Wyrok I ACa 1076/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 2010 r. Sąd Apelacyjny w Krako

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 1076/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 2010 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Józef Wąsik Sędziowie: SSA Maria Kus-Trybek SSA Jerzy Bess Protokolant: st.sekr.sądowy Katarzyna Wilczura po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2010 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa A K przeciwko Skarbowi Państwa – Dyrektorowi Zakładu Karnego w Tarnowie o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 19 kwietnia 2010 r. sygn. akt I C 29/10 oddala apelację i odstępuje od obciążania powoda kosztami postępowania apelacyjnego. \ _V --- STRONA 2 --- Sygn. akt I ACa 1076/10 U z a s a d n i e n i e Sąd Okręgowy w Krakowie zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2010 r. sygn. akt I C 29/10 oddalił powództwo A K przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego w Tarnowie o zapłatę kwoty 100.000 złotych tytułem zadośćuczynienia i odstąpił od obciążenia powoda kosztami należnymi stronie przeciwnej na podstawie art. 102 k.p.c., opierając swe rozstrzygniecie na następujących przesłankach: Powód uznawał istnienie podstawy prawnej swego roszczenia w dopuszczeniu się przez funkcjonariuszy służby więziennej czynu niedozwolonego, który miałby uzasadniać rekompensatę krzywdy jakiej doznał w następstwie ataku astmy wywołanego pobytem w dwóch celach wraz ze współ osadzonymi, którzy palili tytoń. Formułując roszczenie domagał się on zadośćuczynienia za doznaną z tego powodu krzywdę. Zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 6 k.c., stanowiącą o rozkładzie ciężaru dowodzenia w procesie okoliczności z których strona wywodzi skutki prawne, to powód miał wykazać istnienie po stronie Skarbu Państwa wszystkich przesłanek o charakterze normatywnym, warunkujących powstanie odpowiedzialności strony pozwanej. Dla przypisania stronie pozwanej takiej odpowiedzialności wszystkie jej przesłanki określone w art. 417 wzw. z art. 415 k.c. musiałyby być spełnione łącznie, a przy tym powód na skutek działania realizowanego przy wykonywaniu władzy publicznej musiałby doznać uszczerbku na zdrowiu, którego efektem (kolejną konsekwencją) byłaby szkoda niematerialna, rozumiana jako negatywne przeżycia psychiczne pokrzywdzonego podlegająca rekompensacie w postaci zadośćuczynienia (argument z art. 445 §1 k.c. w zw. z art.444 k.c.) A K nie zdołał wykazać w postępowaniu istnienia tych przesłanek, w tym szczególności tego, że umieszczenie go w celi wraz z palącymi i przebywaniem w niej przez okres 20 dni spowodowało uszczerbek na zdrowiu wywołujący krzywdę za którą domaga się zadośćuczynienia, choć umieszczenie powoda, u którego stwierdzona była astma oskrzelowa, w celi dla palących było niewłaściwe. Stwierdzona u powoda astma była leczona zachowawczo tak w poprzedniej jednostce penitencjarnej w jakiej przebywał, jak i w ZK w Tarnowie, mógł korzystać z inhalatora, zapisywano mu właściwe leki z których powód systematycznie korzystał, a przy tym nie negował sposobu udzielania mu opieki medycznej za pośrednictwem ambulatorium działającego na terenie więzienia. Stan zdrowia powoda był stabilny, a zgłoszone przez niego w dniu 12 grudnia 2009 r. trudności z oddychaniem nie stanowiły o pogorszeniu się --- STRONA 3 --- tego stanu, skoro nie rozpoznano w tych trudnościach ataku astmatycznego, a po zdiagnozowaniu ich na szpitalnej izbie przyjęć nie stwierdzono potrzeby hospitalizacji. Po tym jednostkowym wydarzeniu sposób leczenia A. K nie zmienił się, a dolegliwości nie powtórzyły się. Wobec powyższego nie sposób uznać, na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że na skutek pobytu przez ustalony okres w celach dla palących A. K doznał uszczerbku na zdrowiu, którego konsekwencją jest krzywda mogąca być wyrównaną przez zadośćuczynienie. Powód zaskarżył apelacją niniejszy wyrok w całości, domagając się jego uchylenie i uwzględnienie wszystkich roszczeń przedstawionych w pozwie zarzucając, że używanie inhalatora nie jest obojętne dla zdrowia oraz, że w dniu 12 grudnia 2009 r. miał atak astmy. Powód jednocześnie podniósł, że nie może przedłożyć dowodów, które wskazuje w apelacji, bo jako osadzony nie ma kontaktu ze Szpitalem, w którym wykonywano mu badania. Strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji i o zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów postępowania. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja powoda co do zasady jest bezzasadne z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. W istocie kwestionuje ona ustalenia faktyczne, będące podstawą wydania niniejszego wyroku. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd Okręgowy dokonał ustaleń stanu faktycznego w granicach swobodnej oceny dowodów w rozumieniu art. 233 § 1 k.p.c. Przyjmuje się, że ramy swobodnej oceny dowodów muszą być zakreślone wymaganiami prawa procesowego, doświadczenia życiowego, regułami logicznego myślenia oraz pewnego poziomu świadomości prawnej, według których sąd w sposób bezstronny, racjonalny i wszechstronny rozważa materiał dowodowy jako całość, dokonuje wyboru określonych środków dowodowych i ważąc ich moc oraz wiarygodność odnosi je do pozostałego materiału dowodowego. Tak więc zarzuty apelacji w zakresie naruszenia normy art. 233 § 1 k.p.c., okazały się bezzasadne. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone prawidłowo zgodnie z art. 328 § 2 k.p.c., co umożliwiło skontrolowanie poprawności rozumowania Sądu I instancji zgodnie z przedstawionymi powyżej kryteriami i pozwoliło na uznanie podniesionych w tym zakresie zarzutów w apelacji za bezzasadne. Przede wszystkim Sąd I instancji słusznie uznał, że przeprowadzone postępowanie wykazało, że w dniu 12 grudnia 2009 r. nie rozpoznano u powoda w trudnościach --- STRONA 4 --- z oddychaniem ataku astmatycznego. Co więcej po tym dniu trudności w oddychaniu nie powtórzyły się, a sposób leczenia powoda nie uległ zmianie. Sąd I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe w tym zakresie i nie pojawiły się żadne nowe okoliczności, które wskazywałyby na konieczność przeprowadzenia ponownie dowodów w tym zakresie. Odnosząc się do zarzutów apelacji należy podkreślić, że powód, wskazując brak możliwości uzyskania informacji dotyczącej udzielanych mu świadczeń zdrowotnych, nie przedstawił prawdziwego stanu faktycznego, ponieważ powód ma dostęp do dokumentacji medycznej (książek zdrowia), które zawierają wszystkie informacje o pacjencie, w tym również dotyczące świadczeń zdrowotnych udzielanych poza ambulatorium Zakładu Karnego w Tarnowie (w postaci odpowiednich wyników badań czy wypisów). Tak więc Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i wykładni przepisów prawa, które Sąd Apelacyjny podziela, co pozwala na przyjęcie oceny, że Sąd I instancji słusznie wskazał, że nie zaszły w przedmiotowym postępowaniu przesłanki pozwalające na uznanie roszczenia powoda za zasadne. W nawiązaniu do zarzutu apelacji, że używanie inhalatora nie jest obojętne dla zdrowia, po pierwsze należy zaznaczyć, że jak wynika z prawidłowych ustaleń stanu faktycznego, powód miał problemy z oddychaniem również przed osadzeniem w jednostkach penitencjarnych. Po drugie za nieuprawnioną należy uznać prośbę powoda w zakresie skorzystania przez Sąd Apelacyjny z opinii pulmonologa dotyczącej używania tego typu leków, albowiem w świetle art. 381 k.p.c. Sąd II instancji może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, chyba że potrzeba powołania się na nie wynikła później. Powód mógł bowiem w każdym momencie do zamknięcia rozprawy zgłosić stosowny wniosek dowodowy w tym przedmiocie, czego jednak zaniechał. Po trzecie zaś, a przede wszystkim, należy podkreślić, że tak formułowany zarzut, dopiero na etapie postępowania apelacyjnego, w istocie stanowi nową, dodatkową podstawę faktyczną roszczenia, a zatem stanowi rozszerzenie żądania pozwu. Natomiast zgodnie z art. 383 k.p.c. w postępowaniu apelacyjnym nie można rozszerzyć żądania pozwu ani występować z nowymi roszczeniami. Dlatego też Sąd Apelacyjny, uznając apelację za bezzasadną, orzekł jak w sentencji na mocy art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono jak sentencji na mocy art. 102 k.p.c. z tych samych przyczyn, które wskazał Sąd I instancji w motywach swego rozstrzygnięcia. Nadto w ocenie Sądu Apelacyjnego nie bez znaczenia w tym zakresie pozostaje fakt, że jakkolwiek powództwo powoda okazało się w sumie bezzasadne, to jednak powód wykazał, --- STRONA 5 --- co trafnie ustalił Sąd I instancji, że już od dnia 27 listopada 2010 r. powód winien być umieszczony w celi wraz z niepalącymi, a w każdym razie o ile nie było to wówczas możliwe, jego przeniesienie winno nastąpić w jak najszybszym terminie, kiedy możliwość taka pojawiła się. Dopiero brak wykazania pozostałych przesłanek, które winny wystąpić łącznie sprawił, że powództwo powoda okazało się bezzasadne. Tak więc również ta okoliczność uzasadniała zastosowanie, także w zakresie kosztów postępowania apelacyjnego, normy art. 102 k.p.c.