15 odnosząc się do opisywanych przez powoda Warunków osadzenia W zakresie urządzenia kącika sanitarnego, sprawności wentylacji, oświetlenia, opieki medycznej i zaopatrzenia w obuwie, Sąd I instancji przyjął, ze okoliczności te pozostały niewykazane i W znaczącej części mają charakter ściśle subiektywny. Cele, W których przebywał powód, były Wyposażone W wymagany sprzęt kwaterunkowy, miały wydzielony kącik sanitarny, W którym znajdowały się urządzenia sanitarne, były odpowiednio Wentylowane i oświetlone. Tym samym powód miał zapewnione, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17.10.2003 r. W sprawie Warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. nr 186, poz. 1820), odpowiednie warunki do mieszkania i utrzymania higieny. Również sam fakt niezapewnienia powodowi natychmiastowej specjalistycznej opieki medycznej nie może świadczyć o naruszeniu jego dóbr osobistych. O takim naruszeniu mozna by mówić, gdyby powód pozbawiony został W ogóle takich świadczeń, bądź korzystał z nich na gorszych warunkach niz inni ubezpieczeni W Narodowym Funduszu Zdrowia. Samo natomiast oczekiwanie na realizację świadczeń (wizytę u specjalisty, badania), o ile nie przekracza terminów ustalanych dla innych beneficjentów publicznej służby zdrowia, nie świadczy o naruszeniu jakichkolwiek dóbr osobistych. Tak Więc niezasadny jest W szczególności zarzut powoda, nadmiernego oczekiwania na wizytę u lekarza okulisty i specjalistyczne badania, bowiem faktem powszechnie znanym jest, iz W miesiącach nalezy liczyć czas oczekiwania na taką wizytę W ramach powszechnego ubezpieczenia W NFZ osób na Wolności. W pozostałym zakresie powód nie wykazał, aby .podjęte względem niego czynności lecznicze były niezgodne ze sztuką lekarską, zwłaszcza ze wybór sposobu leczenia i zastosowanych środków (medykamentów) nalezy do lekarza. Powód nie wykazał równiez W zaden sposób, .aby nie zaopatrzono go W --- STRONA 16 --- 16' odpowiednie i dopasowane do rozmiaru jego stopy obuwie. Jak Wynika 2 Wyjasnien Zak1adu Karnego W R2., jest on 2aopatr2ony W obuwie W ka2dym ro21niar2e 1 r6Wnie2 powod ot1'2yma1 buty stosowne do Wielkoéci stopy. Go1os1oWnymi po2ostaWa1y twierdzenia powoda o pobiciu go pr2e2 funkcjonariuszy S1u2by Wieziennej W Zaldadzie Karnym W R2. i nekaniu go przez Wspoiosadzonych W Zak1adzie Karnym W Ch. Powod nie udoWodni1 tych okolicznosci W Zaden sposéb, co Wiecej nie 2g1osi1 nawet Wnioskéw dowodowych W tym zakresie. Podsumowujac, Wskazaé nale2y, 12 dolegliwosci odczuwane przez J. 8. W trakcie jego pobytu W aresztach i 2ak1adach karnych by1y 2Wia2ane 2 Wykonywana kara pozbawienia Wolnosci. Nie 11arus2a1y one W niedopuszczalny sposob godnosci osobistej i zdrowia poWoda. Wystepujace W tych jednostkach dolegliwosci nie przekraczaly intensywnosci cierpiefi ponad koniecznosci 2Wia,2ane 2 Wykonywaniem kary. Powod nie udowodnil by W celach, W ktorych by1 osadzony W jakikolwiek sposob naruszono jego dobra osobiste oraz by W ich Wyniku do2na1 jakiegokolwiek uszczerbku. Zadane przez powoda zadoséuczynienie jest tylko jednym 2e srodkow ochrony dobr osobistych. Nie ka2de naruszenie tych dobr uzasadnia zasadzenie zadosfizuczynienia, czyli zastosowanie najdalej idacego srodka ochronnego. R6Wnie2 2 tego Wzgledu roszczenia powoda nale2a1o ocenié jako bezzasadne. Nie2a1e2nie od poWy2s2ego zwrocié nale2y uwage na sprzecznosé ros2c2ef1 2g1as2anych przez powoda 2 art. 5 kc. Powod swoje zadania opiera na pewnych okolicznosciach, ktore Wia2a sie 2 odbywaniem kary po2baWienia Wolnosci. Nie Wolno zapominaé, i2 powod kare te odbywa nieprzypadkowo. Pozostaje osad2ony'W zaldadach karnych od oko1o 9 lat, przy czym ma to miejsce na podstawie kilku r62nych or2ec2e1i dotyczacyeh ro211yoh c2yn6W. Jest oczywiste, 2e subiektywnie osadzenie mo2e i powinno 16' odpowiednie i dopasowane do rozmiaru jego stopy obuwie. Jak wynika z wyjaśnień Zakładu Karnego W Rz., jest on zaopatrzony W obuwie W każdym rozmiarze i również powód otrzymał buty stosowne do Wielkości stopy. Gołosłownymi pozostawały twierdzenia powoda o pobic-iu go przez funkcjonariuszy Służby Więziennej W Zakładzie Karnym w Rz. i nękaniu go przez współosadzonych W Zakładzie Karnym W Ch. Powód nie udowodnił tych okoliczności W żaden sposób, co więcej nie zgłosił nawet wniosków dowodowych W tym zakresie. Podsumowując, wskazać należy, iż dolegliwości odczuwane przez J. Ś. W trakcie jego pobytu W aresztach i zakładach karnych były związane z wykonywana kara pozbawienia wolności. Nie naruszały one W niedopuszczalny sposób godności osobistej i zdrowia powoda. Występujace W tych jednostkach dolegliwości nie przekraczały intensywności cierpień ponad konieczności zwiazane z wykonywaniem kary. Powód nie udowodnił by w celach, w których był osadzony W jakikolwiek sposob naruszono jego dobra osobiste oraz by W ich wyniku doznał jakiegokolwiek uszczerbku. Żądane przez powoda zadośćuczynienie jest tylko jednym ze środków ochrony dóbr osobistych. Nie każde naruszenie tych dóbr uzasadnia zasądzenie zadośćuczynienia, czyli zastosowanie najdalej idącego środka ochronnego. Również z tego względu roszczenia powoda należało ocenić jako bezzasadne. Niezależnie od powyższego zwrócić należy uwagę na sprzeczność roszczeń zgłaszanych przez powoda z art. 5 kc. Powód swoje żądania opiera na pewnych okolicznościach, które wiążą, sie z odbywaniem kary pozbawienia Wolności. Nie wolno zapominać, iż powód kare tę odbywa nieprzypadkowo. Pozostaje osadzony 'w zakładach karnych od około 9 lat, przy czym ma to miejsce na podstawie kilku różnych orzeczeń dotyczących różnych czynów. Jest oczywiste, że subiektywnie osadzenie może i powinno --- STRONA 17 --- 17 byé odbierane jako dolegliwosé, jednak taka jest istota kary. Stanowi ona bowiem konsekwencje Wiasnego postepowania. PoW6d nie mia1 podstaw oczekiwaé komfortowych Warunkow W 2ak1adach karnych. Warunki te sa Wypadkowa, Wielu c2ynnik6W, Wsrod ktorych nale2y Wymienié choéby poziom zamoznosci panstwa i spoieczefistwa, brak dostatecznej pojemnosci 2ak1adow karnych, co powoduje koniecznoéé prowadzenia odpowiednich inwestycji, ktorych jednak wynikow nie mo2na spodziewaé sie natychmiast itp. Pamietaé nale2y jednoczesnie o Warunkach, W jakich funkcjonuje znaczna czesé Wsp61obyWateli pozostajacych na Wolnosci. Nie kwestionujac faktu, 12 pozbawiajac Wolnosci c21oWieka panstwo przyjmuje na siebie oboWia2e1< 2apeWnienia mu godnych _WarunkoW odbywania kary, nie sposob dojsé do Wnioskow prowadzacych do istotnej dysproporcji traktowania osadzonych o1'a2 osob pozostajacych na Wolnosci, ktore nie popad1y W konflikt 2 prawern, a Wymagaja pomocy panstwa 2 rozmaitych przyczyn takich jak choéby stan 2droWia, zdarzenia losowe, brak 2ycioWej zaradnosci. Apelacje od poWy2szego Wyroku 2102311 J. 8. 2askar2aj21c go W zakresie pkt I oddalajacego powédztwo, 2arzucajac: .  naruszenie prawa materialnego, tj. art. 23, 24 i 448 kc W 2W. 2 art. 110 § 2 k.k.W., art. 3 Konwencji o ochronie praw c21oWieka i podstawowych Wolnosci 2 dnia 04.12.1950 1". (D2. U. 2 1993 r., nr 61, po2. 284 2e 2m.; dalej: ,,e.k.p.c.") przez brak ich zastosowania do roszozenia powoda o zadoséuczynienie 2a naruszenie débr osobistyoh przez niezapewnienie powodowi W ramach odbywania kary pozbawienia Wolnosci odpowiednich podstawowych Warunkow egzystencji W srodowisku izolacji penitencjarnej, tj. poprzez umieszczenie powoda‘ W przeludnionej i niedostatecznie Wyposa2onej celi 2ak1a.du karnego, bark zapewnienia powodowi obuwia W odpowiednim 1'o21nia1'2e, brak zapewnienia na1e2ytej ochrony  poW6d by1 17 być odbierane jako dolegliwość, jednak taka jest istota kary. Stanowi ona bowiem konsekwencje własnego postępowania. Powód nie miał podstaw oczekiwać komfortowych warunków W zakładach karnych. Warunki te są wypadkowa, wielu czynników, wśród których należy wymienić choćby poziom żamożności państwa i społeczeństwa, brak dostatecznej pojemności zakładów karnych, co powoduje konieczność prowadzenia odpowiednich inwestycji, których jednak wyników nie można spodziewać się natychmiast itp. Pamiętać nalezy jednocześnie o warunkach, W jakich funkcjonuje znaczna część Współobywateli pozostających na wolności. Nie kwestionujac faktu, iż pozbawiając wolności człowieka państwo przyjmuje na siebie obowiązek zapewnienia mu godnych warunków odbywania kary, nie sposób dojść do wniosków prowadzących do istotnej dysproporcji traktowania osadzonych oraz osób pozostających na wolności, które nie popadły W konflikt z prawem, a wymagają pomocy państwa z rozmaitych przyczyn takich jak choćby stan zdrowia, zdarzenia losowe, brak życiowej zaradności. Apelację od powyższego wyroku złożył J. Ś. zaskarżając go w zakresie pkt I oddalającego powództwo, zarzucając: . - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 23, 24 i 448 kc W zw. Z art. 110 § 2 k.k.W., art. 3 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 04.12.1950 r. (Dz. U. z 1993 r., nr 61, poz. 284 ze zm.; dalej: ,,e.k.p.c.") przez brak ich zastosowania do roszczenia powoda o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych przez niezapewnienie powodowi W ramach odbywania kary pozbawienia wolności odpowiednich podstawowych warunków egzystencji W środowisku izolacji penitencjarnej, tj. poprzez- umieszczenie powoda' W przeludnionej i niedostatecznie wyposażonej celi zakładu karnego, bark zapewnienia powodowi obuwia w odpowiednim rozmiarze, brak zapewnienia należytej ochrony - powód był --- STRONA 18 --- 18 bity, opluwany, ponizany przez Wspo1Wie;rF;nioW i zrnuszany do wykonywania czynnoéci seksualnych, masazy, podiqczany do pragdu, Wldadano igly pod paznokcie, czym naruszona zosta1a godnoéé, zdrowia i prawo do intymnoéci (prywatnoéci) powoda; _  naruszenie prawa procesowego, tj. an. 233 § 1 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodéw i brak uznania bezprawnoéci dziaiania pozwanego pomimo uznania przez Sqd Okrqgowy, i2 ,,tWierdzenia powoda W zakresie faktu przeludnienia znalazly potwierdzenie jednakze tylko odnoénie pobytu W Zaldadzie Kamym W Ch., W okresie od dnia 14 Wrzeénia 2006r. do dnia 19 grudnia 2006r. (3 miesiqce) odnoénie Aresztu §1<zdczego W K., gdzie 7 dni powod by} zakwaterowany W celi (...), W ktorej przebywalo od 10 do 12 osob przy ustalonej pojemnoéci 9 osob i Za.k1adzie Kamym W D. z okres 6 dni";  b1a,d W ustaleniach faktyoznyoh stanowiqoyoh podstawe; rozstrzygniocia przez przyjocie, ii J. §. W toku oaiego procesu nie udoWodni1 swyoh twierdzefi dotyozapych utraty zdrowia i ponizajqcego traktowania W czasie odbywania. kary pozbawienia Wolnoéci, podczao gdy powod zeznajgc W charakterze strony pedal, Ze podczas osadzenia W zaldadach karnych i aresztach éledczych spotykal sie; z agresjzg ze strony Wspo1wir~;2nioW oraz funkcjonariuszy s1uZby Wiqziennej, a dowod Z przes1uchania strony jest dowodem W sprawie podlegaj qcym ocenie Sa,du. W oparciu o powyzsze zarzuty apelujapy Wniosl o zmiane; zaskarzonego Wyroku poprzez zasqdzenie od pozwanego zadoééuczynienia za krzywdq W Wysokoéci objotej pozwern lub poprzez przyznanie odpowiedniej sumy Wedlug oceny Sqdu, opartej na rozwazefiiu wszystkich okolicznoéci sprawy. ' Z ostroznoéci procesowej powéd wniési 0 uchylenie zaskarionego Wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. S:;doWi I instancji 18 bity, opluwany, poniżany przez współwięźniów i zmuszany do wykonywania czynności seksualnych, masaży, podłączany do prądu, Wkładano igły pod paznokcie, czym naruszona została godność, zdrowie i prawo do intymności (prywatności) powoda; _ - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i brak uznania bezprawności działania pozwanego pomimo uznania przez Sąd Okręgowy, iż „twierdzenia powoda W zakresie faktu przeludnienie znalazły potwierdzenie jednakże tylko odnośnie pobytu w Zakładzie Karnym W Ch., W okresie od dnia 14 Września 2006r. do dnia 19 grudnia 2006r. (3 miesiące) odnośnie Aresztu Śledczego W K., gdzie 7 dni powód był zakwaterowany W celi (...), W której przebywało od 10 do 12 osób przy ustalonej pojemności 9 osób i Zakładzie Karnym W D. z okres 6 dni“; ~ błąd W ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia przez przyjęcie, iż J. Ś. W toku całego procesu nie udowodnił swych twierdzeń dotyczących utraty zdrowia i poniżającego traktowania W czasie odbywania kary pozbawienia Wolności, podczas gdy powód zeznając W charakterze strony podał, że podczas osadzenia W zakładach karnych i aresztach śledczych spotykał się z agresją ze strony Współwiężniów oraz funkcjonariuszy służby Więziennej, a dowód z przesłuchania strony jest dowodem W sprawie podlegaj ącym ocenie Sądu. W oparciu o powyższe zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego zadośćuczynienia za krzywdę W wysokości objętej pozwem lub poprzez przyznanie odpowiedniej sumy Według oceny Sądu, opartej na rozwazeniu wszystkich okoliczności sprawy. ' Z ostrożności procesowej powód wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji --- STRONA 19 --- 19 W kazdym przypadku pelnomocnik powoda ustanowiony Z urzegdu Wniosi 0 zasgdzenie na jego rzecz kosztow zastopstwa procesowego Z tjrtuiu pomocy éwiadczonej z urzqdu W postopowaniu przez Sodom II instancji Wg norm przepisanych, Z uwagi na fakt, i2 koszty to nie zostaly ani W caioéci ani W czqéci opiacone. Sqd Apelacyjny zwaiylz apelacja nie jest zasadna i podlega oddaleniu 2 mocy art. 385 k.p.c. Ustalenia faktyczne poczynione przez: sqd I instancji sa, prawidlowe i Sqd Apelacyjny przyjmuje je za wlasne. Zarzutnaruszenia art. 233 par. 1 k.p.c. jest chybiony. Apelujqcy nie Wskazai, ktore dowody zostaly przez sa,d ocenione Wadliwie i ktore ustalenia sa,du I instancji pozostajq W sprzeoznoéci ze_ zgromadzonym W sprawie materialem. Jeéli idzie o przeludnienie, to 2 zeznafi powoda Wynika, Ze obecnie przebywa W celach, W ktorych nie ma przepehzienia, zaé poprzednio W W’dTUIfl{&Ch przeludnienia przebywai przez 7,8 dni W zakiadzie karnym W K. i przez 2 tygodnie W zakiadzie karnym W Rz. ( k. {193v.). Sqd Okreggowy ustalii, Ze istotnie W zakiadzie karnym W K. powod przebywai przez 7 dni W celi 9 osobowoj Iqcznie Z osadzonymi W iiozbie od 10 do 12 osob, zaé W Zakiadzie karnym W Rz. powod przebywal dwukrotnie od 6.02.2008r. do 23.03.2008r. i od 23.04.2008r. do chWi1i obecnej, ale W jednostoe tej, W oddziale, na ktérym osadzony jest powod, przeludnienie nie Wystegpowaio i nie Wystopuje. Powod przebywai i przebywa W oddziale terapeutyoznym ([...]), ktory jest niedoludniony, przyjqcia na ten oddziai so pianowane i dostosowane do jego pojemnoéoi ( k. 43 Wyjaénienia zastqpcy dyrektora ZK W R2. i 1<.508 oraz 8485). W ocenie Sqdu Apelacyjnego takie ustalenia sa,du I instancji znajdujq oparoie W treéci Wyjaéniefi i dokumentow Z102onych przez pozwanego. Zakiad Karny W Rz. odWo1a1 sio do danych Z ewidencji zaludnienia W oelaoh, Wykazu pomieszczefi, W ktoryoh przebywai powod, 19 W każdym przypadku pełnomocnik powoda ustanowiony z urzędu wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego z tytułu pomocy świadczonej z urzędu w postępowaniu przez Sądem II instancji Wg norm przepisanych, z uwagi na fakt, iz koszty te nie zostały ani W całości ani w części opłacone. Sąd Apelacyjny zważył: apelacja nie jest zasadna i podlega oddaleniu z mocy art. 385 k.p.c. Ustalenia faktyczne poczynione przez sąd l instancji są prawidłowe i Sąd Apelacyjny przyjmuje je za własne. Zarzut-naruszenia art. 233 par. 1 k.p.c. jest chybiony. Apelujący nie wskazał, które dowody zostały przez sąd ocenione Wadliwie i które ustalenia sądu I instancji pozostają W sprzeczności ze zgromadzonym W sprawie materiałem. Jeśli idzie o prze.ludnienie, to z zeznań powoda wynika, że obecnie przebywa w celach, W których nie ma przepełnienia, zaś poprzednio W warunkach przeludnienia przebywał przez 7,8 dni W zakładzie karnym W K. i przez 2 tygodnie' W zakładzie karnym w Rz. ( k. 493V.). Sąd Okręgowy ustalił, że istotnie W zakładzie karnym W K. powód przebywał przez 7 dni W celi 9 osobowej łącznie z osadzonymi W liczbie od 10 do 12 osób, zaś W Zakładzie karnym w Rz. powód przebywał dwukrotnie od 6.02.2008r. do 23.03.2008r. i od 23.04.2008r. do chwili obecnej, ale W jednostce tej, W oddziale, na którym osadzony jest powód, przeludnienie nie występowało i nie występuje. Powód przebywał i przebywa W oddziale terapeutycznym ([...]), który jest niedoludniony, przyjęcia na ten oddział są planowane i dostosowane do jego pojemności ( k. 43 wyjaśnienia zastępcy dyrektora ZK W Rz. i k.508 oraz 84-85). W ocenie Sądu Apelacyjnego takie ustalenia sądu I instancji znajdują oparcie W treści wyjaśnień i dokumentów złożonych przez pozwanego. Zakład Karny w Rz. odwołał się do danych z ewidencji zaludnienia W celach, wykazu pomieszczeń, W których przebywał powód, --- STRONA 20 --- 20 oraz karty historii rozmieszczenia J. §. z programu (...) ( 1<. 44 Wyjaénienia) i brak jest podstaw do przyjocia, Ze Wskazane przez niego da.ne nie. sq zgodne Z prawdq. Naleiy takie podkreélié, Ze do akt 21020110 protokoi Z Wizytaoji Zakladu Karnego W RZ. przeprowadzonej W trybie nadioru penitencjarnego k.13’7, ktorego treéé zgodna jest z Wyjaénieniami pozwanego. Wynika Z niego, Ze W oddziale (...), ktérego pojemnoéé Wynosi 75 miejsc, W 20081‘. przebywaiy 54 osoby. W kontekécie W/W dokurnentow brak jest podstaw do przyjocia, Ze zeznania powoda ocenione zostaiy przez Sod Okrogowy W sposob dowolny. Powdd zeznai, ie ze strony osdb przebywajqcych z nim W przepelnionych celach nie doznawal przykroéci ( k. 493v.), twierdzi natomiast, Ze gdy szedi na Widzenie z ojoem oraz do magazynu, skazani glypsujqcy pluli na niego i ublizali mu. Na powyzsza, okoiioznoéé powod nie zgiosii fzadnych dowodow ani nie przedstawii W sposob precyzyjny przebiegu zdarzenia. Nawet, jeéli takie zachowania ze strony Wioiniow grypsujqcych miaiy miejsce, to W oparciu o zgromadzony materiai dowodowy nie ma podstaw do przyjqcia, Ze odpowiedzialnoéé za nie ponosi pozwany Skarb Pafistwa. Powod nie przebywai na oddzialo z osadzonymi niebezpiecznymi. Zakwalifikowany zostai do odpowiedniej grupy klasyfikacyjnej i umieszczony VV6WI1E}U‘Z zakiadu karnego W Rz. zgodnie 2 zaleceniami lekarskimi, psychologicznymi oraz potrzeba; zapewnienia porzqdku i bezpieczefistwa. Powod nie sk1ada1 skarg na decyzje; komisji penitencjarnej W przedmiocie klasyfikacji i rozmieszczenia. Wewnqtrz zakladu. Nie doznal ze strony Wspolosadzonych przemocy fizycznej a jego bezpieczefistwo nie byio zagrozone. W trakoie kontioli zakiadu karnego nie Wniesiono uwag do prawidiowoéci klasyfikowania skazanych i rozmieszczania ich W6Wl‘lE1(1;‘Z zakiadu ( k146). 20 oraz karty historii rozmieszczenia J. Ś. z programu (...) ( k. 44 wyjaśnienia) i brak jest podstaw do przyjęcia, że wskazane przez niego dane- nie są zgodne z prawdą. Należy także podkreślić, że do akt złożono protokół z Wizytacji Zakładu Karnego w Rz. przeprowadzonej W trybie nadzoru penitencjarnego k.13j7, którego treść zgodna jest z Wyjaśnieniami pozwanego. Wynika z niego, że W oddziale (...), którego pojemność wynosi 75 miejsc, W 2008r. przebywały 54 osoby. W kontekście W/w dokumentów brak jest podstaw do przyjęcia, że zeznania powoda ocenione zostały przez Sąd Okręgowy W sposób dowolny. Powód zeznał, że ze strony osób przebywających z nim W przepełnionych celach nie doznawał przykrości ( k. 493v.), twierdzi natomiast, że gdy szedł na widzenie z ojcem oraz do magazynu, skazani grypsujący pluli na niego i ubliżali mu. Na powyższą okoliczność powód nie zgłosił żadnych dowodów ani nie przedstawił W sposób precyzyjny przebiegu zdarzenia. Nawet, jeśli takie zachowania ze strony więźniów grypsujących miały miejsce, to W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy nie ma podstaw do przyjęcia, że odpowiedzialność- za nie ponosi pozwany Skarb Państwa. Powód nie przebywał na oddziale z osadzonymi niebezpiecznymi. Zakwalifikowany został do odpowiedniej grupy klasyfikacyjnej i umieszczony wewnątrz zakładu karnego W Rz. zgodnie z zaleceniami lekarskimi, psychologicznymi oraz potrzebą zapewnienia porządku i bezpieczeństwa. Powód nie składał skarg na decyzję komisji penitencjarnej W przedmiocie klasyfikacji i rozmieszczenia wewnątrz zakładu. Nie doznał że strony współosadzonych przemocy Íizycznej a jego bezpieczeństwo nie było zagrożone. W trakcie kontroli zakładu karnego nie Wniesiono uwag do prawidłowości klasyfikowania skazanych i rozmieszczania ich wewnątrz zakładu ( kl46). --- STRONA 21 --- 21 Jesli idzie o akty przemocy ze strony funkcjonariuszy shlzby Wieziennej, racje ma sod I instancji, Ze powod nie udowodnii aby sytuaoje takie miaiy miejsce. Sa,d Apelacyjny podziela stanowisko sa,du I instencji, Ze Wyjaénienia powoda W tym przedmiocie nie so Wystarczajqce. Pozwany zaprzeczyi twierdzeniom powoda i W odmiermy sposob przedstawii przebieg zdarzefi opisywanych przez J. §., Wyjaéniajqc, Ze W okresie od 11 do A16 grudnia 200912 stan zdrowia psychicznego powoda u1eg1' pogorszeniu. Zauwazono u niego agresywne i autoagresywne zaohowania oraz niedorzecznosoi W Wypowiedziach. Zgodnie Z art. 6 k.c. powod mial obowiejzek twierdzenia swoje udowodnié. Nie ma podstaw do przyjecia, Ze fiinkcjonariusze s1"u2by Wieziennej Wywoiali u powoda obraienia ciaia. W notatce s1'uZboWej Z 15 .12.2009r. napisano, Ze powod zniszczyi umywalke i luster}<0 W zajmowanej celi oraz wlasny telewizor i Ze W ramaoh autoagresji podrapal sobie tWarz i lewe przedramie, W zwiezku z tym by} konsultowany przez 1elcarza psyehiatre, ktory zrnodyfikowai Ieczenie powoda ( k.511). Twierdzenie powoda, Ze zostal pobity jest najprawdopodobniej W}/nikiem zaburzefi jego stanu psychicznego W tamtym czasie, Wrogiego nastawienia. do otoozenia i do Wi&SI16j osoby, ktore W dniu 14.12.2009r. objawiio sie poiknieciem ciaia. obcego ( k.5I1 notatka) a W stosunku do funkcjonariuszy siuzby Wieziennej objawiaio sie agresje skut1<uja,cq Wymierzeniem kary dyscyplinarnej ( k. 510). Z uwagi na schorzenia psychiczne powoda, do skiadanych przez niego Wyjasniefi i twierdzefi podchodzié nale2y Z ostroznoéciq, fakt, Ze sa,d I instancji nie przypisai im Waloru Wiarygodnoéci znajduje uzasadnienie W pozostalym zgormadzonym materiale dowodowym, dlatego zarzut obrazy art. 233 par. 1 k.p.c. nie moie bye uznany za uzasadniony. ' Said Apelacyjiiy podziela rowniez ustalenie sqdu I instanoji; Ze brak jest podstawdo przyjecia, Ze powodowi nie W'Yd21I1O obuwia W odpowiednim 21 Jeśli idzie o akty przemocy ze strony funkcjonariuszy służby Więziennej, rację ma sąd I instancji, ze powód nie udowodnił aby sytuacje takie miały miejsce. Sąd Apelacyjny podziela stanowisko sądu I instancji, ze wyjaśnienia powoda W tym przedmiocie nie są wystarczające. Pozwany zaprzeczył twierdzeniom powoda i W odmienny sposób przedstawił przebieg zdarzeń opisywanych przez J. Ś., wyjaśniając, ze W okresie od li do A16 grudnia 2009r. stan zdrowia psychicznego powoda uległ' pogorszeniu. Zauwazono u niego agresywne i autoagresywne zachowania oraz niedorzeczności W wypowiedziach. Zgodnie z art. 6 k.c. powód miał obowiązek twierdzenia swoje udowodnić. Nie ma podstaw do przyjęcia, ze funkcjonariusze służby Więziennej wywołali u powoda obrażenia ciała. W notatce służbowej Z 15.12.2009r. napisano, ze powód zniszczył umywalkę i lusterko W zajmowanej celi oraz własny telewizor i że W ramach autoagresji podrapał sobie twarz i lewe przedramię, W zwiazku z tym był konsultowany przez lekarza psychiatrę, który zmodyfikował leczenie powoda ( k.5ll). Twierdzenie powoda, ze został pobity jest najprawdopodobniej wynikiem zaburzeń jego stanu psychicznego W tamtym czasie, wrogiego nastawienia do otoczenia i do własnej osoby, które W dniu 14.12.2009r. objawiło się połknięciem ciała obcego ( k.5Il notatka) a W stosunku do funkcjonariuszy służby Więziennej objawiało się agresja skutkujacą wymierzeniem kary dyscyplinarnej ( k. 510). Z uwagi na schorzenia psychiczne powoda, do składanych przez niego wyjaśnień i twierdzeń podchodzić nalezy z ostroznością, fakt, że sad I instancji nie przypisał im Waloru wiarygodności znajduje uzasadnienie W pozostałym zgormadzonym materiale dowodowyrn, dlatego zarzut obrazy art. 233 par. l k.p.c. nie może być uznany za uzasadniony. ' Sad Apelacyjny podziela również ustalenie sadu I instancji, ze brak jest podstawdo przyjęcia, ze powodowi nie wydano obuwia W odpowiednim --- STRONA 22 --- 22 dla niego rozmiarze. Jak wynika z pisemnych Wyj asniefi zastepcy dyrektora zakiadu karnego W Rz., administracja zakiadu karnego zakupila obuwie W duzych rozmiarach W tym o numerze (...), nieprawdziwe SE}.W1&;C twierdzenia powoda, Ze nie moze chodzié na spacery z poWodu zbyt ciasnych butow (k.508 i 513). Jak Wynika z akt, powod na piémie skiadai zapotrzebowania na rozne elementy garderoby, nie ma jednak pisma, VV1{'Eé1'y1'I1 domagaiby sie zmiany obuwia. Jesli zachodzi taka potrzeba, W kazdej chwili moze zwrocié sie o dostarczenie butow W Wiekszyrn rozrniarze. Racje ma Said Okregowy, 2e pobyty powoda W przeludnionych celach miaiy charakter incydentalny i krétkotrwaly i Ze nalezy oceniaé je na tle caloksztaltu okolioznosci zwiqzanyoh z Warunkami, W jakich odbywai i odbywa kare pozbawienia wolnosci. Powod przebywa W zakiadach karnych od okoio 9 lat, osadzenie go W celi nie speiniajzicej Wymogu 31112 na. jednego osadzonego miaio charakter Wyjqtkowy i nie nosiio znamion szykany, samo przez sie nie rnoize zatem uzasadniaé stanowiska, i2 doprowadziio do naruszenia jego dobra osobistego W postaci godnosci. Powod miai dostep do programow kulturalnooéwiatowych W postaoi zajeé sWiet1ieoWych i zajeé W sali do éwiczefi ruchowych. By} konsultowany przez psychiatre i pozostawai pod opiekq psychologow, mial zapewniond opieke medyoznq i leki. Racje ma said I instancji, Ze powod nie udowodnil, it Warunki W jakich odbywai kare pozbawienia Wolnosci byiy niehumanitarne. Nie ma podstaw do przyjecia, 2e Wentylacja W pomieszczeniaoh, W ktorych przebywal poWod byla niesprawna i Ze kqciki sanitame byiy nieodpowiednio Wydzielone. W éwietle tresci sprawozdania z Wizytacji zakiadu Karnego W R2. oraz dokumentow z przegizjdu wentylacji, oswietlenia i~kqci1<o\v sanitarnych W poszczegolnych zakiadach karych, zarzuty kierowane przez powoda W tym zakresie, nie znajdujq odzwieroiedlenia W faktach. 1 . 22 dla niego rozmiarze. Jak Wynika z pisemnych wyj aśnień zastępcy dyrektora zakładu karnego W Rz., administracja zakładu karnego zakupiła obuwie W duzych rozmiarach W tym o numerze (...), nieprawdziwe sąnwięo twierdzenia powoda, że nie może chodzić na spacery z powodu zbyt ciasnych butów (k.508 i 513). Jak Wynika z akt, powód na piśmie składał zapotrzebowania na różne elementy garderoby, nie ma jednak pisma, W którym domagałby się zmiany obuwia. Jeśli zachodzi taka potrzeba, W każdej chwili może zwrócić się o dostarczenie butów W większym rozmiarze. Rację ma Sad Okręgowy, że pobyty powoda w przeludnionych celach miały charakter incydentalny i krótkotrwały i ze nalezy oceniać je na tle całokształtu okoliczności związanych z warunkami, W jakich odbywał i odbywa karę pozbawienia Wolności. Powód przebywa W zakładach karnych od około 9 lat, osadzenie go W celi nie spełniajacej wymogu 31n2 na jednego osadzonego miało charakter Wyjątkowy i nie nosiło znamion szykany, samo przez się nie może zatem uzasadniać stanowiska, iz doprowadziło do naruszenia jego dobra osobistego W postaci godności. Powód miał dostęp do programów kulturalno-oświatowych W postaci zajęć świetlicowych i zajęć W sali do ćwiczeń ruchowych. Był konsultowany przez psyc-hiatrę i pozostawał pod opieka psychologów, miał zapewnioną opiekę medyczną i leki. Rację ma sąd I instancji, ze powód nie udowodnił, iz Warunki W jakich odbywał karę pozbawienia Wolności były niehumanitarne. Nie ma podstaw do przyjęcia, że Wentylacja W pomieszczeniach, W których przebywał powód była niesprawna i że kąciki sanitarne były nieodpowiednio wydzielone. W świetle treści sprawozdania z Wizytacji zakładu Karnego W Rz. oraz dokumentów z przeglądu wentylacji, oświetlenia i¬kacikóW "sanitarnych W poszczególnych zakładach karych, zarzuty kierowane przez powoda W tym zakresie, nie znajdują odzwierciedlenia W faktach. t . --- STRONA 23 --- 23 Sad Apelacyjny podziela ustalenia sadu I instancji, Ze powod nie udowodnii swyoh twierdzefi dotyczacych utraty zdrowia i ponizajacego traktowaniaW czasie odbywania kary pozbawienia Wolnoéci. _ W tych okolicznosciach zarzut naruszenia art. 23 k.c., art. 24 k.o., art. 448 k.c., art. 3 konwencji 0 ochronie praw cziowieka i podstawowyoh Wolnosci z dnia 4.12.1950r. nie zasluguje na uwzglednienie. Sad Apelacyjny podziela i przyjmuje za Wiasne rozwazania prawne poczynione przez sad I instancji. Przesianki odpowiedzialnosci pozwanego okreélone W W/W przepisach nie zachodza, zatem powodztwo siusznie uleglo oddaleniu. Nie W kazdym przypadku osadzenie skazanego W celi nie spelniajaoej 1<ryterium 3m2 na jedna osobe stanowi naruszenie jego dobr osobistych. Gdy miaio charakter krotkotrwaiy i incydentalny W stosunku do caiego (nie objetego przedawnieniem) okresu pozbawienia Wolnosci i nie byio poiaczone Z innymi niedogodnoéciami a nadto gdy opieraio sie na podstawie prawnej (na krotki okres z powiadomieniem sedziego penitenojarnego z zachowaniem Wymogow okreélonych W art. 248 1<.k.W. W brzmieniu poprzednio obowiazujaoym), Wowczas nie moze bye traktowane jako zamach na dobra osobiste osadzonego. I\/Iajac powyzsze na uwadze, Sad Apelaeyjny z mocy art. 385 k.p.c. oddalil apelacje. Z uwagi na Zia sytuacje zdrowotna i materialna powoda nie oboiazono go obowiazkiem zWrotu kosztow postepowania na rzecz pozwanego W oparciu 0 art. 102 1<.p.c. Za zgodnoéé 2 oryginaiem st. msiigtoa . Dgfi'Uta $'Hv/irisifi 23 Sąd Apelacyjny podziela ustalenia sądu I instancji, ze powód nie udowodnił swych twierdzeń dotyczących utraty zdrowia i ponizającego traktowania-w czasie odbywania kary pozbawienia wolności. _ W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 23 k.c., art. 24 k.c., art. 448 k.c., art. 3 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych Wolności z dnia 4.12.1950r. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Apelacyjny podziela i przyjmuje za Własne rozważania prawne poczynione przez sąd I instancji. Przesłanki odpowiedzialności pozwanego określone W W/W przepisach nie zachodzą, zatem powództwo słusznie uległo oddaleniu. Nie W kazdym przypadku osadzenie skazanego W celi nie spełniającej kryterium 3m2 na jedną osobę stanowi naruszenie jego dóbr osobistych. Gdy miało charakter krótkotrwały i incydentalny W stosunku do całego (nie objętego przedawnieniem) okresu pozbawienia Wolności i nie było połączone z innymi niedogodnościami a nadto gdy opierało się na podstawie prawnej (na krótki okres z powiadomieniem sędziego penitencjarnego z zachowaniem wymogów określonych W art. 248 k.k.W. W brzmieniu poprzednio obowiązującym), wówczas nie może być traktowane jako zamach na dobra osobiste osadzonego. Mając powyższe na uwadze, Sąd Apelacyjny z mocy art. 385 k.p.c. oddalił apelację. Z uwagi na złą sytuację zdrowotną i materialną powoda nie obciązono go obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania na rzecz pozwanego w oparciu o art. 102 k.p.c. Za zgodność z orygšnatlem sr. msfiätos . Dârura saw:-naga