Wyrok I AC21 84/10

--- STRONA 1 --- §'§@ J11; ifbu./55» V $.02? Sygn. akt: I AC21 84/10 "*"\“ ' ‘_.\_£_e i ‘*1' \1" = . Tf_ D‘. \\‘\\§ VVYROK . W INIIENIU IRECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' a Dnia. 10 marca 2010 r. S241 Apelacyjny W Lodzi I Wydzia1CyWi1ny W sldadziez Przewodniczapyr SSA Anna Miastkowska SQdzi0Wi'e: SSA Malgorzata Stanek SSA Tomasz Szabelski (sprawozdawca) Protokolantz st.sekr.sa4;i0Wy Jolanta Chrzanowska po rozpoznaniu W dniu 10 marca 2010 1". W Lodzi na rczprawie  sprawy z powédztwa J K l przeciwko Skarbowi Pafistwav — Zakladowi Karnemu we ' Aresztowi §ledczenr1u W Zakiadowi Karnemu nr 1 W ' L ; .,,., Zaldadowi Karnemu W i ‘ 1, Zakladowi Karnemu nr 1 W 1, Zakiadowi Karnemu W   0 zadoééuczynienie i odszkodowzmie . A na skutek apelacji powoda i pozwgmego Skarbu Pafistwa ~ Zal<%a.du Kamego We .. , Aresztu Sledczego W ~ Za.k%adu' Kamego nr_ 1 W ' ' ‘ _ Zakitadu Karnego W A , Zakladu Karnego nr 1 v O11 Wyroku Sgdu Olcrqgowegb W Lodzi zdnia 51iStOp£idé1_2009 1». sygn. 31¢ 1c 237102 ŠŜG M i<Lwbś1» S soża Sygn. akt: I ACa 84/10 ""'¬` ' ,_.¬_Ĺ_‹ 1 "'1"\1'* =' . ŻÍ_ ›`_ `\"\§ VVYROK _ W INIIENIU IEECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' 1 Dnia 10 marca 2010 r. Sąd Apelacyjny W Łodzi I Wydział Cywilny W składzie: Przewodniczący: SSA Anna Miastkowska Sędziowie: SSA Małgorzata Stanek SSA Tomasz Szabelski (sprawozdawca) Protokolantz st.sekr.sądoWy Jołanta Chrzanowska po rozpoznaniu W dniu 10 marca 2010 1". W Łodzi na rozprawie - sprawy z powództwa J K I przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu we ` Aresztowi Śledczernu W Zakładowi Karnemu nr 1 W ' '_ '_ .-„,., Zakładowi Karnemu W Í “ 1, Zakładowi Karnemu nr 1 W 1-, Zakładowi Karnemu W - - o zadośćuczynienie í odszkod.owaníe* . „ na skutek apelacji powoda i pozwanego Skarbu Państwa ~ Zakładu Karnego WG .. , Aresztu Śledczego W Ą Zakładu' Karnego nr 1 W " " ' _ Zakładu Karnego W A , Zakładu Karnego nr 1 Y Od wyroku Sądu Okręgowego W Łodzi zania smopadarzooaz. _Sygn.a1a rc 237,fo8 --- STRONA 2 --- I \|: I. 2; apelacji obu stron zmienia zziskariony wyrok na nasicgpujqcy: ,, 1. zasqdza 0d Skarbu Paristwa — Zakladu Karnego w ‘ 5; na rzecz J . K kwotsg '_ 5.000 (pigé tysigcy) zhjtych tytule1_i1" zadqééuczynieniag ' 2. oddala powédztwo W pozostglej czgéci; 3. nie obciqia powoda kosztami procesu od nieuwzgigdnionej czgéci p0W6dztwa.”_;~ ' 4 II. oddala apelacjvg powoda W pozostalej czgécig III. nie obciqia powoda kosziami posflgpowania apelacyjnego. I I I ;" .'\_ ‘;r| ,1 1 3*; . _.._;*'51_'_'f_':jI?'g. ‘V . ‘X fiafifigficgz ‘ 2 \|: I. z apelacji' obu stron zmienia zaskarżony wyrok na następujący: „ 1. zasądza od Skarbu Państwa - Zakładu Karnego W ` -'"_; na rzecz J , K kwotę ' 5.000 (pięć tysięcy) złotych tytułeljí' zadośćuczynienia; ` 2. -oddala powództwo W pozostałej części; 3. nie obciąża powoda kosztami procesu od nieuwzgłędnionej części powództwa??- ' 4 II. oddala apelację powoda W pozostałej części; III. nie obciąża powoda kosztami postępowania apelacyjnego. Ĺ I I ;" .-'\_ äfl 'J 1 5*; _ ¬.._;*'¿1_"_'-Ĺ_`-:ffÍ"'¿. „„ _ făř fißāiaficg 4»-¬ --- STRONA 3 --- * 7 —— — _ _‘. > F 1 I . .' . ‘ | 1 Sygn. akt 1 AC3 84/10_ 3 l UZASADNIENIE Po ostatocznffln sprooyzowaniu powodztwa powod J K domaga} siq zasqdzenia od Skarbu Pafistwa — Z:al<kadu Karnego We Aresztu §1edozego W , Zaklradu Karnego nr 1 W ~ we Za.k1:adu Karnego W , Zakladu Kamego nr 1 W i Zaldadu Karnego W ' lkwoty 5.000 2% tytuikem odszkodowania oraz kwoty 395.000 ' 2.1 tytxflem zadoéouozynienia W zwiagku, z naruszeniem norm prawnyoh dotyozz;oyoh.Warunl<oW bytowych, éwiadczoxi zdrowotnyoh i warunkow higieny W zakiadaoh kamyoh. Zaslcarzonym Wyrokiem 2 dnia 5 listopada 2009 r. SaLd Okrogowy W Lodzi zasqdzii od pozwanogo Skarbu Pafistwa rop_rezcent_oWanego'przez Zaklad Karny We J Areszt Qledozy W . 3, Zakkad Karny nr 1 W ...»;1 . ., Zaklad Karny W “  , Zaldtad Kamy nr 1 W I .i Zaldad Karny W 1 na rzooz powoda. kwotqg 2;000 Z1 tytulzem zadoéouozy11ionia, oddalfl powodztwo Wpozosfaiym zakresie oraz nie oboiqzyi powoda kosztami prooesu od niouwzglodnionej ozqéci powédztwa.  _ Powyzszy Wyrolé zapacfl na podstawie poozynionyoh przez S851 Okrogowy ustalefi faktyoznych, ktore Sqd Apelaoyjny podzielfi i przyjqi za W%a_sno, a. ktore przedstawiajq sio nastopuj apo: _ Powod I K _ od 26 mama 2001 r. przebywal W nastqpujqoyoh Zakladaoh Karoyoh iub Aresztach Qledczychz a) od dnia 26 mama. 2001 1". do dnia 21 grudnia 2001 r., od dnia 13 ozerwoa 2002 r. do 11 ozorwca 2003 r. od dpia 2 lipca 2003 r. do 16 lipoa 2003 r. i od dnia 28 kwietnia 2005 r. do 30 listopada 2005 r. W Zaldadzie Karnym W . _ b) od dnia 16 Iipca 2003 r. do 27 styoznia 2004 r. od 5 dnia maja 2004 r. do 2 '27 maja. 2004 I. Dd dnia'16 czerwoa 2004 T. do @1113. 2s kwietnia 2005 I. 1 1 ` 7 77 7 _ _'_ s F 1 I _ .' .' * | 1 sygn. na 1 Aca 84/io _ I UZASADNIENIE Po ostatecznyin sprecyzowaniu powództwa powód I K domagał się zasądzenia od Skarbu Państwa - Zakładu Karnego we Aresztu Śledczego W , Zakładu Karnego nr 1 W ' -wn Zakładu Karnego w , Zakładu Karnego nr 1 w i Zakładu Karnego w " ikwoty 5.000 zł tytułem odszkodowania oraz kwoty 395.000 ' zł tytułem zadośćuczynienia w związku. z naruszeniem norm prawnych dotyczącychwarunków bytowych, świadczeń zdrowotnych i warunków higieny w zakładach karnych. Zaslcarzonym wyrokiem z dnia 5 listopada 2009 r. Sąd Okręgowy w Łodzi zasądził od pozwanego Skarbu Państwa rep_rezent_owanego'przez Zakład Karny we „ Areszt Śledczy w _ „, Zakład Karny nr 1 w „ii _ _, Zakład Karny w ` - , Zakład Karny nr 1 w Ĺ .i Zakład Karny w . na rzecz powoda kwotę 2;000 zł tytułem zadośćuczynienia, oddaiił powództwo wpozostałym zakresie oraz nie obciązył powoda kosztami procesu od nieuwzgłędnionej części powództwa. - _ Powyższy wyrok zapadł na podstawie poczynionych przez Sąd Okręgowy ustaleń faktycznych, które Sąd Apelacyjny podzieiíł i przyjął za własne, a które przedstawiają się następuj ąco: _ Powód .T K _ od 26 marca 2001 r. przebywał w następujących Zakładach Karnych lub Aresztach Śledczych: a) od dnia 26 marca 2001 r. do dnia 21 grudnia 2001 r., od dnia 13 czerwca 2002 r. do ll czerwca 2003 r. dd dnia 2 lipca 2003 r. do 16 iipca 2003 r. i od dnia 28 kwietnia 2005 r. do 30 listopada 2005 r. w Zakładzie Karnyrn w . _ b) od dnia 16 lipca 2003 r. do 27 stycznia 2004 r. od 5 dnia maja 2004 r. do s '27 maja 2004 I. sa anisiió czerwca 20041 do dnia 28 imemia 2005 I. 1 1 --- STRONA 4 --- od dnia. 14 Wrzeénia 2007 r. do 24 Wrzeénia 2007 r. W Areszoio §1edozym W , _ _. o) ' od 27 styozni§2004 r. do 5 maja 2004 r. oraz od dnia 27 mga 2004 r. do 16 czerwoa 2004 rfw Zaldadzie Karnym Nr 1 W I * d) od dnia 30 listopada 2005 1". do 30 grudnia 2005 r. W Zakladzie Kamyln . We ' e) od 30 grudniha 2005 r. do 14 Wrzeénia 2007 r. W Zakladzie Karnym W?  ____ L, 9‘) od dnia 24 Wrzeénia. 2007 r. i nadal W Zaldadzie Kamym Nr 1 W ' _ ' Powdd sldadal pisemne skargi do Centralnego ZEl1‘Z8tdL1 Sluzby Wiozionnej lub Okrogowogo Inspektoratu Siuzby Wioziennej oraz do Ministerstwa. Sprawiedliwoéoi na Warunki bytowe i zagrozenie osobiste W poszozegdlnyoh jednostkaoh. W odpowiedziaoh na. skargi dotyozape przeludnienia Wskazywano na dopuszozalnoéé takiej sytuaoji na podstawie art. 248 § 1 k.k.W. W pozostalym zalqosio nie potwierdzono stawianyoh _za.rzutéW. Pozwane jednostki W oparoiu o art. 248 § 1 k.k.W. informowaly Wiaéoiwe Sacdy Okrogowe o konieoznoéoi umieszozania osad_zo_nyoh W W'a1'u11ka.oh, W ktoryoh powierzohnia W oeli na jedna osobq Wynosi mniej niz 3 mg. Przeludnienie polegalo najozoéoiej na osadzaniu 6, bestdré '7 oséb W celaoh 5 — oio osobowyoh. _ W okresie pobytu powoda W Zakiadzie Karnym W I . W"ystQpoWaio przoludnienie W celaoh i polegaio ono 11a dodawaniu 1 bqdi 2 iézoli do oeli. Powdd najdiuzej przebywalr W celi numer 50 W pawilonie C. Cola ta nie miaia zabudowanego kqoika sanitarnego, poniewaz 2 zalozenia byia oeid jod11oosoboWd. . . _ W Areszoie §1edozym W Wsanftariaty byiy oddzielone od reszty oeli zas%onl<aU natomiast przed remohtom pomioszozefi mieszkalnych kdcik sanitamy oddzieflonybyl tekturq. Osadzenid byli zobovviatzani dbaé o ozystoéé Woeli. Powod przebyWa% W oeli Wieloosobowoj, zdarzedo sio, Ze powdd przebywz11 W 2 \. iQ E od dnia 14 września 2007 r. do 24 września 2007 r. W Areszcie Śledczym w , _ _. c) I od 27 styczniÃ200¿4 r. do 5 maja 2004 r. oraz od dnia 27 mąa 2004 r. do 16 czerwca 2004 rfw Zakładzie Karnyrn Nr 1 W I Å d) od dnia 30 listopada 2005 r. do 30 grudnia 2005 r. W Zakładzie Karnym . we ` e) od 30 grudnia 2005 r. do 14 września 2007 r. W Zakładzie Karnym wii _ ____ t, Í) od dnia 24 września 2007 r. i nadal w Zal‹:ładzie Kamym Nr 1 W ` _ ' Powód składał pisemne skargi do Centralnego Zarządu Służby Więziennej lub Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej oraz do Ministerstwa Sprawiedliwości na warunki bytowe i zagrożenie osobiste W poszczególnych jednostkach. W odpowiedziach na skargi dotyczące przeludnienia wskazywano na dopuszczalnośó takiej sytuacji na podstawie art. 248 § 1 k.k.w. W pozostałym zakresie nie potwierdzono stawianych zarzutów. Pozwane jednostki w oparciu o art. 248 § 1 k.k.w. inforrnowały właściwe Sądy Okręgowe o konieczności umieszczania osadzonych w warunkach, W których powierzchnia w celi na jedna osobę wynosi mniej -niż 3 mz. Przeludnienie polegało najczęściej na osadzaniu 6_ bądź '7 osób W celach 5 - cio osobowych. _ W okresie pobytu powoda W Zakładzie Karnym W I , Występowało przeludnienie W celach i polegało ono na dodawaniu 1 bądż 2 łóżek do celi. Powód najdłużej przebywał W celi numer 50 W pawilonie C. Cela ta nie miała zabudowanego kącika Sanitarnego, poniewaz z założenia była ceią jednoosobową. . . _ W Areszcie Śledczyin W esanitariaty były oddzielone od reszty celi zasłonka, natomiast przed remontem pomieszczeń mieszkalnych kącik sanitarny oddzielonybył tekturą. Osadzeni byli zobowiązani dbać o czystość wceli. Powód przebywał w celi wieloosobowej, zdarzało się, ze powód przebywał w 2 ». ź--._` Ê --- STRONA 5 ---  ' _ ' 7 ;'—;;_— _ 1' '| oeli, W ktdroj by%o 6 Wiqiniow  o jednego Wiqinia za duzo. Od 2000r. W Okl18.Ch eel byiy montowano przoshfany tzW. blendy. Areszt posiada stosowne atesty na zamontowano Wokrxaoh przos%ony. Uniemozliwiajq one l<ontal<toWanie siq miodzy osadzonymi i‘ nie utmdniajq dyrkulacji powietrza W celaoh. PoW6d W okresie pobytu W Aroszcie Sledozym WE iraz W tygodniu m6g1_ okorzystaé z ciepiej kapieli, W pozostale dni uzywal zimnej Wody. W4Areszcie4§1edczym W , 4 vs M ' dokonywano oglodzin urzqdzofi grzewczo  kominovrych, ktére nie Wykazaly Zadnyoh nioprawidiowoéoi W dzakresie Wont}/lacji. Wizytacje I  ' przeprowadzane .W 2005 r. i 2006 r. W Areszoie Sledozym W i Wramaoh nadzoru ponitenojamogo potwiordzaly przestrzeganio praw osadzonyoh oraz potwierdzaly podejmowanie biezapyoh dziaiafi z1nierzajag;yoh do poprawy stanu toohnioznogo pomioszozefi mieszkalnyoh oraz waru.nl<6W bytowyoh osadzonyoh. W Zakladzie Karnym nr 1 W _ W okrosio lciedy przebywai tam powdd, okrosowo Wystgpowalo przeludnionie W oelaoh. W oelach '5  osobowyoh przebywalo 6 osdb. W ozasie pobj/tu W tym Zak%ad.zie Karnym powdd przoohodzi1'za.pa1enio spojdwek obu oozu na pod%ozu gronkowoowym. Obednie W zwiagku 2: ohorobq nie Wystopuje u niego trwaly uszozorbolc na. zdrowiu. Ostroéé Wzroku powoda po korekoji jest prawidlrowa, W obrcgbio aparatu oohronnogo nie stwierdza sicjzapalnyoh zmian. W ramaoh Wizytacji‘ przoprowadzanyoh W Zakiadzie Karnym We " 1 nio stwiordzono powainyoh nieprawidlowoéci. W trakcio pobytu W tym zaldadzie powéd nie zgiaszak Zadnych prééb ani skarg, jednakze cola powoda byia przeludniona.  W 2007 r. W Za.1<%ad2;ie Karnym ‘VJ .' I . K ; przebywai W jednej, piqoioosobowoj .oe1i_ Z R‘ P 1 oraz z piooioma innymi Wiqiniami. W oeli przeby/Wa%o 3 grypsujqoyoh Wioiniéw. W oelach oboWiagy'Wa% Zakaz palenia. Na koflou korytarza przygotowano by%o miejsoo do palenia. A A 3 - ' _ ' _ ;";;+ _ 1' '| celi, W której było 6 więźniów - o jednego więźnia za dużo. Od 2000r. W oknach cel były montowane' przesłóny tzw. blendy. Areszt posiada stosowne atesty na zamontowane Woknach przesłony. Uniemozliwiają one kontaktowanie się między osadzonyrni i' nie utrudniają cyrkulacji powietrza w celach. Powód W okresie pobytu W Areszcie Sledczym wł i raz W tygodniu mógł .korzystać z ciepłej kąpieli, W pozostałe dni używał zimnej wody. W iAreszcieŚledczym W . . va H ' dokonywano oględzin urządzeń grzewcze - kominowych, które nie wykazały zadnych nieprawidłowości W zakresie wentylacji. Wizytacje I - I" przeprowadzane .W 2005 r. i 2006 r. W Areszcie Sledczym W i W-ramach nadzoru penitencjarnego potwierdzały przestrzeganie praw osadzonych oraz potwierdzały podejmowanie bieżących działań zmierzających do poprawy stanu technicznego pomieszczeń mieszkalnych oraz warunków bytowych osadzonych. W Zakładzie Karnym nr 1 W _ W okresie kiedy przebywał tam powód, okresowo Występowało przeludnienie W celach. W celach '5 - osobowych przebywało 6 osób. W czasie pobytu W tym Zakładzie Karnyrn powód przechodził 'zapalenie spojówek obu oczu na podłożu gronkowcowym. Obecnie W związku z chorobą nie Występuje u niego trwały uszczerbek na zdrowiu. Ostro-ść wzroku powoda po korekcji jest prawidłowa, W obrębie aparatu ochronnego nie stwierdza sięzapalnych zmian. W ramach wizytacji' przeprowadzanych W Zakładzie Karnyrn We i i nie stwierdzono poważnych nieprawidłowości. W trakcie pobytu w tym zakładzie powód nie zgłaszał żadnych próśb ani skarg, jednakże cela powoda była przeludniona. - W 2007 r. w Zakładzie Karnym KN Í I .. K ¿ przebywał W jednej, pięcioosobowej .celi z R' P =. oraz z pięcioma innymi Więźniami. W celi przebywało 3 grypsujących więźniów. W celach obowiązywał zakaz palenia. Na końcu korytarza przygotowane było miejsce do palenia. Z s 3 --- STRONA 6 --- r W Zaldadzie Karnym Nr 1 W ., W celaoh, obowiaguje zakaz palenia. Osadzeni mogat palié na ogdlnie dostepnym korytarzu W specj alnie oznaczonym miejsou. P_oW6d przebywa Woeli dla osob niepalepyoh. W oelaeh Wystepuje przeludnienie. ~ 1‘ W oparoiu o talc ustalony stan faktyczny Seyd Okregowy uzna1,4ze roszczenie powoda jest zasadne jedynie czQs'ci0Wo. Na'Wstepie»rozWa2a1’1 Sqd I instancji odni6s1 sie do podniesionego przez pozwane ' jednostki garzutu » pfzedawnienia, Wskazujqo na trzy1etni_ _'o1<res p"r'z_eda_Wnienia, kfdry nalezy liczyé od dnia, W ktérym poszkodowany dowiedzir11 sie o szkodzie i osobie obowiqzanej do jej neprawienia (a1“r.4421 e 1 k.o.). PoW6d zkozyl pozew W dniu 29 paidziemika. 2007r., a zaiem jak podnidsl Sqd, jego roszozenia za okres sprzed 29 paidziernika 20041". przedawnfly sie. Tyiri Samym przedawnilo sie roszozenie o_odszk0doWanie W zwiqzku 2 pobytem W Za.1<1ad'zie Karnym W ' __ _, a 1E11<IZ<3 roszczenia o zadoééuozynienie za naruszenie ddbr osobistyoh W okresie przebywania. W Zakladzie Karnym. W _ _ za okres od 26 maroa 2001. r. do 16 lipoa 2003"__r._ oraz W Areszoie Sledozym W ud 16 lipoa 2003 1*. do 29 paidziemika 2005r. W _ 'Sa_d "O1<i'egoWy"i1ie uwzglednil nafcomiast zarzutu przedawnjenia podniesionego przez pozwanego W zwiqzku z pobytem powoda W Zaldadzie Karnym We .1, albowiem W jednostoe tej powdd przebywaii od 30 listopada 20051: do 30 gfudnia 2005r. ' ' Powoiujqc sie na treéé art. 24 k.c. i art. 23 k.c. Sqd I instancji stwierdzii, Ze "zostaly naruszone przez strone pozwanat dobra osobiste powoda, takie jak prawo do godnoéci i humanitamego tra1<toWa;nia, W ocenie Sqdu przeludnienie areszt6W éledozyoh i za1<;_h'1d6W.1<arnych W_p1yWa W istotny sposdb zarowno na pogorszenie sielwarunkdw zdrowotiaych, sanitarnych i bytowych Igwiezienia, jak i na panujqoe Wérdd osadzonych nastroje. Utrzymujape sie stloozenie Iudzi na ‘ 4 r W Zakładzie Karnym Nr l W _, W celach, obowiązuje zakaz palenia. Osadzeni mogą palić na ogólnie dostępnym korytarzu W specjalnie oznaczonym miejscu. Powód _przebywa wceli dla osób niepalących. W celach Występuje przeludnienie. ' " W oparciu o tak ustalony stan faktyczny Sąd Okręgowy uznał, ,ze roszczenie powoda jest zasadne jedynie częściowo. Na 'wstępie »rozważań Sąd I instancji odniósł się do podniesionego przez pozwane jednostki _zarzutu › przedawnienia, wskazując na trzyletni _ _'okres p'rz_eda_wnienia, który nalezy liczyć od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia (ait.442l e ł_ k.c.). Powód złożył pozew W dniu 29 października 2007r., a zatem jak podniósł Sąd, jego roszczenia za okres sprzed 29 października 20041". przedawniły się. Tym samym przedawniło się roszczenie oodszkodowanie W związku z pobytem W Zakładzie Karnym W ' __ ., a także roszczenia o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych W okresie przebywania W Zakładzie Karnyrn W _ _ za okres od 26 marca 2001. r. do 16 lipca 2003'__r._ oraz W Areszcie Śledczyrn W id 16 iipca 2003 r. do 29 pażdziernika 2005r. ‹ _ 'Sąd "Okręgowy "nie uwzględnił natomiast zarzutu przedawnienia podniesionego przez pozwanego W związku z pobytem powoda W Zakładzie Karnym we .1, albowiem W jednostce tej powód przebywał od 30 listopada 20051: do 30 grudnia 2005r. ' " Powołując się na treść art. 24 k.c. i art. 23 kc. Sąd I instancji stwierdził, ze 'zostały naruszone przez stronę pozwaną dobra osobiste powoda, takie jak prawo do godności i hurnanitamego traktowania. W ocenie Sądu przeludnienie aresztów śledczych i zakładów. karnych wpływa W istotny sposób zarówno na pogorszenie sięiwarunków zdrowotnych, sanitarnych i bytowych uwięzienia, jak i na panujące wśród osadzonych nastroje. Utrzyniujące się stłoczenie ludzi na ` 4 --- STRONA 7 --- _. J,  5.. . _ ' 3. . zbyt h1a.%ej przestrzeni powoduje narastanie stresow 1 agresj_i, sprzyja ozestszemu pope1nia.niu przestepstw przez osadzonych i jest podlozem Wielu protestéw. Iednoozeénie ulegajq Wéwozas znaoznemu ograniczeniu mozliwoéei prowadzenia‘ przez SIUZIJQ Wieziennq resocjalizacyjnego oddziedywania na. slmzanych. » .  I Sqd Okregowy uznai, ze powéd Wykazal, i2 przebyWa1 W Areszciew! Qledozym W , _Za1<1adzie Karnym W u, Zaldadzie Kamym W i W Zaldadzie Karnym nr 1 W I 1 W oelaoh, W ktdrych bylo zbyt Wielu osadzonyoh, a. zjawisko to miado oharakter djiugotrwfedy, ozym Strona pozwana na.rusz'y1a zasady Wyni1<ajqce 2 kodelcsukarnego Wykonawozego, co do sposobu Wykonywania Wobeo powoda kaxy pozbawienia Wolnoéoi. Sqd I instanoji uznajf r6Wnie:':. za. uzasadnione zarzuty poWoda dotyczagze Warunkdw sanimrnyoh W oelaoh W Zakladzie Kamym W . .1 i Areszoie §1edozym W 1 Przede Wszystkim W oe1iW 2 .u nie by1o Wydzielonego kagzika sanitazmego, W ktorym znajdowalyby sie niezbedne przedmioty do myoia i higieny. Natomiast 1<qoi1< sanitarny W Areszoie .§1edozy1n W bylt oddzielony zas1on1<a.,‘ co W ooenie Segdu nie stanowilio Wyodrebnionego pomieszczenia, W ktdrym osoby osadzone moglyby zaiatwiaé potrzeby fizjologiczne i higieniozne bez skrepowania. Sqd Okregowy doszedl do Wniosku, Ze 1<Wota_.2.000 Z1 tytuiem zadoééuozynienia jest sumq odpowiedniq, biorag: pod uwage z jednej SIZIOHY uciqzliwoéci zwiqzane z przeludnieniem oeli oraz nieW1aécivwm Wydzieleniem kapika sanitarnego, a z drugiej strony nieWie11<i stopiefi dolegliwoéoi psyohicznyoh oraz fakt, Ze dyskomfort panujagzy W zaldadaoh karnyoh jest elementem odbywania kary pozbawienia Wo1noéci. Zdaniem Segdu I instanoji zarzut powoda dotyozapy nieW1aéoiWego Wydzielenia miejsoa do paienia papieroséw, nie zashlgiwai na uwzglednienie, gdyz W oe1aoh istnieje OQIIQOWITY zakaz palenia, a zaldady kérne Wydzie1i1y speojalne miejsea przeznaczone dla oséb palqoyoh. Ws1<aza1 tez, Ze poW6d W 5 _. Í - 5.. . „ -' ł. _ zbyt małej przestrzeni powoduje narastanie stresów i agresji, sprzyja częstszemu popełnianiu przestępstw przez osadzonych i jest podłożem Wielu protestów. Jednocześnie ulegają wówczas znacznemu ograniczeniu możliwości prowadzenia przez Słuzbę Więzienną resocjalizacyjnego oddziaływania na skazanych. › . - j Sąd Okręgowy uznał, że powód wykazał, iz przebywał W Areszcie.,_ Śledczym W , „Zakładzie Karnym W u, Zakładzie Karnym W i W Zakładzie Karnym nr 1 W I . W celach, W których było zbyt Wielu osadzonych, a zjawisko to miało charakter długotrwały, czyni strona pozwana naruszyła zasady wynikające z kodeksukarnego wykonawczego, co do sposobu wykonywania Wobec powoda kary pozbawienia Wolności. Sąd I instancji uznał równiez za uzasadnione zarzuty powoda dotyczące warunków sanitarnych W celach W Zakładzie Karnyrn w _ „1 i Areszcie Śledczym W ł Przede Wszystkim W celi W 2 .u nie było Wydzielonego kącika sanitarnego, W którym znajdowałyby się niezbędne przedmioty do mycia i higieny. Natomiast kącik sanitarny w Areszcie Śledczym W był oddzielony zasłonką, co w ocenie Sądu nie stanowiło Wyodrębnionego pomieszczenia, W którym osoby osadzone mogłyby załatwiać potrzeby fizjologiczne i higieniczne bez skrępowania. Sąd Okręgowy doszedł do wniosku, że kwota ..2.000 zł tytułem zadośćuczynienia jest sumą odpowiednią, biorąc pod uwagę z jednej strony uciążliwości związane z przeludnieniem celi oraz niewłaścivxym Wydzieleniem kącika sanitarnego, a z drugiej strony niewielki stopień dolegliwości psychicznych oraz fakt, że dyskomfort panujący W zakładach karnych jest elementem odbywania kary pozbawienia Wolności. Zdaniem Sądu I instancji zarzut powoda dotyczący niewłaściwego Wydzielenia miejsca do palenia papierosów, nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż W celach istnieje całkowity zakaz palenia, a zakłady karne wydzieliły specjalne miejsca przeznaczone dla osób palących. Wskazał też, że powód W 5 --- STRONA 8 ---  1 czasie odbyWa.nia. kary nie zglaszal Zadnyoh skarg na osoby palagze. W ooenie tego Sqdu nie 'potWie1'dzi1 sie takze zarzut _Wad1iWej Wentylaoji W Areszoie Aélediciyrn W _. gdyz jednostka ta posiada stosowne atesty na przes1ony okienne. Przeslorify to zapobiegajq porozumiewaniu sie osadzonych, Wykonane sq zbezbarwnego poliweglanu i zam0ntoWane sq W takiej od1eg1osoi od pawflonu, Ze nie Wp1'YWElj8,_I1& oyrkulacje powietrza. Nadto, z przeprowadzanyoh I<on1;ro1i urzqdzefi grzewozo ~ kominowych Wynika, Ze Wentylacja W oe1aoh dzia1a pra.Wid1o'W0. . __ Odnoszao sie do zarzutéw zwiqzanyoh "z pobytem powoda W_oe1i z osobami ,,grypsL'1j=Qcymi” oraz z brakiem ciepiej Wody Sqd Okregowy 2.auWaZyI, Ze ograniozenia te Wynikajac z chara1<teru'ka.ry, 21 nie z zawinionej czy bezpravmej dzia1a11'1oéci funkojonariuszy zak1ad6W karnyoh, a zatem sq nieuzasadnione. ' Sdd I instanoji oddalii powédztwo W pozostalym zakresie uznajag: je za nadmierniel Wygdrowane na tle istniejqoy*oh stosunkéw ma.jdt1<oWyo11 spo1eoze1istWa, a. kwota zadoséuozynienia przekraczajagza 2.000 21, ze Wzgledu na swojq Wyso"1<o_s6, mialaby oharakter represji maja§d<oWej._ Ponadto poW6dn'ie doznal Zadnego trwalego uszczerbku na zdrowiu. Sdd uzna1 nadto, Ze roszozenie powoda o odszkodowanie za zaniedbania slmtkujape zalcazenie go_gron1<oW_cem W Z_a1<1adzie'I§'an:1y_rn iv. I _ , jako przedawnionle pod1ega1o oddaleniu. Co Wiecej, powéd nie W3/l<aza1, ii W pOZWHI1§*'I1'l Zakladzie poozyniono zaniedbania skutkuj ape Z8l(&Z61”1i€1T1, ani nie Wskazal tez, na ozymi te zaniedbania niialyby polegaé oraz otrzj/r'na1'W1as"oiWe= opieke medyoznq po ujawnieniu stanu zapalnego oczu i obeonie nie ma zadnyoh nastepstw tej ohoroby. Zdaniem Sqdu Okregowego poW6d nie Wykazal zatem istnienia przes1a;1ek z art. 417 k.o. . I J I .  ‘ l Na podstawie art. 102 1<.p.c. S3511 instanoji nie oboiagyi powoda kosztami od oddalonej czesoi powddztwa z uwagi na jego trudnq sytuaoje Zyoiowd i maj21¢tl<o\W/'a£. _ ~ 6 - 1 czasie odbywania kary nie zgłaszał żadnych skarg na osoby palace. W ocenie tego Sądu nie 'potwierdził się takze zarzut _wadiiwej wentyiacji w Ares-zcie Śledczyrn W _. gdyz jednostka ta posiada stosowne atesty na przesłony okienne. Przesłoriy te zapobiegają porozumiewaniu się osadzonych, wykonane są zbezbarwnego poliwęglanu i zamontowane są w takiej odległości od pawilonu, że nie wpływająna cyrkuiację powietrza. Nadto, z przeprowadzanych kontroli urządzeń grzewczo ~ kominowych wynika, że wentylacja w ceiach działa prawidłowo. . __ Odnosząc' się do zarzutów związanych 'z pobytem powoda wceii z osobami „grypsujacyrni” oraz z brakiem ciepłej wody Sad Okręgowy zauważył, ze ograniczenia te wynikają z charakteru kary, a nie z zawinionej czy bezprawnej działalności funkcjonariuszy zakładów karnych, a zatem są nieuzasadnione. ` Sad I instancji oddalił powództwo w pozostałyin zakresie uznając je za nadmiernie' wygórowane na tie istniejących stosunków' rnajątkowy-ch społeczeństwa, a kwota zadośćuczynienia przekraczająca 2.000 zł, ze względu na swoją wyso'k'o_ść, miałaby charakter represji majątkowej ._ Ponadto powód-nie doznał zadnego trwałego uszczerbku na zdrowiu. Sad uznał nadto, ze roszczenie powoda o odszkodowanie za zaniedbania skutkujace zakażenie gogronkowcein W Zakładzie"I§'arhy_n1 w -1 _ , jako przedawnienie podiegało oddaleniu. Co więcej, powód nie wykazał, iz w pozwanyrn Zakładzie poczyniono zaniedbania skutkuj ące zakażeniem, ani nie wskazał też, na czym, te zaniedbania miałyby 'polegać oraz otrzýrnałiwłaściwa, opiekę medyczną po ujawnieniu stanu zapalnego oczu i obecnie nie ma żadnych następstw tej choroby. Zdaniem Sądu Okręgowego powód nie wykazał zatem istnienia przesłanek z art. 417 k.c. . r 3 O . - ' I Na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd I instancji nie obciążył powoda kosztami od oddalonej części powództwa z uwagi na jego trudną sytuacje życiową i maj atl<ow'ą. _ ' 6 --- STRONA 9 --- Od powyzszego Wyroku apelaoje Wnieéli zardwno powdd, jak i strona pozwana. V _ PoW6d zaskarzyi Wyro1< W ozesci oddalajaoej powédztwo i zarzuoil niezgodnosé art.248 § 1 k.l<.W. zalt. 40, art. 41 ust. 4, art. 2 oraz art. 31 ust.3 Kgonstytuoji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarzaoy Wni6s1‘W istooie 0 zmiane zaskarionego WYTOICU i uwzglednienie powédztwa W ca1osci.  Pozwany Skarb Pafistwa — Zaklad Karny We ' , zaskarzyl Wyrok W_za1<Iesie uwzglcgdniajaoy1n poW6dztWo i 2arzuoiit niezgodnosc’: ustalefi faktycznyeh Sadu z materia1e1n dowodowym zebranym ' W sprawie, W szozegdlnosei przez usta1enie, ze pozwany naruszyI dobra osobiste poWoda jakim sa praWo do godnosoi i' humanitamego tra1<:toWania. Wskazujao na powyzsze apelujaoy Wnidsl o" zmiane zaskarzonego Wyroku przez oddalenie powddztwa W oa1oéoi. _   Pozwany Skarb Pafistwa — Areszt Sledozy W zas1<ar2y1 Wyrok W ozesoi dotyozaoej punktu zasadzajapej od pozwanego Skarbu Pafistwa kwote 2.000 Z1 t}/tu1em zadoséuozynienia oraz nieobciazenia powoda kosztami prooesu od nieuwzglednionej ozesoi powédztwa. Skarzaey zarzuci1: 1. naridszenie przepisdw prawa materialnegoz _  aft. 24 k.o. W ZW. Z art. 448 1<.o. oraz 110 i 248 1<;.k.W. przez bledna W‘§f'1{I8.C1I11Q polegajaoa na przyjeciu, Ze podozas ‘pobytu powoda W pozwanej jednostce penitencjarnej dosz1o do naruszenia ddbr osobistyeh . powoda W postaoi prawa do godnoéci i humanitarnego traktowania, a W konsekwencji ustalenie, '2;e zostaly spehfione _ przestanlai odpowiedzialnosoi Skarbu Pafistwa W zwiazku Z dziakilnoéoia Aresztu 81edozego W ' , I 1 7 Od powyższego wyroku apelację wnieśli zarówno powód, jak i strona pozwana. V _ Powód zaskarzył wyrok W części oddalajacej powództwo i zarzucił niezgodność art.248 § 1 k.k.w. zart. 40, art. 41 ust. 4, art. 2 oraz art. 31 ust.3 Konstytucji' Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący wniósł 'w istocie o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa W całości. . Pozwany Skarb Państwa - Zakład Karny we ` , zaskarzył -wyrok w_ zakresie uwzględniajacyin powództwo i zarzucił niezgodność ustaleń faktycznych Sądu z materiałem dowodowyin zebranym ' w sprawie, w szczególności przez ustalenie, ze pozwany naruszył dobra .osobiste powoda jakim są prawo do godności i" hurnanitarnego traktowania. Wskazując na powyższe apelujacy wniósł o' zmianę zaskarżonego wyroku przez oddalenie powództwa w całości. _ - ' Pozwany Skarb Państwa _ Areszt Śledczy W zaskarzył wyrok w części dotyczącej punktu zasądzającej od pozwanego Skarbu Państwa kwotę 2.000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz nieobciązenia powoda kosztami procesu od nieuwzględnionej części powództwa. Skarżący zarzucił: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego: _ - art. 24 k.c. W zw. z art. 448 k.c. oraz 110 i 248 k.k.w. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że podczas pobytu powoda W pozwanej jednostce penitencjamej doszło do naruszenia dóbr osobistych . powoda w postaci prawa do godności i humanitarnego traktowania, a w konsekwencji ustalenie, ze zostały spełnione _ przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa w zwiazku z działalnością Aresztu Śledczego w ` , t A 7 --- STRONA 10 --- ______ _ _ _ |  " r  art. 110 k.k.w. poprzez uznanie, 'Ze Areszt éledczy W ' nie speini} przewidzianego prawem ‘standardu W zakresie _wydzie1enia. 1<a5:ika' .. 'sar1ita.rneg0; ' Y  2, naruszenie przepiséw prawa prdcesowegor ' art. 233 l<.p.c. poprzez przekroczenie granio swobodnej openy dowodéw, dokonanié bhgdnego ustalenia stanu falctycznego oraz bhdnq ocehq dowodéw poprzezz ustalenie, 2e osadzenie powoda W Warunkach . 'pr_z'_e1udr_1ienia. nie miaio charakteru Wyjaflzowego oraz nieuwzglcgdnieniu dowodfiww Wslcazujagych na dziahtmie pozwanego W ramach poriqdlcu f .. 'praWnegb', a W konsélcwehcji ustalenie, Ze pozwany nie wykazs11 0k01_icz1_10_éci_ qwalniajqcych 0d OdpOWi€dZi8.1110.§‘Ci W zakresig _ p.rzelu_dnienia, nadto ustalenie, Ze kapik sanitarny W spornyrn okresie oddzielony byl zasionkq, co nie stanowilo Wyodregbnionego pomieszéiziefiia,"I W ktcflrym osadzeni rnogliby zafiatwiaé potrzeby fizj ologiczne i higieniczne bez skrgpowania. " W konkluzji poiwany Wni(’>s% 0 zmianq Zaskarzonego WWr0ku'p0przez oddalenie powédztwa z_asl;a;rZ0n_ej__“W._' CZQ§Ci, ewentualnie 0 jego uchylenie i prze1<aza.nie' . sprawy Sqd_0_Wi I instancji do ponownego rozpoznania. _ ' Skarb P'a,r'1stWaH Zaklad Kémy Nr 1 W Y _ _ ' i_ Zaldad Kamy WI zaSkafZ§~*1 Wyrokg W zakresie uwzglgdniajag/'m powédztwo i zarzucfl:   V ' ' 1) naruszenie prawa materialnego przez: ' A A a) Wadliwe z'ast0sbWanie_ an. 417 k.c. i bkdnsy vvykladnig art. 248 l<.k.W. polegajagzq na przyjqoiu, iz osadzenie powoda W oeli bez zachuwania normy powierzchni na jednego osadzonego stanowilo. dzialanie bezprawne pozwanego Wobec osoby pOWOd.E1,   b) nieuwzghgdnienie zarzutu przedawnienia siq roszczefl powoda WOb6'C Zakladu Kamego Nr 1 W ' ” A . ; W zakrasie 8 _„___ _ _ _ | ' 1' Í . art. 110 k.k.w. poprzez uznanie, 'ze Areszt Śledczy w ` nie spełnił przewidzianego prawem standardu w zakresie _ wydzielania kacika .. sanitarnego; V . -- 2. naruszenie przepisów prawa procesowego: '- art. 233 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, dokonanie błędnego ustalenia stanu faktycznego oraz błędną ocenę dowodów poprzez: ustalenie, że osadzenie powoda W warunkach _ 'prz'_eludnienia nie miało charakteru wyjątkowego oraz nieuwzględnieniu dowodów wskazujących na działanie pozwanego w ramach porzadliu Ĺ .. `prawnego`, a w konsekwencji ustalenie, ze pozwany nie wykazał okol_iczno_ści_ nwalniających od odpowiedzialności w zakresie _ p.rzelu_dnienia, nadto ustalenie, ze kącik sanitarny w spornym okresie oddzielony był zasłonką, co nie stanowiło wyodrębnionego -pomieszczenia,-"i w 'którym osadzeni mogliby załatwiać potrzeby Íizj ologiczne i higieniczne bez skrępowania. ' W konkłuzji pozwany wniósł o zmianę zaskarzonego wyrokupoprzez oddalenie powództwa z_ask_arzonej__`w części, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie' _ sprawy _Sąd_o__wi I instancji do ponownego rozpoznania. _ ' Skarb Państwa i- Zakład Karny Nr 1 w_ f _ _ ' i_ Zakład Karny wĹ zaskarzył wyrok W zakresie uwzględniaj ącym powództwo i zarzucił: ' - . ` '- l) naruszenie prawa materialnego przez: ' _ _ a) 'wadliwe z`astosowanie_ art. 417 k.c. i błędna wykładnię art. 248 k.k.w. polegającą na przyjęciu, iż osadzenie powoda w celi bez zachowania normy powierzchni na jednego osadzonego stanowiło. działanie bezprawne pozwanego wobec osoby powoda, - - b) nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia się roszczeń -powoda wobec Zakładu Karnego Nr 1 W ' ” A _ i w zakresie 8 --- STRONA 11 --- ‘ f I ':n roszczenia 0 zadoééuczynionio za naruszenio dobr osobistych pOWOd8.,    _ ~ _ . _2) blodne zastosowanie art. 24 k.c. poprzez przfgyjocie, i2 doszio do naruszenia dobr osobistyoh powoda, CD‘ O\ 3)_sprzeczno istotnych ustalefi Sadu z troéoia zebranego W sprawie materiaiu dowodowego przez przyjocie, izna skutek osadzonia powoda W  1 przeludnionej oeli doszko do naruszenia jego prawa do godnoéci i humanitamego iraktowania. '  Wskazujac na powyzsze, ‘apelujacy wnios1 o zmianq Wyroku W zaskaraonym zakresie poprzez oddalenie powodztwa W cakoéoi, ewentualnie zasadzenie na rzeoz powodakwoty 1 2% tytulem zadoééuczynienia za naruszenie jego godnoéoi osobistej. ‘ ' Pozwany Skarb Pafistwa  Zaklad Karny nr 1 W ' zaska.rZy% Wyrok W ozoéci zasadzajacoj od pozwanego toa rzeoz powoda kwoto 2000 21 tytuham zadoééuozynionia i zarzucfi naruszenie art. 233 § 1 k.p.0. przez zanieohanie Wszechstronnogo rozwazenia zebranego materialu dowodowego i W r konsekwoncji uznanie za zasadne roszczonia 0 zadoécuczynienio na podstawie art. 448 l<;.0. Skarzacy Wniosfi 0 zmiano zaskarzonego \Wro1<u przez oddalenie powodztwa. Sad Apelacyjny zwaiyl, co nastgpuje: Na WSfQpi€ rozwazafi Wskazaé wypada, to ‘sama kara pozbawienia O cmo\ Wolnoéoi zaldada okreélona dolegliw i ograniczenia roznym zakresie, odnoszace sic; do konieoznoéci przebywania W Warunkaoh izolacji W jednym pomieszozeniu 2 innymi osobami ‘na stosukowo niewielkiej powierzchni, limitowanie czasu i form przebywania poza cola, zalatwiania potrzeb fizjologioznych W_ Warunliaoh ograniozenia 'poh1ej intymnoéoi, czy organizowania kapioli Wedhig pownyoh regui Wyrnuszonych Warunliarni 9 H ' f I 'ĘH roszczenia o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych powoda, - '- - _ ~ _ . _2) błędne zastosowanie art. 24 k.c. poprzez przyjęcie, iz doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, ĹD¬ O\ 3)_sprzeczno istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego W sprawie materiału dowodowego przez przyjęcie, iżna skutek osadzenia powoda w - 1 przeludnionej celi doszło do naruszenia jego prawa do godności i humanitarnego traktowania. ' . Wskazując na powyższe, Iapelujacy wniósł o zmianę wyroku w zaskarzonym zakresie poprzez' oddalenie powództwa w całości, ewentualnie zasadzenie na rzecz powodakwoty i zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie jego godności osobistej. ` ` Pozwany Skarb Państwa - Zakład Karny nr 1 w ` zaskarzył wyrok w części zasądzajacej od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2000 zł tytułem zadośćuczynienia i zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. przez zaniechanie wszechstronnego rozważenie zebranego materiału dowodowego i w f konsekwencji uznanie za zasadne roszczenia 0 zadoścuczynienie na podstawie art. 448 k.c. Skarżący wniósł o zmianę zaskarzonego wyroku przez oddalenie powództwa. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Na wstępie rozważań wskazać wypada, że sama kara pozbawienia O c/:'¬0~ wolności zakłada określoną dolegliw i ograniczenia różnym zakresie, odnoszące się do konieczności przebywania W warunkach izolacji w jednym pomieszczeniu z innymi osobami na stosukowo niewielkiej powierzchni, limitowanie czasu i form przebywania poza cela, załatwiania potrzeb Íizjologicznych w_ warunkach ograniczenia 'pełnej intymności, czy organizowania kąpieli według pewnych reguł wyrnuszonych warunkami 9 H --- STRONA 12 --- bytowymi W duzej zbiorowoéoi. Wérod uprawriiefi i Wolnoéoi, gwarantowanych osobom odbywajaoym karo pozbawienia Wolnoéci sa to, ktore nie podlegaja Zadnym ogardczeoiom i_ Wyhaczerfiom. Z pewnoécia naleza do nich Wolnoéé surnienia i Wyznailia, Iprawo do otrzymania Wyzywienia, do opieki rhedyoznej, ozy tei prawo do sldadania skarg, Wnioskow, czy proéb l_<ieroWanych do Wiaéciwych organow. lone prawa mega. W olcreflonych oko1io2n_oécia<_:h,podlegad ograniczeniom np. z powodow  o sanitamyoh, czy tez bezpieczefmtwa. Do uprawniefi, ktore nie sa bezwzglodne i W’ okreélonychsyiuacjach moga podlegaé ograniozemlom nalezy prawo skazanego do zapewnienia mu odpowiedniej poW"ierzch11imieszl<ah1ej. Ustawodawoa _W art._l10 §’2 1<;.k.W. zawarl Wymogi dotyczace Wamnkow bytowych W oelach 1nieszkaLnyoh Wskazujao, Zopowierzchnia przypadajatoa na skazanego nie moze Wynosié Hmiej niz 3 “mi cola musza byé W3/posazone W odpowiedni sprzat zapewniajapy skazanomu osobne miejsce do spania i odpowiodnie Wanmku higieny, dostateczny dopkyW powietrza, odpowiednia temporaturo i o.éWietle_nie. Iodnoozeénie jednak WS1(EiZE?dI, Ze ograniczonio powierzchni coliprzypadajatcej na jednego osadzonego poniiej 31112 moze byé dokonane W szczegolnie uzasadnionych Wypadkaoh olcreélonych _W art.248 k.1_<.W., przy zachowaniu trybu Wskazanego W tym przopisie. Wlorzocznictwie Sadu Najwyzszego podkroéla sio, ze samo przeludnienie nie jest jeszcZ'e"W5/starozajace dla przyjooia, Ze dosz%o do naruszenia dobr osobistych'o'5adzonogo (porfu‘zasadnionie Wyroku SN_'z dnia 2 paédziernika 2007 r., II CSK 269/07, opubl. LEX.n1" 315849, M.PraWn. 2007/21/1172). Wbrew stanowisku powoda niezgodnoéé art. 248 § 1 ustavvy z dnia 6 ozorwca 199'7'r.  Kodeksd l{a1ny’Wy'konaWozy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, ze gm.) z art. 40, art. V41 ust. 4 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (orzeczenie Trybuoaiu Kon;sty_tucyjn<zgo z_ dnia 26 maja 2008 12, SK 25/07)_nie oznaoza joszcze, Ze Wkaidym przypadku prze1udnienia~ dochodzi do naruszenia door osobistych osadzonogo. Europejski Trybuna% Praw Czkowieka do1<"onuj'ap Wykiadni art. 3 Europejskiej Konwancji Praw Cz%oWieka i PodstaWoW}»'ch Wolnoéoi z. dnia 4 grudnia 195 0 .r., ratyfil<;oWanej przez Polsko W 1993 r. (Dz. U. 10 bytowyrni w duzej zbiorowości. Wśród uprawnień i wolności, gwarantowanych osobom odbywającym karę pozbawienia wolności są te, które nie podlegają zadnym oganiczeniom i_ wyłączeniem. Z pewnością należą do nich wolność- surnienia i wyznania, 'prawo do otrzymania wyżywienia, do opieki rnedycznej, czy też prawo do składania skarg, wniosków, czy próśb kierowanych do właściwych organów. Inne prawa mogą w określonych okolicznościach podlegać ograniczeniom np. z powodów - 8 sanitarnych, czy też bezpieczeństwa. Do uprawnień, które nie są bezwzględne i w" określonych-sytuacjach mogą podlegać ograniczeniom' nalezy prawo skazanego do zapewnienia mu odpowiedniej powierzchni mieszkalnej. Ustawodawca _w art._l_ 10 §,2 k.k.w. zawarł wymogi dotyczące warunków bytowych w celach mieszkalnych wskazując, zepowierzchnia przypadająca na skazanego nie może wynosić mniej niz 3 niż, cele muszą być wyposażone W odpowiedni sprzęt zapewniający skazanernu osobne miejsce do spania i odpowiednie warunku higieny, dostateczny dopływ powietrza, odpowiednią temperaturę i o.świetlenie. Jednocześnie jednak" wskazał, ze ograniczenie- powierzchni celiprzypadającej na jednego osadzonego ponizej 3m2 moze być dokonane w szczególnie uzasadnionych wypadkach określonych _w art.248 k.k.w., przy zachowaniu trybu wskazanego wtym przepisie. W.orze_cznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, ze samo przełudnienie nie jest jeszcze wystarczające dla przyjęcia, ze doszło do naruszenia dóbr osobistych'o'sadzonego (por}"u'zasadnienie wyroku SN.'z. dnia 2 pazdziernika 2007 r., Il CSK 269/07, opubl. LEX~nr 315849, i\'í.Prawn. 2007/21/1172). Wbrew stanowisku powoda niezgodność art. 248 § l ustawy z dnia 6 czerwca 199'7.r. - Kodeks karnyiwykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, ze zm.) z art; 40, art. V41 ust. 4 í art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (orzeczenie Trybunału Kon¿sty_tucyjnego z_ dnia. 26 maja 2008 r., SK 25/07)_nie oznacza jeszcze, ze wkazdym przypadku przeludnienia dochodzi do naruszenia .dóbr osobistych osadzonego. Europejski Trybunał Praw Człowieka dokonując wykładni art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z. dnia 4 grudnia 195 0 .r., ratyñkowanej przez Polskę w 1993 r. (Dz. U. 10 --- STRONA 13 --- » C 1 Nr 61, poz. 284 ze gm.) Wielokrotnie stwierdzak, Ze ciefpionie i upokorzenio musza W kazdym.'razie przekraczaé nieunikniony element oioxpienia Wpisanego W poabawienie Wo11_1oéoi aby stanowily naruszenie tego przepisu (op. orzeczonio z dnia 29 kwietnia 2003 r., nr 38812/9'7 i z toj samej daty or 50390.='”99). _ ’ Tym samym mozliwoéci naruszenia _ dobr osobistych ‘skazanego odbywajacego karq pozbawienia Wolnoéci W przeludnionej oeli, nalezy upatrywaé dopiero Wéwczas, gdy zaohodza dodatkowe okolioznoéoi éwiadczaoe o nie zapewnieniu elemontarnyoh Warunkéw iegzystenoji, stwarzajacych zwiqkszone dolegliwoéoi ozy cierpienia ponad to, ktore sa zwiazalle z odbywaniem kary W Warunkaoh izolaoji, przy zapewnieniu takich standardow, ktoro sa Zgodne Z przepisami dotyczaccymi odbywania kazy pozbawienia Wolnoéci (tak Sad Apolaoyjny W Lodzi W Wyroko z dnia 13 maja 20091". I ACa 234.="04, Orzeczniotwo Sadu Apelacyjnego W Lodzi Nr 4/2009poz.35). Majac na Wzglodzio powyzsze uwagi Sad Apelaoyjny uznai, ze apelaoja powoda jest cze;§oioWo zasadna, co skutkujo zmiana Wyroku poprzez. podwyzszenie zasadzonego zadoééuozynienia do kwoty 5.000 23:. Zgodzié sio boWiem nalezy ze skarzaoym, Ze Sad _O1<1'ogoWy przyznal zadoééuozynionie W Wysokoéoi nieadokwatnej do rozmiaru doznanej przez poWoda krzywdy, przy ozym do naruszenia dobr osobistych powoda, doszio Wyiaoznie W Zakladzio Kamym W podczas osadzenia tam__poWoda W okresio od 22 kwietnia 20051". do 30 listopada 2005r.._W Zaldadzie Karnym W .. W tym okresie J K _ p1‘Z6b)/W81 ‘oowiem W celi, ktéra nie ty11<:o nie speiniala Wymogow dotyczacych powierzchni, ale réwniez nie posiadaka Wydzielonego 1<a0ika sanitarnego. Byda to oela nr 50 o powierzchni 5,3 mg, ‘oadaoa de facro ce1ajedno0soboWa, W ktorej powod przebywai razem z drugim s1<;azanym. Fakt przebywanie dwoch osob na tak malioj powierzchni z nie Wydzielonym W ogole kacil<iem_ sanitamymi przez okros kiiku miesiooy, W ooenie Sadu Apolacyjnego stanowflo nadmiorna uciazliwoéé dla skazanego, przekraczajaoa nieunikniony element cierpienia Wpisanogo W pozbawienie 11 fl C 1 Nr 61, poz. 284 ze zm.) wielokrotnie stwierdzał, ze cierpienie i upokorzenie muszą w kazdymfrazie przekraczać nieunikniony element cierpienia wpisanego w pozbawienie wolności aby stanowiły naruszenie tego przepisu (np. orzeczenie z dnia 29 kwietnia 2003 r., nr 38812/97 i z tej samej daty nr 50390."”99). _ _ Tym samym _możliwości naruszenia _ dóbr osobistych ,skazanego odbywającego karę pozbawienia wolności W przeludnionej celi, nalezy upatrywać dopiero wówczas, gdy zachodzą dodatkowe okoliczności świadczące o nie zapewnieniu elementarnych warunków egzystencji, stwarzających zwiększone dolegliwości czy cierpienia _ponad te, które są związane z odbywaniem kary w warunkach izolacji, przy zapewnieniu takich standardów, które są zgodne z przepisami dotyczącymi odbywania kary pozbawienia wolności (tak Sąd Apelacyjny w Łodzi W wyroku z dnia 13 maja 2009:. I ACa 234.f'04, Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Łodzi Nr 4/2009poz.3-5). Mając na względzie powyzsze uwagi Sąd Apelacyjny uznał, ze apelacja powoda jest częściowo zasadna, co skutkuje zmianą wyroku poprzez podwyższenie zasądzonego zadośćuczynienia do kwoty 5.000 zł. Zgodzić się bowiem nalezy ze skarzącym, ze Sąd _Okręgowy przyznał zadośćuczynienie w wysokości nieadekwatnej do rozmiaru doznanej przez powoda krzywdy, przy czym do naruszenia dóbr osobistych powoda, doszło wyłącznie w Zakładzie Karnym W podczas osadzenia tampowoda w okresie od 22 kwietnia 20051". do 30 listopada 2005r.._W Zakładzie Karnym w .. wtym okresie J K- _ przebywał bowiem w celi, która nie tylko nie spełniała wymogów dotyczących powierzchni, ale równiez nie posiadała wydzielonego kącika sanitarnego. Była to cela nr 50 o powierzchni 5,3 mz, będąca de facto celąjednoosobową, W której powód przebywał razem z drugim s-kazanym. Fakt przebywanie dwóch osób na tak małej powierzchni z nie wydzielonym w ogóle kącikiem, sanitarnym przez okres kilku miesięcy, w ocenie Sądu Apelacyjnego stanowiło nadmierną uciązliwość dla skazanego, przekraczającą nieunikniony element cierpienia wpisanego w pozbawienie ll --- STRONA 14 --- Wolnoéci. Z tych Wzglodow nalezaio uznaé, Ze prawo do godnoéoi zaslugiwalo na bardziej Wzmozona ochronq niz przyjota przez Sad Okrqgowy, ktora zdaniem Sadu Apelaoyjnego Winna Wyrazaé sieg‘ kwota 5.000 21. Jest to kwota odpowiadajaca przociotnoj stopie Zyciowej spo1ecze1istWa oraz stopniu fiiifilpiefi, jakie niosiy za soba dla powoda Wayunki odbywania kary pozbawienia Woinoéci W tymokresie. ' 1 Z tych Wszystkich Wzglodow Sad Apelaoyjny, z mocy 386 § 1 k.p.c.' uwzglgdniajac W tej ozoéci apelaojo powoda i podwyzszyl przyznane mu zadoééuozynienie do 1'<Woty 5.000 21.  Apolaoja poWoda jest natomiast bozzasadna W pozostaiaj czoéci. _ pozostalyoh zaldadach kamyoh, poza Zak1aden_1_Karnym W na odbywanio przez powoda kary pozbawienia Wolnoéoi poza przeludnieniom nie na1oZy1y sieg Zadne inne dolegliwoéoi, ktore Wykraczaly poza lconieczne elementy cierpienia zwiazane z osadzeniem. W rozpoznawanej sprawio o1<o1ioznoécitakich nie sposob dostrzec.  ___PoWod nie W"y1<aZa:1,' Ze poza'prze1udniona cola, nie bjylro W'co1i oddzielonych od reszty pomieszczenia urzadzefl sanitarnych, nie zapewniono Wszystkim s1<aZanym'oSobnego miejsca do spania, osadzono palaoych 2 niepalagymi itp. (Wyrok SN zdnia 28 lutego 2007 r.,' V CSK 431/06, opubi. OSNC 2008/1/13). Zustalcfi faktyoznych sprawy Wynika, Ze W oeii Aresztu élledczego W L 1., W ktorej przebywai powdd, W‘breW"tWierdzeniom powoda kacik 'san'i'tar11'y ’z'ost~a1 oddziélony co najmniej Mkotara. TV ocenie Sadu Apelacyjnego zarzuty powoda co do jcdyhie prowizorycznego Wydzieknia ozoéci sanitamej od roszty celi i zwiazanego z tym fetoru oraz braku intymnoéci Wynildej _z niewydzielonia W sposob. Wyirainy kacika sanitarnogo, sa jedynie W3/razem indywidualnej i subiektywnoj Wrazliwoéci poW'oda,'ktora nie zosta1a W sposob obiektywny ZW€1_'yfi1{OW€1fl8.. Problem oddzielenia dostopu do 14acika sanitamego iaczy sio 2 jednej strony z koniecznoécia zapewnionia intyimloéoi ' '12 wolności-_ Z tych' względów należało uznać, ze -prawo do godności' zasługiwało na bardziej wzmozoną ochronę niz przyjęta przez Sąd Okręgowy, która zdaniem' Sądu 'Apelacyjnego winna wyrażać się' kwotą 5.000 zł. Jest to kwota odpowiadająca przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa oraz stopniu eißlpíeń, jakie niosły za sobą dla powoda warunki odbywania kary pozbawienia wolności wtyrnokresie. ' 0 Z tych wszystkich względów Sąd Apelacyjny, z mocy 386 § 1 k.p.c.` uwzględniając w tej części apelację powoda i podwyższył -przyznane mu zadośćuczynienie do kwoty 5.000 zł. - Apelacja powoda jest natomiast bezzasadna W pozostałej części. _ pozostalych zakładach karnych, poza Zakładem Karnym w na odbywanie przez powoda kary pozbawienia wolności poza przeludnieniern nie nałoräyły się żadne inne dolegliwości, które wykraczały poza konieczne elementy .cierpienia związane z osadzeniem. W rozpoznawanej sprawie okoliczności takich nie sposób dostrzec. - _-_Powód nie w'ykazał,` ze pozaprzeludnioną cela, nie było w "celi oddzielonych od reszty pomieszczenia urządzeń sanitarnych, nie zapewniono wszystkim skazanym 'osobnego miejsca do spania, osadzono palących z niepalącymi itp. (wyrok SN zdnia 28 lutego 2007 r.,` V CSK 43l/06, opubl. OSNC 2008/1/13). Zustaleń faktycznych sprawy wynika, ze W celi Aresztu Śledczego w Ę 1., W której przebywał powód, wbrewtwierdzeniom powoda kącik 'sanitarny' 'został oddzielony co najmniej iikotarą; ŃV ocenie Sądu Apelacyjnego zarzuty powoda co do jedynie prowizorycznego wydzielenia części sanitarnej od reszty celi i związanego z tym fetoru oraz braku intyníności wynikłej _z niewydzielenia w sposób wyraźny kącika sanitarnego, są jedynie wyrazem indywidualnej i subiektywnej wrażliwości powodayktóra nie zostala w sposób obiektywny zweryfikowana. Problem oddzielenia dostepu do k-ącika Sanitarnego łączy się z jednej strony z koniecznością zapewnienia intymności " '12 --- STRONA 15 --- .._..,.._,.,_..\_.¢—i ‘ e przy'za1atWianiu" potrzeb fizjologicznyjch, a z drugiej strony z Wymogaini bezpieezeiistwa Wieiniéw. Stad tez koniecznoéé pogodzenia tych dwoch elementow, skiania do talqiej 1<;onstruk__cji tychy miejsc: aby by} do nich iatvwy dostep. Stad tez W Wyniku remontu, ktéryqn poczawszy od 20021". objete byly poinieszozenia mies’z1<alne W Areszoie Sledczym W _ kaciki sanitarne >7 ;_ Wykonano W ten sposob, ze Wydzielono je trwalymi éoianami,‘ zosiawiajae nizsze dr2;Wi,ital< aby siegaly do Wysokoéei Wizjera W drzwiaoh Wejéoiowyeh. Natomiast W celaeh, W ktoryoh nie byio mozliwe zamontowanie drzwi, Wejécie do kaci1<;oW sanitarnyeh przesianiane jest zasiona (Z6Z1"18.I118.'§W12ld1(<'3l'RI" W ' k339). Ponadto zamontowane W oknaoh aresztu przesiony (blendyj posiadaja stosovme atesty i nie ograniczaja dostepu éwiatia dziermego ani nie utrudniaja oyrkulaeji powietrza. ' Sad Apelacyjny podziela roWnie2 ustalenia. Sadu I instanoji, 2';e nie znalazly potwierdzenia W materiale dowodowyni twierdzenia powoda jakoby W zakiadaoh karnych nie Wydzielono miejse do palenia papierosow. Iak Wy1<;aza1o postepowanie doWodoWe Wieiniowie palié moga Wyiacznie W oelaeh przeznaezonyeh dla osob palate}/eh, badf: W przeznaczonyeh do tego miejscach oddziaiow, na ktoryeh przebywaja. Nietrafne sa talcze zarzuty dotyczaoe osadzenia powoda z tzW. osobami grypsujacymi oraz ‘oralqiem ozestszegddostepu do kapieli i ciepiej Wody; Stanowi to bowiem normaina dolegliwoéé zwiaczana z odbywaniem kary pozbawienia Wolnoéei i pozostaje W zgodzie Z obowiatzujaoymi W tej materii przzepisami ustawy, a traktowanie powoda nie odbiegalo od traktowania pozostaiych osadzonych. Nalezy bowiern zwrooié uwage skarzacego, Ze Zaden z przepisow praWa nonmuj aeych kryteria rogmieszozania osadzonych W zaldadzie kamym hie nakazuje oddzielania osadzonych przynaleznyeh do podkultury tzW. grypsujaeych od pozostaiyeh osadzonych. Z koiei przepisy nakazuja zapeWnienie'osadzonyn'1 eiepiej lstapieii co najmniej raz W tygodniu i ten minimalny standard W pozwanych jednostkach bf/1 dochowany. Tak Wiec fakt 13 .-.¬....._..._.-.›-\_.---«--Ź = i przy' załatwianiu' potrzeb fizjologicznych, a z drugiej strony z wymogami bezpieczeństwa więźniów. Stąd też konieczność pogodzenia tych dwóch elementów, skłania do takiej l<;onstruk__cji tychy miejsc aby był do nich łatwy dostęp. Stąd też W wyniku remontu, którym począwszy od 2002r. objęte były poiriieszczenia mieszkalne w Areszcie Śledczyrn w _ kąciki sanitarne „ ,_ wykonano W ten sposób, że wydzielone je trwałymi -ścianami, zostawiając niższe drzwi,itak aby sięgały do wysokości wizjera w drzwiach wejściowych. Natomiast w celach, w których nie było możliwe zamontowanie drzwi, wejście do kącików sanitarnych przesłaniane jest zasłoną (zeznania _świadka 'RF W ` k-339). Ponadto zamontowane w oknach aresztu przesłony (blendy) posiadają stosowne atesty i nie ograniczają dostępu światła dziennego ani nie utrudniają cyrkulacji powietrza. ' Sąd Apelacyjny podziela równiez ustalenia Sądu I instancji, ze nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym twierdzenia powoda jakoby' w zakładach karnych nie wydzielono miejsc do palenia papierosów. Iak wykazało postępowanie dowodowe więźniowie palić mogą wyłącznie w celach przeznaczonych dla osób palących, bądź W przeznaczonych do tego miejscach oddziałów, na których przebywają. Nietrafne są także zarzuty dotyczące osadzenia powoda z tzw. osobami grypsującymi oraz brakiem częstszegodostępu do kąpieli i ciepłej wody; Stanowi to bowiem normalną dolegliwość związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności i pozostaje W zgodzie z obowiązującymi w tej materii przepisami ustawy, a traktowanie powoda nie odbiegało od traktowania pozostałych osadzonych. Nalezy bowiem zwrócić uwagę skarżącego, ze żaden z przepisów' prawa nonnuj ących kryteria rozmieszczenia osadzonych w zakładzie karnym nie nakazuje oddzielania osadzonych przynależnych do podkultury tzw. grypsujących od pozostałych osadzonych. Z kolei przepisy nakazują zapewnienie nosadzonym- 'ciepłej kąpieli co najmniej raz w tygodniu i ten minimalny .standard w pozwanych jednostkach był dochowany. Tak więc fakt 13 --- STRONA 16 --- przebywania powoda W oeli Z tzW. grypsujaoyini i brak ezestszych niz raz W tygodniu kapieli nie mogiy Wskazywaé" na bezprawnoéé dziaiania strony pozwanej. . _ _ _ _  _ Jeéli ehodzi o zarzut braku W1aéciWejY'opie1<i medyoznej to Sad I instancji pop1faWnie ustalil, Ze powod takiej opieki nie by} pozbawiony. J K A zostai poddany niezbednyrn konsultacjom i badaniom W zwiazku z zapaleniem spojowek, a zatern nie ujavmii sie zwiazek przyczynowy pomiedzy dziaianiem, '02}; zanieohaniem pozwanego a obecnie dekiarowanym przez powoda jego stanem fizycznym i psychicznym.   _' " ' ""'Z__'.i1Wagi'na fpowyzsze Sad Apelacyjny, na podstawie art. 385 1<.p._c. oddaiii apelaeje poWoda _W pozostaiej czeéei, jako bezzasadna. _ Apelaoje Skarbu Pafistwa  Zakiadu Karnego We , Aresztu §1edozego W? ., Zaldadu Karnego Nr 1 W _‘ . Zakiadu Karneg'o' W i Zakiadu Karnego 111" 1 W sa zasadne. Zak zostaio Wyzej WS1<L21Z8.I18 samo przeludnienie nie jest jeszeze Wystarezaja.ce dia przyjecia, ze doszio do naruszenia dobr osobistyoh osadzonego. Zgodnie zustawowym Wymogiem, na kazdego 2 osadzonyoh Winno praypadaé 3 1112 plowierzchni W ceii, tymczasem W oeiach, W ktorych pirzebyWa1 powod fiie zawsze byla zaohoWana‘WyZej opisana norma. Oeenliajae jednak, iczy okoiieznoéé ta sprzeciwiala sie zasadzie humanitaryzmu lub tea ezy spowodowaia naruszenie dobr osobistyeh (godnoéci) poWoda, naleiy zwazyé przede Wszystkim na motywy dziaiania zarzadzajacyoh Zakiadem, oraz na treéé an. 248 k.k.W. Zdaniem Sadu Apelacyjnego, przeciwstawiajap sie istniejacemu i_ niezaleznemu od pozwanego 1 zjawiskd przeludnienia, jego funkcjonariusze dazyli do zminimalizowania skazanym dolegliwoéci 2; tym zwiatzanych. Podkreélie takze nalezy, ze ja1d<o1Wiek powierzohnia oeli na jednego skazanego W Warunkaeh przeiudnienia nie odpowiadaia ustawie, to lpozwany nie dopuszczai do tego, aby byia ona razaco niska (najwyzej jeden osadzony ponad 14 przebywania powoda w celi z tzw. grypsującyrni i brak częstszych niż raz w tygodniu kąpieli nie mogły wskazywać' na bezprawność działania strony pozwanej. _ _ _ _ _ - _ Jeśli chodzi o zarzut braku właściwej‹"opieki medycznej to Sąd I instancji poprawnie ustalił, że powód takiej opieki nie był pozbawiony. J K _ został poddany niezbędnym konsultacjom i badaniom w związku z zapaleniem spojówek, a zatem nie ujawnił się związek przyczynowy pomiędzy działaniem, czy zaniechaniem pozwanego a obecnie deklarowanym przez powoda jego stanem fizycznym i psychicznym. ~ - _' " ` ""Z__'.uwagi`na powyższe Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 385 k.p._c. oddalił apelację powoda _w pozostałej części, jako bezzasadną. _ Apelacje Skarbu Państwa - Zakładu Karnego we , Aresztu Śledczego w-3 _, Zakłaclu Karnego Nr 1 w __ . Zakładu Karnego' w i Zakładu Karnego nr 1 W są zasadne. Jak zostało wyzej wskazane samo przeludnienie nie jest jeszcze wys-tarczają-ce dla przyjęcia, że doszło do naruszenia dóbr osobistych osadzonego. Zgodnie zustawowyrn wymogiem, na kazdego z osadzonych winno przy-'padać 3 mz powierzchni W celi, tymczasem w celach, w których przebywał powód nie zawsze była zachowanawyżej opisana norma. Oceniając jednak, czy okoliczność ta sprzeciwiała się zasadzie humanitaryzmu lub też czy spowodowała naruszenie dóbr osobistych (godności) powoda, należy zwazyć przede wszystkim na 'motywy działania zarządzających Zakładem, oraz na treść art. 248 k.k.w. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, przeciwstawiając się istniejącemu i_ niezależnemu od pozwanego , zjawisku przeludnienia, jego funkcjonariusze dązyli do zrninimalizowania skazanym dolegliwości z tym związanych. Podkreślić takze nalezy, że jakkolwiek powierzchnia celi na jednego skazanego w warunkach przeludnienia nie odpowiadała ustawie, to _pozwany nie dopuszczał do- tego, aby była ona rażąco niska (najwyżej jeden osadzony ponad 14 --- STRONA 17 --- —— _— — _,____,_,__,,,i......_,....._....__...__ ~ is .1 ' limit o'e1i),@ apraktyka ta miala rownieiz uzasadnienie prawne W art. 248 _§ 1 1<.k.W., litory obowiazywai W czasie odbywania przez powoda kary WpozWa1iych Zakiadach Karnyoh. Naleiy podl<;re§1i<3, 2':e W pozwanyeh jednostkach penitencjarnyoh prowadzone sa remonty majace na eeiu poprawe Warunkow bytowych osadzonych. Ponadto osoby pozbawione Wolnosci maja Ulx O\ zapewniona moziiwo. korzystania z~ _zaja_é sportowych, kuituralno _—_ oéwiatowych, niemal W kaidej celi jest telewizor, a oele te VJ}/POSELZOILG sa W niezbedny sprzet kwaterunkowy, W tym 1oZ1<a dia WSZyS‘£1{10h osadzonyoh. Nie doohodziio zatem do sytuacji, ktore Sad Najwyzzszy W przywoianym juz Wyroku z dnia 28 lutego 2007r., V CSK 431/06 (OSNC 2008, 1'11: 1, 1:02.13), uznal za mogace proWadzié do naruszenia dobr osobistych i W konsekweneji odpowiedzialnoéei Ska.rbu Pafistwa 11a podstawie art.24 i at“L448 k.o. Apelacja Zakladu Karnego Nr 1 W “ * .__uzasad1_3_io_n_a_ jest takfice z twej przyezyny, ice. Sad I instancji zasadnie przyjmujao, it roszozeriia poWoda za okres poprzedzajaoy dziefi 29 paidziemika 2004 r. ulegiy przedawnieniu, nie dostrzegi, Ze przedawnieniu ulegty tym samym roszezenia sicierowane do tej p'1acc':Wki penitenojarnej, W ktorej J K _ ; przebywal W okresie od dnia 27 stycznia 20041". do dnia 5 maja 20041". oraz od dnia 27 maja 200412 do dnia 16 czerwca 2004r. _ Z kolei W Zakiadzie Karnym We . . powod przebyWa1 jedynie przez miesiao tj. od 30 listopada 2005r. do 30 grudnia 2005r. i nie Wykazai, by W zakiadzie tym W jakilcolwiek sposéb doszlo do naruszenia jego dobr osobistych. Nawet bowiem gdyby i tam mialo miejsoe przeludnienie, to nie sposob przyjaé, by przebywanie przez miesiac W Warunkach nie doohowania normy 31112 powierzohni mieszkalnej na osadzonego i braku innyeh uciaziiwoéci doszto do naruszenia dobr osobistych powoda.  Warto takze podkreélié, ZOW Zakladzie Karnym N1" 1 W ._, W ktorym powod przebywa od 24 Wrzeénia 2009r. osadzony on jest W Warunlcach zakiadu karhego po1otWartego_, o_o oznaoza, Ze W godzinaoh od 7.00 do 19.00 cele 15 Ń _z ~ ________„.,í......_......_.....__...__ ~ rz .I ' limit celi); apraktyka ta miała również uzasadnienie prawne w art. 248 _§ l k.k.w., który obowiazywał w czasie odbywania' przez powoda kary wpozwanych Zakładach Karnych. Nalezy podkreślić, ze W pozwanych jednostkach penitencjarnych prowadzone są remonty' mające na celu poprawę warunków bytowych osadzonych. Ponadto osoby pozbawione wolności mają Ula Ox zapewnioną mozliwe. korzystania z. _zająć sportowych, kulturalne _-_ oświatowych, niemal w kazdej celi jest telewizor, a cele te wyposażone są W niezbędny sprzęt kwaterunkowy, W tym łóżka dla wszystkich osadzonych. Nie dochodziło zatem- do sytuacji, które Sąd Najwyższy' W przywołanyrn juz wyroku z dnia 28 lutego 2007r., V CSK 431/06 (OSNC 2008, nr 1, poz.l3), uznał za mogące prowadzić do naruszenia dóbr osobistych i w konsekwencji odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie art.24 i art.448 k.c. Apelacja Zakładu Karnego Nr 1 W ` Ń .__-uzasadn_io_n_a. jest takze z twej przyczyny, ze Sąd I instancji zasadnie przyjmując, "iz rószozeriia powoda za okres poprzedzający dzień 29 pażdziernika 2004 r. uległy przedawnieniu, nie dostrzegł, że przedawnieniu uległy tym samym roszczenia skierowane do tej placówki penitencjarnej, w której J K _ L przebywał w okresie od dnia 27 stycznia 20041: do dnia 5 maja 20041". oraz od dnia 27 maja 2004r. do dnia 16 czerwca 2004r. _ Z kolei w Zakładzie Karnym we . . powód przebywał jedynie przez miesiąc tj. od 30 listopada 2005r. do 30 grudnia 2005r. i nie wykazał, by W zakładzie tym W jakikolwiek sposób doszło do naruszenia jego dóbr osobistych. Nawet bowiem gdyby i tam miało miejsce przeludnienie, to nie sposób przyjąć, by przebywanie przez miesiąc W warunkach nie dochowania normy 3m2 powierzchni mieszkalnej na osadzonego i braku innych uciążliwości doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda. - Warto takze podkreślić, zew Zakładzie Karnym Nr 1 W ,_, w którym powód przebywa od 24 września 2009r. osadzony on jest w warunkach zakładu karnego półotwartego, co oznacza, ze W godzinach od 7.00 do 19.00 cele 15 --- STRONA 18 --- € mieszkalne pozostaja otfwarte, a osadzeni mega swooodniegporoszaé sie__po oddziale. Ten sposob odbywania kary zdeoydowanie zmniejszaewentualne dolegiiwoéei zwianzane z przeludnieniem.  Z tych.'Wszystkich Wzgledow Sad Apelacyjny, z mocy“.art. 386 § 1 k.p.o. uW"zgledniajac apelacje strony pozwanej zasadzii ‘ na ‘rzecz powoda aadoséuczynienie jedynie od Skarbu Pafist_Wa —4Zak1adu Kamego W . . Z uwagi na trudna sytuaoje materialna powoda, ktory nadal odbywa kare pozbawienia Wolnoéci, Sad Apelac}/jny na podstawie art. 102 W ZW. z art. 108 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.o. nie obciagyi powoda kosztami postepowania apelacyjnego. _ J ~ " “ H Qt. <¢ T. *1 5 " 1'"=5‘§¢~?».» 1 H‘ — QWW \ E mieszkalne pozostają otwarte, a osadzeni mogą swob_odnie;poruszać się__po oddziale. Ten sposób odbywania kary zdecydowanie -zmniejszacwentualne dolegliwości związane z przeludnieniem. - Z tych.-'wszystkich względów Sąd Apelacyjny, z mocy"-.art. 386 § 1 k.p.c. uwzględniając _apelacje strony pozwanej zasądził " na ,rzecz powoda zadośćuczynienie jedynie od Skarbu Państwa - ,Zakładu Karnego W . . Z uwagi na trudną sytuację materialną powoda, który nadal odbywa karę pozbawienia wolności, Sąd Apelacyjny na podstawie art. l02 W zw. z art. l08 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c. nie obciążył powoda kosztami postępowania apelacyjnego. _ J ~ " “ ¬ gi. M' Ê. ii 3 ”` i'-"'z'“Š‹~f'=« ¬ ""` '~ tilla/ ¬