Postanowienie I ACa 1000/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2011 r. Sąd Apelacyjny w

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I ACa 1000/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2011 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Adam Jewgraf (spr.) Sędziowie: SSA Walter Komorek SSA Małgorzata Bohun Protokolant: Teresa Wróbel - Płatek po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa K. P. przeciwko Skarbowi Państwa – (…) w N., (…) w Z. i (…) w W., zastępowanemu przez (…) o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 5 maja 2011 r. sygn. akt I C 734/10 1. oddala apelację, 2. odstępuje od obciążania powoda kosztami postępowania apelacyjnego na rzecz strony pozwanej. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5.05.2011 r. Sąd Okręgowy (poprzedni wyrok tego Sądu z dnia 10.11.2009 r. został uchylony przez Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 26.05.2010 r. w sprawie, sygn. akt I ACa 471/10), ponownie rozpoznając sprawę powoda K. P. przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa – (…) w N., (…) w Z. oraz (…) w W. o zapłatę 150.000 zł, powództwo oddalił oraz nie obciążył powoda kosztami procesu. Powyższe rozstrzygnięcie Sąd ten wydał w oparciu o następujące, istotne ustalenia faktyczne. Powód, K. P., w okresie od 27 lipca 1999 r. do 26 stycznia 2000 r., a następnie w okresie od 15 marca 2000 r. do dnia 26 kwietnia 2000 r., przebywał w (...) w N.. W okresie od 26 kwietnia do 2 listopada 2000 r. K. P. przebywał w (...) w Z., a od 3 września do 28 marca 2009 r. i od 12 maja 2009 r. do chwili obecnej – jest osadzony w (...) w W.. W trakcie osadzenia w w/w jednostkach penitencjarnych, powód okresowo przebywał w celach, gdzie powierzchnia mieszkalna przypadająca na osadzonego wynosiła mniej niż 3 m 2 . W okresie przebywania osadzonego K. P. w (...) w W., powód przebywał w celi nr (...) od czerwca 2003 r. do marca 2009 r., a następnie w celi nr (...), o powierzchni 15 m 2 . Okresowo w celi tej przebywało razem 7 osadzonych. Znajdował się w niej kącik sanitarny, jako osobne wydzielone ściankami pomieszczenie, zamykane drzwiami, pięć szafek, jeden stół i pięć taboretów, trzy podwójne łóżka przytwierdzone do ścian i jedno pojedyncze. W celi był dostęp do zimnej wody. Była to cela dla osób niepalących. Z uwagi na ograniczoną powierzchnię, więźniowie spożywali posiłki na łóżkach. Ilość osób osadzonych w celi utrudniała korzystanie z toalety i ubikacji. W celi pojawiały się insekty i wówczas przeprowadzano dezynfekcję. Powód nie zgłaszał swoich uwag odnośnie warunków bytowych panujących w celach więziennych (...) w W., w tym także co do przeludnienia tych cel, ani administracji (…), ani też swojemu wychowawcy. --- STRONA 2 --- Cele (...) w W. wyposażone są w kąciki sanitarne, oddzielone od reszty pomieszczenia ścianką i drzwiami. Wszystkie cele wyposażone są w odpowiedni do ilości osadzonych – sprzęt kwaterunkowy: łóżka, stoły, szafki, taborety. Skazani mają w celach dostęp do bieżącej wody. Osadzeni posiadają możliwość zainstalowania swojego sprzętu audiowizualnego i komputerowego. Mają dostęp do telewizji kablowej, mogą korzystać z biblioteki, z zajęć ruchowych na świetlicy. Codziennie odbywają się godzinne spacery w miejscach wyznaczonych na świeżym powietrzu, wyposażonych w boiska do gry w piłkę nożną i siatkową. Dostępność w/w form aktywności uzależniona jest wyłącznie od inicjatywy osadzonego. W pisemnych wyjaśnieniach datowanych na 2 października 2009 r., starszy instruktor D. Kwatermistrzowskiego (...) w W. chor. M. W. i młodszy inspektor tego Działu mł. chor. P. F. podali, że wszystkie cele w (...) w W. są wyposażone w sprawną wentylację grawitacyjną, poddawaną regularnie kontroli przez uprawnionego mistrza kominiarskiego, ponadto zarządzono obowiązkowe wietrzenie pomieszczeń, cele są także odpowiednio (zgodnie z normami) wyposażone w sprzęt kwaterunkowy. Mając powyższe na uwadze, Sąd ten stwierdził, iż powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Powołując się na treść art. 442 1 § 1 k.c. oraz uchylonego już art. 442 k.c., Sąd ten stwierdził, iż roszczenie powoda uległo przedawnieniu co do okresów jego pobytu w (...) w N., w (...) w Z., oraz w odniesieniu do części okresu przebywania w (...) w W., tj. do dnia 15.06.2006 r. Z tych też względów przedmiotem swojej dalszej analizy Sąd Okręgowy uczynił okres pobytu powoda w (...) w W. od dnia 16 czerwca 2006 r. Następnie Sąd ten zważył, iż podstawą odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej, jest art. 417 k.c. Przesłanką zastosowania powyższego przepisu jest zaś bezprawność, którą należy rozumieć jako niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie oraz wystąpienie szkody. Jednocześnie Sąd ten zważył, że przesłanki przyznania stronie stosownego zadośćuczynienia w związku z naruszeniem jej dóbr osobistych zostały uregulowane w art. 23 k.c. w zw. z art. 24 k.c. w zw. z art. 448 k.c. Powołując się zaś na szereg przepisów prawa międzynarodowego, przepisy Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz Kodeksu Karnego Wykonawczego, Sąd I instancji zważył, iż obowiązkiem państwa jest zapewnienie godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności. Mając na uwadze treść materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, Sąd Okręgowy zważył, że pozwany w (...) w W. od czerwca 2006 r. do marca 2009 r. okresowo przebywał w celach, w których nie zachowane były normy powierzchniowe określone w art. 110 k.k.w. Z tych też względów (ograniczenie powierzchni mieszkalnej celi) osadzeni spożywali posiłki na łóżkach, mieli utrudnione poruszanie się po celi oraz korzystanie z toalety. Jednocześnie Sąd ten wskazał, iż powód nie udowodnił pozostałych swoich twierdzeń, tj. tego aby strona pozwana nie zapewniała mu odpowiedniego wyżywienia, dostępu do zajęć kulturalno - oświatowych oraz warunków do utrzymania higieny osobistej, a nadto, że umieszczała go w celach z osobami palącymi, w których nie było odpowiedniego oświetlenia i dostępu do ciepłej wody oraz tego by cele te były nienależycie wyposażone. Następnie Sąd I instancji zważył, iż choć niewątpliwie powód przebywał okresowo w celach przeludnionych, w których powierzchnia przypadająca na jednego skazanego wynosiła mniej niż 3m 2 , co naruszało jego dobra osobiste, to jednak powyższe automatycznie nie oznacza, że zasadne jest jego żądanie o zapłatę kwoty 150.000 zł tytułem zadośćuczynienia. --- STRONA 3 --- Powołując się na treść art. 448 k.c., Sąd Okręgowy wskazał, iż przepis ten nie nakazuje zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego w każdym przypadku naruszenia dóbr osobistych. Mając zaś na uwadze, iż powód nie wykazał, jakie negatywne skutki w jego sferze emocjonalnej wywoływało większe niż przewidują przepisy zagęszczenie w celach, Sąd ten stwierdził, iż rozmiar cierpień powoda nie były na tyle znaczny, by uzasadniał przyznanie mu zadośćuczynienia w jakiejkolwiek wysokości. Nadto podkreślił też, że odczuwanie negatywnych emocji przez powoda, na które wskazuje, jest związane z samym faktem odbywania kary izolacyjnej, a zatem z ograniczeniem w sferze prywatności, brakiem swobody dokonywania wyborów, koniecznością przebywania w towarzystwie innych, przypadkowych osób, świadomością izolacji i perspektywą dalszego jej trwania. Sąd I instancji uznał również, iż dochodzone przez powoda zadośćuczynienie należy ocenić jako nieuprawnioną formę dochodzenia prawa podmiotowego , bo sprzecznego z zasadami współżycia społecznego, które nie zasługuje na uwzględnienie w oparciu o art. 5 k.c. O kosztach postępowania Sąd ten orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód, skarżąc go w całości i zarzucając: - prowadzenie postępowania wyłącznie na niekorzyść powoda (stronniczość); - nie przesłuchanie wszystkich świadków, o których przesłuchanie powód wnioskował w toku postępowania; - oddalenie wniosku powoda o przyznanie pełnomocnika z urzędu. Nadto w uzasadnieniu apelacji skarżący podniósł, iż nie tylko przebywał w calach przeludnionych ale też w celach dla palących, mimo tego, że sam nie palił. Powód wskazał także, iż cele te nie były należycie wyposażone i oświetlone, a sam sprzeciwiał się powyższym warunkom uczestnicząc w 2004 r. w proteście głodowym. Dodatkowo skarżący podał także, iż warunki jakie panowały w celach, w których przebywał, skutkowały pogorszeniem się jego stanu zdrowia (zwiększyła się jego (…)). Wskazując na powyższe, powód wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez zasądzenie na jego rzecz kwoty 150.000 zł. W odpowiedzi na apelację, strona pozwana wniosła o jej oddalenie i zasądzenie na jej rzecz od powoda kosztów postępowania odwoławczego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu. Sąd Odwoławczy w całości podzielił ustalenia faktyczne dokonane w sprawie przez Sąd Okręgowy, czyniąc je jednocześnie podstawą swojego orzeczenia. Sąd I instancji, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, ustalił wszystkie istotne dla niniejszej sprawy okoliczności, które znajdowały odzwierciedlenie w całokształcie zaoferowanego przez strony materiału dowodowego. Dokonując zaś oceny tak zebranego materiału dowodowego, Sąd ten nie naruszył reguł swobodnej oceny dowodów, wyznaczonych treścią przepisu art. 233 § 1 k.p.c. Jednocześnie, na podstawie tak przeprowadzonego postępowania dowodowego i zgromadzonych dowodów, Sąd Okręgowy wywiódł co do zasady trafne wnioski, znajdujące swoje uzasadnienie w powołanych przepisach prawa. Sąd Apelacyjny podzielił również ocenę zaprezentowaną przez Sąd I instancji odnośnie tego, że roszczenie powoda w zakresie w jakim dotyczyło okresu odbywania przez niego kary pozbawienia wolności w pozwanych jednostkach do dnia 15.06.2006 r., uległo przedawnieniu. Skarżący zresztą w apelacji oceny tej nie kwestionował. --- STRONA 4 --- Przechodząc następnie do szczegółowej analizy zarzutów powoda podniesionych w apelacji stwierdzić trzeba, że żaden z nich nie zasługiwał na uwzględnienie. W szczególności za bezpodstawne należy uznać twierdzenia skarżącego sugerujące, iż oddalenie przez Sąd Okręgowy jego wniosku o przyznanie pełnomocnika z urzędu miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Zauważyć bowiem wypada, że prawomocnym postanowieniem z dnia 26.11.2010 r. Sąd I instancji oddalił wniosek powoda o przyznanie mu pełnomocnika z urzędu. Orzeczenia tego powód nie kwestionował w drodze zażalenia, co wskazuje zatem, iż ostatecznie podzielił on stanowisko Sądu Okręgowego, iż udział profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie jest zbędny. Niezależnie jednak od powyższego wskazać też trzeba, iż skarżący w apelacji nie wykazał, aby powyższe orzeczenie (w przedmiocie odmowy przyznania mu pełnomocnika z urzędu) miało wpływ na prawidłowość przebiegu niniejszego postępowania, w tym na treść zaskarżonego wyroku, zwłaszcza w sytuacji, gdy w toku tego postępowania skarżący w prawidłowy sposób realizował swoje uprawnienia procesowe oraz został pouczony przez Sąd Okręgowy, w trybie art. 5 k.p.c., o potrzebie składania wniosków dowodowych, które będą wykazywać zasadność zgłaszanych twierdzeń i żądań (k. 23). Zgodzić też trzeba się ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż postępowanie dowodowe, przeprowadzone w niniejszej sprawie, spośród okoliczności podnoszonych przez powoda, wykazało jedynie przeludnienie panujące w pozwanym (...), które utrudniało osadzonym spożywanie posiłków (zamiast przy stole spożywali je czasem na łóżkach), korzystanie z toalety i nieskrępowane przemieszczanie się po celi. Powód nie wykazał natomiast pozostałych swoich twierdzeń, w tym tego, że cele, w których przebywał, były nienależycie oświetlone lub miały niewłaściwe wyposażenie i wentylację, że przebywał w celach dla palących, a nadto by strona pozwana dostarczała skazanym niewłaściwe pożywienie lub utrudniała dostęp do zajęć kulturalno – oświatowych, utrudniała kontakty z bliskimi, przetrzymywała korespondencję, uniemożliwiała podjęcie pracy, czy ograniczała dostęp do opieki lekarskiej i rozmów telefonicznych. Okoliczności powyższe nie wynikają z zeznań słuchanych w sprawie (na wniosek powoda) świadków, współosadzonych R. B. i M. K., którzy podali, że powód przebywał w celi dla niepalących i nie wskazywali na to, by cele w których przebywali razem z powodem, były nienależycie wyposażone, czy miały niewłaściwe oświetlenie. Również powód słuchany przed Sądem I instancji potwierdził, że cele były odpowiednio wyposażone, każdy ze skazanych miał łóżko i szafkę, a kącik sanitarny był oddzielony od reszty celi. Fakt odpowiedniego wyposażenia celi, w której przebywał powód, został także potwierdzony przez jego wychowawcę, świadka G. D., który podał nadto, iż osadzeni, jeśli wykazują w tym zakresie inicjatywę i wolę, mogą korzystać ze znajdującej się w pozwanym (...) biblioteki i sali gimnastycznej. Skarżący zresztą w swoich zeznaniach nie podnosił, aby w tym zakresie istniały jakieś ograniczenia, a wskazywał jedynie na przeludnienie panujące w celach, które utrudniało spożywanie posiłków, złe oświetlenie celi i niewłaściwą opiekę medyczną. Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało także, iż w celach w pozwanym (...) zapewniona jest właściwa wentylacja grawitacyjna, a osadzeni mają obowiązek wietrzenia zajmowanych pomieszczeń (k. 52-53). Dodatkowo podkreślić należy, iż okoliczność podnoszona przez powoda, dotycząca braku nieograniczonych widzeń z bliskimi, nie może być zakwalifikowane jako naruszenie jego dóbr osobistych. Kwestie bowiem związane z widzeniami, kontaktem telefonicznym, czy korespondencją, szczegółowo regulowane są przez przepisy prawa, w szczególności kodeksu karnego wykonawczego, i należą do istoty kary --- STRONA 5 --- pozbawienia wolności. Oczywistym bowiem jest, że skazany nie może mieć swobodnego i nieograniczonego kontaktu z innymi osobami, a kwestie te regulowane są min. przez art. 88 b k.k.w., art. 90 k.k.w. Zauważyć również trzeba, że w toku niniejszego postępowania powód nie wykazał swoich twierdzeń odnośnie tego, iż umieszczenie go w przeludnionych celach wywołało ujemny wpływ na jego zdrowie (…). Podkreślić przy tym należy, iż do skutecznego wykazania powyższej okoliczności wymagane były wiadomości specjalne, tj. opinia biegłego sądowego z zakresu odpowiedniej dziedziny medycyny, który mógłby ocenić, czy warunki panujące w pozwanym (...) miały wpływ na stan zdrowia powoda, a jeśli tak to jaki, czy schorzenia, dolegliwości jakie powód zgłasza pozostają w związku przyczynowo – skutkowym z warunkami panującymi w celach, w których powód był osadzony. Powód w toku niniejszego postępowania nie wnosił jednak o przeprowadzenie dowodu z opinii odpowiedniego biegłego sądowego na powyższe okoliczności, a okoliczności te mogłyby być wyjaśnione jedynie w wyniku wykorzystania wiedzy osób posiadających wiadomości specjalne. Sąd nie mógł samodzielnie, na podstawie innych czynności dowodowych, w tym w szczególności zeznań świadków, czy powoda, ustalać kwestii wymagających wiadomości specjalnych. W świetle powyższego za nietrafne należy uznać zarzuty powoda, dotyczące tego, że Sąd I instancji niezasadnie pominął (nie przeprowadził dowodu), z zeznań wszystkich wnioskowanych w sprawie świadków. Mając bowiem na uwadze, iż pozostali wnioskowani przez powoda świadkowie (Z. M. i J. B.) powołani byli przez niego na tożsame okoliczności, co słuchani w sprawie R. B. i M. K., wystarczającym dla rozpoznania niniejszej sprawy było ich przesłuchanie przez Sąd Okręgowy. Osoby te osadzone były razem z powodem w celi, a więc przedstawiony przez nich opis warunków w niej panujących był miarodajny i wystarczający dla dokonania przez Sąd ustaleń faktycznych odnośnie wnioskowanych przez powoda okoliczności. Z kolei, jak już wyżej wskazano, zeznania żądanych przez powoda świadków nie mogły być przydatne do wykazania przez powoda wpływu warunków panujących w pozwanym (...) (tj. przeludnienia) na jego stan zdrowia, z uwagi na treść art. 278 k.p.c. W tej zaś sytuacji stwierdzić również należy, iż niezasadnie powód zarzuca Sądowi I instancji, że stronniczo i na jego niekorzyść prowadził postępowanie dowodowe. Sąd ten oparł się bowiem, jak wynika z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, na dowodach wnioskowanych przez powoda, w tym także w części na jego zeznaniach (odnośnie stanu przeludnienia w celi i jego wpływu na spożywanie posiłków przez osadzonych, poruszania się po celi, czy korzystania z toalety). To zaś, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe ostatecznie nie przyniosło korzystnych dla powoda efektów, nie świadczy o stronniczości Sądu. Sąd ten bowiem nie mógł przyjąć za podstawę swojego rozstrzygnięcia okoliczności nie wykazanych przez powoda (dotyczących np. jego stanu zdrowia, czy opieki lekarskiej w pozwanym (...)) lub też takich, którym wyraźnie przeczył zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (dotyczących np. wyposażenia celi, oświetlenia, dostępu do biblioteki, czy zajęć sportowych). Reasumując stwierdzić trzeba, iż słusznie uznał Sąd I instancji, że powód wykazał w niniejszej sprawie jedynie okresowe umieszczenie go przez stronę pozwaną w przeludnionej celi, co utrudniało mu spożywanie posiłków przy stole, korzystanie z toalety, czy też swobodne przemieszczanie się po celi. Oceniając zaś tak wykazane żądanie powoda o zapłatę zadośćuczynienia w kwocie 150.000 zł na gruncie art. 417 k.c. (na który to przepis powoływał się powód w swoich pismach procesowych), jak również na gruncie art. 23 k.c. w zw. z art. 24 k.c. --- STRONA 6 --- w zw. art. 448 k.c., Sąd Okręgowy prawidłowo uznał, że nie zasługuje ono na uwzględnienie. Wskazać przy tym należy, iż aby można stwierdzić, że doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, czy też uznać, że strona pozwana swoim działaniem wyrządziła mu szkodę, za którą odpowiada na gruncie art. 417 k.c., niezbędne jest ustalenie, że jej zachowanie nosiło cechy bezprawności. Przy czym pojęcie bezprawności na gruncie wyżej wskazanych przepisów, tj. zarówno art. 24 k.c. jak i art. 417 k.c., rozumiane jest jako działanie lub zachowanie niezgodne z prawem (ustawą). Z uwagi zaś na to, że strona pozwana okresowo umieszczała pozwanego w celach nie spełniających norm metrażowych, określonych w art. 110 k.k.w., Sąd Apelacyjny uznał, że jej zachowanie miało cechy bezprawności. Powyższe jednak, na co także prawidłowo zwrócił uwagę Sąd Okręgowy, nie jest jeszcze wystarczające dla uznania roszczenia powoda za usprawiedliwione. Oceniając bowiem roszczenie powoda na gruncie art. 417 k.c., wskazać należy, iż oprócz bezprawności winien on jeszcze wykazać szkodę, jaką poniósł przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Niewątpliwie zaś powód w trakcie niniejszego postępowania nie wykazał, aby w związku z zachowaniem strony pozwanej poniósł jakąkolwiek szkodę majątkową, o której mowa w art. 361 § 2 k.c., a więc aby doznał jakiejś straty w swoim majątku, lub też utracił jakiekolwiek korzyści, które mógłby on osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Powód nie wykazał także aby poniósł krzywdę, w rozumieniu art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c., która uzasadniałaby zasądzenie na jego rzecz jakiejkolwiek kwoty tytułem zadośćuczynienia, w związku bezprawnym zachowaniem strony pozwanej, polegającym na umieszczeniu go w celi nie spełniającej norm metrażowych określonych w art. 110 k.k.w. Skarżący bowiem nie wykazał, aby powyższe zachowanie pozwanej skutkowało tym, że doznał on jakiegoś uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia. Warunki, w jakich powód odbywał karę pozbawienia wolności, mimo że mogły być dla niego trudne, nie wywołały jednak trwałych skutków w jego zdrowiu, w każdym razie w niniejszym postępowaniu powód powyższego nie wykazał, same zaś jego twierdzenia w tym zakresie nie są wystarczające dla przyjęcia okoliczności tej za udowodnioną. Żądanie powoda nie zasługiwało także na uwzględnienie w oparciu o treść art. 24 k.c. w zw. z art. 448 k.c. Naruszenie bowiem dóbr osobistych powoda, przez okresowe umieszczenie go w przeludnionej celi, nie oznacza jeszcze automatycznie konieczności przyznania mu zadośćuczynienia. Jak wynika bowiem z treści art. 448 k.c., przyznanie przez Sąd zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych ma charakter fakultatywny. Jako podstawowe kryteria, decydujące o możliwości zasądzenia zadośćuczynienia, wskazuje się m.in. stopień winy naruszyciela, rodzaj naruszonego dobra oraz poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. Podstawą odmowy zastosowania środka, przewidzianego w art. 448 k.c., może być zaś np. nieznaczny rozmiar krzywdy, przebaczenie sprawcy czy niewłaściwe zachowanie poszkodowanego. Decyzja o zasądzeniu zadośćuczynienia winna być również poprzedzona zbadaniem nasilenia złej woli naruszyciela i celowości zastosowania środka w postaci przyznania tytułem zadośćuczynienia kwoty pieniężnej (wyrok z dnia 12 grudnia 2002 r., V CKN 1581/00, OSNC 2004/4/53). Odnosząc się zaś do kwestii winy strony pozwanej wskazać należy, iż warunki, w jakich powód odbywa karę, odpowiadały aktualnym możliwościom finansowym Państwa, i nie różniły się od warunków innych więźniów, nie miały --- STRONA 7 --- więc charakteru jakiejkolwiek indywidualnej dyskryminacji. W tej zatem sytuacji stopień winy strony pozwanego uznać należy za niski. Dokonując zaś oceny stopnia pokrzywdzenia, którego doznał powód w związku z naruszeniem ustawowej normy minimalnej powierzchni celi na jednego osadzonego, Sąd Apelacyjny wziął pod uwagę, że zarówno powód, jak i osadzeni wraz z nim więźniowie, mogli korzystać z oferowanych przez (…) sposobów spędzania czasu poza celą, i zredukować tym samym dyskomfort wynikający konieczności wspólnego przebywania w przeludnionym pomieszczeniu. Nadto Sąd Odwoławczy miał na uwadze, iż powód, mimo przeludnienia panującego w celi, miał zapewnione oddzielne miejsce do spania, a węzeł sanitarny oddzielony był od reszty celi. Nadto jak wynika z akt osobowych powoda, nie zgłaszał on zastrzeżeń do warunków panujących w celi. W aktach tych brak bowiem stosownych pism, skarg osadzonego na powyższą okoliczność, co wskazuje zatem na to, iż nie odczuwał on znacznego dyskomfortu z faktu przebywania w celi, w której nie zachowane były normy metrażowe. Powód nie składał bowiem wniosków o przeniesienie go do innej celi. Podnoszone zaś w apelacji przez skarżącego uczestnictwo w proteście (strajku głodowym) w 2004 r., nie wpływa na powyższą ocenę, gdyż dotyczy okresu przedawnionego. Wskazać także należy, iż przebywanie w zatłoczonym pomieszczeniu samo w sobie wiąże się z dyskomfortem, jednakże – jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 2 października 2007 r. ( II CSK 269/07) – nie jest to wystarczającą postawą do uwzględnienia żądania o zasądzenie zadośćuczynienia. Możliwość taka istniałaby w przypadku jednoczesnego stwierdzenia, że naruszono takie podstawowe standardy, jak zapewnienie każdemu osadzonemu oddzielnego miejsca do spania, albo oddzielenie węzła sanitarnego od ogólnej przestrzeni celi. Niewątpliwie jednak, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie wykazał, aby powód w takich warunkach odbywał karę pozbawienia wolności. W ocenie Sądu Apelacyjnego, za przyznaniem powodowi kwoty pieniężnej, tytułem rekompensaty za naruszenie dóbr osobistych, nie przemawiał ani stopień nasilenia dolegliwości, odczuwanych przez powoda w związku z przebywaniem w zatłoczonej celi, ani działania strony pozwanej, dokładającej starań w celu zmniejszenia odczuwanego przez powoda dyskomfortu. Warunki, w jakich powód odbywał karę, związane z przeludnieniem celi, choć uciążliwe, nie uzasadniają jednak same przez się powstania roszczenia odszkodowawczego w stosunku do Skarbu Państwa. Zważyć należy, iż pobyt w (...) wiąże się z naturalnymi dolegliwościami i ograniczeniami. Podkreślić również trzeba, iż zgromadzony w sprawie materiał dowody nie dał podstaw do przyjęcia, iż okresowe przeludnienie w (...) wywołało negatywne skutki w jakieś sferze życia powoda. W tym również aby charakter tych sutków (następstw) okresowego przeludnienia w celi, był dla powoda na tyle dotkliwy i uciążliwy by konieczną jego rekompensatą było przyznanie mu jakiejkolwiek kwoty tytułem zadośćuczynienia. Mając na uwadze powyższe, Sąd Odwoławczy w oparciu o treść art. 385 k.p.c., orzekł jak w punkcie 1 sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania odwoławczego Sąd Apelacyjny oparł na treści art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., podzielając w tym zakresie motywy rozstrzygnięcia Sądu I instancji.