Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt HI C 9131708 W Y R O K W IMJENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 1n_aja 201 1 roku _ d ' 605 2001 r 060913019 . . . . dqwl la zn|a.. H Sqd Okrggowy W Warszawle , WydZl&%I11 Cywllny do TRZEE1 p$bH;n\gDz_ U_ 112 WL “Q3 1 pm, zm W skiadzie: Przewodniczapy : SSO Dorota Trautman pizekazanoinformaflifiP05110100 W *°T"1_l*’ . . , . , , dokumentu lub w iorrme przalavarznrwl Protokolantz sekretarz szldowy Sylwla Cleslmska — Kopec ‘ K./,<;v1/~r/s,:3ru Q? po rozpoznaniu W dniu 11 rnaj a 2011 r. w Warszawie ...................fin..fé..i..fi;;mgR;_gags; 6aQ5; sprawy z powédztwa ML. <~M/A L&_,1iO,,fl~c,_/La _ (4 gt przecnwko Skarbowl Panstwa Centralnemu Zarzqdowl Sluzb) \V1qz.:e:m§:_1....... 0 zapiatx; I. oddala powédztwo, I1. nie oboiqza powoda obowiqzkiem zwrotu kosztéw procesu na rzecz pozwanego. Sygn. akt. III C 913/08 ~ UZASADNIENTE ‘ Pozwem z dnia 30.09.2008 r. powéd M. L. wnosii 0 zaszydzenie najego rzecz ed pozwanego Skarbu Pafistwa reprezentowanego przez Dyrektora Generalnego S%uZby Wiqziennej kwoty 500.000 2% (piqéset tysiqcy zbtych) tytuhem zadoééuczynienia za naruszenie débr osobistych. Naruszenie débr osobistych \vy11ika%0. jak podali W pozwie powéd, z przetrzymywania go w celi wigziennej nie spelniajqcej ustawowego Warunku metraiowego 3 m2 na osobq. Powéd Wskazzfl réwniei, is powyisze sp0W0d0Wa%'0 spustoszenie W jego psychice co dodatkowo uzasadniaé miedo jego roszczenie okreélone niniejszym p0zWe1n, (pozew k. 4S). W koiejnych pismach procesowych powéd sprecyzowzfl powédztwo Wskazuj QC, ie dochodzone pozwem roszczenie Wiqie siq z dzizflaniami i zaniechanialni 12 Wskazanych przez niego Aresztéw $1edczych i Zaldadéw Karnych, polegajqcych na umieszczeniu powoda W przeludnionych ceiach, utruclnianiu kontaktéW z bliskimi, ograniczaniu dost:gpu do telefonu, nieodpowiedniej opiece lekarskiej , braku Wentyiacji i Wystegpowaniu Wilgoci W celach, nieodpowiednich Warunkach sanitarnych, oraz nieodpowiednim traktowaniu przez funkcjonariuszy Wiegziellnych, (pisma k .46, k. 2935, k .5253). Pozwany Skarb Pafistwa reprezentowany przez Dyrektora Generainego S%u2by Wiegziennej Wnosfl 0 ocldalenie powédzlwa oraz zasqdzenie 0d powoda na rzecz pozwanego kosztéw procesu, W tyln kosztéw zastqpstwa procesowego, (odpowiedi na p0zeW k. 48) Sqd ustalil nastgpuj qcy stan faktyczny: Powéd M. L. poczqwszy od 1998 r. przebywa w roinych jednostkach penitencjarnych na terenie caiego kraju. Roszczenia powoda, jak wskazai on W pozwie, zwiqzane sq 2; jego pobytem W Aresztach §l<Jdczych oraz Zaldadach Karnych takich jak: Areszt $ledczy i Zakiad Karny (. . .), Zakfad Karny W S., Areszt §ledczy oraz Zakiaa‘ Kamy W B., Zakiad Karny W S., Zakfad Karny W D., Zaldad Karny W Z, Areszt §ledczy W R., Zakiad Kamy W C., Areszt §ledczy (. ..), Areszt §1edcz.y (. . .). W Areszcie Sleclczym (. . .) powéd przebywzfl kolejno W latach 19982000, 2001, 2003 oraz 2004. W celach 4 osobowych W 56 oséb. Powéd zarzucah Ze warunki panuj ape W tym zakladzie bylry fie, poniewai panowalra tam Wilgoé, okna by%y nieszozelne, nie zostaiy zapewnione odpowiednie warunki sanitarne, wentylacyjne oraz technicznolokalowe, m.in. kruszyla sic; pod%oga z betonu. Na widzenia czekakm siq bardzo (Hugo be osadzonych bylro 1700 a sala widzefi byla na 100 miejsc. Nastgpnie powéd przebywau‘ w Zakladzie Karnym W S. W latach 2000, 20012003, 20042005, 20072008. Powéd przez ten c2.a_s przeb)/wa% W réznych celach, 0 réznym rozmiarze, W tej jednostcejak zezna% powéd W celi 4 Qsobowej bflo p0 56 oséb a W celi 89 osobowej do 12. Powéd Wskazai, is nie zapewniono 1nu tam whaéciwej opieki medycznej W zwiqzku z przebytym tam przez niego urazem rqki powstzflym W wyniku przyciqcia mu jej drz_Wiarni przez in nego osadzonego. Powodowi wykonano wéwczas przeéwietlenie rqki aie zdaniem powoda nie by% Winaéciwie Wyleozolly. Do tego W celach byio niewystarczajqce Wyposaienie, utrudniano mu kontakty z bliskimioraz osadzono W jednej celi z osobalni paiapymi choé onjest niepalqby. W Zakhldzie Karnym W B. powéd przebywzfl W roku 2003. W celaoh 3 osobowych osadzanych by}0 po 5 oséb. Byly réwnieilz ceie 9 osobowe W ktérych bykypo 16 oséb . Pqnadto, éciany celi poryte byly pleéniq i grzybem, W celach panowahl Wilgoé, a kqciki sanitarnue byly zbyt maie. W 2003 roku p0Wc’>d przebywalr réwniei W Areszcie $ledczym W B.. W celi przeznaczonej dlfi 12 oséb w pewnym lnomencie byka osadzonych nawet 16
--- STRONA 2 ---
osob. Powod zarzucaf, Ze stan techniozny wyposaienia cel i stan techniczny caiego aresztu byi bardzo ziy. Ponadto, powéd skariyi siq: na brak zaj Q6 kulturalnooéwiatowych oraz utrudnianie mu kontaktow z bliskimi. Nastgpnie, W latach 20032004, powéd przcbywai W zakiadzie karnym W S.. W celach j.edn0osob_oWych po'W'od"'os_:idzony byi z reguly zjeszczejednym osadzonym. Powod zarzucal, Ze w tym 'z3kia_d'zio karnym panowaiy nieodpowiednie warunki sanitarne, na écianach Wystqpowai grzyb i zacieki orélz Ze iifrudniaiio inu kontakty z bliskimi. ‘W Zakladzfe Karnym W D. powod przebywai W roku 2005. Powod sl§a1f;Zy_i sifig naprzeludnienie w celach, niedobozy W Wyposazeniu cel oraz niewiaéciwe traktowanie przez personel ambulatorium. W Iatach 20052006 powod przebywai W Zakfadzie Karnym W 2.. PoW_écl zarzupaf, Ze cele, W ktérych by% osadzony, byiy przepeinione, panowaiy tam zie Warunki sanitarne, a ponadto powodowi utrudniano korzystanie z prysznica, choé pracowai przy robotach budowlanoremontowych. W Areszcie Sledczym W R. powéd byi osadzony W roku 2006. Powod zarzucafi Ze areszt byi przeludniony, a podawanejedzenie miaio za niskq temperaturq oraz byio ziej jakoéci. W latach 20062007 powod przebywai W Zakiadzie Karnym w C.. Powéd zarzucal, Ze przebywai W przeludnionych celach bo cele byly 5 osobowe a przebywaio W nich 6 oséb. Ponadto, powéd zgiaszai zastrzeienia do rozmieszczenia sanitariatéw W celi oraz niewiaéciwa, opioid; medycznq bowiem na Wizytc; u lekarza musiai czekaé po 23 miesiape po to tylko by otrzymaé nowy inhaiator bo pielqgniarka nie mogia mu go wydaé. Nastegpnie powod przebywai W Areszcie §iedczym W (...) W przeludnionej celi bowiem W celach 23 osobowych byio po 4 osoby. W Zakladzie Karnym (...) ponownie powéd przebywai W roku 2006. Cele nadal byly przeiudnione, W pewnym momenoie W celi 2 osobowej byly 4 osoby. Ponadto, powod zarzucai brak oclpowiednich Warunkow sanitarnych W celach. W Areszcie §iedc2ym (. . .) powod przebywai W roku 2008. Powod zarzucai ponadto, to W areszoie panowaiy nieodpowiednie Warunki sanitarne i tcchniczne, podawano zimne jedzenie, nie odbywaly sic5 zajocia kulturalnooéwiatowe. W oe1i2 osobowej byiy 4 osoby. Poza przeludnieniem W celach oraz ziym, a nawet bardzo zlym stanem technicznym jednostek penitencjarnyoh W jakich powod przebywai zarzucal on Wszystkim jednostkorn niewiaéciwq opiekg medycznq, utrudnianie mu kontaktow 2 bliskimi. ' Powod ma lat (...), 2 zawodujest (...), od 6 iat pozostaje W zwiqzku konkubenckim z M. 0., z ktora ma lnaioletniq cérkq, W Wieku 4 Eat. Od 12 lat powéd odbywa karo pozbawienia Wolnoéci. Powod W okresie odbywania kary miai udziciane przepustki podczas ktorych przehywai m.in. ze s\vojaLpartnerk:1, zdarzafo sing , Ze nie powracai na czas z przepustki co rodzilo okreélone skutki dla powoda. Paflnerka powoda odwiedzaia go rowniez W jednostkach penitenojarnych, przy czym odkqd na éwiat przyszia ich corka to partnerka powoda nie mote juz tak czqsto i swobodnie przemieszczaé sio i jeidzié na Widzenia do powoda, szczegélnie, Ze corka miaia problemy zdrowotne i Wymagaia Wiqkszej opieki. Wowczas kontakt partnerki powoda z nim ograniczai siq do kontaktow telefonicznych. Powéd choruje na astmg, innyoh probleméw zdrowotnych nie ma ale czqsto narzekai na bol nogi i kolana bo jak zeznafa éwiadek O. powéd z natury ciqgie narzeka. Powyészy star: fakiyczny uslalono W Oparciu 0 zgromadzone w akfach sprawy dokumemy Omz zezmmia powoda k. 134 izeznania .s'wiaclka MO. ic 84. Sad zwaiyl, co nastgpujez W Niniejszym pozwem powod dochodzi zad0§éuczynienia W kwocie 500.000 zi Wskazuja_c na swojq osobq jako poszkodowanego faktem odbywania kary pozbawienia Wolnoéci W kilkunastu _jednostkac’h penitencjarnych na terenie caiego kraju przez ostatnie 12 Eat, okreéiajqc je jako lata mqczarni (k. 135). Ogolnie powod zarzuca, ie cele w ktorych przebywai byiy przeludnione, nie byio zapewnionej odpowiedniej intymnoéci, panowaia zia wentylacja i byiy zie warunki techniczne, cele po prostu Wymagaiy remontu czasem kapitalnego. W occnie powoda warunki panujqce W jednostkach penitencjarnych W jakich dotychczas przebywai uznaé naleiy za upadlajqce go i_poniZajqce.(k.135) Panujqce W jednostkach penitencjarnych,przeludnienie W ocenie powoda stanowi naruszeniejego dobr osobistych, ktorych jednak powod nie» skonkrctyzowai ani W pozwie ani W skiadanych przez siebie W niniejszej sprawie zeznaniach. Co do Wysokoéci dochodzonego pozwem roszczenia powod podai, 2e ,,nie ma jakiegoé taryfikatora ale fie kWota 500.000 zi byiahy ambiwalenhia za te Wszystkie iata jegou megczarni" (k. 135). . ' . _ Powod W pozwie okreélii, 2e niniejsze roszozenie wiqze siq 2; naruszeniem jego clobr osobistych, a jako p0dSt&WQ prawnq swojego roszczenia Wskazai na art. 24 kc i 445 kc, art. 44 i art. 110 kkw oraz na art. 3 konwenoji praw oziowieka. W uzasadnieniu pozwu poW6d podai, Ze panujqoo W
--- STRONA 3 ---
spustoszenia" naleiy uznaé W ocenie sqdu za niewiarygodne i niezasadne. Sam zaé fakt przebywania przez powoda W jednostkach penitencjamych nie jest skutkiem dziaiania pozwanego ale konsekwencjq takich a nie innych dziaiari powoda. Podobnie nie sposob uznaé za Wiarygodne a. jut na pewno nie za udowodnione podnoszone przez powoda okolicznoéci co do utrudniania powodowi kontaktow z bliskimi, a jut na pewno trudno uznaé, 2e pozwany W jakimkolwiek stopniu przyczynii sin; do rozpadu, jak to twierdzi powod, jego zwiqzku z jego konkubinq. Podawane przez powoda W jego zeznaniaoh okolicznoéci nie znalaziy potwierdzenia W zeznaniach éwiadka M. O. konkubiny poWoda.(zeznania éwiadka k.8485) Podawane przez éwiadka okolicznoéci przyczyn dla ktorych rzadziej odwiedzaia ona powoda sat zgoia odmienne od podawanych przez powoda W jego zeznaniach. Konkubina powoda po prostu musiaia zajmowaé siq chorym dzieckiem i dlatego nie mogia jui do powoda przyjeidiaé, nie Wspominajqc jui o tym, ie nie Wiadomo czy W ogole tego choiaia bowiem jak podaia éwiadek W nie Wiedziaia jak dalej bqdzie zjej zwiqzkiem z powodem, (k.85) Powodem dodatkowym byia takie sytuacja majqtkowa éwiadka, ktora po prostu nie miaia érodkéw na dojazdy do jednostek penitencjarnych na Widzenia z poWodem.(k.84) Za nieporwierdzone w iadnym stopniu uznaé naiety takze zarzuty powoda co do niewiaéciwej temperamry podawanyoh Wjednostkach penitencj arnych potraw. C0 do tych zarzutow dochodzijeszcze pewien element subiektywnych ocen albowicm powod wskazywai, 26 potrawy byiy dla niego za zimne natomiast faktyozna teinperatura serwowanych potraw nie jest znana ani tei z niczego nie Wynika. Nie Wskazai nadto powod jakq szkodq z tego tytuiu miaiby powéd W ogole ponieéé i z jakim bezprawnym dziaianiem pozwanego miaioby byé to zwiqzane. Nie Zostaio rowniei W iaden sposob Wykazane aby powod osadzany by} W celach z palapymi gdy tymczasem deklarowai sis; jako niepalqcy i czy W ogole jako niepalqcy sic; deklarowai, ajui na pewno brak dowodu ii byio to celowe dziaianie pozwanego, nacechowanejakaé represjqwobec osoby powoda czy zioéliwoéoia, Reasumujqc to ostatnia czgéé rozwaiafi W ocenie Sqdu podnieéé nalety, is Wskazywane przez powoda i opisane powyiej okolioznoéci nie stanowiq icrodia naruszeniajakiegokolwiek dobra osobistego powoda, nie stanowiajrodia powstania jakiej kolwiek szkody u powoda co czyni Zqdanie pozwu oparte na powyzszym nieuzasadnionyrn. Na koniec Warto zatrzymaé sir; jeszcze na zagadnieniu sygnalizowanego przez powoda naruszenia jcgo dobr osobistych Wskutek przeludnienia W celach W jakich jak twierdzi powod przebywai i ktore to przeludnienie powod Wskazujejako irodio naruszeniajego débr osobistych. Jak jut byio sygnaiizowana na WStQpiB W sprawach o roszczenia z tytuhl naruszenia dobr osobistych ustalenia i ooeny Wymaga przede Wjszystkim to czy i jakie dobro osobiste zostaio naruszone Eub zagroione, a W dalszej kolejnoéci stwierdzenia bezprawnoéci dziaiania sprawoy lub istnienia okolioznoéoi bezprawnoéé to wyiatczaj ace)/ch. _ W ocenie Sa,d11twierdzenie powoda o naruszeniu jego dobr osobistych poprzoz potraktowanio go W sposob jak okreéiii poniiajqcy i upadlajqcy nie zasluguje na uwzglodnienio. Bezdyskus)/jna, jest kwestia koniecznoslci ochrony prawnej szerokiej sfery dobr osobistych kazdego cziowieka, szczegolnie jego godnoéci osobistej albowiem do naruszenia takiego Wi3§fli€ dobra osobistego mogioby dojéé wskutek traktowania cziowieka W sposob poniiajapy czy i upadlaj spy. Ta zresztq sfera podlega ochronieiprawnej nie tylko normq prawnq zawartq W kodoksie cywiinym ale i chronionajest Konstytucyjnie. Nie ulega tei WQtpiiWO§Ci, 2e z racji niejednokrotnie nawet do dzié szerzqcego siq W éwiecie bezprawia przejawiajqcego sio W braku poszanowania godnoéci cziowieka, takze normy prawa migdzynarodowego, na ktére m.in. tez powoiywai siq powéd, chroniq to sferg Zycia kaidego cziowieka, szczegolnie tego, ktérego prawa choéby Wskutek odbywania orzeczonej Wobec niego kary sq z natury rzeczy ograniczone. Nie ulega tez W ocenie Sqdu wqtpliwoéci, 2e odbywanie kary pozbawienia Wolnoéci orzeczonej nie tylko Wobec powoda ale i innych skazanych powinno odbywaé sin; W Warunkach odpowiednich tj. adekwatnych do obowiqzuj4cych_w kraju norm prawa karnego Wykonawozego, W Warunkach poszanowania jego godnoéci i przy zagwarantowaniu skazanemu prawa do intymnoéci, na ktore to prawa powoiywai sic; takie powécl. _ l Zdaniem Sqdu sam fakt przeludnienia W zakiadach karnych na terenie caiego kraju jest powszechnie znany, szczegolnie W latach ubieglych i nie wymaga to zaclnego dowodzenia. Okoiicznoéé to przyznai to: i sam pozwany. Do tego pcWod Wskazai, ze kwestia przeludnienia istniaia do 2010 roku ‘oowiem od stycznia 2010 problem ten zostai rozwiqzany. Powszeclmie znane sq takie problemy zwiqzané z warunkami technicznymi i lokalowymi niemal Wszystkich zakiadow, karnychozy aresztow éledczych na terenie caiego kraju i fakt , 2e Wiele z nich Wymaga niemal natyc_hmia5toWej modémizaoji czy choéby remontu nadal, choé W Wielu W ostamim okresie remonty to
--- STRONA 4 ---
jednostkach penitenejarnyoh Warunki, Wjakioh przysziojemu przez pon ad 10 lat przebywaé, Wyrzqdziiy spustoszenie W jego psyehioe i nawet po Wyjsoiu na Wolnosé seeny jakich doslwiadozyi nigdy nie przestanq go przeéladowaé i odbijq sie echem W przysziosei. Jednoozesnie powod Wskazai, Ze to stanowi o poniesionej przez niego szkodzie ktorej nie musi on konkretyzowaé tylko pozwany bo tak stwierdzii S:1d Najwyzszy W sprawie V CSK 431/06. (k.6 uzasadnienie pozwu) Odnoszap sie do Zqdafi niniejszego pozwu nalezy stwierdzié co nastepuje. W ocenie Sqdu powodztwo niniejszejest nieuzasadnione ijako takie podlegzdo oddaleniu. Przede Wszystkim podniesé naleiy, Ze nietrafne sq argumenty powoda jakoby to na pozwanym spoezywai cieiar Wykazania czy i jakq szkode poniosi powod oraz czy i jakie dobra osobiste powoda zostaly naruszone. Ten obowiqzek spoozywa bezsprzecznie na powodzie. Skoro powod dochodzi jak podnosi zadoééuozynienia z tytuiu naruszenia jego dobr osobistych to Wiasnie na nim spoczywa obowiqzek Wskazaniajakie dobra osobiste powoda zostaty naruszone czy zagrozone i Wskutekjakiego i ezyjego dokiadnie dziaiania lub zaniechania. Powéd zdaniem Setdu obowia_zkoWi temu nie sprostai. Zarowno W samym pozwie jak i jego uzasadnieniu, ale takie i W swoich zeznaniach, powod ogranicza sie jedynie do Wymienienia jednostek penitencjarnych w jakich przebywai dotychczas i ogolnikowych okreslefi typu, zie Warunki lokalowe, sanitarne, brak Wentylaoji W celach, niewiasciwe Wyposaienia, przeludnione cele, grzyb na scianach, Wilgoé, brak intymnosci i Wynikaj a_ce z tego Wszystkiego konfliktowe sytuacje miedzy Wspolosadzonymi. Z zebranego w sprawie materiaiu dowodowego nie sposob Wywieié, Ze te Wszystkie okolicznoslci o ktoryeh powod mowii i na ktore Wskazywai dotykaiy bezposrednio powoda. Tymbardziej nie sposob okresiié nie tylko czy ale jak dingo powod przeb)/Wai W eeli W ktorej nie byio zapewnionej normy 3 m2 na osobe eo jest_ niezbedne dla oeeny oh oé by intensywnosoi Wptywu tych czynnikow na osobe powoda, szezegolnie gdy powod utoisamia okres jego pobytu W jednostkach penitencjarnycl1 z ineczarniq. Do tego W uzasadnieniu pozwu poWod \’Vy1'1‘li8I‘lié1i'Wi6iBj6CiI‘1OS1I6i( penitencj arnyeh o ktorych nastepnie W swoich zeznaniaohjui nie mowiijako o 1}/oh W ktoryoh pobyt utoi/samiai ,,meczarniq". Poza sporem jest okolioznosé, Ze W okresie toisarnym Z okresem odbywania przez powoda kary pozbawienia Wolnosei przez ostatnie ponad 10 lat Wjednostkaeh penitenej arnych na terenie eaiego kraju istniai problem tzW. przeludnienia. Okolicznoéé to przyznai sarn pozwény jut W odpowiedzi na pozew, jak rowniei i to Ze przeludnienie to mogio ale nie musiaio dotknaté powoda. Poza tym powod Zrodio naruszenia swoich dobr osobistych upatruje tot W ogolnie trudnyeh Warunkaoh teohnicznyoh panujqoych W jednostkach penitencjarnyoh, do tego W niewiaseiwej opieoe medycznej i utrudnianiu powodowi kontaktu z bliskimi, przy czym powod Wskazuje tu na i(Ol‘li(UbifiQ_i corke. Te ostatnie zarzuty zdaniem Sqdu W ogole nie znajdujq potwierdzenia W zebranym a sprawie materiale dowodowym. Jeéli chodzi o opieke medycznq to i sam powod nie Wskazuje na jakies konkretne zaniedbania 02y zanieohania W tym zakresie, a jui na pewno nie Wykazai skutkow owej jak Wskazywai nieWiasoiwej opieki medycznej, posiugujqc sie W tym zakresiejedynie ogolnikami. Okolicznoso, Ze poWod musiai oczekiwaé na Wizyte do lekarzaprzez okres 23 miesiecy nie stanowi o zasadnoéoi jego roszczefi. Czas oczekiwania na Wizyte levkarskqtakie pozajednostkami penitencjarnymi rowniezjest znaozny i rzadko ktory paoj ent ma moiliwo éé skorzystania 2 publioznej sidtby zdrowia Wtody kiedyjest to dla niego dogodne. Podobnie okoiicznosé, Ze powoda nie leczono W sposobjaki byi przez niego samego oczekiwany albowiem o sposobie i zakresie ieczenia i diagnostyki decyduje zawsze lekarz W oparciu 0 stan pacjenta a nie sam pacjent, tym bardziej, Ze powéd korzystai z bezpiatnej opieki lekarskiej, a zatem ze scisle okresilonego zakresu usiug medycznych gwarantowanych W tym Wypadku przez (. . .). Innymi siowy to nie powod jako pacjent ma uprawnienia do podejmowania deoyzji w zakresie niezbednej do przeprowadzenia u pacj enta diagnostyki, a nastepziie sposobu leezenia, tylko iekarz. Powod natomiast nie Wykazai aby prowadzone u niego leczenie byio niewiaéciwe czy nieskuteczne lub skutkowaio dalszym rozstrojem zdroWia . Powod nawet nie sprecyzowai czy i jakiego W ogole leezenia potrzebowai. Poza sporem jest, Ze powod cierpi na astme ale jak sam zeznai z tego tytuiu otrzymywai niezbednq pom oc, W tym potrzobny mu inhalator i nie Wykazai aby doszio w tym zakresie do takioh zaniedbafi czy zanieohafi ze strony pozwanego aby skutkowaio to istotnym pogorszenietil sie stanu zdrowia powoda, poza czasem potrzebat poozekania przez powoda na vvymiane inlialatora dhliej nii poWod sie tego spodziewai. Podobnie W Zaden przekonywujqcy czy Wiaxygodny choéby sposob powod nie Wykazai aby Wskutek jakiegokolwiek 'dziaiania czy zaoieehania po stronie pozwanego doszio do uszezerbku na psychice powoda. Stqd twierdzenia powoda o ,,WyWolaniu przez. pozwanego W psyohioe powoda
--- STRONA 5 ---
zostaly juZ przeprowadzone, niektore jednostki zostaly gruntownie przebudowane czy znaczqco zmodernizowane. Jedynie te jednostki penitencjarne oddane W ostatnim okresie czasu, nowe zakiady kame czy areszty sleclcze, a tych jest poki co jest jeszcze bardzo niewiele, niewagpliwie Spflhliitjq europejskie standardy a pozostale W mniejszym lub Wiekszym stopniu od nich niewqtpliwie odbiegaja, czasem znaeznie. Niestety tez skala przestepczoéci oraz liczba skazanych i tymczasowo aresztowanyeh W kontekscie do faktyoznie istniejagzych W tych zakiadach miejso uniemozliwiaia rozwiqzanie problemu przeludnienia W celach. Sqd Najwyzszy W uzasadnieniu Wyroku z dnia 28.02.2007 roku syg. akt V CSK 43l»’06, przywolywanym przez powoda jui W samyrn pozwie, Wyrazil poglqd, ze ,,wymog zapewnienia przez Paristwo godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Woinoscijestjednym z podstawowych wymogow nowozytnego pazistwa prawa, znajduj qcym Wyraz W normach prawa miedzynarodowego“ i , ,,Ze stanowi 0 tym m .in. art. 10 ust. l ratyfikowanego przez Polske Miedzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych 2 dnia 19.12.1966 r gioszqcy, 2e kazda osoba pozbawiona Woinoéoi bedzie traktowana W sposob humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godnoéci cziowieka ,, oraz, ,,a1t. 3 Europejskiej Konwencji Praw Cziowieka i Podstawowych Wolnosci 2 dnia 4.12.1950 r. stanowiapy, Ze nikt nie moze byé poddany torturom ani nieludzkiemu lub ponizajqceinu traktowaniu lub karaniu co wprowadza obowiqzek wiadzy publicznej zapewnienia osobom osadzonym W zakladach kamych godziwych i huxnarlitamych warunkow odbywania kary pozbawienia woinosci, nienaruszajqcych godnosci ludzkiej". Z tym poglqdem Sa,_d|.i"’ Najwyzszego W ocenie Sqdu orzekajqcego W mniejszej sprawie nie sposob sie nie zgodzié ale odnoszqc Te rozwaiania na grunt niniejszej sprawy niewqtpliwie naleiy zachowaé szczegoinq rozwage. Przedo Wszystkim zdaniem Szgdu istota niniejszego sporu sprowadza sie rzeczywiscie giownie do przeludnienia eel W ktor}/ch zasadniczo nawet nie Wiadomo czy odbywai kary powod i waijunkow technicznoiokaiowych W jakich powod niewajpliwie byi aibowiem te dotykaiy caiych jednostek a nie pojedynczych cel. Powdd podnosii takie zarzuty co do kqcikoxv sanitamych a te sprowadzaly sie do ich krytyki z powodow technicznolokalowych oraz ich Wi e 1 ko sci. Zarzuty powoda dotyczyiy teZ niewystarczajztcego wyposazenia eel. Zatem jak Wynika 2. zebranego W niniejszej sprawie materiaiu dowodowego istota problemu vqrmagajqeego oceny ewentualnej zasadnosci powodztwa W kontekscie okresionego pozwem roszczenia opartego na art. 24 W zw. art. 448 kc sprowadza sie zasadniczo do kwestii przeludnienia eel i ogoinie warunkow panujqcycil W jednostkach penitenejarnych oraz Wplywu tych okolioznoéci na zasadnoéé ro szczenia powoda, przy zaiozeniu, 2e takze powod istotnie przebywai W celach tzw. przeludnionych. O ile jednak zdaniem Sqdu mozna przyjqé, ze odbywanie kary pozbawienia Wolnosci W takieh Warunkach mote stanowié przejaw naruszenia godnosci cziowieka, szczegolniejesli do tego dochodzqjeszcze trudne Warunki techniczno lokalowe to jednak z caiq pewnosciq Wbrew twierdzeniom powoda nie moina tego interpretowaé jako upodienie i ponizanie powoda przez pozwanego a zqdanie przez powoda z tego tytuiu zadoséuczynienia, szczegolnie W Zqdanej przez niego kwocie, stanowi W oeenie Sqdu juz naduzycie i nie zasiuguje na akceptacje. Nie mozna bowiem zapominaé i o tym, 2e Wszyscy skazani a nie jedynie powod, nie tylko odbywali i odbywajq kary pozbawienia Wolnosci W Warunkach zbiizonych a nawet ezasem trudniejszych czy Wrecz gorszyeh niz powod. W tyeh reaiiach i Warunkach jakie obecnie W zakiadach karnych panujq skazani maja_ zapewnione i respektowane Wszeikie inne prawa ito nie tylko te bed qce gwarantem zachowania i poszanowania godnosci cztowieka i jego intymnosci ale i te zwiqzane ze sferq rozrywki czy edukacji. Zdecydowana Wiekszosé zaldadow karnych czy aresztow sledczych pochodzi Z okresu kiedy obo_Wia_zyWaiy inne standardy i byiy inne mozliwoéei nie tylko finansowe ale i techniczne. Nie mozna niewzgtpliwie zapominaé o obowiagujqcych W tym zakresie normach praWa miqdzynarodowego ale nie mozna zdaniem Sqdu oczekiwaé, 2e obowiqzujece powszechnie normy i standardy W krajach Europy zachodniej, czy krajach Wysokorozwiziietych dostosowane zostane W Polsce w stosunkowo krotkim czasie. Nie mozna zapominaé o tym, ze Wyznacznikiem zmian, szczegoinie tyeh ekonomicznych, jest ogolnav sytuacja ekonomiczna danego kraju, jego mozliwosci finansowe i ogolnie panujqcy standard i poziom zycia oaiego zyj qcego W danym kraju spoieczefistwa. Niewqtpliwie warunki osob odbywaj ac}/ch kary pozbawienia wolnoéci, W tym zapewne i powoda nie naleiaiy do komfortowych, szczegoinie W latach ubieglyeh, ale tez i takie nie misty bye, niewqtpliwie jeclnak powinny bye one przyzwoite i o odpowiednich do penalnego celu ktoremu majq siuzyé standardzie. Niewqtpliwie obowiqzek zapewnienia tego spoczywa na Wiadzy pubiioznej ale tez podobniejak na zapewnieniu godziWy¢h warunkow opieki dla dzieci w ziobkach, przedszkolach czy szkoiaeh, godziwych Warunkow leczenia chorych W szpitalach, w ktorych warunki, co jest powszechnie znane, sq nierzadko bardzo trudne, nie Wspominajqc juz 0 otoczeniu opiekq iudzi starszyeh , niedoieznych czy cieicko chorych lub po prostu codziennej pomocy luclziom bardzo biednyrn i nieporadnym czyli eaiy systemopieki spolecznej. Rozwiqzanie tych Wszystkieh problemow niewqtpliwie naieiy i bedzie nalezato do Pafistwa ale i zalezaio i zalezy od jego mozliwosci flnansowych a W}/bér priorytetow i kolejnosci rozwiqzywania tych Wszystkich problemow zawsze bedzie dyskusyjny. Wiele jeszcze obecnie aspektow publieznej dziaiainosci Pafistwa jest niedofinansowanych co jest efektem Wi€iOi6I1’liCh> zaszlosci " i sytuacji ustrojowych i spoiecznoekonomicznych'Polski. Rozwigzanie problemow Wieziennictwa W Polsce jestjednym z nich ale tez nie jest zaleizne od dobrej .Czy ziej Woli pozwanego W tym procesie czy jakiegokolwiek innego podmiotu, jest skutkiem standardu ealego Pafistwa iizyjqcych _W nim obywateli. Nalezy mieé tyiko nadzieje, Ze Wszystkie aspekty
--- STRONA 6 ---
publicznej dziaialnosci Pafistwa z czasem bedq odpowiadaé standardom oczekiwanym przez samo spoieczefistwo. _ Na konieo zdaniem Sqdu nalezy mimo wszystko zwrocié jeszeze uwage na pewien aspekt, nie tyle moze decydujapy so jednak istotny a mianowicie skale tego rodzaju roszezefi co powoda W ostami okresie ezasu. Powszechnosé tego zjawiska, znana Sqdowi orzekajqeemu W niniejszej sprawie 2 urzedu budzi Wielki niepokoj albowiem zdaje sie wskazywaé, szczegolnie w swietle stopnia pokrzywdzenia, ze roszczenie powoda ma nie tyle oharakter rzeczywistego zrekompensowania powodowi doznanej krzywdy W postaei naruszenia jego dobr osobistyeh co nieuzasadnionego wzbogacenia powoda i to sytuacjq do powstania ktérej powod przyczynii sie sam. Powod hie potrafii naWet skonkretyzowaé dobra osobistego skutkow naruszenia ktorego doehodzi niniejszym pozwem ani tez sposobu ustalenia Wysokosci dochodzonego pozwem roszczenia, nie Wskazfli zakresu doznanej przez niego rzekomej krzywdy jaka zostaia mu Wyrzqdzona, odwolywai sie jedynie do samych ogolnikéw 0 naruszaniu norm prawnych i nalelnej W takim przypadku rekompensaeie co W ocenie Sqdu potwierdza to, Ze powod w istocie nie doznat obiektywnie Zadnej krzywdy skutkuj qcej zasadnosciq przyznania mu dochodzonego niniej szym pozwem zadoséuczynienia. W tym kontekscie ale tez i w éwietle podnoszonych juz wyiej okolicznoéci W ocenie Sqdu podniesionq przez pozwanego W odpowiedzi na pozew okolicznosé sprzecznosci roszczenia powoda z zasadami wspoizycia spoiecznego nalezy uznaé za trafna, Zdaniem Sqdu powod Wytaczaj 21¢ niniejsze roszczenie czwi ze swojego prawa uzytek sprzeczny Z zasadami Wspoizycia spoiecznego co dodatkowo czyni jego Zqdanie z niniejszego pozwu nieuzasaclnionym i z tego teZ wzgiedu podlegajqcym oddaleniu. Maj B5: powyzsze na uwadze orzeczono jak W sentencji Wyroku. O kosztach postepowania Sad orzekt no podstawie art. 102 kpc uznajqc, 2e 2 uwagi na sytuacje mateiialna, powoda nie jest on W stanie poniesé, bez koniecznego uszczerbku dla swojego utrzymania, kosztow zwiqzanych tak 2 kosztami sqdowymi jak i kosztami zastepstwa procesowego pozwanego. Powod aktualnie nie osiaga staiych dochodow, odbywa kart; pozbawienia Wolnosci, nie posiada Zadnego majetku a do tego majeszcze na utrzymaniu maioietnie dzieci.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#HI C 9131708 W Y R O K W IMJENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 1n#art. 24 kc#art. 110 kkw#art. 3 konwenoji#art. 10 ust.#art. 448 kc#art. 102 kpc