Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygnf akt I C 41/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ /"J Dnia 17 kwietnia 2012r. Sad Okrggowy we Wrociawiu Wydzial I Cywilny w skiadzie: ’ Przewodm'czqcy: SSO Slawomir Urbaniak Protokolant: Adriana Fedyk p0 rozpoznaniu w_ dniu 17 kwietnia 2012 r. we Wrpclawiu na rozprawie z powédztwa _S. R. » przeciwko Skarbowi Pa:‘rstwa (...) w W. 0 odszkodowanfe oddala powédztwo; | | . zasqdza 0d powoda na rzecz strony pozwanej kwotq 3.600 zl tytu}ern zwrotu kosztéw zastgpstwa procesowego.
--- STRONA 2 ---
IC41/12 UZASADNIENIE W pozwie zioionym w dniu 1.12.2011 r. powéd S. R. dOm&g31'SiQ zasqdzenia od pozwanego Skarbu Pafistwa — (...) W W. kwoty 80.000 Z} tytulem zadoééuczynienia za niewlaéciwe warunki odbywania kary pozbawienia wolnoéoi. Na uzasadnienie swego iqdania powéd poda}, is przebywal w pozwanej jednostce penitencjarnej od czerwca 2001 1". do wrzeénia 2004 r. bsgdqc osadzonym w celach, ktérych metrafi na jedna, osobr; nie przekracza} 1,5 m2, Takie warunki odbywania kary raiqco naruszajs,’ standardy Unii yuropejskiej oraz przepis art. no k.k.w. W celaoh w ktorych przebywal powod byio ciasno, tioczno, byly problemy z poruszaniem sio oraz utrudniony zostai dostop do olden. Powéd wskazywai iponadto, fie iloéé szafek na rzeczy osobiste byla niewystarczajqca, a w pomieszczeniaoh mieszkalnych panowala plaga prusakow. Przebywanie W takich celach uwlaczalo ludzkiej godnoéci, skutkowaio brakiem ochoty na spoiywanie posiikéw, a ponadto uniemoiliwiaio zachowanie podstawowych zasad higieny i prywatnoéci. Powod wskazywa}, fie podstawq prawns; jego roszczenia jest treéé uchwaiy Saidu Najwyiszego z 18.10.2011 r. III CZP 25/11 oraz art. 417 k.c. i na tym opieral swoje iqdanie przyznania zadoééuczynienia. W odpowiedzi na pozew strona pozwana Skarb Pa1istwa (...) w W. wniosia 0 oddalonie powodztwa i zasqdzenie od powoda kosztow prooesu. Strona pozwana podniosia w pierwszej kolejnoéci zarzut przodawnienia wskazlljqc, fie roszczenie powoda ulegio oalkowitemu przedawnieniu we wrzeéniu 2007 r. Z ostroinoéoi procesowej w dalszej czqéci uzasadnienia strona pozwana podniosia, fie powéd przedstawi} jedynio gobslowne twierdzonia i nie udowodni} w iadnej rnierze zasadnoéci swojogo roszczenia, w tym domniemanej szkody, jej wysokoéoi i zwiqzku przyozynowego. Powod nie przytaoza izazinych konkretnych zdarzeli i faktow mogqcyoh byé podstawa, powodztw:1 poprzestajqc na ogélnikowych twierdzeniaoh o warunkach bytowych w wiegzieniaoh. Odnoszqc sicg natomiast do cytowanej uchwaiy SN pozwany Skarb Pafistwa wskazal, ie umieszczenie powoda w przeludnionyoh celach moglo stanowié naruszenie jego godnoéci i prawa do ptywatnoéoi, nie oznacza to jednak koniecznoéci uwzglodnienia roszczenia 0 zacloééuozynienie, ktore ma charakter fakultatywny i za1e'zy od szeregu innych jeszoze okolicznoéci. Strona pozwana zalcwestionowaia rownierl: wysokoéé fiqdanej kwoty zadoééuczynieniajako zupelnie nieadekwatnq do sytuaoji ekonomicznej w pafistwie. Sqd ustahl nastgpujqcy stanfaktyczny: Powéd S. R. w okresie od czerwca 2001 r. do wrzeénia 2004 r. odbywai karo pozbawienia wolnoéci bodgc osadzonym w [...) W.. Kazda z cel w pozwanym (...) mu/yposaiona byla podobnie. Posiadaia wydzielony kqcik sanitarny, w ktérym znajdowafla sir; toaleta i sprzot do utrzymania czystoéci. Kaida Bela posiadala dostqp do Wody biefiqcej. Skazani sami odpowiadali za utrzyrnanie czystoéci W celi. Otrzymywali Z (...) sprzqt oraz érodki chemiczne do utrzymania czystoéci. Kaédy za skazanych mia} swoje lofiko, komplet poécieli, taboret, szaflu; na ubrania, ponadto w celi znajdowai sis; sto}. Skazani otrzymywali z (...) érodki higieny osobistej, ktore uzupelniane byiy comiesigcznie, poéciel, odpowiedniq do pory roku odziei, bielizno, obuwie, sprztgty do spoiywania posiikéw. W przypadku stwierdzenia wystopowania w celach insektow, osadzeni obowigzani byli informowaé 0 tym fakcie oridzialowego lub wychowawce; i w takirn przypadku w celach niezwiooznie p_I'ZepI‘0Wi'=1dZ3l'18. byla dezynsekcja pomieszczefi. W (...) 2najdowal siq zaklad opieki zdrowotnej i osadzeni mieli dostop do lekarzy specjalistow. fbezsporne]
--- STRONA 3 ---
Sqd zwairyt, co nastepuje: Powodztwo nie zasiugiwato na uwzglednienie. 1 Powod S. R. domaga} sic; zadoééucqmienia za wyrzqdzona mu przez strone pozwana szkode niemajatkowq Qkrzywde) wynikajqca z niezapewnienia mu odpowiednich warunkow bytowych podczas odbywania kary pozbawienia wolnoéci. Jak wynika z treéci pozwu zadoééuczynienie mialo stanowié érodek ochrony jego dobr osobistych —~ prawa do godnoéci, ktére zostalo naruszone poprzez osadzenie powoda w zattoozonych i nieodpowiednio wyposaionych celaoh mieszkalnych. Podstawe prawna, iadania zgloszonego przez powoda stanowit zatem przepis art. 23 w zw. z art. 24 k.c. W zakresie iqdania zadoééuczynienia z ty=tu1'o"na.rusze11ia dobr osobistych cytowany art. 24 1<.c. odsyia do przepiséw 0 czynach niedozwolonych, w szczegélnoéci do art. 448 k.c., w myél ktérego w razie naruszenia dobra osobistego sad. moie prmnaf: temu, czyje dobro osobiste zostalo naruszone, min. odpowiednia sume tytu}em zadoééuozynienia pienieinego za doznana krzywde. Roszczenia wynikajqce z czynow niedozwolonych ulegaja przedawnieniu, jefieli majz1 oharakter majatkowy, a do kategorii roszczefi majatkowych naleiy zaliczyé takie roszczenia 0 zapiate zadoééuczynienia pienieinego za doznana krzywde na podstawie art. 448 k.c. W pierwszej kolejnoéoi naleiy zatem wskazaé, Ze strona pozwana skutecznie podniosla zarzut przedawnienia roszozenia obejmujacego okres pobytu powoda w pozwanej jednostce od czerwca 2001 1'. do wrzeénia 20 04 r. stusznie wskazujac, fie roszezenie powoda w caloéci uleglo przedawnieniu we wrzeéniu 2007 r. Do przedawnienia roszczefi z tytulu czynow niedozwolonych stosuje sie ogolne zasady przedawnienia okreéione w art. 111 i n. 14.0., 2 modyfikacja1niwy11ikajacy'mi z art. 442 k.c. (obeooie z_ast21piony_przez _44_g 1 k.c.) dotyczaoyrni poczatku biegu przedawnienia i sposobu liczenia lterminu przedawnienia. Art. 442 §1 l<.c. (obowiazujqcy do dnia 10 sierpnia 2007 r.) jak i obecnie obowiazujacy art. _4g,g 1 k.c. ustanawia trzyletni okres przedawnienia roszozefi z czynow niedozwolonych przy czym okres ten liczony jest od dnia kiedy osoba poszkodowana dowiedziala sie o szkodzie i osobie obowiqzanej do jej naprawienia. Chwiia okreélajaca poozatek trzyletniego biegu przedawnienia jest moment ,,d0wiedzenia sit; o szkodzie" i ,,osobie obowiazanej do jej naprawienia". Uznaje sie, fie jest to moment, gdy poszkodowany zdaje sobie sprawe z ujemnych nastepstw zdarzenia wskazujacych na fakt powstania szkody, ma éwiadomoéé doznanej szkody i osob za nia odpowiedzialnych. 1; Nie uiega watpliwoéci, 2e powod mia} éwiadomosc wyrzadzonej mu szkodyi osoby zobowiazanej do jej naprawienia jui w czasie kiedy by} osadzony W pozwanej jednostce i od. tego momentu biog} termin przedawnienia. Zatem przyjaé naleiy, Ze roszczenie powoda w caloéci uleglo przedawnieniu z dniem 30 wrzeénia 2007 1". Wobec powyiszego Sad uznat, 20 W zakresie objetym przedawnieniem prowadzenie postepowania dowodowego byio zbedne. Za takim stanowiskiem przemawia jednoznacznie wyrok Sadu Najwyfiszego z dnia 11.08.2010 r. (sygn. akt ICSK 653/09) wydany w oparciu 0 uchwale SN z 17.02.2006 1'. sygn. IIICZP 84/05 LEX 17126}. Sad ten wskazal, ie ,,s1<uteczne podniesienie zarzutu przedavmienia jest wystarezajqce do oddalenia powodztwa bez potrzeby ustalania czy zachodza wszystkie inne przeslanki prawnomaterialne uzasadniajace jego uwzglednienia”. Przepisy normujqce przedawnienie maja charakter ius cogens, co oznacza, fie normy prawne, ktorych treééi zakres da sie odozytaé z tych przepisow, sq bezwzglednje stosowaine. Slulteczne podniesienie zarzutu przedawnienia przez pozwanq pociagnelo wiqc za sobq nastepstwo procesowe w postaci oddalenia roszczenia powoda. Na marginesie moina tylko dodaé, ie niezaleinie od tego powéd nie wykazal, rowniei przesianek prawno materialnyoh uzasadniajqce jego roszczenie. Powéd w pozwie zawar} tylko ogolnikowe twierdzenia dotyczace nieodpowiednich warunkow odbywania kary, W tym przeludnienia, nie wskazal na fiadne konkretne przejawy niegodziwego traktowania jego samego, nie wykazal poniesionej szkodyjak ibezprawnego dziaiania strony pozwanej. Natomiast w odniesieniu do p1jzywo1anej w poiwie uchwaty 7 sedziow Sadu Najwyiszego z dnia 18 paédziernika
--- STRONA 4 ---
2011 r. [III CZP 25/11), zgodnie z ktora, ,,umieszczenje w celi o powierzchni mniejszej nii 3 mkw. na osohe moée byé Wystarczajaca przes}an1<a stwierdzenia naruszenia débr osobistych” wskazaf: nalew, ie nawet gdyby Wykazano, ie do naruszenia dobr osobistych doszlo nie przesqdza to jeszcze 0 zasadnoéci roszczenia o zadoééuczynienie. Takie st:mowisko Wyrazi} Sad Najwyiszy W Wyroku z 27.10.2011 r. (V CSK 489/10] oraz Sad Apelaoyjny We Wrociawiu W sprawie I ACa 907/11. Z przepisu art. 448 k.c. Wynika bow'iem', ie przyznanie przez sad zadoééuczynienia za narmlszenie dobr osobistych ma charakter fakultatywnyi zaleiy od wielu roinych czynnikow, w tym dlugotrwaloéci przebywania W przeludnionej celi, uciailiwoéci z tynizwiqzanych, poczucia krzywdy u powoda oraz pozostatych Wanlnkow odbywania kary. Z okolioznoéci przewotanych W pozwie nie wynika, aieby Warunki W jakich przebywa} powod uzasadnialy moiliwoéé przyznania zadoééuczynienia, zatem brakjest takie przeslanek praWno materialnych uzasadniajacych j ego roszczen.1e.. . W zwiazku z powyfaszym powodztwo naleialo oddalié 0 czym Sad orzeld w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach zawarte W pddkcie II wyroku Sad wyda} na podstawie art. 98 § 1 k.p.o., W myél ktorego strona przegrywajqca sprawe obowiazana jest zwrocié przeciwnikowi na jego Zqdanie koszty niezbedne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony [koszty prooesu). Zgodnie z art. 108 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sadowych W sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398, z poén. zmianami) zwolnienie od kosztow sadowych nie zwalnia od obowiazku zwrotu kosztow procesu przeciwnikowi. Koszty procesu poniesione przez pozwanego W njniejszej sprawie sprowadzaly sie do kosztow zastepstwa procesowego naleinych Skarbowi Paflstwa, ktore W oparoiu 0 azt. 99 k.p.c. W zW. z § 6 pkt 7 Rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 28.09.2002r. W sprawie optat za czynnoéci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieoptaconej pomocy prawnej udzielonej z urzedu Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zn'1.)Wynosz::1 przy tej Wartoéci przedmiotu sporu 3.60021. Z. 1) odpis wyroku z uzasadnieniem doreczyé powodowi oraz stronie pozwanej {na adres {...)), 2)ka1. 14 dni
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Wrocław#f akt I C 4#art. 417 k.c.#art. 24 k.c.#art. 448 k.c.#art. 442 k.c.#art. 98 § 1 k.p.o.#art. 108 ustawy