Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I ACa 10/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku - Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Michał Kopeć Sędziowie: SA Andrzej Lewandowski SO del. Dariusz Janiszewski (spr.) Protokolant: stażysta Małgorzata Pawlak po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa L B przeciwko H J o ochronę dóbr osobistych na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w G z dnia 8 maja 2012 r. sygn. akt I C oddala apelację. Na oryginale właściwe podpisy. Sygn. akt I ACa 10/13 ‘. . Q; 7; /;,__ 2": .1= '~_ 2, , 4 ;' h»":.'.¢...0cL‘1\% L§,\€ _ '71:‘Q: WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2013 r Sqd Apelacyjny w Gdafisku — Wydziai I Cywilny w skladzie: Przewodniczqcy: SSA Michal Kopeé Sqdziowie: SA Andrzej Lewandowski SO del. Dariusz Janiszewski (spr.) Protokolant: stazysta Maigorzata Pawlak po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013 r. w Gdarisku na rozprawie sprawy z powédztwa L B przeciwko H J 0 ochronq débr osobistych na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sqdu Okrggowego w G z dnia 8 maja 2012 r. sygn. akt I C oddala apelacjq. Na oryginale w1aéciwe podpisy. Sygn. akt I ACa 10/13 1. . gg 7; /„__ rr ._±'< '-41 2. , -- 4 f' frz'l'.f.'.±.-...vw LĘAÊ -_ ş-Q2 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2013 r Sąd Apelacyjny W Gdańsku - Wydział I Cywilny W składzie: Przewodniczący: SSA Michał Kopeć Sędziowie: SA Andrzej Lewandowski SO del. Dariusz Janiszewski (spr.) Protokolant: stażysta Małgorzata Pawlak po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa I. B przeciwko H J o ochronę dóbr osobistych na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w G- z dnia 8 maja 2012 r. sygn. akt I C oddala apelację. Na oryginale właściwe podpisy.
--- STRONA 2 ---
2 Sygnatura akt I ACa 10/13 UZASADNIENIE Powód L B wniósł przeciwko H J pozew domagając się zobowiązania pozwanego do zamieszczenia w dzienniku » " przeprosin pod jego adresem o treści: „Przepraszam Szanownego pana Redaktora L B za jego nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku „ " w dziale „ i". Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H > J< Nadto powód domagał się nakazania stronie pozwanej zapłaty kwoty 20.000 zł. na konto P P. N oraz zasądzenie od pozwanego kosztów procesu. W uzasadnieniu powód twierdził, że w dniu 9.09.2008r. znalazł na stronie internetow ej m iesięcznika „ _ (www. .pl) w dziale „ " swoje nazwisko w gronie osób określonych przez redaktora tego miesięcznika, H» J •, jako „Agenci, kreatury i użyteczni idioci realizujący cele żydokomuny na odcinku polityka", wraz nieprawdziwymi informacjami, naruszającymi jego dobra osobiste: dobre imię, dobrą sławę , cześć, podanymi jako jego życiorys. Powód podkreślił, iż wśród informacji podanych przez pozwanego jedyną prawdziwą informacją był jego rok urodzenia, pozostałe natomiast mijały się z prawdą i dyskredytowały go jako osobę publiczną (m. in. zarzuty, jakoby był on właścicielem sklepów jubilerskich, sex-shopów i pism pornograficznych, jak również informacja o jego żydowskim pochodzeniu, zmianie nazwiska itd. ). Powód wskazał, iż w jego ocenie działanie pozwanego było celowym i zmierzało do przekonania opinii publicznej, iż powód jest kłamcą i oszustem. Nadto wywodził, iż pozwany, publikując wersję życiorysu powoda odmienną od podawanej przez niego, nie zachował wymogu szczególnej staranności i rzetelności w zbieraniu materiałów prasowych, nałożonego na niego jako dziennikarza przez prawo prasowe, nie kontaktując się w ogóle z samym powodem. Podkreślił, iż obowiązkowi temu musi towarzyszyć dociekliwość w poszukiwaniu prawdy i dążenie do korzystania z wiarygodnych źródeł. Powód powołał się przy tym również na art. 23 i 24 kc oraz przepisy Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4.11.1950r. (Dz. U. z 1993r. nr 61 poz. 284), w tym jej art. 10. W odpowiedzi na pozew pozwany H J wniósł o oddalenie powództwa w całości i obciążenie powoda kosztami postępowania. Stawiane mu 2 i Sygnatura akt I ACa10/13 UZASADNIENIE Powéd L B wniésl przeciwko H J pozew domagajac sie; zobowiazania pozwanego do zamieszczenia w dzienniku ,, " przeprosin pod jego adresem 0 treéci: ,,Przepraszam Szanownego pana Redaktora L B . . za jego nieprawdziwy Zyciorys, jaki zamieécilem w miesiqczniku ,, " w dziale ,, . L". Jest mi przykro, Ze ww. nieprawdziwy Zyciorys naruszyi jego dobre imiq, czeéé i godnoéé. HI J‘ .". Nadto powéd domagal sic; nakazania stronie pozwanej zaplaty kwoty 20.000 Z1. na konto P P. N _ oraz zasadzenie od pozwanego kosztéw procesu. W uzasadnieniu powéd twierdzil, ie w dniu 9.09.2008r. znalazl na stronie internetowej miesiecznika ,, _ v" (www. ._gl) w dziale ,, " swoje nazwisko W gronie oséb okreélonych przez redaktora tego miesiqcznika, Ht J ~, jako ,,Agenci, kreatury i uiyteczni idioci realizujacy cele zydokomuny na odcinku po1ityka", wraz nieprawdziwymi informacjami, naruszajacymi jego dobra osobiste: dobre imig, dobra siawg , czeéé, podanymi jako jego Zyciorys. Powéd podkreélil, ii wéréd informacji podanych przez pozwanego jedyna prawdziwa informacja byi jego rok urodzenia, pozostale natomiast mijaly sie; z prawda i dyskredytowaly go jako osobe; publiczna (m. in. zarzuty, jakoby by} on wlaécicielem sklepéw jubilerskich, sexshopéw i pism pomograficznych, jak rc'>wnieZ informacja 0 jego Zydowskim pochodzeniu, zmianie nazwiska itd. ). Powéd wskazal, i2 W jego ocenie dzialanie pozwanego bylo celowym i zmierzalo do przekonania opinii publicznej, ii powéd jest klamca i oszustem. Nadto wywodzil, iZ pozwany, publikujac wersje; Zyciorysu powoda odmienna od podawanej przez niego, nie zachowal wymogu szczegélnej stararmoéci i rzetelnoéci w zbieraniu materialéw prasowych, nalozonego na niego jako dziennikarza przez prawo prasowe, nie kontaktujac sir; w ogéle z samym powodem. Podkreélil, i2 obowiazkowi temu musi towarzyszyé dociekliwoéé w poszukiwaniu prawdy i daienie do korzystania z wiarygodnych irédel. Powéd powolal sic; przy tym réwniei na art. 23 i 24 kc oraz przepisy Europejskiej Konwencji 0 Ochronie Praw Czlowieka i Podstawowych Wolnoéci z 4.ll.1950r. (Dz. U. z l993r. nr 61 poz. 284), w tymjej art. 10. W odpowiedzi na pozew pozwany H J wniési 0 oddalenie powédztwa w caioéci i obciazenie powoda kosztami postgpowania. Stawiane mu 2 I Sygnatura akt I ACa10/13 UZASADNIENIE Powód I_ B wniósł przeciwko H J pozew domagając się zobowiązania pozwanego do zamieszczenia w dzienniku ,, " przeprosin pod jego adresem o treści: „Przepraszam Szanownego pana Redaktora L B . . za jego nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku ,, " w dziale ,, . L". Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H' J' .". Nadto powód domagał się nakazania stronie pozwanej zapłaty kwoty 20.000 zł. na konto P P. N _ oraz zasądzenie od pozwanego kosztów procesu. W uzasadnieniu powód twierdził, że w dniu 9.09.2008r. znalazł na stronie internetowej miesięcznika ,, _ f" (www. ._pl) w dziale ,, " swoje nazwisko w gronie osób określonych przez redaktora tego miesięcznika, Hz J ~, jako ,,Agenci, kreatury i użyteczni idioci realizujący cele żydokomuny na odcinku polityka", wraz nieprawdziwymi informacjami, naruszającymi jego dobra osobiste: dobre imię, dobrą sławę , cześć, podanymi jako jego życiorys. Powód podkreślił, iż wśród informacji podanych przez pozwanego jedyną prawdziwą informacją był jego rok urodzenia, pozostałe natomiast mijały się z prawdą i dyskredytowały go jako osobę publiczną (m. in. zarzuty, jakoby był on właścicielem sklepów jubilerskich, sex-shopów i pism pomograficznych, jak również infonnacja o jego żydowskim pochodzeniu, zmianie nazwiska itd. ). Powód wskazał, iż w jego ocenie działanie pozwanego było celowym i zmierzało do przekonania opinii publicznej, iż powód jest kłamcą i oszustem. Nadto vvywodził, iż pozwany, publikując wersję życiorysu powoda odmienną od podawanej przez niego, nie zachował wymogu szczególnej staranności i rzetelności w zbieraniu materiałów prasowych, nałożonego na niego jako dziennikarza przez prawo prasowe, nie kontaktując się w ogóle z samym powodem. Podkreślił, iż obowiązkowi temu musi towarzyszyć dociekliwość w poszukiwaniu prawdy i dążenie do korzystania z wiarygodnych źródeł. Powód powołał się przy tym również na art. 23 i 24 kc oraz przepisy Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4.1 l.1950r. (Dz. U. z 1993r. nr 61 poz. 284), w tymjej art. 10. W odpowiedzi na pozew pozwany H J wniósł o oddalenie powództwa w całości i obciążenie powoda kosztami postępowania. Stawiane mu
--- STRONA 3 ---
3 zarzuty dotyczące naruszenia dóbr osobistych powoda, jak i niezachowania wymaganej staranności uznał za chybione i bezzasadne. Podkreślił, iż przedstawione w spornej publikacji informacje nie pochodzą bezpośrednio od nieso, lecz są wiernym cytatem dokumentu pt. „L co zostało przez niego podkreślone w treści publikacji, przez co zresztą tym samym spełnił wymóg zachowania wymaganej staranności wskazany w art. 12 prawa prasowego. O dochowaniu tej staranności św iadczy również zdaniem pozw anego to, że pochodzące ze wskazanego źródła informacje przedstawił w sposób bezstronny, oddzielając od nich wyraźnie jego własne oceny. Pozwany podniósł, iż zawarte w treści „Listy" informacje były oparte w znacznej mierze na dokumentach urzędowych, publikacjach naukowych oraz bezpośrednich dowodach osobowych, brak więc było w jego ocenie podstaw do stosowana nadzwyczajnie drobiazgowych rygorów staranności. Pozwany zwrócił wreszcie uwagę, iż sam powód wielokrotnie powoływał się na ową „Listę", która w pozostałej części, okazała się dla niego wiarygodnym i niepodważalnym dokumentem, a tym samym w redagowanym przez siebie tygodniku korzysta z tych samych źródeł, sam naruszając w ten sposób dobra osobiste innych osób. Dodatkowo podniósł, iż wnioskowana przez powoda forma przeprosin jest nieadekwatna do ewentualnego naruszenia dóbr osobistych, a ten mógłby ewentualnie domagać się przeprosin w magazynie ,v Nadto wskazał, iż żądanie zapłaty na rzecz partii politycznej nie spełnia wymogu wskazanego w art. 24 § 1 kc, tj. przeznaczenia zasądzonej kwoty na cel społeczny. Wyrokiem z dnia 9.06.2009r. sygn. akt I C Sąd Okręgowy w G w pkt 1 nakazał pozwanemu H J zamieszczenie w dzienniku „ " oświadczenia następującej treści: „Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za jego nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku „ w dziale „ Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, część i godność. H J W pkt 2 orzeczenia Sąd Okręgowy oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Rozstrzygając o kosztach postępowania Sąd zasądził od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwotę 300 zł. tytułem zwrotu kosztów procesu, w pkt.4 nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa Sądu okręgowego w G kwotę 300 zł. tytułem części opłaty od obowiązku uiszczenia której zwolniony był powód L B , a pkt.5 w pozostałym zakresie kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w G . Sąd Okręgowy uznał, iż treść opublikowanego przez pozwanego artykułu naruszała dobra osobiste powoda, a nadto ocenił, iż jego działania miały charakter bezprawny. Publiczne zaliczenie powoda do kategorii „agentów, kreatur i użytecznych idiotów realizujących cele żydokomuny na odcinku polityka" naruszało godność powoda i mogło wywołać u niego uczucie 3 zarzuty dotyczace naruszenia dobr osobistych powoda, jak i niezachowania Wymaganej staramosci uznai za chybione i bezzasadne. Podkreslfl, i2 przedstawione W spornej publikacji informacje nie pochodza bezposrednio od niego, lecz sa Wiemym cytatem dokumentu pt. ,,L '", co zostaio przez niego podkreslone W tresci publikacji, przez co zreszta tym samym spe1niI Wymog zachowania Wymaganej starannosci Wskazany W art. 12 prawa prasowego. O dochowaniu tej starannosci swiadczy rowniez zdaniem pozwanego to, Ze pochodzace ze wskazanego irodia informacje przedstawil W sposob bezstronny, oddzielajac od nich Wyrainie jego Wi3Sl'l€ oceny. Pozwany podniosi, ii zawarte W tresci ,,Listy" informacje byiy oparte W znacznej mierze na dokumentach urzedowych, publikacjach naukowych oraz bezposrednich dowodach osobowych, brak Wiec bylo W jego ocenie podstaw do stosowana nadzwyczajnie drobiazgowych rygorow starannosci. Pozwany zwrocil wreszcie uwage, iZ sam powod Wielokrotnie powoiywal sie na owa ,,Liste", ktora W pozostalej czesci, okazaia sie dla niego Wiarygodnym i niepodwazalnym dokumentem, a tym samym W redagowanym przez siebie tygodniku korzysta z tych samych Zrodel, sam naruszajac W ten sposob dobra osobiste im1ych osob. Dodatkowo podniosi, i2 Wnioskowana przez powoda forma przeprosin jest nieadekwatna do ewentualnego naruszenia dobr osobistych, a ten moglby ewentualnie domagaé sie przeprosin W magazynie ,,. ". Nadto wskazal, iz Zadanie zaplaty na rzecz partii politycznej nie speinia wymogu wskazanego w alt. 24 § 1 kc, tj. przeznaczenia zasadzonej kwoty na cel spoieczny. Wyrokiem z dnia 9.06.2009r. sygn. akt I C Sad Okregowy W G W pkt 1 nakazal pozvvanemu H J zamieszczenie W dzienniku ,, " oswiadczenia nastepujacej tresci: ,,Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za jego nieprawdziwy Zyciorys, jaki zamiescilem w miesieczniku ,, 1" W dziale ,, ". Jest mi przykro, Ze WW. nieprawdziwy Zyciorys naruszyi jego dobre imie, czesé i godnosé. H _ J ." W pkt 2 orzeczenia Sad Okregowy oddalil powodztwo W pozostaiym zakresie. Rozstrzygajac o kosztach postepowania Sad zasadzii od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwote 300 z1. tytulem zwrotu kosztow procesu, W pkt.4 nakazal pobraé od pozwanego na rzecz Skarbu Pafistwa Sadu okregowego W G kwote 300 zl. tytuiem czesci oplaty od obowiazku uiszczenia ktorej zwolniony byl powod L B , a pkt.5 W pozosta1ym zakresie kosztami postepowania obciaZy1 Skarb Pafistwa Sad Okregowy W G . Sad Okregowy uznai, i2 tresé opublikowanego przez pozwanego artykuiu naruszaia dobra osobiste powoda, a nadto ocenii, iZ jego dzialania miaiy charakter bezprawny. Publiczne zaliczenie powoda do kategorii ,,agentoW, kreatur i uZytecznych idiotow realizujacych cele Zydokomuny na odcinku polityka" naruszaio godnosé powoda i mogio Wywoiaé u niego uczucie 3 zarzuty dotyczące naruszenia dóbr osobistych powoda, jak i niezachowania wymaganej staramości uznał za chybione i bezzasadne. Podkreślił, iż przedstawione w spornej publikacji informacje nie pochodzą bezpośrednio od niego, lecz są wiemym cytatem dokumentu pt. ,,L "', co zostało przez niego podkreślone w treści publikacji, przez co zresztą tym samym spełnił wymóg zachowania wymaganej staranności wskazany w art. 12 prawa prasowego. O dochowaniu tej staranności świadczy również zdaniem pozwanego to, że pochodzące ze wskazanego źródła informacje przedstawił w sposób bezstronny, oddzielając od nich wyraźnie jego własne oceny. Pozwany podniósł, iż zawarte w treści „Listy” informacje były oparte w znacznej mierze na dokumentach urzędowych, publikacjach naukowych oraz bezpośrednich dowodach osobowych, brak więc było w jego ocenie podstaw do stosowana nadzwyczajnie drobiazgowych rygorów staranności. Pozwany zwrócił wreszcie uwagę, iż sam powód wielokrotnie powoływał się na ową „Listę”, która w pozostałej części, okazała się dla niego wiarygodnym i niepodważalnym dokumentem, a tym samym w redagowanym przez siebie tygodniku korzysta z tych samych źródeł, sam naruszając W ten sposób dobra osobiste imiych osób. Dodatkowo podniósł, iż wnioskowana przez powoda forma przeprosin jest nieadekwatna do ewentualnego naruszenia dóbr osobistych, a ten mógłby ewentualnie domagać się przeprosin w magazynie ,,. ". Nadto wskazał, iż żądanie zapłaty na rzecz partii politycznej nie spełnia wymogu wskazanego w art. 24 § 1 kc, tj. przeznaczenia zasądzonej kwoty na cel społeczny. Wyrokiem z dnia 9.06.2009r. sygn. akt I C Sąd Okręgowy w G w pkt 1 nakazał pozvvanemu H J zamieszczenie w dzienniku ,, " oświadczenia następującej treści: „Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za jego nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku ,, f" w dziale ,, ". Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, część i godność. H _ J ." W pkt 2 orzeczenia Sąd Okręgowy oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Rozstrzygając o kosztach postępowania Sąd zasądził od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwotę 300 zł. tytułem zwrotu kosztów procesu, w pkt.4 nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa Sądu okręgowego w G kwotę 300 zł. tytułem części opłaty od obowiązku uiszczenia której zwolniony był powód L B , a pkt.5 w pozostałym zakresie kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w G . Sąd Okręgowy uznał, iż treść opublikowanego przez pozwanego artykułu naruszała dobra osobiste powoda, a nadto ocenił, iż jego działania miały charakter bezprawny. Publiczne zaliczenie powoda do kategorii ,,agentów, kreatur i użytecznych idiotów realizujących cele żydokomuny na odcinku polityka" naruszało godność powoda i mogło wywołać u niego uczucie
--- STRONA 4 ---
4 poniżenia, a jednocześnie zamieszczenie nazwiska powoda wśród osób nazywanych agentami krytykowanego systemu i mordercami oraz sugerowanie, że jest on właścicielem sex shopów i pism pornograficznych było dla powoda poniżające, gdyż przedstawiało go jako osobę niezasługującą na zaufanie i niegodną uczestnictwa w życiu publicznym. Sąd Okręgowy wskazał również, iż pozwany nie spełnił obowiązku zachowania szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych, wskazanego w treści art. 12 ust. 1 pkt 5 prawa prasowego, gdyż nie był w stanie podać autora „L na którą powoływał się w spornym artykule, zaś zawarte w publikacji dane dotyczące życiorysu powoda zostały przez tego ostatniego zaprzeczone. Sąd Okręgowy nie podzielił stanowiska, iż bezprawność działań pozwanego została wyłączona z uwagi na używanie przez powoda w swoich publikacjach równie ostrej i obraźliwej retoryki, uznając iż tego typu zachowania nie wyłączają prawa do ochrony jego własnych dóbr osobistych, a jedynie mogą skutkować koniecznością zadośćuczynienia naruszeniu praw osób trzecich. Sąd Okręgowy oddalił powództwo w zakresie żądania zasądzenia od pozwanego kwoty 20.000 zł. na rzecz P P N , wskazując, iż działalność partii politycznych nie realizuje celów społecznych w rozumieniu art. 24 § 1 kc. Wyrokiem z dnia 15.04.201 lr. sygn. akt I ACa 1Sąd Apelacyjny w Gdańsku w pkt I odrzucił apelację pow oda w części dotyczącej żądania upoważnienia powoda do opublikowania stosownej treści ośw iadczenia o przeproszeniu powoda na koszt pozwanego oraz w części dotyczącej żądania zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kwoty 20.000 zł. W pkt II uchylono zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w punktach 1, 3, 4 i 5 i w tym zakresie przekazano sprawę do ponownego rozstrzygnięcia Sądowi Okręgowemu w G , pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny wskazał, iż postępowanie dowodowe w sprawie winno koncentrować się wyłącznie na kwestii prawdziwości opublikowanych przez pozwanego informacji z życiorysu powoda, gdyż to właśnie z tymi okolicznościami wiązało się roszczenie pozwu i treść żądanych przeprosin, natomiast zagadnienia dotyczące samego faktu umieszczenia nazwiska powoda w wykazie agentów, kreatur i użytecznych idiotów realizujących cele żydokomuny na odcinku polityka" czy zestawienie powoda w jednym rzędzie z osobami o poszkalowanej opinii należy pominąć jako wykraczające poza petitum pozwu. Sąd Apelacyjny wskazał, iż Sąd Okręgowy, badając ponownie sprawę, winien przeprowadzić postępow anie dowodowe na okoliczność opublikowanych przez pozwanego informacji o życiorysie powoda, wykorzystując w tym celu zaoferowane przez strony środki dowodowe oraz ewentualnie dowód z przesłuchania stron, a następnie dokonać wszechstronnej analizy zebranego materiału w oparciu o dyrektywy wynikające z art. 233 § 1 kc. W ten sposób poczynione ustalenia faktyczne Sąd I instancji winien ocenić pod kątem wskazywanego w petitum pozwu naruszenia dóbr 4 poniZenia, a jednoczesnie zamieszczenie nazwiska powoda Wsrod osob naz_yWanych agentami krytykowanego systemu i mordercami oraz sugerowanie, Ze _]6St on Wiascicielem sex shopow i pism pomograficznych bylo dla powoda poniiajace, gdyZ przedstawiaio go jako osobe niezaslugujaca na zaufanie i niegodna uczestnictwa W Zyciu publicznym. Sad Okregowy WSk€:1Z21i roWnieZ, ii pozwany nie spe1ni1 obowiazku zachowania szczegolnej starannosci i rzetelnosci przy zbieraniu i Wykorzystywaniu materiaiow prasowych, wskazanego W tresci art. 12 ust. 1 pkt 5 prawa prasowego, gdyz nie by} W stanie podaé autora ,,L "', na ktora poWo1yWa1 sie W spomym artykule, zas zawarte W publikacji dane dotyczace Zyciorysu powoda zostaiy przez tego ostatniego zaprzeczone. Sad Okregowy nie podzielii stanowiska, iZ bezprawnosé dzia1ar'1 pozwanego zostaia Wyiaczona z uwagi na uiywanie przez powoda W swoich publikacjach rownie ostrej i obrailiwej retoryki, uznajac i2 tego typu zachowania nie Wyiaczaja prawa do ochrony jego Wiasnych dobr osobistych, a jedynie moga skutkowaé koniecznoscia zadoséuczynienia naruszeniu praw osob trzecich. Sad Okregowy oddalii powodztwo W zakresie Zadania zasadzenia od pozwanego kwoty 20.000 Z1. na rzecz P P N , Wskazujac, i2 dzialalnosé partii politycznych nie realizuje celow spoiecznych W rozumieniu art. 24 § 1 kc. Wyrokiem z dnia l5.04.2011r. sygn. akt I ACa ' Sad Apelacyjny W Gdafisku W pkt I odrzucii apelacje powoda W czesci dotyczacej Zadania upoWaZnienia powoda do opublikowania stosownej tresci oswiadczenia o przeproszeniu powoda na koszt pozwanego oraz W czesci dotyczacej Zadania zasadzenia od pozwanego na rzecz powoda kwoty 20.000 zl. W pkt II uchylono zaskarzony Wyrok Sadu Okregowego W punktach 1, 3, 4 i 5 i W tym zakresie przekazano sprawe do ponownego rozstrzygniecia Sadowi Okregowemu W G , pozostawiajac temu Sadowi rozstrzygniecie o kosztach postepowania apelacyjnego. Sad Apelacyjny Wskaza1, i2 postepowanie dowodowe W sprawie Wirmo koncentrowaé sie Wyiacznie na kwestii prawdziwosci opublikowanych przez pozwanego informacji z Zyciorysu powoda, gdyi to Wiasnie z tymi okolicznosciami Wiazalo sie roszczenie pozvvu i tresé iadanych przeprosin, natomiast zagadnienia dotyczace samego faktu umieszczenia nazwiska powoda W Wykazie agentow, kreatur i uiytecznych idiotow realizujacych cele Zydokomuny na odcinku polityka" czy zestawienie powoda W jednym rzedzie z osobami o poszkalowanej opinii nalezy pominaé jako Wykraczajace poza petitum pozwu. Sad Apelacyjny Wskazai, i2 Sad Okregowy, badajac ponownie sprawe, Winien przeprowadzié postepowanie dowodowe na okolicznosé opublikowanych przez pozwanego informacji o Zyciorysie powoda, Wykorzystujac W tym celu zaoferowane przez strony srodki dowodowe oraz ewentualnie dowod z przesiuchania stron, a nastepnie dokonaé Wszechstronnej analizy zebranego materia1u w oparciu o dyrektywy Wynikajace z art. 233 § 1 kc. W ten sposob poczynione ustalenia faktyczne Sad I instancji Winien ocenié pod katem Wskazywanego W petitum pozwu naruszenia dobr 4 poniżenia, a jednocześnie zamieszczenie nazwiska powoda wśród osób nazywanych agentami krytykowanego systemu i mordercami oraz sugerowanie, że jest on właścicielem sex shopów i pism pomograficznych było dla powoda poniżające, gdyż przedstawiało go jako osobę niezasługującą na zaufanie i megodną uczestnictwa W życiu publicznym. Sąd Okręgowy wskazał również, iż pozwany nie spełnił obowiązku zachowania szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych, wskazanego W treści art. 12 ust. 1 pkt 5 prawa prasowego, gdyż nie był W stanie podać autora „L "', na którą powoływał się W spomym artykule, zaś zawarte W publikacji dane dotyczące życiorysu powoda zostały przez tego ostatniego zaprzeczone. Sąd Okręgowy nie podzielił stanowiska, iż bezprawność działań pozwanego została wyłączona z uwagi na używanie przez powoda W swoich publikacjach równie ostrej i obraźliwej retoryki, uznając iż tego typu zachowania nie wyłączają prawa do ochrony jego własnych dóbr osobistych, a jedynie mogą skutkować koniecznością zadośćuczynienia naruszeniu praw osób trzecich. Sąd Okręgowy oddalił powództwo W zakresie żądania zasądzenia od pozwanego kwoty 20.000 zł. na rzecz P P N , wskazując, iż działalność partii politycznych nie realizuje celów społecznych W rozumieniu art. 24 § l kc. Wyrokiem z dnia 15.04.2011r. sygn. akt I ACa ' Sąd Apelacyjny W Gdańsku W pkt I odrzucił apelację powoda w części dotyczącej żądania upoważnienia powoda do opublikowania stosownej treści oświadczenia o przeproszeniu powoda na koszt pozwanego oraz W części dotyczącej żądania zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kwoty 20.000 zł. W pkt II uchylono zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego W punktach 1, 3, 4 i 5 i W tym zakresie przekazano sprawę do ponownego rozstrzygnięcia Sądowi Okręgowemu W G , pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny wskazał, iż postępowanie dowodowe W sprawie Wirmo koncentrować się wyłącznie na kwestii prawdziwości opublikowanych przez pozwanego informacji z życiorysu powoda, gdyż to właśnie z tymi okolicznościami wiązało się roszczenie pozwu i treść żądanych przeprosin, natomiast zagadnienia dotyczące samego faktu umieszczenia nazwiska powoda W wykazie agentów, kreatur i użytecznych idiotów realizujących cele żydokomuny na odcinku polityka" czy zestawienie powoda w jednym rzędzie z osobami o poszkalowanej opinii należy pominąć jako Wykraczające poza petitum pozwu. Sąd Apelacyjny wskazał, iż Sąd Okręgowy, badając ponownie sprawę, winien przeprowadzić postępowanie dowodowe na okoliczność opublikowanych przez pozwanego informacji o życiorysie powoda, vvykorzystując W tym celu zaoferowane przez strony środki dowodowe oraz ewentualnie dowód z przesłuchania stron, a następnie dokonać wszechstronnej analizy zebranego materiału w oparciu o dyrektywy wynikające z art. 233 § 1 kc. W ten sposób poczynione ustalenia faktyczne Sąd I instancji winien ocenić pod kątem wskazywanego w petitum pozwu naruszenia dóbr
--- STRONA 5 ---
5 osobistych powoda, a w razie uznania, że do takiego naruszenia doszło, wybrać odpowiedni środek ochrony z uwzględnieniem wynikającej z art. 24 §1 kc zasady adekwatności. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy w G wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r. w punkcie 1) nakazał pozwanemu H J zamieszczenie na portalu internetowym " " w zakładce HOME w ramce o wymiarach 15 razy lOcm, pogrubioną czcionką, oświadczenie następującej treści: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku - - w dziale . Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H J ," przy czym ustalił, że oświadczenie winno być zamieszczone w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, oraz że okres jego zamieszczenia będzie wynosił 30 dni, w punkcie 2) zasądził od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwotę 900 zł tytułem kosztów sądowych, w punkcie 3) nakazał ściągnąć od pozwanego H J' • na rzecz Skarbu Państwa - Sąd Okręgowy w G kwotę 300 zł tytułem kosztów sądowych w zakresie części opłaty, od obowiązku uiszczenia której zwolniony był powód, a w punkcie 4) odstąpił od obciążania stron kosztami procesu w pozostałym zakresie. Sąd Okręgowy ustalił, że powód L B urodził się w W 19 stycznia 1957r. Jego rodzice, K i S z domu T i, byli narodowości i pochodzenia polskiego, oboje wyznania rzymsko- katolickiego. W kwietniu tego samego roku powód został ochrzczony w Parafii Rzymsko - Katolickiej pod wezwaniem W iN M P w W Z wykształcenia powód jest złotnikiem. Po uzyskaniu dyplomu czeladnika rozpoczął działalność gospodarczą w tym zakresie, którą prowadził do roku 1992. Od początku lat osiemdziesiątych powód był czynnie zaangażowany w działalność przeciwko obowiązującemu wówczas systemowi politycznemu, co skutkowało m. in. wydaniem decyzji z dnia 4.09.1982r. o internowaniu powoda w ośrodku odosobnienia w N . Instytut Pamięci Narodowej uznał go za pokrzywdzonego w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 18.12.1998r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. Nr 155 poz. 1016 ze zm.). W latach 90-tych powód był posłem na Sejm RP, działał w P P P P . W 1995r. kandydował na urząd Prezydenta RP. Natomiast w chwili obecnej L B jest prezesem P P N i jednocześnie prezesem S P A i P S N dla UE. Jednocześnie powód prowadzi działalność dziennikarską i publicystyczną -obecnie jest on redaktorem dwóch czasopism: „T P " i „G " - do 2010 r. był także zatrudniony w wydawnictwie A spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, wydającej wspomniane wyżej pisma, a której właścicielem jest jego syn. W 2005r. pozwany H J otrzymał „L ( ), zawierającą nazwiska ponad 300 osób, w 5 osobistych powoda, a W razie uznania, Ze do takiego naruszenia dosz1o, wybraé odpowiedni srodek ochrony z uwzglednieniem Wynikajacej z art. 24 §l kc zasady adekwatnosci. Ponownie rozpoznajac sprawe Sad Okregowy W G Wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r. W punkcie 1) nakazai pozwanemu H J zamieszczenie na portalu intemetowym " " W zakiadce HOME W ramce o vvymiarach 15 razy 10cm, pogrubiona czcionka, oswiadczenie nastepujacej tresci: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy Zyciorys, jaki zamiesciiem W miesieczniku W dziale . Jest mi przykro, ie WW. nieprawdziwy Zyciorys naruszyi jego dobre imie, czesé i godnosé. H J ," przy czym ustalii, Ze oswiadczenie Wirmo byé zamieszczone W tenninie 30 dni od dnia uprawomocnienia sie wyroku, oraz ie okres jego zamieszczenia bedzie Wynosi1 30 dni, W punkcie 2) zasadzii od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwote 900 21 tytulem kosztow sadowych, W punkcie 3) nakazai sciagnaé od pozwanego H J~ ~ na rzecz Skarbu Pafistwa Sad Okregowy W G kwote 300 21 tytuiem kosztow sadowych W zakresie czesci opiaty, od obowiazku uiszczenia ktorej zwolniony by1 powod, a W punkcie 4) odstapii od obciaiania stron kosztami procesu W pozostaiym zakresie. Sad Okregowy ustali1, Ze powod L B urodzii sie W W 19 stycznia 1957r. Jego rodzice, K i S z domu T 1., byli narodowosci i pochodzenia polskiego, oboje Wyznania rzymsko katolickiego. W kwietniu tego samego roku powod zostai ochrzczony W Parafii Rzymsko Katolickiej pod Wezwaniem W t N M: P W W . Z Wyksztaicenia powod jest ziotnikiem. Po uzyskaniu dyplomu czeladnika rozpoczai dzialalnosé gospodarcza W tym zakresie, ktora proWadzi1 do roku 1992. Od poczatku lat osiemdziesiatych powod by1 czynnie zaangazowany W dziaialnosé przeciwko obowiazujacemu Wowczas systemowi politycznemu, co skutkoWa1o m. in. Wydaniem decyzji z dnia 4.09.l982r. o intemowaniu powoda W osrodku odosobnienia W N . Instytut Pamieci Narodowej uzna1 go za pokrzywdzonego W rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 18.12.1998r. o Instytucie Pamieci Narodowej Komisji Scigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. Nr 155 poz. 1016 ze zm.). W latach 90tych powod by1 posiem na Sejm RP, dzia1a1 W P P P 1 P . W 1995r. kandydowai na urzad Prezydenta RP. Natomiast W chwili obecnej L B jest prezesem P _ P N ' i jednoczesnie prezesem S P" I ' A ' i P S 1 N dla UE. Jednoczesnie powod prowadzi dziaialnosé dziennikarska i publicystyczna obecnie jest on redaktorem dwoch czasopism: ,,T ' P ' " i ,,C' ." do 2010 r. by1 takze zatrudniony W Wydawnictwie A spoice z ograniczona odpowiedzialnoscia, Wydajacej Wspomniane WyZej pisma, a ktorej WIEISCICIBIGIII jest jego syn. W 2005r. pozwany H J otrzymai ,,L ' _ ( ), zawierajaca nazwiska ponad 300 osob, W 5 osobistych powoda, a W razie uznania, że do takiego naruszenia doszło, wybrać odpowiedni środek ochrony z uwzględnieniem wynikającej z art. 24 §1 kc zasady adekwatności. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy W G Wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r. W punkcie 1) nakazał pozwanemu H J zamieszczenie na portalu intemetowym " " W zakładce HOME W ramce o vvymiarach 15 razy 10cm, pogrubioną czcionką, oświadczenie następującej treści: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy życiorys, _jaki zamieściłem W miesięczniku - - W dziale . Jest mi przykro, że WW. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H J ," przy czym ustalił, że oświadczenie Wirmo być zamieszczone W temiinie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, oraz że okres jego zamieszczenia będzie wynosił 30 dni, W punkcie 2) zasądził od pozwanego H J na rzecz powoda L B kwotę 900 zł tytułem kosztów sądowych, W punkcie 3) nakazał ściągnąć od pozwanego H J' › na rzecz Skarbu Państwa - Sąd Okręgowy W G kwotę 300 zł tytułem kosztów sądowych W zakresie części opłaty, od obowiązku uiszczenia której zwolniony był powód, a W punkcie 4) odstąpił od obciążania stron kosztami procesu W pozostałym zakresie. Sąd Okręgowy ustalił, że powód L B urodził się W W 19 stycznia 1957r. Jego rodzice, K i S z domu T 1., byli narodowości i pochodzenia polskiego, oboje wyznania rzymsko- katolickiego. W kwietniu tego samego roku powód został ochrzczony W Parafii Rzymsko - Katolickiej pod wezwaniem W t N M: P W W . Z wykształcenia powód jest złotnikiem. Po uzyskaniu dyplomu czeladnika rozpoczął działalność gospodarczą W tym zakresie, którą prowadził do roku 1992. Od początku lat osiemdziesiątych powód był czynnie zaangażowany W działalność przeciwko obowiązującemu wówczas systemowi politycznemu, co skutkowało m. in. wydaniem decyzji z dnia 4.09.l982r. o intemowaniu powoda W ośrodku odosobnienia W N . Instytut Pamięci Narodowej uznał go za pokrzywdzonego W rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 18.12.1998r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. Nr 155 poz. 1016 ze zm.). W latach 90-tych powód był posłem na Sejm RP, działał W P P P 1 P . W 1995r. kandydował na urząd Prezydenta RP. Natomiast W chwili obecnej L B jest prezesem P _ P N ` i jednocześnie prezesem S P' Ą ` A ` i P S 1 N dla UE. Jednocześnie powód prowadzi działalność dziennikarską i publicystyczną -obecnie jest on redaktorem dwóch czasopism: „T ` P ` " i „C‹ ." - do 2010 r. był także zatrudniony W Wydawnictwie A spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, wydającej wspomniane wyżej pisma, a której Właścicielem jest jego syn. W 2005r. pozwany H J otrzymał „I ` _ ( ), zawierającą nazwiska ponad 300 osób, W
--- STRONA 6 ---
6 której wskazano, iż nazwiska, określone na liście jako prawdziwe, ustalone zostały w oparciu o dane tajne kartoteki ludności Polski przy Centralnym Biurze Adresów MSW, relacje osób znających w ym ienione osoby osobiście oraz dane z ogólnodostępnych słow ników biograficznych, opracowań historycznych i z mediów. 19 kwietnia 2008r. na stronach miesięcznika internetowego,. ", magazynu zmotoryzowanych (www .pl) pozwany Hi J> zamieścił artykuł zatytułowany „ , pod którym zamieścił nazwiska z „Listy r ", otrzymanej - jak wskazał w treści publikacji - trzy lata wcześniej od anonimowego czytelnika „ ", tytułując je „AGENCI, KREATURY I UŻYTECZNI IDIOCI REALIZUJĄCY CELE ŻYDOKOMUNY NA ODCINKU „POLITYKA".". W spisie tym znalazło się nazwisko powoda L B , wraz informacjami podanymi jako jego życiorys: (1957-) K L redaktor naczelny tygodnika „T i", złotnik, jubiler, w łaściciel kilku sklepów jubilerskich, sex-shopów i pism pornograficznych. Po śmierci ojca - żydowskiego krawca M K - jako dziecko oddany do polskiej (?) rodziny B ' w W . Matka R wyjechała do Izraela ze starszym bratem S . Wielokrotnie, potajemnie - nie bezpośrednio z Polski, ale drogą okrężną- odwiedzał matkę w Izraelu. Brat mieszka w USA i prowadzi firmę księgową. Wykazuje typowe cechy żydowskie; nadaktywność, ostentacyjny katolicyzm (nigdy nim nie był, rozwiedziony), skrajna antyżydowskość, ośmieszanie i skłócanie środowisk narodowych. Z polecenia K udaje narodowca i dlatego nikt go poważnie nie szykanuje.". Życiorys, poza datą urodzenia, opublikowany był czcionką pochyłą tj. kursywą, jako pochodzący bezpośrednio z materiału bazowego tj. otrzymanej wcześniej „L Opublikowany wykaz pozwany opatrzył dodatkową adnotacją, iż zamieścił w nim wszystkie nazwiska z „I '", bez względu na jego stosunek do prawdziwości przedstawionych charakterystyk. Sąd Okręgowy wskazał, że pozwany, poza kopią listu R K opublikowaną w piśmie „ " z listopada 2000r. nie przedłożył właściwie żadnych dowodów potwierdzających prawdziwość życiorysu powoda umieszczonego na stronie internetowej www. Sąd Okręgowy uznał więc dowody zaoferow ane przez niego jako niew ystarczające dla w ykazania prezentowanego stanowiska, a przychylił się do stanowiska strony powodowej, oceniając dokumenty przez nią przedstawione jako wiarygodne. Sąd ten uwzględnił również zeznania samego powoda L . B , dając im wiarę w zakresie korespondującym z treścią owych dokumentów. Sąd Okręgowy wskazał, że art. 23 kc ustanawia generalną zasadę, że dobra osobiste człowieka, wymienione w tym przepisie jedynie przykładowo, pozostają pod ochroną prawa cywilnego, niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Ochrony takiej może domagać się osoba, której owe dobra zostały zagrożone lub naruszone, korzystając z roszczeń majątkowych i 6 ktorej Wskazano, i2 nazwiska, okreslone na liscie jako prawdziwe, ustalone zostaiy W oparciu o dane tajne kartoteki ludnosci Polski przy Centralnym Biurze Adresow MSW, relacje osob znajacych Wymienione osoby osobiscie oraz dane z ogolnodostepnych siownikow biograficznych, opracowari Instorycznych i z mediow. 19 kwietnia 2008r. na stronach miesiecznika lntemetowego ,. ", magazynu zmotoryzowanych (W “ £1) pozwany H~ J~ zamiescil artykui zatytuiowany ,, " , pod ktoiym zamiescii nazwiska z ,,Listy "', otrzymanej jak Wskazai W tresci publikacji trzy lata Wczesmej od anonimowego czytelnika ,, ", tytuiujac je ,,AGENCI, KREATURY I UZYTECZNI IDIOCI REALIZUJACY CELE ZYDOKOMUNY NA ODCINKU ,,POLITYKA".". W spisie tym znalazio sie nazwisko powoda L B , Wraz informacjami podanymi jako jego Zyciorys: (1957) K L redaktor naczelny tygodnika ,,T L", ziotnik, jubiler, Wiasciciel kilku sklepow jubilerskich, sexshopow i pism pomograficznych. Po smierci ojca Zydowskiego krawca M K jako dziecko oddany do polskiej (?) rodziny B ' W W . Matka R Wyjechaia do Izraela ze starszym bratem S . Wielokrotnie, potajemnie nie bezposrednio z Polski, ale droga okreZna odwiedzai matke W Izraelu. Brat mieszka W USA i prowadzi firme ksiegowa. Wykazuje typowe cechy iydowskie; nadaktywnosé, ostentacyjny katolicyzm (nigdy nim nie by1, rozwiedziony), skrajna antyiydowskosé, osmieszanie i skiocanie srodowisk narodowych. Z polecenia K udaje narodowca i dlatego nikt go powaznie nie szykanuje.". Zyciorys, poza data urodzenia, opublikowany byi czcionka pochyia tj. kursywa, jako pochodzacy bezposrednio z materiaiu bazowego tj. otrzymanej Wczesniej ,,L _ _ "'. Opublikowany Wykaz pozwany opatrzyl dodatkowa adnotacja, i2 zamiescii W nim Wszystkie nazwiska z ,,I _ l 1", bez Wzgledu na jego stosunek do prawdziwosci przedstawionych charakterystyk. Sad Okregowy WSK3.Z8.I, Ze pozwany, poza kopia listu R K opublikowana W pismie ,, " z listopada 2000r. nie przed1oZy1 Wiasciwie Zadnych dowodow potwierdzajacych prawdziwosé Zyciorysu powoda umieszczonego na stronie internetowej WWW. g, Sad Okregowy uznai Wiec dowody zaoferowane przez niego jako niewystarczajace dla Wykazania prezentowanego stanowiska, a przychylii sie do stanowiska strony powodowej, oceniajac dokumenty przez nia przedstawione jako Wiarygodne. Sad ten uwzglednii rowniez zeznania samego powoda L . B , dajac im Wiare W zakresie korespondujacym z trescia owych dokumentow. Sad Okregowy Wskazal, Ze art. 23 kc ustanawia generalna zasade, Ze dobra osobiste cziowieka, Wymienione W tym przepisie jedynie przykiadowo, pozostaja pod ochrona prawa cywilnego, niezaleinie od ochrony przewidzianej W innych przepisach. Ochrony takiej moZe domagaé sie osoba, ktorej owe dobra zostaiy zagroZone lub naruszone, korzystajac z roszczefi majatkowych i 6 której wskazano, iż nazwiska, określone na liście jako prawdziwe, ustalone zostały W oparciu o dane tajne kartoteki ludności Polski przy Centralnym Biurze Adresów MSW, relacje osób znających Wymienione osoby osobiście oraz dane z ogólnodostępnych słowników biograficznych, opracowań historycznych i z mediów. 19 kwietnia 2008r. na stronach miesięcznika rntemetowego ,. ", magazynu zmotoryzowanych (Ã ` Q1) pozwany H‹ J' zamieścił artykuł zatytułowany ,, " , pod którym zamieścił nazwiska z „Listy "', otrzymanej - jak wskazał W treści publikacji - trzy lata Wczesniej od anonimowego czytelnika ,, ", tytułując je ,,AGENCI, KREATURY I UZYTECZNI IDIOCI REALIZUJĄCY CELE ŻYDOKOMUNY NA ODCINKU ,,POLITYKA".". W spisie tym znalazło się nazwisko powoda I B , Wraz informacjami podanymi jako jego życiorys: (1957-) K L redaktor naczelny tygodnika „T L", złotnik, jubiler, Właściciel kilku sklepów jubilerskich, sex-shopów i pism pomograficznych. Po śmierci ojca - żydowskiego krawca M K - jako dziecko oddany do polskiej (?) rodziny B ' W W _ Matka R wyjechała do Izraela ze starszym bratem S . Wielokrotnie, potajemnie - nie bezpośrednio z Polski, ale drogą okrężną- odwiedzał matkę W Izraelu. Brat mieszka W USA i prowadzi firmę księgową. Wykazuje typowe cechy żydowskie; nadaktywność, ostentacyjny katolicyzm (nigdy nim nie był, rozwiedziony), skrajna antyżydowskość, ośmieszanie i skłócanie środowisk narodowych. Z polecenia K udaje narodowca i dlatego nikt go poważnie nie szykanuje.". Życiorys, poza datą urodzenia, opublikowany był czcionką pochyłą tj. kursywą, jako pochodzący bezpośrednio z materiału bazowego tj. otrzymanej Wcześniej „L _ _ "'. Opublikowany wykaz pozwany opatrzył dodatkową adnotacją, iż zamieścił W nim Wszystkie nazwiska z ,,I _ l '", bez względu na jego stosunek do prawdziwości przedstawionych charakterystyk. Sąd Okręgowy wskazał, że pozwany, poza kopią listu R K opublikowaną w piśmie ,, " z listopada 2000r. nie przedłożył Właściwie żadnych dowodów potwierdzających prawdziwość życiorysu powoda umieszczonego na stronie internetowej wvvw. _ Sąd Okręgowy uznał Więc dowody zaoferowane przez niego jako niewystarczające dla wykazania prezentowanego stanowiska, a przychylił się do stanowiska strony powodowej, oceniając dokumenty przez nią przedstawione jako wiarygodne. Sąd ten uwzględnił również zeznania samego powoda L . B , dając im wiarę W zakresie korespondującym z treścią owych dokumentów. Sąd Okręgowy wskazał, że art. 23 kc ustanawia generalną zasadę, że dobra osobiste człowieka, Wymienione W tym przepisie jedynie przykładowo, pozostają pod ochroną prawa cywilnego, niezależnie od ochrony przewidzianej W innych przepisach. Ochrony takiej może domagać się osoba, której owe dobra zostały zagrożone lub naruszone, korzystając z roszczeń majątkowych i
--- STRONA 7 ---
7 niemajątkowych wskazanych w art. 24 kc. Przesłanką konieczną dla uzyskania tej ochrony jest jednakże bezprawność działania naruszającego te dobra -co wynika jednoznacznie z treści przywołanego przepisu. W procesie o ochronę dóbr osobistych ustawodawca w sposób szczególny ukształtował ciężar dowodowy, wprowadzając zasadę domniemania bezprawności naruszeń tych dóbr. W związku z tym powód musi w procesie wykazać jedynie, iż doszło do naruszenia bądź zagrożenia jego dóbr osobistych cudzym działaniem, natomiast to pozwany ma obowiązek wykazać istnienie okoliczności usprawiedliwiających to działanie, a więc wyłączających bezprawność. Przyjmuje się więc, że za bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobra osobiste, jeżeli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających je. Za okoliczności takie uznaje się na ogół: działanie w ramach porządku prawnego tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego (z zastrzeżeniem jednakże uchylenia jej skuteczności w niektórych przypadkach) oraz działanie w obronie uzasadnionego interesu (tak za orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 19.10.1989r. II CR 419/89 OSP 11-12/90 poz. 377). Zdaniem Sądu Okręgowego należało ustalić czy rzeczywiście doszło do naruszenia przez H < J dóbr osobistych L B poprzez zamieszczenie nieprawdziwych informacji z życia powoda. Pomiędzy stronami bezspornym pozostawał fakt samej publikacji zamieszczonej na stronie www. , jak również treści zamieszczonego artykułu. Spór dotyczył prawdziwości i rzetelności zamieszczonych informacji. Powód zdecydowanie zaprzeczył temu, co na tem at jego życiorysu napisał pozwany i jednocześnie przedstaw ił szereg dokumentów potwierdzających przedstawione przez niego w pozwie i innych pismach procesowych fakty ze swego życia w postaci czy to kopii świadectwa chrztu, dyplomów zawodowych, dokumentów związanych z pełnieniem przez niego funkcji politycznych w tym zaświadczenia o wyborze na posła na Sejm RP. (m. in. k. 378). W ten sposób wykazywał swoje polskie pochodzenie, jak również katolickie wyznanie jego rodziców i jego samego, co stało w sprzeczności z opublikowaną informacją o jego rzekomo żydowskich korzeniach. Opisywał również odmienną historią swej rodziny, w żaden sposób nie korespondującą z losami żydowskiego małżeństwa Krantz, które miało być według opublikowanych informacji rodzicami L B Powód potwierdził fakt wykonywania zawodu złotnika (na co przedstawił kopie skanów dyplomów czeladniczych i mistrzowskich), o tyle pozostała prowadzone przez niego działalność była zgoła odmienna - podkreślał, że nigdy nie był właścicielem sex-shopów ani też pism pornograficznych, zaś zajmował się głównie działalnością polityczną, pełniąc funkcje w strukturach partii i stowarzyszeń, jak również wyrażając swe poglądy w redagowanych przez niego pismach. Pozwany w żaden sposób nie wykazał, że informacje przez niego opublikowane były prawdziwe. Jedynym dowodem powołanym na ich 7 niemajatkowych Wskazanych W art. 24 kc. Przesianka konieczna dla uzyskania tej ochrony jest jednakie bezprawnosé dziaiania naruszajacego te dobra co wynika jednoznacznie Z tresci przyWo1anego przepisu. W procesie o ochrone dobr osobistych ustawodawca W sposob szczegolny uksztaltowai cieiar dowodowy, Wprowadzajac zasade domniemania bezprawnosci naruszefi tych dobr. W zwiazku z tym powod musi W procesie wykazaé jedynie, i2 doszio do naruszenia badi zagrozenia jego dobr osobistych cudzym dziaianiem, natomiast to pozwany ma obowiazek Wykazaé istnienie okolicznosci usprawiedliwiajacych to dziaianie, a Wiec Wyiaczajacych bezprawnosé. Przyjmuje sie Wiec, Ze za bezprawne uwaza sic; kazde dziaianie naruszajace dobra osobiste, jezeli nie zachodzi Zadna ze szczegolnych okolicznosci usprawiedliwiajacych je. Za okolicznosci takie uznaje sie na ogc'>1: dziaianie W ramach porzadku prawnego tj. dziaianie dozwolone przez obowiazujace przepisy prawa, Wykonywanie prawa podmiotowego, zgode pokrzywdzonego (z zastrzeieniem jednakze uchylenia jej skutecznosci W niektorych przypadkach) oraz dziaianie W obronie uzasadnionego interesu (tak za orzeczeniem Sadu Najwyzszego z dnia 19.10.1989r. II CR 419/89 OSP 1112/90 poz. 377). Zdaniem Sadu Okregowego naleZa1o ustalié czy rzeczywiscie dosz1o do naruszenia przez H~ J dobr osobistych L B poprzez zamieszczenie nieprawdziwych infonnacji Z Zycia powoda. Pomiedzy stronami bezspornym pozostawal fakt samej publikacji zamieszczonej na stronie WWW. , jak rowniez tresci zamieszczonego artykuiu. Spor dotyczyi prawdziwosci irzetelnosci zamieszczonych informacji. Powod zdecydowanie zaprzeczyi temu, co na temat jego Zyciorysu napisa1 pozwany i jednoczesnie przedstawil szereg dokumentow potwierdzajacych przedstawione przez niego W pozwie i innych pismach procesowych fakty ze swego Zycia W postaci czy to kopii éwiadectwa chrztu, dyplomow zawodowych, dokumentow zwiazanych z peinieniem przez niego fimkcji politycznych W tym zaswiadczenia o Wyborze na posla na Sejm RP. (m. in. k. 378). W ten sposob WykazyWa1 swoje polskie pochodzenie, jak rc'>WnieZ katolickie wyznanie jego rodzicow i jego samego, co stalo W sprzecznosci z opublikowana informacja 0 jego rzekomo Zydowskich korzeniach. OpisyWa1 r6WnieZ odmienna historia swej rodziny, W Zaden sposob nie korespondujaca z losami Zydowskiego ma1Ze1istWa Krantz, ktore mialo byé Wedlug opublikowanych informacji rodzicami L B Powod potWierdzi1 fakt Wykonywania zawodu z1otnika (na co przedstaWi1 kopie skanow dyplomow czeladniczych i mistrzowskich), o tyle pozostala prowadzone przez niego dzialalnosé byia zgoia odmienna podkreslai, Ze nigdy nie by} Wiaécicielem sexshopow ani tez pism pomograficznych, zas zajmoWa1 sie giownie dziaialnoscia polityczna, peiniac funkcje W strukturach partii i stowarzyszefi, jak r6WnieZ Wyraiajac swe poglady W redagowanych przez niego pismach. Pozwany W Zaden sposob nie Wykazai, Ze informacje przez niego opublikowane by1y prawdziwe. Jedynym dowodem poWo1anym na ich 7 niemajątkowych wskazanych W art. 24 kc. Przesłanką konieczną dla uzyskania tej ochrony jest jednakże bezprawność działania naruszającego te dobra -co wynika jednoznacznie z treści przywołanego przepisu. W procesie o ochronę dóbr osobistych ustawodawca W sposób szczególny uksztaltował ciężar dowodowy, wprowadzając zasadę domniemania bezprawności naruszeń tych dóbr. W związku z tym powód musi W procesie wykazać jedynie, iż doszło do naruszenia bądź zagrożenia jego dóbr osobistych cudzym działaniem, natomiast to pozwany ma obowiązek wykazać istnienie okoliczności usprawiedliwiających to działanie, a więc Wyłączających bezprawność. Przyjmuje się więc, że za bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobra osobiste, jeżeli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających je. Za okoliczności takie uznaje się na ogół: działanie W ramach porządku prawnego tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa, Wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego (z zastrzeżeniem jednakże uchylenia jej skuteczności W niektórych przypadkach) oraz działanie W obronie uzasadnionego interesu (tak za orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 19.10.1989r. II CR 419/89 OSP 11-12/90 poz. 377). Zdaniem Sądu Okręgowego należało ustalić czy rzeczywiście doszło do naruszenia przez H' J dóbr osobistych L B poprzez zamieszczenie nieprawdziwych infonnacji z życia powoda. Pomiędzy stronami bezspornym pozostawał fakt samej publikacji zamieszczonej na stronie WWW. , jak również treści zamieszczonego artykułu. Spór dotyczył prawdziwości irzetelności zamieszczonych informacji. Powód zdecydowanie zaprzeczył temu, co na temat jego życiorysu napisał pozwany i jednocześnie przedstawił szereg dokumentów potwierdzających przedstawione przez niego W pozwie i innych pismach procesowych fakty ze swego życia W postaci czy to kopii świadectwa chrztu, dyplomów zawodowych, dokumentów związanych z pełnieniem przez niego funkcji politycznych W tym zaświadczenia o wyborze na posła na Sejm RP. (m. in. k. 378). W ten sposób wykazywał swoje polskie pochodzenie, jak również katolickie wyznanie jego rodziców i jego samego, co stało W sprzeczności z opublikowaną informacją o jego rzekomo żydowskich korzeniach. Opisywał również odmienną historią swej rodziny, W żaden sposób nie korespondującą z losami żydowskiego małżeństwa Krantz, które miało być Według opublikowanych informacji rodzicami Ĺ B Powód potwierdził fakt wykonywania zawodu złotnika (na co przedstawił kopie skanów dyplomów czeladniczych i mistrzowskich), o tyle pozostała prowadzone przez niego działalność była zgoła odmienna - podkreślał, że nigdy nie był właścicielem sex-shopów ani też pism pornograficznych, zaś zajmował się głównie działalnością polityczną, pełniąc funkcje W strukturach partii i stowarzyszeń, jak również wyrażając swe poglądy W redagowanych przez niego pismach. Pozwany W żaden sposób nie wykazał, że informacje przez niego opublikowane były prawdziwe. Jedynym dowodem powołanym na ich
--- STRONA 8 ---
8 potwierdzenie był list R K , zamieszczony w piśmie „M " z listopada 2000r., którego kopię pozwany przedstawił Sądowi, a w którym opisano losy żydowskiej rodziny Bi ’ z A i. Zdaniem Sądu Okręgowego z jego treści w żaden sposób nie wynika, by opisywane osoby były rodzicami występującego w sprawie L B czy też w ogóle były z nim związane jakimikolwiek więzami pokrewieństwa. W takiej sytuacji nie można więc uznać, iż list ten przesądzał o prawdziwości informacji zawartych w życiorysie powoda zamieszczonym na stronach .pl. Ponieważ jednocześnie brak jest jakichkolwiek innych dowodów, które potwierdzałyby zgodność z rzeczywistością opublikowanej przez pozwanego notki biograficznej, Sąd Okręgowy uznał, iż jest ona nierzetelna i nieprawdziwa - poza danymi o dacie urodzenia i wykonywanym przez L B zawodzie złotnika - a w konsekwencji, iż jej publikacja naruszyła dobra osobiste powoda. Każdy człowiek ma prawo do domagania się upublicznienia wyłącznie prawdziwych informacji związanych z jego życiorysem. Jest to niewątpliwie tym ważniejsze, gdy osoba domagająca się ochrony prawnej pełni rolę w życiu publicznym, zwłaszcza gdy na faktach biograficznych buduje swój wizerunek szukając poparcia dla prezentowanych przez siebie idei. Opublikowanie w takiej sytuacji nierzetelnych informacji, bez względu na ocenę, czy same w sobie są one obraźliwe, naruszają dobre imię czy też pozostają neutralne w wydźwięku, może narazić osobę publiczną na utratę zaufania wśród jego zwolenników, co może być szczególnie dla niej dotkliwe. Pozwany skoncentrował swoją obronę do twierdzeniu, iż jego zachowanie pozostawało w zgodzie obowiązującym z porządkiem prawnym, w szczególności z art. 12 ustawy z dnia 26.01.1984r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5 poz. 24 ze zm.). Podnosił, iż z jednej strony przedstawione przez niego informacje nie pochodzą od niego, co wyraźnie zostało podkreślone w treści publikacji, z drugiej , iż zostały one przedstawione w sposób bezstronny. Nadto wskazał, iż skoro zawarte w treści otrzymanej przez niego „Listy..." informacje oparte były w znacznej mierze na dokumentach, publikacjach naukowych i bezpośrednich dowodach osobowych, nie było konieczności stosowania szczególnych rygorów staranności. Sąd Okręgowy odmiennie ocenił kwestię dostosowania zachowania pozwanego do wymogów art. 12 prawa prasowego. Zgodnie z jego treścią, dziennikarz jest obowiązany m. in. zachować szczególna staranność i rzetelność przy zbieraniu informacji i wykorzystaniu materiałów prasowych, zwłaszcza sprawdzić zgodność z prawdą uzyskanych wiadomości lub podać ich źródło. Wymóg ów należy rozumieć jako zalecenie kierunkow e, w skazujące na zasady oceniania zachow ania dziennikarza m. in. przez sądy. Wymóg ten zakłada każdorazową potrzebę konstruowania modelu działania o szczególnie surowych, wymagających kryteriach stanowiących wzorzec, z którym porównywać należy kwestionowane zachowanie dziennikarza podczas wykorzystywania zbieranych informacji. Wymóg szczególnej staranności to nakaz zachowania szczególnej, wyjątkowej ostrożności przy zbieraniu i 8 potwierdzenie by1 list R K , zamieszczony W pismie ,,M " z listopada 2000r., ktorego kopie pozwany przedstawii Sadowi, a W ktorym opisano losy Zydowskiej rodziny B= ' z A 1. Zdaniem Sadu Okregowego z jego tresci W Zaden sposob nie Wynika, by opisywane osoby by1y rodzicami Wystepujacego W sprawie L B czy teZ W ogole by1y z nim zwiazane jakimikolwiek Wiezami pokrewienstwa. W takiej sytuacji nie mozna Wiec uznaé, i2 list ten przesadzai o prawdziwosci informacji zawartych W iyciorysie powoda zamieszczonym na stronach .pl. Poniewaz jednoczesnie brak jest jakichkolwiek innych dowodow, ktore potwierdzalyby zgodnosé z rzeczywistoscia opublikowanej przez pozwanego notki biograficznej, Sad Okregowy uzna1, i2 jest ona nierzetelna i nieprawdziwa poza danymi o dacie urodzenia i Wykonywanym przez L B zawodzie ziotnika a W konsekwencji, i2 jej publikacja namszyia dobra osobiste powoda. Kazdy cziowiek ma prawo do domagania sie upublicznienia Wy1acznie prawdziwych informacji zwiazanych z jego Zyciorysem. Jest to niewatpliwie tym W8.Z1'11€jSZ6, gdy osoba domagajaca sie ochrony prawnej peini role W Zyciu publicznym, zW1aszcza gdy na faktach biograficznych buduje sW6j Wizerunek szukajac poparcia dla prezentowanych przez siebie idei. Opublikowanie W takiej sytuacji nierzetelnych informacji, bez Wzgledu na ocene, czy same W sobie sa one obrailiwe, naruszaja dobre imie czy te2 pozostaja neutralne W Wydiwieku, moZe narazié osobe publiczna na utrate zaufania Wsrod jego zwolennikow, co moZe byé szczegolnie dla niej dotkliwe. Pozwany skoncentrowai swoja obrone do twierdzeniu, i2 jego zachowanie pozostaWa1o W zgodzie obowiazujacym z porzadkiem prawnym, W szczegolnosci z art. 12 ustawy z dnia 26.0l.1984r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5 poz. 24 ze zm.). Podnosi1, i2 z jednej strony przedstawione przez niego informacje nie pochodza od niego, co Wyrainie zostalo podkreslone W tresci publikacji, z drugiej , i2 zostaiy one przedstawione W sposob bezstromqy. Nadto Wskazai, i2 skoro zawarte W tresci otrzymanej przez niego ,,Listy..." informacje oparte byiy W znacznej mierze na dokumentach, publikacjach naukowych i bezposrednich dowodach osobowych, nie by1o koniecznosci stosowania szczegolnych rygorow starannosci. Sad Okregowy odmiermie oceni1 kwestie dostosowania zachowania pozwanego do Wymogow art. 12 prawa prasowego. Zgodnie z jego trescia, dziennikarz jest obowiazany m. in. zachowaé szczegolna starannosé i rzetelnosé przy zbieraniu informacji i Wykorzystaniu materiaiow prasowych, zwiaszcza sprawdzié zgodnosé z prawda uzyskanych Wiadomosci lub podaé ich irodlo. Wymog ow naleZy rozumieé jako zalecenie kierunkowe, Wskazujace na zasady oceniania zachowania dziennikarza m. in. przez sady. Wymog ten zak1ada kazdorazowa potrzebe konstruowania modelu dziaiania o szczegolnie surowych, Wymagajacych kryteriach stanowiacych Wzorzec, z ktorym porownywaé naleZy kwestionowane zachowanie dziennikarza podczas Wykorzystywania zbieranych informacji. Wymog szczegolnej starannosci to nakaz zachowania szczegélnej, Wyjatkowej ostroinosci przy zbieraniu i 8 potwierdzenie był list R K , zamieszczony W piśmie „M " z listopada 2000r., którego kopię pozwany przedstawił Sądowi, a W którym opisano losy żydowskiej rodziny B= ' z A Ĺ. Zdaniem Sądu Okręgowego z jego treści W żaden sposób nie wynika, by opisywane osoby były rodzicami występującego W sprawie L B czy też W ogóle były z nim związane jakimikolwiek więzami pokrewieństwa. W takiej sytuacji nie można więc uznać, iż list ten przesądzał o prawdziwości informacji zawartych W życiorysie powoda zamieszczonym na stronach .pl. Ponieważ jednocześnie brak jest jakichkolwiek innych dowodów, które potwierdzałyby zgodność z rzeczywistością opublikowanej przez pozwanego notki biograficznej, Sąd Okręgowy uznał, iż jest ona nierzetelna i nieprawdziwa - poza danymi o dacie urodzenia i wykonywanym przez Ĺ B zawodzie złotnika - a W konsekwencji, iż jej publikacja naruszyła dobra osobiste powoda. Każdy człowiek ma prawo do domagania się upublicznienia wyłącznie prawdziwych informacji związanych z jego życiorysem. Jest to niewątpliwie tym ważniejsze, gdy osoba domagająca się ochrony prawnej pełni rolę W życiu publicznym, zwłaszcza gdy na faktach biograficznych buduje swój Wizerunek szukając poparcia dla prezentowanych przez siebie idei. Opublikowanie W takiej sytuacji nierzetelnych informacji, bez względu na ocenę, czy same W sobie są one obraźliwe, naruszają dobre imię czy też pozostają neutralne W wydźwięku, może narazić osobę publiczną na utratę zaufania Wśród jego zwolenników, co może być szczególnie dla niej dotkliwe. Pozwany skoncentrował swoją obronę do twierdzeniu, iż jego zachowanie pozostawało W zgodzie obowiązującym z porządkiem prawnym, W szczególności z art. 12 ustawy z dnia 26.01.1984r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5 poz. 24 ze zm.). Podnosił, iż z jednej strony przedstawione przez niego informacje nie pochodzą od niego, co wyraźnie zostało podkreślone W treści publikacji, z drugiej , iż zostały one przedstawione W sposób bezstromy. Nadto wskazał, iż skoro zawarte W treści otrzymanej przez niego ,,Listy..." informacje oparte były W znacznej mierze na dokumentach, publikacjach naukowych i bezpośrednich dowodach osobowych, nie było konieczności stosowania szczególnych rygorów staranności. Sąd Okręgowy odmiermie ocenił kwestię dostosowania zachowania pozwanego do wymogów art. 12 prawa prasowego. Zgodnie z jego treścią, dziennikarz jest obowiązany m. in. zachować szczególna staranność i rzetelność przy zbieraniu informacji i wykorzystaniu materiałów prasowych, zwłaszcza sprawdzić zgodność z prawdą uzyskanych wiadomości lub podać ich źródło. Wymóg ów należy rozumieć jako zalecenie kierunkowe, wskazujące na zasady oceniania zachowania dziennikarza m. in. przez sądy. Wymóg ten zakłada każdorazową potrzebę konstruowania modelu działania o szczególnie surowych, wymagających kryteriach stanowiących wzorzec, z którym porównywać należy kwestionowane zachowanie dziennikarza podczas wykorzystywania zbieranych informacji. Wymóg szczególnej staranności to nakaz zachowania szczególnej, wyjątkowej ostrożności przy zbieraniu i
--- STRONA 9 ---
9 wykorzystywaniu materiałów prasowych (tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17.10.2002r. I KKN 634/99, OSN 2003, nr 3-4, poz. 33, podobnie wyrok z 4.09.2003r. IV KKN 466/00 Lex nr 81200, postanowienie z 7.02.2007r. III KK 243/06 OSN 2007, nr 5 poz. 43). Zdaniem Sądu Okręgowego gdyby pozwany H J dochował staranności w swoim działaniu, mógł z łatwością dowiedzieć się o nieprawdziwości informacji później przez niego zamieszczonych w treści artykułu prasowego. Publikując notkę biograficzną dotyczącą danej osoby, i to - co należy podkreślić - wyłącznie na podstawie materiałów przekazanych przez anonimową osobę, niezbędnym było skontaktowanie się z osobą zainteresowaną celem weryfikacji okoliczności z jego życia pod kątem ich zgodności z prawdą. Dziennikarz, dysponując informacjami od nieznanej osoby, nie jest bowiem w stanie stwierdzić, czy osoba ta posiada wiedzą pełną, prawdziwą i czy jej relacji można przypisać walor obiektywizmu. Sąd Okręgowy podzielił pogląd Sądu Najwyższego, że szczególna staranność i rzetelność dziennikarza, nawet w sytuacji zacytowania źródła takiej informacji - jeśli informacja nie pochodzi od osoby będącej autorytetem w danej sprawie bądź od osoby należącej do kręgu osób publicznego zaufania - powinna obligować go do sprawdzenia jej za pomocą innych dostępnych źródeł oraz umożliwienia osobie zainteresowanej ustosunkowania się do uzyskanych inform acji, tak aby dochować zasadzie bezstronnego i obiektywnego przedstawienia wszystkich okoliczności (por. np. uzasadnienie wyroku z dnia 28.10.2000r. V KKN 171/98 OSN 2001, nr 3-4, poz. 31, uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 7-8, poz. 114). Oceny powyższej nie zmienia również okoliczność, gdy w treści materiału wskazano jedynie ogólnie, że oparty jest on na dokumentach, publikacjach naukowych czy relacji osób, bez uściślenia, o jakie dokumenty, publikacje czy osoby chodzi. Rozważając kwestię bezprawności zachowania pozwanego nie negując istnienia tzw. kontratypów, czyli okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych, m. in. działania w ramach porządku prawnego, za nieodzowną przesłankę zastosowania ich jako podstaw wyłączających bezprawność naruszenia uznać należy prawdziwość zgłaszanych twierdzeń. Słusznie podkreśla się w judykaturze, iż skutecznie powołać się na działanie w obronie uzasadnionego interesu lub w ramach porządku prawnego można tylko wtedy, gdy wykaże się prawdziwość zarzutu. Brak tej przesłanki, koniecznej i niezależnej w stosunku do tzw. kontratypów, przesądza, że działanie powinno być zawsze uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i tym samym zawsze bezprawne, (por. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 7-8, poz. 114). Stanowisko, że dla uchylenia odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych konieczne jest wykazanie prawdziwości zarzutu zostało wprost wyrażone również w wyrokach z dnia 22 grudnia 1997 r, II CKN 546/97 (OSNC 1998, nr 7-8, poz. 119) i z dnia 23 czerwca 2004 r, V CK 538/03 (niepubl.). Sąd Najwyższy 9 vvykorzystywaniu materiaiow prasowych (tak postanowienie Sadu Najwyiszego z dnia 17.l0.2002r. I KKN 634/99, OSN 2003, nr 34, poz. 33, podobnie Wyrok z 4.09.2003r. IV KKN 466/00 Lex nr 81200, postanowienie z 7.02.2007r. III KK 243/06 OSN 2007, nr 5 poz. 43). Zdaniem Sadu Okregowego gdyby pozwany H J dochoWa1 starannosci W swoim dziaianiu, mogi z Iatwoscia dowiedzieé sie o nieprawdziwosci informacji poiniej przez niego zamieszczonych W tresci artykuiu prasowego. Publikujac notke biograficzna dotyczaca danej osoby, i to co naleiy podkreslié Wyiacznie na podstawie materiaiow przekazanych przez anonimowa osobe, niezbednym by1o skontaktowanie sie Z osoba zainteresowana celem Weryfikacji okolicznosci z jego Zycia pod katem ich zgodnosci z prawda. Dziennikarz, dysponujac informacjami od nieznanej osoby, nie jest bowiem W stanie stwierdzié, czy osoba ta posiada Wiedza peina, prawdziwa i czy jej relacji moina przypisaé Walor obiektywizmu. Sad Okregowy podzielii poglad Sadu Najwyzszego, Ze szczegolna starannosé i rzetelnosé dziennikarza, nawet W sytuacji zacytowania irodla takiej informacji jesli informacja nie pochodzi od osoby bedacej autorytetem W danej sprawie badi od osoby naleiacej do kregu osob publicznego zaufania powinna obligowaé go do sprawdzenia jej za pomoca innych dostepnych irodei oraz umoiliwienia osobie zainteresowanej ustosunkowania sie do uzyskanych informacji, tak aby dochowaé zasadzie bezstronnego i obiektywnego przedstawienia Wszystkich okolicznosci (por. np. uzasadnienie wyroku z dnia 28.l0.2000r. V KKN 171/98 OSN 2001, nr 34, poz. 31, uzasadnienie uchwaiy skiadu 7 sedziow z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 78, poz. 114). Oceny powyzszej nie zmienia roWnieZ okolicznosé, gdy W tresci materiahl Wskazano jedynie ogolnie, Ze oparty jest on na dokumentach, publikacjach naukowych czy relacji osob, bez uscislenia, o jakie dokumenty, publikacje czy osoby chodzi. Rozwaiajac kwestie bezprawnosci zachowania pozwanego nie negujac istnienia tzw. kontratypow, czyli okolicznosci wyiaczajacych bezprawnosé naruszenia dobr osobistych, m. in. dzialania W ramach porzadku prawnego, za nieodzowna przeslanke zastosowania ich jako podstaw Wyiaczajacych bezprawnosé naruszenia uznaé naleZy prawdziwosé zgiaszanych twierdzen. Siusznie podkresla sie W judykaturze, i2 skutecznie poWo1aé sie na dziaianie W obronie uzasadnionego interesu lub W ramach porzadku prawnego mozna tylko Wtedy, gdy Wykaie sic; prawdziwosé zarzutu. Brak tej przeslanki, koniecznej i niezaleznej W stosunku do tzw. kontratypow, przesadza, ie dzialanie powinno byé zawsze uznane za sprzeczne z zasadami Wspoizycia spoiecznego i tym samym zawsze bezprawne, (por. uzasadnienie uchWa1y skiadu 7 sedziow z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 78, poz. 114). Stanowisko, Ze dla uchylenia odpowiedzialnosci za naruszenie dobr osobistych konieczne jest Wykazanie prawdziwosci zarzutu zostalo Wprost WyraZone roWnieZ W Wyrokach Z dnia 22 grudnia 1997 r, II CKN 546/97 (OSNC 1998, nr 78, poz. 119) i z dnia 23 czerwca 2004 r, V CK 538/03 (niepubl.). Sad Najwyzszy 9 wykorzystywaniu materiałów prasowych (tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17.10.2002r. I KKN 634/99, OSN 2003, nr 3-4, poz. 33, podobnie wyrok z 4.09.2003r. IV KKN 466/00 Lex nr 81200, postanowienie z 7.02.2007r. III KK 243/06 OSN 2007, nr 5 poz. 43). Zdaniem Sądu Okręgowego gdyby pozwany H J dochował staranności W swoim działaniu, mógł z łatwością dowiedzieć się o nieprawdziwości informacji później przez niego zamieszczonych W treści artykułu prasowego. Publikując notkę biograficzną dotyczącą danej osoby, i to - co należy podkreślić - wyłącznie na podstawie materiałów przekazanych przez anonimową osobę, niezbędnym było skontaktowanie się z osobą zainteresowaną celem weryfikacji okoliczności z jego życia pod kątem ich zgodności z prawdą. Dziennikarz, dysponując informacjami od nieznanej osoby, nie jest bowiem W stanie stwierdzić, czy osoba ta posiada Wiedzą pełną, prawdziwą i czy jej relacji można przypisać walor obiektywizmu. Sąd Okręgowy podzielił pogląd Sądu Najwyższego, że szczególna staranność i rzetelność dziennikarza, nawet W sytuacji zacytowania źródła takiej informacji - jeśli informacja nie pochodzi od osoby będącej autorytetem W danej sprawie bądź od osoby należącej do kręgu osób publicznego zaufania - powinna obligować go do sprawdzenia jej za pomocą innych dostępnych źródeł oraz umożliwienia osobie zainteresowanej ustosunkowania się do uzyskanych informacji, tak aby dochować zasadzie bezstronnego i obiektywnego przedstawienia wszystkich okoliczności (por. np. uzasadnienie wyroku z dnia 28.l0.2000_r. V KKN 171/98 OSN 2001, nr 3-4, poz. 31, uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 7-8, poz. 114). Oceny powyższej nie zmienia również okoliczność, gdy W treści materiału wskazano jedynie ogólnie, że oparty jest on na dokumentach, publikacjach naukowych czy relacji osób, bez uściślenia, o jakie dokumenty, publikacje czy osoby chodzi. Rozważając kwestię bezprawności zachowania pozwanego nie negując istnienia tzw. kontratypów, czyli okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych, m. in. działania W ramach porządku prawnego, za nieodzowną przesłankę zastosowania ich jako podstaw wyłączających bezprawność naruszenia uznać należy prawdziwość zgłaszanych twierdzeń. Słusznie podkreśla się W judykaturze, iż skutecznie powołać się na działanie W obronie uzasadnionego interesu lub W ramach porządku prawnego można tylko wtedy, gdy wykaże się prawdziwość zarzutu. Brak tej przesłanki, koniecznej i niezależnej W stosunku do tzw. kontratypów, przesądza, że działanie powinno być zawsze uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i tym samym zawsze bezprawne, (por. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów z dnia 18.02.2005r. III CZP 53/04, OSN 2005, nr 7-8, poz. 114). Stanowisko, że dla uchylenia odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych konieczne jest wykazanie prawdziwości zarzutu zostało wprost wyrażone również W wyrokach z dnia 22 grudnia 1997 r, II CKN 546/97 (OSNC 1998, nr 7-8, poz. 119) i z dnia 23 czerwca 2004 r, V CK 538/03 (niepubl.). Sąd Najwyższy
--- STRONA 10 ---
10 stw ierdził, że aby skutecznie powołać się na przesłankę wyłączającą bezprawność, polegającą na działaniu w obronie społecznie uzasadnionego interesu, trzeba, niezależnie od innych okoliczności, wykazać prawdziwość twierdzeń dotyczących osoby, w której sferę dóbr osobistych wkroczono oraz, że domniemanie z art. 24 k.c. może być obalone przez wykazanie działania w ramach dozwolonego porządku prawnego, co przy naruszeniu dobra osobistego publikacją prasową wymaga wykazania prawdziwości zamieszczonej wypowiedzi o faktach, a także działania w obronie uzasadnionego interesu społecznego. Pozwany nie zdołał wykazać prawdziwości informacji opublikowanych przez niego jako życiorys powoda, zachowanie jego zawsze winno być ocenione jako bezprawne, niezależnie nawet od oceny, iż nie dochował on szczególnej staranności w działaniu, wymaganej w zaistniałych okolicznościach od dziennikarza. Bez znaczenia pozostaje w takiej sytuacji okoliczność, że również sam powód publikował notki biograficzne różnych osób, wskazując na ich żydowskie pochodzenie. Wśród tych osób nie ma bowiem samego pozwanego, co ewentualnie mogłoby uzasadniać zarzut wzajemności dokonanych naruszeń. Natomiast zarzuty dotyczące naruszeń dóbr osobistych innych osób mogłyby być analizowane wyłącznie w procesach zainicjowanych przez osoby zainteresowane. Sąd Okręgowy uznał powództwo za uzasadnione i na podstawie art. 23 kc i 24 § 1 kc w pkt 1 wyroku nakazał pozw anem u H J zamieszczenie na portalu internetowym " pl" w zakładce HOME w ramce o wymiarach 15 razy lOcm, pogrubioną czcionką, oświadczenie następującej treści: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem w miesięczniku - 3 w dziale . Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H J ," przy czym ustalił, że oświadczenie winno być zamieszczone w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, oraz że okres jego zamieszczenia będzie wynosił 30 dni. Zdaniem Sądu Okręgowego taka właśnie forma będzie adekwatna do sposobu dokonanego naruszenia, skoro nieprawdziwy życiorys został przez pozwanego zamieszczony właśnie na łamach wskazanego w wyroku miesięcznika, na jego stronach internetowych. Sąd Okręgowy kierował się przy tym treścią art. 24 § 1 kc, który wskazuje, iż oświadczenie pozwanego, zm ierzające do usunięcia skutków dokonanego naruszenia, winno być złożone w odpowiedniej treści i odpowiedniej form ie. O znacza to, iż m usi ono realnie prow adzić usunięcia skutków wcześniejszego zachowania pozwanego, biorąc pod uwagę zarówno rodzaj naruszonego dobra jak i sposób i zasięg naruszenia. Sąd Okręgowy uznał, iż zamieszczenie przeprosin na łamach ogólnopolskiego, bardzo poczytnego dziennika - czego domagał się powód - o 10 stwierdzil, Ze aby skutecznie powolaé sie na przeslanke Wylaczajaca bezprawnosé, polegajaca na dzialaniu W obronie spolecznie uzasadnionego interesu, trzeba, niezaleZnie od innych okolicznosci, Wykazaé prawdziwosé twierdzen dotyczacych osoby, W ktorej sfere dobr osobistych Wkroczono oraz, Ze domniemanie z art. 24 k.c. moZe byé obalone przez Wykazanie dzialania W ramach dozwolonego porzadku prawnego, co przy naruszeniu dobra osobistego publikacja prasowa Wymaga Wykazania prawdziwosci zamieszczonej Wypowiedzi o faktach, a tak2e dzialania W obronie uzasadnionego interesu spolecznego. Pozwany nie zdolal Wykazaé prawdziwosci informacji opublikowanych przez niego jako Zyciorys powoda, zachowanie jego zawsze Wimo byé ocenione jako bezprawne, niezaleinie nawet od oceny, i2 nie dochowal on szczegolnej starannosci W dzialaniu, Wymaganej W zaistnialych okolicznosciach od dziennikarza. Bez znaczenia pozostaje W takiej sytuacji okolicznosé, Ze r6WnieZ sam powod publikowal notki biograficzne roznych osob, Wskazujac na ich Zydowskie pochodzenie. Wsrod tych osob nie ma bowiem samego pozwanego, co ewentualnie mogloby uzasadniaé zarzut Wzajemnosci dokonanych naruszen. Natomiast zarzuty dotyczace naruszen dobr osobistych innych osob moglyby byé analizowane Wylacznie W procesach zainicjowanych przez osoby zainteresowane. Sad Okregowy uznal powodztwo za uzasadnione i na podstawie art. 23 kc i 24 § 1 kc W pkt 1 wyroku nakazal pozwanemu H J zamieszczenie na portalu intemetowym " pl" W zakladce HOME W ramce o Wymiarach 15 razy 10cm, pogrubiona czcionka, oswiadczenie nastepujacej tresci: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy Zyciorys, jaki zamiescilem W miesieczniku I . W dziale _ . Jest mi przykro, Ze WW. nieprawdziwy Zyciorys naruszyl jego dobre imie, czesé i godnosé. H J ," przy czym ustalil, Ze oswiadczenie Winno byé zamieszczone W terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia sie niniejszego wyroku, oraz Ze okres jego zamieszczenia bedzie Wynosil 30 dni. Zdaniem Sadu Okregowego taka Wlasnie forma bedzie adekwatna do sposobu dokonanego naruszenia, skoro nieprawdziwy Zyciorys zostal przez pozwanego zamieszczony Wlasnie na lamach wskazanego W Wyroku miesiecznika, na jego stronach internetowych. Sad Okregowy kierowal sie przy tym trescia art. 24 § 1 kc, ktory Wskazuje, i2 oswiadczenie pozwanego, zmierzajace do usuniecia skutkow dokonanego naruszenia, Winno byé zloZone W odpowiedniej tresci i odpowiedniej formie. Oznacza to, i2 musi ono realnie prowadzié usuniecia skutkow Wczesniejszego zachowania pozwanego, biorac pod uwage zarowno rodzaj naruszonego dobra jak i sposob i zasieg naruszenia. Sad Okregowy uznal, i2 zamieszczenie przeprosin na lamach ogolnopolskiego, bardzo poczytnego dziennika czego domagal sie powod o i H _— 10 stwierdził, że aby skutecznie powołać się na przesłankę wyłączającą bezprawność, polegającą na działaniu W obronie społecznie uzasadnionego interesu, trzeba, niezależnie od innych okoliczności, wykazać prawdziwość twierdzeń dotyczących osoby, W której sferę dóbr osobistych Wkroczono oraz, że domniemanie z art. 24 k.c. może być obalone przez wykazanie działania W ramach dozwolonego porządku prawnego, co przy naruszeniu dobra osobistego publikacją prasową wymaga wykazania prawdziwości zamieszczonej wypowiedzi o faktach, a także działania W obronie uzasadnionego interesu społecznego. Pozwany nie zdołał wykazać prawdziwości informacji opublikowanych przez niego jako życiorys powoda, zachowanie jego zawsze wimo być ocenione jako bezprawne, niezależnie nawet od oceny, iż nie dochował on szczególnej staranności W działaniu, wymaganej W zaistniałych okolicznościach od dziennikarza. Bez znaczenia pozostaje W takiej sytuacji okoliczność, że również sam powód publikował notki biograficzne różnych osób, wskazując na ich żydowskie pochodzenie. Wśród tych osób nie ma bowiem samego pozwanego, co ewentualnie mogłoby uzasadniać zarzut wzajemności dokonanych naruszeń. Natomiast zarzuty dotyczące naruszeń dóbr osobistych innych osób mogłyby być analizowane wyłącznie W procesach zainicjowanych przez osoby zainteresowane. Sąd Okręgowy uznał powództwo za uzasadnione i na podstawie art. 23 kc i 24 § 1 kc W pkt 1 wyroku nakazał pozwanemu H J zamieszczenie na portalu intemetowym " pl" w zakładce HOME W ramce o wymiarach 15 razy 10cm, pogrubioną czcionką, oświadczenie następującej treści: " Przepraszam Szanownego Pana Redaktora L B za nieprawdziwy życiorys, jaki zamieściłem W miesięczniku - I .'- W dziale _ . Jest mi przykro, że ww. nieprawdziwy życiorys naruszył jego dobre imię, cześć i godność. H J ," przy czym ustalił, że oświadczenie winno być zamieszczone W terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, oraz że okres jego zamieszczenia będzie wynosił 30 dni. Zdaniem Sądu Okręgowego taka właśnie forma będzie adekwatna do sposobu dokonanego naruszenia, skoro nieprawdziwy życiorys został przez pozwanego zamieszczony Właśnie na łamach wskazanego W wyroku miesięcznika, na jego stronach internetowych. Sąd Okręgowy kierował się przy tym treścią art. 24 § 1 kc, który wskazuje, iż oświadczenie pozwanego, zmierzające do usunięcia skutków dokonanego naruszenia, winno być złożone W odpowiedniej treści i odpowiedniej formie. Oznacza to, iż musi ono realnie prowadzić usunięcia skutków wcześniejszego zachowania pozwanego, biorąc pod uwagę zarówno rodzaj naruszonego dobra jak i sposób i zasięg naruszenia. Sąd Okręgowy uznał, iż zamieszczenie przeprosin na łamach ogólnopolskiego, bardzo poczytnego dziennika - czego domagał się powód - o Í gf __
--- STRONA 11 ---
11 zdecydowanie szerszym gronie czytelników niż krąg odbiorców magazynu motoryzacyjnego, w którym pozwany opublikował swój artykuł naruszający dobra osobiste powoda, byłoby naruszeniem wymogu odpowiedniej formy oświadczenia. Adekwatnym będzie przeproszenie powoda właśnie na stronach internetowych miesięcznika „ Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany zaskarżając wyrok w całości i zarzucając: -naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, skutkujące błędnym przyjęciem, że opublikowane informacje o powodzie są nieprawdziwe i naruszają jego dobra osobiste, - naruszenie art. 12 prawa prasowego przez błędne przyjęcie, że publikując sporne informacje o powodzie nie zachował pozwany staranności i rzetelności wymaganej od dziennikarza przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych, - naruszenie art. 5 kc przez uznanie, że skierowane przez powoda żądanie przeproszenia stanowi przysługujące mu prawa, mimo, że powód wielokrotnie w publikacjach, posługując się ostrą, obraźliwą retoryką naruszał dobra osobiste osób, ja i całych grup społecznych, jak również dobra pozwanego, -naruszenie art. 24 kc poprzez błędne przyjęcie, że opublikowanie informacji dotyczących życiorysu pozwanego stanowiło naruszenie jego dóbr osobistych. Powołując się na powyższe zarzuty pozwany wniósł o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Nadto wniósł o dopuszczenie dowodu z publikacji w tygodniku „ ”, gdzie opublikował bez zgody pozwanego jego zdjęcie, opatrzył tytułem , ” i umieścił fragmenty uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego wydanego w tej sprawie bez wskazania, że nie jest on prawomocny. Powód w odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy jakie zostały dokonane przez Sąd I instancji i uznając je za własne, czyni z nich podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięcia. Kontrola instancyjna zarzucanego apelacją naruszenia przepisów prawa materialnego może być dokonywana jedynie w kontekście prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych, w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu, stąd w pierwszej kolejności należy rozważyć zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych. Niezasadnie zarzuca skarżący naruszenie przepisu art. 233 § 1 kpc. 11 zdecydowanie szerszym gronie czytelnikow niz krag odbiorcow magazynu motoryzacyjnego, W ktorym pozwany opublikowal swoj artykul naruszajacy dobra osobiste powoda, byloby naruszeniem Wymogu odpowiedniej formy oswiadczenia. Adekwatnym bedzie przeproszenie powoda Wlasnie na stronach intemetowych miesiecznika ,, :". Apelacje od powyiszego wyroku Wniosl pozwany zaskariajac Wyrok W calosci i zarzucajac: naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez brak Wszechstrormego rozWaZenia zebranego materialu dowodowego, skutkujace blednym przyjeciem, Ze opublikowane informacje o powodzie sa nieprawdziwe i naruszaja jego dobra osobiste, naruszenie art. 12 prawa prasowego przez bledne przyjecie, Ze publikujac spome informacje o powodzie nie zachowal pozwany starannosci i rzetelnosci Wymaganej od dziennikarza przy zbieraniu i Wykorzystywaniu materialow prasowych, naruszenie art. 5 kc przez uznanie, Ze skierowane przez powoda Zadanie przeproszenia stanowi przyslugujace mu prawa, mimo, Ze powod Wielokrotnie W publikacjach, poslugujac sie ostra, obrailiwa retoryka naruszal dobra osobiste osob, ja i calych grup spolecznych, jak rowniei dobra pozwanego, naruszenie art. 24 kc poprzez bledne przyjecie, Ze opublikowanie informacji dotyczacych Zyciorysu pozwanego stanowilo naruszenie jego débr osobistych. Powolujac sie na powyisze zarzuty pozwany Wniosl o zmiane wyroku i oddalenie powodztwa W calosci oraz o zasadzenie zwrotu kosztow postepowania. Nadto Wniosl o dopuszczenie dowodu z publikacji W tygodniku ,,' ”, gdzie opublikowal bez zgody pozwanego jego zdjecie, opatrzyl tytulem ” _ ' ”i umiescil fragmenty uzasadnienia Wyroku Sadu Okregowego Wydanego W tej sprawie bez Wskazania, Ze nie jest on prawomocny. Powod W odpowiedzi na apelacje Wniosl o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz o zasadzenie zwrotu kosztow postepowania apelacyjnego. Sad Apelacyjny zwaiyl, co nastepuje. Sad Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne W zakresie okolicznosci istotnych dla rozstrzygniecia sprawy jakie zostaly dokonane przez Sad I instancji i uznajac je za Wlasne, czyni z nich podstawe faktyczna swojego rozstrzygniecia. Kontrola instancyjna zarzucanego apelacja naruszenia przepisow prawa materialnego moZe byé dokonywana jedynie W kontekscie prawidlowo poczynionych ustalen faktycznych, W niewadliwie przeprowadzonym postepowaniu, stad W pierwszej kolejnosci naleZy rozwazyé zarzuty dotyczace naruszenia przepisow proceduralnych. Niezasadnie zarzuca skariacy naruszenie przepisu art. 233 § 1 kpc. 11 zdecydowanie szerszym gronie czytelników niż krąg odbiorców magazynu motoryzacyjnego, W którym pozwany opublikował swój artykuł naruszający dobra osobiste powoda, byłoby naruszeniem vvymogu odpowiedniej formy oświadczenia. Adekwatnym będzie przeproszenie powoda właśnie na stronach intemetowych miesięcznika ,, 1". Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany zaskarżając Wyrok W całości i zarzucając: -naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, skutkujące błędnym przyjęciem, że opublikowane infonnacje o powodzie są nieprawdziwe i naruszają jego dobra osobiste, - naruszenie art. 12 prawa prasowego przez błędne przyjęcie, że publikując spome informacje o powodzie nie zachował pozwany staranności i rzetelności wymaganej od dziennikarza przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych, - naruszenie art. 5 kc przez uznanie, że skierowane przez powoda żądanie przeproszenia stanowi przysługujące mu prawa, mimo, że powód wielokrotnie W publikacjach, posługując się ostrą, obraźliwą retoryką naruszał dobra osobiste osób, ja i całych grup społecznych, jak również dobra pozwanego, -naruszenie art. 24 kc poprzez błędne przyjęcie, że opublikowanie informacji dotyczących życiorysu pozwanego stanowiło naruszenie jego dóbr osobistych. Powołując się na powyższe zarzuty pozwany wniósł o zmianę wyroku i oddalenie powództwa W całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Nadto wniósł o dopuszczenie dowodu z publikacji W tygodniku ,,` ”, gdzie opublikował bez zgody pozwanego jego zdjęcie, opatrzył tytułem " _ ` ”i umieścił fragmenty uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego vvydanego W tej sprawie bez Wskazania, że nie jest on prawomocny. Powód W odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważyl, co następuje. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne W zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy jakie zostały dokonane przez Sąd I instancji i uznając je za Własne, czyni z nich podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięcia. Kontrola instancyjna zarzucanego apelacją naruszenia przepisów prawa materialnego może być dokonywana jedynie W kontekście prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych, W niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu, stąd W pierwszej kolejności należy rozważyć zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych. Niezasadnie zarzuca skarżący naruszenie przepisu art. 233 § 1 kpc.
--- STRONA 12 ---
12 Wedle tego przepisu Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. W judykaturze zgodnie uznaje się, iż do naruszenia wskazanego przepisu mogłoby dojść tylko wówczas, gdyby skarżący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów. Tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona. Podkreślenia też wymaga teza, iż postawienie zarzutu obrazy wyżej wskazanego przepisu nie może polegać na zaprezentowaniu przez skarżącego stanu faktycznego przyjętego przez niego na podstawie własnej oceny dowodów; skarżący może tylko wykazywać, posługując się wyłącznie argumentami jurydycznymi, że Sąd rażąco naruszył ustanowione w wymienionym przepisie zasady oceny wiarygodności i mocy dowodów i że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Z kolei wszechstronne rozważenie zebranego materiału dowodowego, w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu, oznacza uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu oraz wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych środków dowodowych, a mających znaczenie dla ich mocy dowodowej i wiarygodności. Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że treść uzasadnienia apelacji stanowi w istocie polemikę z prawidłowo poczynionymi przez sąd meriti ustalenia faktycznymi będącymi podstawą wyroku. Skarżący zarzucając sądowi meriti dowolną ocenę dowodów nawet nie przywołuje żadnej argumentacji jurydycznej, która pozwalałaby na podważenie dokonanych przez ten sąd ustaleń faktycznych. Prawidłowo bowiem uznał Sąd Okręgowy, że pozwany w żaden sposób nie wykazał, aby publikowane przez niego informacje były prawdziwe. Nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów, które stanowiłyby potwierdzenie, że opisywana w piśmie „ z listopada 2000 roku historia rodziny B z A dotyczy rodziców powoda, czy też osób związanych z nim jakimikolwiek więzami pokrewieństwa. Poza przyznanymi przez powoda informacjami o jego dacie urodzenia i zawodzie złotnika, nie zostało więc wykazane przez pozwanego, aby wszystkie pozostałe opublikowane informacje były zgodne z prawdą. Wskazać też należy, że zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 kpc nie może być uzasadniany wadliwym przyjęciem, że doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda. 12 Wedle tego przepisu Sad ocenia Wiarygodnosé i moc doWodoW Wedlug Wlasnego przekonania, na podstawie Wszechstronnego rozwazenia zebranego materialu. W judykaturze Zgodnie uznaje sie, i2 do naruszenia wskazanego przepisu mogloby dojsé tylko Wowczas, gdyby skariacy Wykazal uchybienie podstawowym regulom sluiacym ocenie Wiarygodnosci i mocy poszczegolnych doWodoW, tj. regulom logicznego myslenia, zasadzie doswiadczenia 2ycioWego i Wlasciwego kojarzenia faktow. Tylko W przypadku, gdy brak jest logiki W Wiazaniu Wnioskow z zebranymi dowodami lub gdy Wnioskowanie sadu Wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doswiadczenia Zyciowego, nie uwzglednia jednoznacznych praktycznych zwiazkow przyczynowoskutkowych, to przeprowadzona przez sad ocena dowodow moZe byé skutecznie podwaiona. Podkreslenia teZ Wymaga teza, iZ postawienie zarzutu obrazy Wyiej wskazanego przepisu nie moZe polegaé na zaprezentowaniu przez skariacego stanu faktycznego przyjetego przez niego na podstawie Wlasnej oceny dowodow; skariacy moZe tylko Wykazywaé, poslugujac sie wylacznie argumentami jurydycznymi, Ze Sad raiaco naruszyl ustanowione W wymienionym przepisie zasady oceny Wiarygodnosci i mocy doWodoW i Ze naruszenie to mialo Wplyw na wynik sprawy. Z kolei Wszechstronne rozwazenie zebranego materialu dowodowego, W rozumieniu wskazanego wyZej przepisu, oznacza uwzglednienie Wszystkich dowodow przeprowadzonych W postepowaniu oraz Wszystkich okolicznosci towarzyszacych przeprowadzaniu poszczegolnych srodkow dowodowych, a majacych znaczenie dla ich mocy dowodowej i Wiarygodnosci. Majac na Wzgledzie powyisze stwierdzié nalezy, Ze tresé uzasadnienia apelacji stanowi W istocie polemike z prawidlowo poczynionymi przez sad meriti ustalenia faktycznymi bedacymi podstawa wyroku. SkarZacy zarzucajac sadowi meriti dowolna ocene doWodoW nawet nie przywoluje Zadnej argumentacji jurydycznej, ktora pozwalalaby na podWaZenie dokonanych przez ten sad ustalen faktycznych. Prawidlowo bowiem uznal Sad Okregowy, 2e pozwany W Zaden sposob nie Wykazal, aby publikowane przez niego informacje byly prawdziwe. Nie przedstawil W toku postepowania iadnych dowodow, ktore stanowilyby potwierdzenie, ie opisywana W pismie ,, 7’ z listopada 2000 roku historia rodziny B z A dotyczy rodzicow powoda, czy tei osob zwiazanych z nim jakimikolwiek wiezami pokrewienstwa. Poza przyznanymi przez powoda informacjami o jego dacie urodzenia i zawodzie zlotnika, nie zostalo Wiec Wykazane przez pozwanego, aby Wszystkie pozostale opublikowane informacje byly zgodne z prawda. Wskazaé teZ nalezy, Ze zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 kpc nie mo2e byé uzasadniany Wadliwym przyjeciem, ie doszlo do naruszenia dobr osobistych powoda. 12 Wedle tego przepisu Sąd ocenia Wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie Wszechstrormego rozważenia zebranego materiału. W judykaturze zgodnie uznaje się, iż do naruszenia wskazanego przepisu mogłoby dojść tylko Wówczas, gdyby skarżący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów. Tylko W przypadku, gdy brak jest logiki W wiązaniu Wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona. Podkreślenia też wymaga teza, iż postawienie zarzutu obrazy wyżej wskazanego przepisu nie może polegać na zaprezentowaniu przez skarżącego stanu faktycznego przyjętego przez niego na podstawie własnej oceny dowodów; skarżący może tylko wykazywać, posługując się vvyłącznie argumentami jurydycznymi, że Sąd rażąco naruszył ustanowione W wymienionym przepisie zasady oceny wiarygodności i mocy dowodów i że naruszenie to miało Wpływ na wynik sprawy. Z kolei wszechstronne rozważenie zebranego materiału dowodowego, W rozumieniu wskazanego wyżej przepisu, oznacza uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych W postępowaniu oraz wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych środków dowodowych, a mających znaczenie dla ich mocy dowodowej i wiarygodności. Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że treść uzasadnienia apelacji stanowi W istocie polemikę z prawidłowo poczynionymi przez sąd meriti ustalenia faktycznymi będącymi podstawą wyroku. Skarżący zarzucając sądowi meriti dowolną ocenę dowodów nawet nie przywołuje żadnej argumentacji jurydycznej, która pozwalałaby na podważenie dokonanych przez ten sąd ustaleń faktycznych. Prawidłowo bowiem uznał Sąd Okręgowy, że pozwany W żaden sposób nie wykazał, aby publikowane przez niego informacje były prawdziwe. Nie przedstawił W toku postępowania żadnych dowodów, które stanowiłyby potwierdzenie, że opisywana W piśmie ,, ."` z listopada 2000 roku historia rodziny B z A dotyczy rodziców powoda, czy też osób związanych z nim jakimikolwiek więzami pokrewieństwa. Poza przyznanymi przez powoda informacjami o jego dacie urodzenia i zawodzie złotnika, nie zostało Więc wykazane przez pozwanego, aby Wszystkie pozostałe opublikowane informacje były zgodne z prawdą. Wskazać też należy, że zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 kpc nie może być uzasadniany wadliwym przyjęciem, że doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda.
--- STRONA 13 ---
13 Wskazany przepis odnosi się bowiem wyłącznie do oceny przeprowadzonych w sprawie dowodów, nie zaś do oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego. Ocena czy zachowanie pozwanego stanowiło naruszenie dóbr osobistych powoda stanowi zatem ocenę prawną i jako taka może być kwestionowana jedynie poprzez zarzut wadliwego zastosowania przepisu art. 24 kc. Nietrafnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 24 kc przez błędne przyjęcie, że opublikowane informacje dotyczące życiorysu powoda naruszają jego dobra osobiste. Wskazać należy, że nie każde opublikowanie informacji niezgodnych z prawdą uzasadnia żądanie ochrony na podstawie art. 23 i 24 kc, podobnie jak w pewnych wypadkach upublicznienie informacji prawdziwych może naruszać dobra osobiste osoby. W orzecznictwie i doktrynie prawa cywilnego za ugruntowany można uznać pogląd, iż z naruszeniem dobra osobistego mamy dopiero wtedy do czynienia, gdy doznaje ono uszczerbku w wyniku zachowania naruszającego to dobro, nie tylko w odczuciu samego uprawnionego do ochrony tych dóbr, ale tylko wtedy jeżeli o takim naruszeniu można mówić w sensie obiektywnym. Prawdą jest, że osoba podejmująca działalność publiczną powinna być świadoma, że jej życie (w tym fakty z życiorysu), czyny oraz poglądy będą poddawane ocenie i weryfikacji, ponieważ społeczeństwo ma prawo do pełnej informacji o wszystkich przejawach życia publicznego. Nie może to jednak prowadzić do publikowania informacji nieprawdziwych, naruszających jej dobra osobiste. Faktem jest, że przypisanie danej osobie nieprawdziwego imienia i nazwiska, narodowości, wyznania, czy prowadzenia określonego rodzaju działalności gospodarczej samo w sobie zazwyczaj nie prowadzi do naruszenia jej dóbr osobistych. W sytuacji jednak, gdy osoba udziela się w życiu publicznym, prowadząc działalność polityczną, stojąc na czele partii politycznej, gdy swój wizerunek buduje m.in. na faktach biograficznych odnoszących się do jej życia, gdy w swojej działalności publicznej wyraźnie akcentuje przywiązanie do określonych wartości, eksponuje swoją narodowość czy wyznanie, podanie nieprawdziwych informacji o jej życiorysie może narazić ją na utratę zaufania nie tylko wśród jej zwolenników, na utratę zaufania potrzebnego do prowadzenia działalności politycznej, czy piastowania funkcji w strukturach partii, do której należy, lecz również na utratę wiarygodności na forum publicznym. Upublicznienie życiorysu powoda, który zawiera informacje całkowicie odmiennie od ujawnianych dotychczas przez powoda zawiera bowiem sugestię, że powód w swojej działalności publicznej posługuje się nieprawdą, co w obiektywnym odczuciu stanowi o nagannie moralnym postępowaniu. Wskazać też należy, że w środowiskach odwołujących się do wartości katolickich prowadzenie przez osobę, nawet w ramach dozwolonych prawem, działalności gospodarczej w postaci sexshopów czy wydawnictw pism pornograficznych, może być w kategoriach obiektywnych postrzegane jako 13 Wskazany przepis odnosi sie bowiem Wylacznie do oceny przeprowadzonych W sprawie dowodow, nie zas do oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego. Ocena czy zachowanie pozwanego stanowilo naruszenie dobr osobistych powoda stanowi zatem ocene prawna ijako taka moZe byé kwestionowana jedynie poprzez zarzut Wadliwego zastosowania przepisu art. 24 kc. Nietrafnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 24 kc przez bledne przyjecie, Ze opublikowane informacje dotyczace Zyciorysu powoda namszaja jego dobra osobiste. Wskazaé naleZy, Ze nie kazde opublikowanie informacji niezgodnych z prawda uzasadnia Zadanie ochrony na podstawie art. 23 i 24 kc, podobnie jak W pewnych Wypadkach upublicznienie informacji prawdziwych moze naruszaé dobra osobiste osoby. W orzecznictwie i doktrynie prawa cywilnego za ugmntowany moZna uznaé poglad, i2 z naruszeniem dobra osobistego mamy dopiero Wtedy do czynienia, gdy doznaje ono uszczerbku W Wyniku zachowania naruszajacego to dobro, nie tylko W odczuciu samego uprawnionego do ochrony tych dobr, ale tylko Wtedy jezeli o takim naruszeniu moZna mowié W sensie obiektywnym. Prawda jest, Ze osoba podejmujaca dzialalnosé publiczna powinna byé swiadoma, Ze jej iycie (W tym fakty z iyciorysu), czyny oraz poglady beda poddawane ocenie i Weryfikacji, poniewaz spoleczenstwo ma prawo do pelnej informacji o Wszystkich przejawach Zycia publicznego. Nie moie to jednak prowadzié do publikowania informacji nieprawdziwych, naruszajacych jej dobra osobiste. Faktem jest, Ze przypisanie danej osobie nieprawdziwego imienia i nazwiska, narodowosci, Wyznania, czy prowadzenia okreslonego rodzaju dzialalnosci gospodarczej samo W sobie zazwyczaj nie prowadzi do naruszenia jej dobr osobistych. W sytuacji jednak, gdy osoba udziela sie W Zyciu publicznym, prowadzac dzialalnosé polityczna, stojac na czele partii politycznej, gdy swéj Wizerunek buduje m.in. na faktach biograficznych odnoszacych sie do jej Zycia, gdy W swojej dzialalnosci publicznej Wyrainie akcentuje przywiazanie do okreslonych Wartosci, eksponuje swoja narodowosé czy wyznanie, podanie nieprawdziwych informacji o jej iyciorysie moZe narazié ja na utrate zaufania nie tylko Wsrod jej zwolennikow, na utrate zaufania potrzebnego do prowadzenia dzialalnosci politycznej, czy piastowania funkcji W strukturach partii, do ktorej naleZy, lecz réwniei na utrate Wiarygodnosci na forum publicznym. Upublicznienie Zyciorysu powoda, ktory zawiera informacje calkowicie odmiennie od ujawnianych dotychczas przez powoda zawiera bowiem sugestie, Ze powod W swojej dzialalnosci publicznej posluguje sie nieprawda, co W obiektywnym odczuciu stanowi o nagarmie moralnym postepowaniu. Wskazaé teZ naleZy, Ze W srodowiskach odwolujacych sie do Wartosci katolickich prowadzenie przez osobe, nawet W ramach dozwolonych prawem, dzialalnosci gospodarczej W postaci sexshopow czy Wydawnictw pism pomograficznych, moZe byé W kategoriach obiektywnych postrzegane jako 13 Wskazany przepis odnosi się bowiem wyłącznie do oceny przeprowadzonych W sprawie dowodów, nie zaś do oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego. Ocena czy zachowanie pozwanego stanowiło naruszenie dóbr osobistych powoda stanowi zatem ocenę prawną ijako taka może być kwestionowana jedynie poprzez zarzut wadliwego zastosowania przepisu art. 24 kc. Nietrafnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 24 kc przez błędne przyjęcie, że opublikowane informacje dotyczące życiorysu powoda naruszają jego dobra osobiste. Wskazać należy, że nie każde opublikowanie informacji niezgodnych z prawdą uzasadnia żądanie ochrony na podstawie art. 23 i 24 kc, podobnie jak W pewnych wypadkach upublicznienie informacji prawdziwych może naruszać dobra osobiste osoby. W orzecznictwie i doktrynie prawa cywilnego za ugruntowany można uznać pogląd, iż z naruszeniem dobra osobistego mamy dopiero wtedy do czynienia, gdy doznaje ono uszczerbku W wyniku zachowania naruszającego to dobro, nie tylko W odczuciu samego uprawnionego do ochrony tych dóbr, ale tylko wtedy jeżeli o takim naruszeniu można mówić W sensie obiektyvvnym. Prawdą jest, że osoba podejmująca działalność publiczną powinna być świadoma, że jej życie (W tym fakty z życiorysu), czyny oraz poglądy będą poddawane ocenie i weryfikacji, ponieważ społeczeństwo ma prawo do pełnej informacji o Wszystkich przejawach życia publicznego. Nie może to jednak prowadzić do publikowania informacji nieprawdziwych, naruszających jej dobra osobiste. Faktem jest, że przypisanie danej osobie nieprawdziwego imienia i nazwiska, narodowości, wyznania, czy prowadzenia określonego rodzaju działalności gospodarczej samo W sobie zazwyczaj nie prowadzi do naruszenia jej dóbr osobistych. W sytuacji jednak, gdy osoba udziela się W życiu publicznym, prowadząc działalność polityczną, stojąc na czele partii politycznej, gdy swój Wizerunek buduje m.in. na faktach biograficznych odnoszących się do jej życia, gdy W swojej działalności publicznej wyraźnie akcentuje przywiązanie do określonych wartości, eksponuje swoją narodowość czy Wyznanie, podanie nieprawdziwych informacji o jej życiorysie może narazić ją na utratę zaufania nie tylko Wśród jej zwolenników, na utratę zaufania potrzebnego do prowadzenia działalności politycznej, czy piastowania funkcji W strukturach partii, do której należy, lecz również na utratę wiarygodności na forum publicznym. Upublicznienie życiorysu powoda, który zawiera informacje całkowicie odmiennie od ujawnianych dotychczas przez powoda zawiera bowiem sugestię, że powód W swojej działalności publicznej posługuje się nieprawdą, co W obiektywnym odczuciu stanowi o nagarmie moralnym postępowaniu. Wskazać też należy, że W środowiskach odwołujących się do wartości katolickich prowadzenie przez osobę, nawet W ramach dozwolonych prawem, działalności gospodarczej W postaci sexshopów czy wydawnictw pism pornograficznych, może być W kategoriach obiektywnych postrzegane jako
--- STRONA 14 ---
14 zachowanie nieakceptowane społecznie, naruszające normy etyczne i moralne, a przez to stanowić o ujemnej ocenie takiej osoby, co prowadzi do przyjęcia naruszenia jej dobra osobistego. W świetle powyższych rozważań, zdaniem Sądu Apelacyjnego, sąd meriti prawidłowo uznał, że inkryminowana publikacja naruszyła dobra osobiste powoda w postaci jego dobrego imienia, a więc tzw. czci zewnętrznej rozumianej jako opinia, którą inni ludzie mają o wartości danego człowieka oraz godności, która jest tym dobrem osobistym człowieka, które odzwierciedla wewnętrzne poczucie własnej wartości i ważności jako indywidualnej osoby. Wskazać należy, że ustalenie, iż doszło do naruszenia określonego dobra osobistego jest podstawową przesłanką warunkującą możność rozważania kwestii odpowiedzialności sprawcy w świetle art. 24 kc. Istotne w tym zakresie jest, czy naruszenie to w danych okolicznościach zasługuje na usprawiedliwienie, przy czym znaczenie przesądzające ma przesłanka braku bezprawności. Przepis art. 24 § 1 kc stwarza domniemanie działania sprawcy naruszenia dobra osobistego w sposób bezprawny. Oznacza to, że w okolicznościach niniejszej sprawy na pozwanym ciążył obowiązek wykazania braku bezprawności. W orzecznictwie wskazuje się, że działanie nie jest bezprawne, chociażby zagrażało dobru osobistemu lub nawet je naruszało, przede wszystkim wówczas, gdy jest oparte na obowiązującym przepisie prawa albo stanowi wykonywanie prawa podmiotowego (tak m.in.: SN w wyroku z dnia 24 stycznia 2000 r. III CKN 553/98 LEX nr 52737). W toku postępowania pozwany nie wykazał żadnej okoliczności wyłączającej jego bezprawność. Podkreślenia wymaga, że koniecznym elementem wyłączenia bezprawności działania naruszającego dobra osobiste jest prawdziwość twierdzeń co do faktów. Jego bezprawności nie uchyla dochowanie należytej staranność i rzetelność w sprawdzaniu i wykorzystaniu danych, na których zarzut się opiera. Dochowanie lub niedochowanie należytej staranności, czy przeświadczenie sprawcy o prawdziwości zarzutu może mieć znaczenie jedynie przy ocenie winy, a więc w odniesieniu do odpowiedzialności majątkowej za naruszenie dóbr osobistych, jest natomiast obojętne z punktu widzenia bezprawności jako czynnika o charakterze obiektywnym. Nie jest również wystarczające dla wyłączenia bezprawności nieprawdziwej wypowiedzi naruszającej cudze dobra osobiste przekonanie naruszającego, że korzystając z zagwarantowanej konstytucyjnie wolności wypowiedzi działa w obronie społecznie uzasadnionego interesu (tak m.in. SN w wyroku z dnia 10 września 2009 r. V CSK 64/09 LEX nr 585910). Na obecnym etapie postępowania powód nie dochodzi zaś odpowiedzialności majątkowej za naruszenie jego dóbr osobistych. Co więcej, o czym była mowa wyżej, pozwany nie wykazał, że opublikowane przez niego informacje dotyczące życiorysu powoda odpowiadają prawdzie. 14 zachowanie nieakceptowane spolecznie, naruszajace normy etyczne i moralne, a przez to stanowié o ujemnej ocenie takiej osoby, co prowadzi do przyjecia naruszenia jej dobra osobistego. W swietle powyzszych rozwazafi, zdaniem Sadu Apelacyjnego, sad meriti praWidloWo uznal, Ze inkryminowana publikacja naruszyla dobra osobiste powoda W postaci jego dobrego imienia, a Wiec tzw. czci zewnetrznej rozumianej jako opinia, ktora 111111 ludzie maja o Wartosci danego czlowieka oraz godnosci, ktora jest tym dobrem osobistym czlowieka, ktore odzwierciedla Wewnetrzne poczucie Wlasnej Wartosci i Wainosci jako indywidualnej osoby. Wskazaé naleiy, Ze ustalenie, iZ doszlo do naruszenia okreslonego dobra osobistego jest podstawowa przeslanka Warunkujaca moinosé rozwaiania kwestii odpowiedzialnosci sprawcy W swietle art. 24 kc. Istotne W tym zakresie jest, czy naruszenie to W danych okolicznosciach zasluguje na usprawiedliwienie, przy czym znaczenie przesadzaj ace ma przeslanka braku bezprawnosci. Przepis art. 24 § 1 kc stwarza domniemanie dzialania sprawcy naruszenia dobra osobistego W sposob bezprawny. Oznacza to, Ze W okolicznosciach niniejszej sprawy na pozwanym ciazyl obowiazek Wykazania braku bezprawnosci. W orzecznictwie Wskazuje sie, ie dzialanie nie jest bezprawne, chociazby zagrazalo dobru osobistemu lub nawet je naruszalo, przede Wszystkim Wowczas, gdy jest oparte na obowiazujacym przepisie prawa albo stanowi Wykonywanie prawa podmiotowego (tak m.in.: SN W wyroku z dnia 24 stycznia 2000 r. III CKN 553/98 LEX nr 52737). W toku postepowania pozwany nie Wykazal Zadnej okolicznosci Wylaczajacej jego bezprawnosé. Podkreslenia Wymaga, Ze koniecznym elementem Wylaczenia bezprawnosci dzialania naruszajacego dobra osobiste jest prawdziwosé twierdzen co do faktow. Jego bezprawnosci nie uchyla dochowanie naleZytej starannosé i rzetelnosé W sprawdzaniu i Wykorzystaniu danych, na ktorych zarzut sic; opiera. Dochowanie lub niedochowanie naleiytej starannosci, czy przeswiadczenie sprawcy o prawdziwosci zarzutu moze mieé znaczenie jedynie przy ocenie Winy, a Wiec W odniesieniu do odpowiedzialnosci majatkowej za naruszenie dobr osobistych, jest natomiast obojetne z punktu Widzenia bezprawnosci jako czynnika o charakterze obiektywnym. Nie jest rowniez Wystarczajace dla Wylaczenia bezprawnosci nieprawdziwej Wypowiedzi naruszajacej cudze dobra osobiste przekonanie naruszajacego, 2e korzystajac z zagwarantowanej konstytucyjnie Wolnosci Wypowiedzi dziala W obronie spolecznie uzasadnionego interesu (tak m.in. SN W wyroku z dnia 10 Wrzesnia 2009 r. V CSK 64/09 LEX nr 585910). Na obecnym etapie postepowania powod nie dochodzi zas odpowiedzialnosci majatkowej za naruszenie jego dobr osobistych. Co wiecej, o czym byla mowa WyZej, pozwany nie Wykazal, Ze opublikowane przez niego informacje dotyczace Zyciorysu powoda odpowiadaja prawdzie. 14 zachowanie nieakceptowane społecznie, naruszające normy etyczne i moralne, a przez to stanowić o ujemnej ocenie takiej osoby, co prowadzi do przyjęcia naruszenia jej dobra osobistego. W świetle powyższych rozważań, zdaniem Sądu Apelacyjnego, sąd meriti prawidłowo uznał, że inkryminowana publikacja naruszyła dobra osobiste powoda W postaci jego dobrego imienia, a więc tzw. czci zewnętrznej rozumianej jako opinia, którą imii ludzie mają o Wartości danego człowieka oraz godności, która jest tym dobrem osobistym człowieka, które odzwierciedla Wewnętrzne poczucie własnej wartości i ważności jako indywidualnej osoby. Wskazać należy, że ustalenie, iż doszło do naruszenia określonego dobra osobistego jest podstawową przesłanką warunkującą możność rozważania kwestii odpowiedzialności sprawcy W świetle art. 24 kc. Istotne W tym zakresie jest, czy naruszenie to W danych okolicznościach zasługuje na usprawiedliwienie, przy czym znaczenie przesądzaj ące ma przesłanką braku bezprawności. Przepis art. 24 § 1 kc stwarza domniemanie działania sprawcy naruszenia dobra osobistego W sposób bezprawny. Oznacza to, że W okolicznościach niniejszej sprawy na pozwanym ciążył obowiązek wykazania braku bezprawności. W orzecznictwie wskazuje się, że działanie nie jest bezprawne, chociażby zagrażało dobru osobistemu lub nawet je naruszało, przede wszystkim wówczas, gdy jest oparte na obowiązującym przepisie prawa albo stanowi wykonywanie prawa podmiotowego (tak m.in.: SN W wyroku z dnia 24 stycznia 2000 r. III CKN 553/98 LEX nr 52737). W toku postępowania pozwany nie wykazał żadnej okoliczności wyłączającej jego bezprawność. Podkreślenia Wymaga, że koniecznym elementem vvyłączenia bezprawności działania naruszającego dobra osobiste jest prawdziwość twierdzeń co do faktów. Jego bezprawności nie uchyla dochowanie należytej staranność i rzetelność W sprawdzaniu i wykorzystaniu danych, na których zarzut się opiera. Dochowanie lub niedochowanie należytej staranności, czy przeświadczenie sprawcy o prawdziwości zarzutu może mieć znaczenie jedynie przy ocenie winy, a więc W odniesieniu do odpowiedzialności majątkowej za naruszenie dóbr osobistych, jest natomiast obojętne z punktu widzenia bezprawności jako czynnika o charakterze obiektywnym. Nie jest również wystarczające dla wyłączenia bezprawności nieprawdziwej Wypowiedzi naruszającej cudze dobra osobiste przekonanie naruszającego, że korzystając z zagwarantowanej konstytucyjnie Wolności Wypowiedzi działa W obronie społecznie uzasadnionego interesu (tak m.in. SN W wyroku z dnia 10 września 2009 r. V CSK 64/09 LEX nr 585910). Na obecnym etapie postępowania powód nie dochodzi zaś odpowiedzialności majątkowej za naruszenie jego dóbr osobistych. Co Więcej, o czym była mowa wyżej, pozwany nie wykazał, że opublikowane przez niego informacje dotyczące życiorysu powoda odpowiadają prawdzie.
--- STRONA 15 ---
15 Niesłusznie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 12 ustawy prawo prasowe. Zgodnie z przepisem art. 12 ustęp 1 pkt 1 prawa prasowego dziennikarz jest obowiązany zachować szczególną staranność i rzetelność przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów prasowych, a zwłaszcza sprawdzić zgodność z prawdą uzyskanych wiadomości lub podać ich źródło. W orzecznictwie przyjmuje się, że przy zbieraniu materiałów obowiązek ten obejmuje opieranie się na źródłach, których obiektywizm lub wiarygodność nie budzą wątpliwości, (a jako takie źródła wymienia się przykładowo osoby publicznego zaufania, urzędników administracji rządowej lub samorządowej, rzeczników prasowych), sprawdzanie prawdziwości uzyskanych wiadomości przez uwzględnienie wszystkich dostępnych źródeł i skonfrontowanie ich z innymi znanymi faktami, a także umożliwienie osobie zainteresowanej ustosunkowania się do uzyskanych informacji. Obowiązek zachowania przez dziennikarza szczególnej staranności przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów oznacza zatem kwalifikowaną staranność i rzetelność, a przez zachowanie szczególnej staranności rozumie się konieczność sprawdzania zgodności z prawdą uzyskanych wiadomości, co zdaje się mieścić w zwykłych obowiązkach dziennikarskich. Nie wyłącza także bezprawności sam fakt powoływania w danym materiale prasowym cudzych wypowiedzi, nawet ze wskazaniem ich źródła. Taka konstrukcja publikacji nie zwalnia bowiem dziennikarza z dołożenia szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiału prasowego. Dla prawidłowego uznania zachowania pozwanego za bezprawne nie ma zatem znaczenia, że wskazał w inkryminowanej publikacji, że zamieścił nazwiska z , r ” bez względu na jego stosunek do prawdziwości przedstawionych charakterystyk. Trudno zaś uznać, aby pozwany spełnił wymóg wskazania źródła informacji, skoro w publikacji przyznał, że publikowane informacje uzyskał od anonimowego czytelnika, co z oczywistych względów nie pozwala na weryfikację źródła jako obiektywnego i wiarygodnego. Pozwany nie wykazał też w żaden sposób, aby informacje te w rzeczywistości były oparte na dokumentach urzędowych, publikacjach naukowych czy bezpośrednich dowodach osobowych, żadnych z nich bowiem nawet konkretnie nie wskazał. Również powoływana przez pozwanego okoliczność drukowania wskazanej "Listy” w publikacjach powoda nie zmienia tej oceny bowiem nie zawierała ona informacji o życiu powoda, które znalazły się w inkryminowanym tekście. Powyższe wskazuje, że powołane przez pozwanego w apelacji okoliczność w żaden sposób nie zwalniały go z dochowania szczególnej staranności przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów, które zawarł w inkryminowanej publikacji. Wbrew twierdzeniom pozwanego nie tylko podał on fakty nieprawdziwe, lecz również nie wykazał, że zastosował się do obowiązku wynikającego z treści przepisu art. 12 ustęp 1 pkt 1 ustawy prawo prasowe. 15 Nieslusznie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 12 ustawy prawo prasowe. Zgodnie z przepisem art. 12 ustep 1 pkt 1 prawa prasowego dziennikarz jest obowiazany zachowaé szczegolna staramosé i rzetelnosé przy zbieraniu i Wykorzystaniu materialow prasowych, a zwlaszcza sprawdzié zgodnosé z prawda uzyskanych Wiadomosci lub podaé ich Zrodlo. W orzecznictwie przyjmuje sie, Ze przy zbieraniu materialow obowiazek ten obejmuje opieranie sie na irodlach, ktorych obiektywizm lub Wiarygodnosé nie budza Watpliwosci, (a jako takie irodla Wymienia sie przykladowo osoby publicznego zaufania, urzednikow administracji rzadowej lub samorzadowej, rzecznikow prasowych), sprawdzanie prawdziwosci uzyskanych Wiadomosci przez uwzglednienie Wszystkich dostepnych Zrodel i skonfrontowanie ich z im1ymi znanymi faktami, a takze umozliwienie osobie zainteresowanej ustosunkowania sie do uzyskanych informacji. Obowiazek zachowania przez dziennikarza szczegolnej staramosci przy zbieraniu i Wykorzystaniu materialow oznacza zatem kwalifikowana starannosé i rzetelnosé, a przez zachowanie szczegolnej starannosci rozumie sie koniecznosé sprawdzania zgodnosci z prawda uzyskanych Wiadomosci, co zdaje sie miescié W zwyklych obowiazkach dziennikarskich. Nie Wylacza takze bezprawnosci sam fakt powolywania W danym materiale prasovvym cudzych Wypowiedzi, nawet ze Wskazaniem ich irodla. Taka konstrukcja publikacji nie zwalnia bowiem dziennikarza z doloZenia szczegolnej staramosci i rzetelnosci przy zbieraniu i wykorzystywaniu materialu prasowego. Dla prawidlowego uznania zachowania pozwanego za bezprawne nie ma zatem znaczenia, Ze Wskazal W inkryminowanej publikacji, Ze zamiescil nazwiska z , "’ bez Wzgledu na jego stosunek do prawdziwosci przedstawionych charakterystyk. Trudno zas uznaé, aby pozwany spelnil Wymog Wskazania irodla informacji, skoro W publikacji przyznal, Ze publikowane informacje uzyskal od anonimowego czytelnika, co z oczywistych Wzgledow nie pozwala na Weryfikacje Zrodla jako obiektywnego i Wiarygodnego. Pozwany nie Wykazal tez W Zaden sposob, aby informacje te W rzeczywistosci byly oparte na dokumentach urzedowych, publikacjach naukowych czy bezposrednich dowodach osobowych, Zadnych z nich bowiem nawet konkretnie nie Wskazal. RoWnieZ powolywana przez pozwanego okolicznosé drukowania Wskazanej ”Listy” W publikacjach powoda nie zmienia tej oceny bowiem nie zawierala ona informacji o Zyciu powoda, ktore znalazly sie W inkryminowanym tekscie. PoWyZsze Wskazuje, Ze powolane przez pozwanego W apelacji okolicznosé W Zaden sposob nie zwalnialy go z dochowania szczegolnej starannosci przy zbieraniu i Wykorzystaniu materialow, ktore zawarl W inkiyminowanej publikacji. Wbrew twierdzeniom pozwanego nie tylko podal on fakty nieprawdziwe, lecz rowniez nie Wykazal, Ze zastosowal sie do obowiazku Wynikajacego z tresci przepisu art. 12 ustep 1 pkt 1 ustawy prawo prasowe. 15 Niesłusznie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 12 ustawy prawo prasowe. Zgodnie z przepisem art. 12 ustęp 1 pkt 1 prawa prasowego dziennikarz jest obowiązany zachować szczególną staramiość i rzetelność przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów prasowych, a zwłaszcza sprawdzić zgodność z prawdą uzyskanych Wiadomości lub podać ich źródło. W orzecznictwie przyjmuje się, że przy zbieraniu materiałów obowiązek ten obejmuje opieranie się na źródłach, których obiektywizm lub Wiarygodność nie budzą Wątpliwości, (a jako takie źródła wymienia się przykładowo osoby publicznego zaufania, urzędników administracji rządowej lub samorządowej, rzeczników prasowych), sprawdzanie prawdziwości uzyskanych Wiadomości przez uwzględnienie Wszystkich dostępnych źródeł i skonfrontowanie ich z imiymi znanymi faktami, a także umożliwienie osobie zainteresowanej ustosunkowania się do uzyskanych informacji. Obowiązek zachowania przez dziennikarza szczególnej staramiości przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów oznacza zatem kwalifikowaną staranność i rzetelność, a przez zachowanie szczególnej staranności rozumie się konieczność sprawdzania zgodności z prawdą uzyskanych Wiadomości, co zdaje się mieścić W zwykłych obowiązkach dziennikarskich. Nie wyłącza także bezprawności sam fakt powoływania W danym materiale prasowym cudzych wypowiedzi, nawet ze wskazaniem ich źródła. Taka konstrukcja publikacji nie zwalnia bowiem dziennikarza z dołożenia szczególnej staramiości i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiału prasowego. Dla prawidłowego uznania zachowania pozwanego za bezprawne nie ma zatem znaczenia, że wskazał W inkryminowanej publikacji, że zamieścił nazwiska z , '” bez względu na jego stosunek do prawdziwości przedstawionych charakterystyk. Trudno zaś uznać, aby pozwany spełnił vvymóg Wskazania źródła informacji, skoro W publikacji przyznał, że publikowane informacje uzyskał od anonimowego czytelnika, co z oczywistych względów nie pozwala na Weryfikację źródła jako obiektywnego i Wiarygodnego. Pozwany nie wykazał też W żaden sposób, aby informacje te W rzeczywistości były oparte na dokumentach urzędowych, publikacjach naukowych czy bezpośrednich dowodach osobowych, żadnych z nich bowiem nawet konkretnie nie wskazał. Również powoływana przez pozwanego okoliczność drukowania wskazanej ”Listy” W publikacjach powoda nie zmienia tej oceny bowiem nie zawierała ona informacji o życiu powoda, które znalazły się W inkryminowanym tekście. Powyższe wskazuje, że powołane przez pozwanego W apelacji okoliczność W żaden sposób nie zwalniały go z dochowania szczególnej staramiości przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów, które zawarł W inkryminowanej publikacji. Wbrew twierdzeniom pozwanego nie tylko podał on fakty nieprawdziwe, lecz również nie wykazał, że zastosował się do obowiązku wynikającego z treści przepisu art. 12 ustęp 1 pkt 1 ustawy prawo prasowe.
--- STRONA 16 ---
16 Niezasadnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 5 kc. W judykaturze wskazuje się, że konstrukcja nadużycia prawa podmiotowego ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana tylko po wykazaniu szczególnych okoliczności. Istnieje bowiem domniemanie, że osoba uprawniona korzysta z prawa podmiotowego w sposób legalny, zasługujący na ochronę prawną. Gdy dochodzi do naruszenia dóbr osobistych nie sposób w dochodzeniu ich ochrony co do zasady dopatrzeć się działania w granicach nadużycia prawa. W judykaturze wskazuje się, że sam fakt wzajemności naruszeń dóbr osobistych nie wyłącza przysługującego z mocy art. 24 kc roszczenia o zaniechanie ich naruszenia, może co najwyżej prowadzić do określonego ograniczenia sankcji. Wskazany przepis, jak i przepis art. 23 kc nie dają bowiem podstaw do takiego wyłączenia ochrony. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika też, aby dopuszczenie przez pozwanego do publikacji inkryminowanego tekstu było bezpośrednią reakcją na konkretne, wcześniejsze zachowanie się powoda ingerujące w jego sferę dóbr osobistych. Okoliczności takiej pozwany bowiem nie wykazał. Stwierdzić zatem należy, że ewentualne takie zachowanie otwiera z kolei naruszycielowi drogę do ochrony jego dóbr osobistych, co nie było przedmiotem niniejszego sporu. Stosownie do treści przepisu art. 24 § 1 kc w razie dokonanego naruszenia ten czyje dobro osobiste zostało zagrożone cudzym działaniem może żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. W ocenie Sądu Apelacyjnego forma w jakiej Sąd Okręgowy nakazał pozwanemu przeproszenie powoda jest w pełni adekwatna do sposobu i rozmiaru dokonanego naruszenia dóbr osobistych o powoda. Pozwany w apelacji nie podniósł zresztą żadnych zarzutów, co do formy nakazanych przeprosin. W świetle powyższego, w ocenie Sądu Apelacyjnego, zaskarżony apelacją wyrok odpowiada prawu. Z tych względów Sąd Apelacyjny na mocy przepisu art. 385 kpc oddalił apelację pozwanego jako niezasadną. 16 Niezasadnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 5 kc. W judykaturze Wskazuje sie, Ze konstrukcja naduZycia prawa podmiotowego ma charakter Wyjatkowy i moze byé zastosowana tylko po vvykazaniu szczegolnych okolicznosci. Istnieje bowiem domniemanie, Ze osoba uprawniona korzysta z prawa podmiotowego W sposob legalny, zaslugujacy na ochrone prawna. Gdy dochodzi do naruszenia dobr osobistych nie sposob W dochodzeniu ich ochrony co do zasady dopatrzeé sie dzialania W granicach naduzycia prawa. W judykaturze Wskazuje sie, Ze sam fakt Wzajemnosci namszen dobr osobistych nie Wylacza przyslugujacego z mocy art. 24 kc roszczenia o zaniechanie ich naruszenia, moZe co najWyZej prowadzié do okreslonego ograniczenia sankcji. Wskazany przepis, jak i przepis art. 23 kc nie daja bowiem podstaw do takiego Wylaczenia ochrony. Z zebranego W sprawie materialu dowodowego nie Wynika tez, aby dopuszczenie przez pozwanego do publikacji inkryminowanego tekstu bylo bezposrednia reakcja na konkretne, Wczesniejsze zachowanie sie powoda ingemjace W jego sfere dobr osobistych. Okolicznosci takiej pozwany bowiem nie Wykazal. Stwierdzié zatem naleZy, Ze ewentualne takie zachowanie otwiera z kolei naruszycielowi droge do ochrony jego dobr osobistych, co nie bylo przedmiotem niniejszego sporu. Stosownie do tresci przepisu art. 24 § 1 kc W razie dokonanego naruszenia ten czyje dobro osobiste zostalo zagroZone cudzym dzialaniem moze Zadaé, azeby osoba, ktora dopuscila sie naruszenia, dopelnila czynnosci potrzebnych do usuniecia jego skutkow, W szczegolnosci azeby zlozyla oswiadczenie odpowiedniej tresci i W odpowiedniej formie. W ocenie Sadu Apelacyjnego forma W jakiej Sad Okregowy nakazal pozwanemu przeproszenie powoda jest W pelni adekwatna do sposobu i rozmiaru dokonanego naruszenia dobr osobistych 0 powoda. Pozwany W apelacji nie podniosl zreszta Zadnych zarzutow, co do formy nakazanych przeprosin. W swietle poWyZszego, W ocenie Sadu Apelacyjnego, zaskariony apelacja Wyrok odpowiada prawu. Z tych Wzgledow Sad Apelacyjny na mocy przepisu art. 385 kpc oddalil apelacje pozwanego jako niezasadna. 16 Niezasadnie zarzuca pozwany naruszenie przepisu art. 5 kc. W judykaturze wskazuje się, że konstrukcja nadużycia prawa podmiotowego ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana tylko po wykazaniu szczególnych okoliczności. Istnieje bowiem domniemanie, że osoba uprawniona korzysta z prawa podmiotowego W sposób legalny, zasługujący na ochronę prawną. Gdy dochodzi do naruszenia dóbr osobistych nie sposób W dochodzeniu ich ochrony co do zasady dopatrzeć się działania W granicach nadużycia prawa. W judykaturze wskazuje się, że sam fakt wzajemności naruszeń dóbr osobistych nie wyłącza przysługującego z mocy art. 24 kc roszczenia o zaniechanie ich naruszenia, może co najwyżej prowadzić do określonego ograniczenia sankcji. Wskazany przepis, jak i przepis art. 23 kc nie dają bowiem podstaw do takiego wyłączenia ochrony. Z zebranego W sprawie materiału dowodowego nie wynika też, aby dopuszczenie przez pozwanego do publikacji inkryminowanego tekstu było bezpośrednią reakcją na konkretne, Wcześniejsze zachowanie się powoda ingerujące W jego sferę dóbr osobistych. Okoliczności takiej pozwany bowiem nie wykazał. Stwierdzić zatem należy, że ewentualne takie zachowanie otwiera z kolei naiuszycielowi drogę do ochrony jego dóbr osobistych, co nie było przedmiotem niniejszego sporu. Stosownie do treści przepisu art. 24 § 1 kc W razie dokonanego naruszenia ten czyje dobro osobiste zostało zagrożone cudzym działaniem może żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, W szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i W odpowiedniej formie. W ocenie Sądu Apelacyjnego forma W jakiej Sąd Okręgowy nakazał pozwanemu przeproszenie powoda jest W pełni adekwatna do sposobu i rozmiaru dokonanego naruszenia dóbr osobistych 0 powoda. Pozwany W apelacji nie podniósł zresztą żadnych zarzutów, co do formy nakazanych przeprosin. W świetle powyższego, W ocenie Sądu Apelacyjnego, zaskarżony apelacją Wyrok odpowiada prawu. Z tych względów Sąd Apelacyjny na mocy przepisu art. 385 kpc oddalił apelację pozwanego jako niezasadną.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Gdańsku - Wydział#I ACa 10/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku#art. 12 prawa#art. 24 § 1 kc#art. 12 ust. 1 pkt#art. 24 § 1 kc.#art. 233 § 1 kc.#art. 24 §1 kc#art. 6 ustawy#art. 23 kc#art. 24 kc.#art. 12 ustawy#art. 24 k.c.#art. 233 § 1 kpc#art. 5 kc#art. 24 kc#art. 233 § 1 kpc.#art. 12 ust#art. 12 ustep#art. 5 kc.#art. 385 kpc