Teza / krótkie omówienie
zadośćuczynienie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. E s aktf I C 181/‘IO .1 %\_. ;,/ ST,"' ' hfé, .~‘ _ ' e \ , ’Q§*5 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKiEJ Dnia 27 pazdziernika 2010 roku Sad Okrggowy w Gliwicach I Wydzia% Cywilny w skéadzie nastc;pujatcymz Pzewodniczqcyz SSO Katarzyna Sznajder Protokolant: Magdalena Kostur po rczpoznaniu w dniu 20 paidziernika 2010 roku w Gliwicach sprawy z powédztwa rze Nko I '1 P .91‘ S.A I 0 zadoééuczynienie 1. 2. 3 4. 5. 6. 7. 8. 9. I0. zasqdza od pozwanego SA w _ na rzecz powédki K‘/‘/Qt? 35.000 (trzydzieéci picgé tysiecy) z%otych z ustawowymé odsetkami od dnia prawomocnoéci wyroku; oddala powédztwo w pozostaiym zakresie; zasqdza od pozwanego 5A w _ na rzecz powoda kwote; 18.000 (osiemnaécie tysiq,=cy) zlrotych z ustawowymi cdsetkami od dnia prawomocnoéci wyroku; oddala powédztwo w pozostafym zakresie; zasqdza od pozwanego 3 w — na rzecz powoda KWOK? 18O99 (osiemnaécie tysiecy) zlotych z ustawowymi ocisetkami od dnia prawomocnoéci wyroku; oddala powédztwo w pozostakym zakresie; _ zasa_dza 0d pozwanego na rzecz powédki kwotcg 1.20628 (jeden tyslap dwieécie szeéé zfotych 28/100) tytutem zwrotu kosztéw procesu; 815 39 zasqdza od pozwanego na rzecz powoda * KWOF? = (osiemset pietnaécie zfotych 32/100) tytuiem zwrotu kosztéw procesu; zasqdza 0d pozwanego na rzecz powoda _kW0t@ 31532 (osiemset pigtnaécie ziotych 32/100) tytu%em zwrotu kosztéw procesu; nakazuje pobraé od pozwanego na rzecz Skarbu Pafistwa — 5a.d*' Okregowego w Gliwicach kwotqz 158 (sto pigédziesiqt osiem) z’r0’tych tytu+em brakujapych kosztéw sqdowych; .3’ Sygn. Š ß akt? I C 181/'IO .- \\_'-. hf sf,-"' ' łzíé, ,~' , ' -I \ , -'II`§, WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKÊEJ Dnia 27 pażdziernika 2010 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Katarzyna Sznajder Protokolant: Magdalena Kostur po rozpoznaniu W dniu 20 pażdziernika 2010 roku w Gliwicach sprawy z powództwa rze Nko I I P .Cf" S.A I o zadośćuczynienie 1. 2. 3 4. 5. 6. 7. 8. 9. IO. zasądza od pozwanego SA. W _ na rzecz powódki KWOÍĘ 35.000 (trzydzieści pięć tysięcy) złotych z ustawowymž odsetkami od dnia prawomocności wyroku; oddala powództwo w pozostałym zakresie; zasądza od pozwanego S-Å W _ na rzecz powoda kwotę 18.000 (osiemnaście tysięcy) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocności wyroku; oddala powództwo w pozostałym zakresie; zasądza od pozwanego 3- W _ na rzecz powoda I<WOÍę 18-000 (osiemnaście tysięcy) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocności wyroku; oddala powództwo w pozostałym zakresie; _ zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.206,28 (jeden tysiąc dwieście sześć złotych 28/100) tytułem zwrotu kosztów procesu; 815 39 zasądza od pozwanego na rzecz powoda ş KWOÍĘ = (osiemset piętnaście złotych 32/100) tytułem zwrotu kosztów procesu; zasądza od pozwanego na rzecz powoda _KWOUÊ 31532 (osiemset piętnaście złotych 32/100) tytułem zwrotu kosztów procesu; nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Gliwicach kwotę 158 (sto pięćdziesiąt osiem) złotych tytułem brakujących kosztów sądowych; .>
--- STRONA 2 ---
nakazuje pobraé od powédki na rzec ziot tyzmem brakujapych z Skarbu Pafistwa Sqdu Okrrggowego 1 1 . ' ' 218 (dwieécie osiemnaécie) y w GIIWICEICH kwote kosztéw sqdowych. nakazuje pobrać od powódki na rzec złot tytułem brakujących z Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego I I _ ` ` 218 (dwieście osiemnaście) y w Gliwicach kwotę kosztów sądowych.
--- STRONA 3 ---
ul I1?» 1 n 5 1 I 1 '1 1| 1 4.1.11..._..'i\IL.» J .1 E I I Sygn.ak’1IC 181/10 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 24 marca 2010 r. pemomocnik powodéw wnic'>s1 0 zasqdzenie na rzecz: powédki KWOW 75009 Z1 tytmem zadoééuczynienia pieniaznego za doznana krzywda oraz kwoty 10.000 21 tytu1em odszkodowania, powodéw —i_kwoty po 38.000 21 tytuiem zadoééuczynienia za doznana krzywde wraz z ustawowymi odsetkami od daty prawomocnoéci oraz 0 zasqdzenie kosztéw post:gpowania wedtug norm przepisanych i nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalnoéci. Na uzasadnienie Zadania wskazano, i2 w dniu 10 maja 2009 r. w wyniku nawszema przez a 1 2 zasad bezpieczefistwa w ruchu lqdowym émieré poniés1 ma; powédki a zarazem ojciec powodéw 8 ii 3 WY'°*<*em Sid“ Rejonowego W: z dnia 29 paidziernika 2009 r.—i : zostali uznani za winnych popemienia ww. przestapstwa okreélonego art. 177 § 2 kk. W wyniku wypadku powodowi stracili kogoé, kto zajmowa1 szczegélne miejsce w rodzinie. Nieoczekiwany charakter émierci— mia+ negatywny wp1yw na psychika powodéw. Wskazal, Ze powédka i zmar1y tworzyli zgodne ma1iefistwo, 1apzy1a ich silna wiai emocjonalna. Wspélnie wypoczyvvali, 1aczy1a ich pasja gw w brydza, prowadzili intensywne zycie towarzyskie. Zmar1y wykonywa1 remonty w mieszkaniu, prace domowe, opiekowai sing powédka, ktéra mia1a problemy zdrowotne, wspiera1ja_ psychicznie. Po émierci maza powédka ma silna depresja, jest przygnabiona, smutna, podenerwowana, ma koszmary senne, omamy wzrokowe, stany lakowe zwiqzane z tym Ze badac w zlym stanie zdrowia nie ma juz maze ktéry badzie sis; nia opiekowai, ponadto towarzyszy jej poczucie osamotnienia. Leczy sia psychiatrycznie, zazywa leki psychotropowe i nasenne. Utracfla radoéé zycia, nie ma sify walczyé z chorobq, towarzyszy jej cierpienie fizyczne i psychiczne. Powodowie _ i — réwniez nie potrafiq sia dostosowaé do nowej sytuacji. Z ojcem 1apzy1a ich silna wigi emocjonalna. W nim znajdowali oni oparcie. S1uZy1 im rada_ i pomocq. Razem z ojcem uprawiali sport zaé z 1 „ul I-di»-- --i n 5 I I z 'i il' I -4.1.4.~=..._..'›¿í.L.» › I ê 1 ¦ sygn. akt i c 181/io UzAsADN|EN|E Pozwem z dnia 24 marca 2010 r. pełnomocnik powodów wniósł o zasądzenie na rzecz: powódki I<W0Í`›/ 75-000 ZI ÍVÍUIGFT1 zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę oraz kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania, powodów _i_kwoty po 38.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę - wraz z ustawowymi odsetkami od daty prawomocności oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych i nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. Na uzasadnienie żądania wskazano, iż w dniu 10 maja 2009 r. w wyniku naruszania pfzaz Å i í zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym śmierć poniósł mąż powódki a zarazem ojciec powodów O G -O WYf°I<*em Sądu Rejonowego mi z dnia 29 pażdziernika 2009 r._i Ę zostali uznani za winnych popełnienia ww. przestępstwa określonego art. 177 § 2 kk. W wyniku wypadku powodowi stracili kogoś, kto zajmował szczególne miejsce w rodzinie. Nieoczekiwany charakter śmierci_ miał negatywny wpływ na psychikę powodów. Wskazał, że powódka i zmarły tworzyli zgodne małżeństwo, łączyła ich silna więź emocjonalna. Wspólnie wypoczywali, łączyła ich pasja giy w brydża, prowadzili intensywne życie towarzyskie. Zmarły wykonywał remonty w mieszkaniu, prace domowe, opiekował się powódką, która miała problemy zdrowotne, wspierał ją psychicznie. Po śmierci męża powódka ma silną depresję, jest przygnębiona, smutna, podenerwowana, ma koszmary senne, omamy wzrokowe, stany lękowe związane z tym że będąc w złym stanie zdrowia nie ma już męża który będzie się nią opiekował, ponadto towarzyszy jej poczucie osamotnienia. Leczy się psychiatrycznie, zażyvva leki psychotropowe i nasenne. Utraciła radość życia, nie ma siły walczyć z chorobą, towarzyszy jej cierpienie fizyczne i psychiczne. Powodowie _ i _ również nie potrafią się dostosować do nowej sytuacji. Z ojcem łączyła ich silna więź emocjonalna. W nim znajdowali oni oparcie. Służył im radą i pomocą. Razem z ojcem uprawiali sport, zaś z I
--- STRONA 4 ---
—zmarty chodzit na mecze pitkarskie. Czgsto do ojca telefonowati, zaé raz w tygodniu odbywaiy sis; wspélne rodzinne kolacje. Nadto wspéinie wyjezdzali i spsdzali swista. Obecnie odczuwajq smutek, przygnsbienie, poczucie osamotnienia — gdyz zmariy byt dla nich nie tylko ojcem, ale i przyjacielem, osoba ktérej mozna powierzyé swoje problemy. Ta strata wpiywa na sytuacjs zyciowa powodéw, powodujac ostabienie ich aktywnosci. Sytuacja Zyciowa powédki ulegata znacznemu pogorszeniu wzrosty optaty, zaczsta oszczsdzaé. Znacznie obnizyt sis jej standard Zycia, nie stat’: na dawne przyjemnosci, nigdzie nie wyjezdza. Wraz z mtgzem uzyskiwata dochody w wysokosci 3.859 zt, obecnie osiaga zas dochéd w wysokosci 1837 zt. Zmarty przeznaczai na swoje potrzeby 1.000 zt miesiacznie, pozostaia kwota jego swiadcza byta przeznaczana na wyjazdy, rekreacjs, roziywks. Pogorszenie sytuacji majatkowej potaguje m.in. stany legkowe i depresyjne. Pozwany S.A. w—w odpowiedzi na pozew domagat sis oddalenia powédztw oraz zasadzenie od powodéw na rzecz pozwanego kosztéw postspowania, w tym kosztéw zastapstwa procesowego. Pozwany wskazai, 2e nie kwestionuje zasady swej odpowiedzialnosci za nastapstwa wypadku komunikacyjnego w wyniku, ktérego smieré poniési — Nie kwestionowai réwniez podstawy prawnej iadania powodéw. Podkreslit, ie w wyniku postspowania likwidacyjnego wyptacii powodom— i— kwoty po 12.000 zi. Nie kwestionowai, 2e wskazanych powodéw iaczyia z ojcem silna wisi emocjonalna i ze sposéb dotkliwy przezyli jego strata. Jednakze przyjai, ize powodowie sa_ osobami dorosiymi, niezaleznymi finansowo, ustabilizowanymi Zyciowo. Zmarty byi w podesziym wieku i w perspektywie kilku lat, biorqc pod uwags sredni czas zycia mazczyzn, musieliby sis pogodzié z odejsciem ojca. Uznat, Ze swiadczenie im przyznane nie moze byé na takim poziome jak osobom maioletnim w przypadku ktérych opieka osobista, finansowa i wychowanie przez zmartego rodzina sa niezbadne. Podai, Ze co do powédki te same okolicznosci przeméwity za przyznaniem jej odszkodowania w wysokosci 30.000 zt. Przy jego ustaleniu miat na uwadze, Ze utraciia ona partnera zyciowego — podporcg i wyrcgks w sprawach zycia codziennego. Wskazat, ze nie kwestionuje Ze powédka w zwiqzku ze smiercia msza doznata Silflego WSVZBLSU emocjonalnego, 2e doznaje poczucia straty, pustki i osamotnienia jak réwniei Z9 (105110 2 _Zmarły chodził na mecze piłkarskie. Często do ojca telefonowałi, zaś raz W tygodniu odbywały się wspólne rodzinne kolacje. Nadto wspólnie wyjeżdżali i spędzali święta. Obecnie odczuwają smutek, przygnębienie, poczucie osamotnienia - gdyż zmarły był dla nich nie tylko ojcem, ale i przyjacielem, osobą której można powierzyć swoje problemy. Ta strata wpływa na sytuację życiową powodów, powodując osłabienie ich aktywności. Sytuacja życiowa powódki ulegała znacznemu pogorszeniu - wzrosły opłaty, zaczęła oszczędzać. Znacznie obniżył się jej standard życia, nie stać na dawne przyjemności, nigdzie nie wyjeżdża. Wraz z mężem uzyskiwała dochody w wysokości 3.859 zł, obecnie osiąga zaś dochód w wysokości 1837 zł. Zmarły przeznaczał na swoje potrzeby 1.000 zł miesięcznie, pozostała kwota jego świadczę była przeznaczana na wyjazdy, rekreację, roziywkę. Pogorszenie sytuacji majątkowej potęguje m.in. stany lękowe i depresyjne. Pozwany S.A. w_w odpowiedzi na pozew domagał się oddalenia powództw oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów postępowania, wtym kosztów zastępstwa procesowego. Pozwany wskazał, że nie kwestionuje zasady swej odpowiedzialności za następstwa wypadku komunikacyjnego w wyniku, którego śmierć poniósł _ _ Nie kwestionował również podstawy prawnej żądania powodów. Podkreślił, że w wyniku postępowania Iikwidacyjnego wypłacił powodem- i_ kwoty po 12.000 zł. Nie kwestionował, że wskazanych powodów łączyła z ojcem silna więź emocjonalna i że sposób dotkliwy przeżyli jego stratę. Jednakże przyjął, że powodowie są osobami dorosłymi, niezależnymi finansowo, ustabilizowanymi życiowo. Zmarły był W podeszłym wieku i W perspektywie kilku lat, biorąc pod uwagę średni czas życia mężczyzn, musieliby się pogodzić z odejściem ojca. Uznał, że świadczenie im przyznane nie może być na takim poziome jak osobom małoletnim w przypadku których opieka osobista, finansowa i wychowanie przez zmarłego rodzina są niezbędne. Podał, że co do powódki te same okoliczności przemówiły za przyznaniem jej odszkodowania w wysokości 30.000 zł. Przy jego ustaleniu miał na uwadze, że utraciła ona partnera życiowego - podporę i wyrękę w sprawach życia codziennego. Wskazał, że nie kwestionuje że powódka w związku ze śmiercią męża doznała SÍIHGQO WSÍFZBLSU emocjonalnego, że doznaje poczucia straty, pustki i osamotnienia jak również Że 00530 2
--- STRONA 5 ---
do pogorszenia jej sytuacji materialnej. W jego ocenie nieuchwytne straty majqtkowe wynikte ze smierci moza jak rowniez pogorszenie sir; jej sytuacji zyciowej uwzglsdnione zostaio przy wymiarze stosowanego odszkodowania, zas uzasadnione jest ju2 wyplacone zadoséuczynienie w kwocie 25.000 zt. Daniem pozwanego ociszkodowanie i zadoséuczynienie ponad przyznana kwota jest wygorowane. Sqd ustalil nastgpujgcy stan faktycznjg W dniu 10 maja 2009 r._~ wyniku potracenia przez samochod zmart. W chwili smierci miai 77 lat. dowod: odpis skrocony aktu zgonu nr 230/2009 k. 18, akta szkodowe. Wyrokiem Sadu Rejonowego w — z 29 paidziernika 2009 r. W oraz W Zostali uznani za winnvch nieumvélnegv naruszenia zasad bezpieczenstwa w ruchu ladowym, co polegato na tym Ze — nie zachowat wymaganej ostroinosci podczas wykonywania manewru zmiany pasa ruchu i zajechat drogs samochodowi kierowanemu przez— a ten nie zachowujac nalezytej ostroznosci i niedostatecznie obsen/vujac przedpote jazdy wykonat manewr wyprzedzania w nastspstwie czego potracii— ktory w wyniku doznanych w trakcie wypadku obrazen zmart. dowod: wyrok Sa_du Rejonowego w _ z dnia 29 paidziernika 2009 r. k. 3637. W dacie smieci_ pozostawat w zwiazku matzeriskim 2 _ (od 1962 r.). Ze zwiazku tego pochodza powodowie iii dowod: odpis skrocony aktu maizenstwa k. 19, akta szkodowe. Powodka ma 72 iata. Ona i zmarty stanowili zgodne matzenstwo. Mieli unormowane Zycie, oboje przebywali na emeryturze. Wspélnie chodzili na spaceiy, wyjezdzali na wycieczki poza miasto. W czen/vcu kazdego roku na okres jednego miesiqca wyjezdzali nad morze. Nadto raz albo dwa razy w roku wyjezdzali na wczasy zagraniczne mieli wykupiona wycieczks zagranicznaw maju 2009 r., na ktora z uwagi na émieré—nie pojechali. Przynajmniej raz w tygodniu Wspémie Z9 znajomymi grali w brydza, chodzili do opery, do teatru. Zmarty posiadat PFHWO jazdy, jeidzit samochodem i wszsdzie powodks zawozit . Stanowili zgodne matzenstwo . 3 do pogorszenia jej sytuacji materialnej. W jego ocenie nieuchwytne straty maj'ą±i<0W@ wynikłe ze śmierci męża jak również pogorszenie się jej sytuacji życiowej uwzględnione zostało przy wymiarze stosowanego odszkodowania, zaś uzasadnione jest już wypłacone zadośćuczynienie w kwocie 25.000 zł. Daniem pozwanego odszkodowanie i zadośćuczynienie ponad przyznana kwotę jest wygórowane. Sąd ustalił następujący stan faktycznjg W dniu 10 maja 2009 L-/ii wyniku potrącenia przez samochód zmarł. W chwili śmierci miał 77 lat. dowód: odpis skrócony aktu zgonu nr 230/2009 k. 18, akta szkodowe. Wyrokiem Sądu Rejonowego w _ z 29 pażdziernika 2009 r. Å oraz W zaaiaii uznani za winnvan niaunnyainaaa naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, co polegało na tym że- - nie zachował wymaganej ostrożności podczas wykonywania manewru zmiany pasa ruchu i zajechał drogę samochodowi kierowanemu przez_ a ten nie zachowując należytej ostrożności i niedostatecznie obserwując przedpole jazdy wykonał manewr wyprzedzania w następstvvie czego potrącił_ który w wyniku doznanych w trakcie wypadku obrażeń zmarł. dowód: wyrok Sądu Rejonowego w _ z dnia 29 pażdziernika 2009 r. I<. 36-37. W dacie śmieci- pozostawał W związku małżeńskim 2- _ (od 1962 r.). Ze związku tego pochodzą powodowie- W dowód: odpis skrócony aktu małżeństvva k. 19, akta szkodowe. Powódka ma 72 lata. Ona i zmarły stanowili zgodne małżeństwo. Mieli unormowane życie, oboje przebywali na emeryturze. Wspólnie chodzili na spacery, wyjeżdżali na wycieczki poza miasto. W czerwcu każdego roku na okres jednego miesiąca wyjeżdżali nad morze. Nadto raz albo dwa razy w roku wyjeżdżali na wczasy zagraniczne - mieli wykupioną wycieczkę zagranicznąw maju 2009 r., na która z uwagi na śmierć _nie pojechali. Przynajmniej raz w tygodniu WSPÓIŃIG ze znajomymi grali w brydża, chodzili do opery, do teatru. Zmarły posiadał IDFBWO Jazdy. jeździł samochodem i wszędzie powódkę zawoził _ Stanowili zgodne małżeństwo . 3
--- STRONA 6 ---
__,______.....J i. 1 1 1 G ! —F nie chorowai, byi osoba wysportowanq regularnie jezdzit na rowerze nawet po kilkadziesiat kiiometrow dziennie. Pomagat powodce w pracach domowych. Powodka kilka lat temu przeszta zawat serca, jej Ob0Wi<':1_Zki domowe czssciowo przejat zmarty Nadto zajmowat sis opiatami, rozliczeniami podatkowymi. Wykonywai prace remontowe w domu. W domu byi osoba dominujqcq, wszystkim koordynowat. dowod: zeznania powodki . 8588, zeznania _k. 8889, zeznania—k. 9496, akta szkodowe. Po smieci msza powodka czuje sis samotna, w ciqgu dnia stara sis vvychodzié z domu ale sprawia jej to trudnosc , najgorzej czuje sis wieczorem — czuje straoh 2e jak cos jej sis stanie w nocy to nikt jej nie pomoze. Zazwva tabletki nasenne i stara sis szybko zasnac, aby 0 tym nie mysleé. Jak budzi sis rano to nie wie co sis dzieje, dlaczego jest sama. dowod: zeznania powodki k. 8588. Po smierci msza musiata sis nauczyé obstugi sprzstu RTV i komputera wczesniej zajmowat sis tym maz. Synowie powodki i zmariego od kilkunastu lat nie mieszkaja z powodka, maja wtasne rodziny. dowod: zeznania powodki . 8588. Powodka od 1 grudnia 2009 r. podjsta Ieczenie u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej Ieczenie farmakologiczne. Probowata zaprzestaé leczenia, ale wystapity u niej silne objawy odstawienia. dowod: zeznania powodki k. 8588, zaéwiadczeflie lekarskie k. 17. U powodki wystspuja zaburzenia depresyjne o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, przy czym jej stan psychiczny w duiym stopniu jest spowodowany smiercia msiza — bez mozliwosci okreslenia znaczenia tej okolicznosci ilosciowo. Powodka ma predyspozycje do zaburzen psychiatrycznych o obrazie depresyjno Iekowym wynikajaca z zespotu psychoorganicznego smierc msza stanowiia bezposredni czynnik spustowy wystapienia tychze zaburzen. Wystspuja u powodki zaburzenia 0 mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, a stopien uszczerbku na jej zdrowiu bsdacy I18$’lQP$TWem tragicznej smierci matzonka (z wytaczeniem czynnika organicznego) wynosi 10 % dtugotrwaiego uszczerbku na zdrowiu. dowod: opinia biegtego specjalisty psychiatry —Z dnia 10 81919053 2010 1’. k. 7680. 4 _„______.....J i. ł Š 1 G Ê _F nie chorował, był osobą wyspoitowaną - regularnie jeździł na rowerze - nawet po kilkadziesiąt kilometrów dziennie. Pomagał powódce W pracach domowych. Powódka kilka lat temu przeszła zawał serca, jej obowiązki domowe częściowo przejął zmarły Nadto zajmował się opłatami, rozliczeniami podatkowymi. Wykonyvvał prace remontowe w domu. W domu był osoba dominującą, wszystkim koordynował. dowód: zeznania powódki . 85-88, zeznania _ _K 88-89, zeznania_k. 94-96, akta szkodowe. Po śmieci męża powódka czuje się samotna, w ciągu dnia stara się wychodzić z domu ale sprawia jej to trudność , najgorzej czuje się wieczorem - czuje strach że jak coś jej się stanie W nocy to nikt jej nie pomoże. Zażwva tabletki nasenne i stara się szybko zasnąć, aby o tym nie myśleć. Jak budzi się rano to nie wie co się dzieje, dlaczego jest sama. dowód: zeznania powódki k. 85-88. Po śmierci męża musiała się nauczyć obsługi sprzętu RTV i komputera - wcześniej zajmował się tym mąż. Synowie powódki i zmarłego od kilkunastu lat nie mieszkają z powódką, mają własne rodziny. dowód: zeznania powódki . 85-88. Powódka od 1 grudnia 2009 r. podjęła leczenie u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej leczenie farmakologiczne. Próbowała zaprzestać leczenia, ale wystąpiły u niej silne objawy odstawienia. dowód: zeznania powódki k. 85-88, zaświadczenie lekarskie k. 17. U powódki występują zaburzenia depresyjne o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, przy czym jej stan psychiczny w dużym stopniu jest spowodowany śmiercią męża - bez możliwości określenia znaczenia tej okoliczności ilościowo. Powódka ma predyspozycje do zaburzeń psychiatrycznych o obrazie depresyjno lekowym wynikającą z zespołu psychoorganicznego - śmierć męża stanowiła bezpośredni czynnik spustowy wystąpienia tychże zaburzeń. Występują u powódki zaburzenia o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, a stopień uszczerbku na jej zdrowiu będący HHSÍQPSÍWGHW tragicznej śmierci małżonka (z wyłączeniem czynnika organicznego) wynosi 10 % długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. dowód: opinia biegłego specjalisty psychiatry _Z dnia 10 Sierpnia 2010 f. k. 76-80. 4
--- STRONA 7 ---
Powodka przed smiercia msza uzyskiwata swiadczenie smerytalne w wysokosci 1.841,07 zt, zmariy zas uzyskiwat emelyturs w wysokosci 2.609,54 2+. dowod: zaswiadczenie 0 wysokosci dochodow powodki z dnia 10.03.2009 r. k. 21, zaswiadczenie 0 wysokosci dochodc'>w—z dnia 3.03.2009 r. k, 20, Powodka od dnia smierci ms2a pobiera éwiadczenie — rents rodzinna w wysokosci 2.052,94 zt. dowod: zaswiadczenie 0 wysokosci dochodow powodki z 1.06.2010 r. k. 22. Powodka ponosi czynsz 560 zi miesiscznie. Stara sis Zyé oszczsdnie. dowod: zeznania powodki k. 8588. Zmariy czssto widywai sis z synami, okazjonalnie jeidzili razem rowerem. Wszystkie swista i uroczystosci rodzinne spsdzali razem. Lubii opiekowaé sis wnukiem, zaprowadzai i przyprowadzat go z przedszkola. dowod: zeznania powodki k. 8588. —od 1990 r. nie mieszka z rodzicami. Spotykai sis z nimi srednio raz w tygodniu. Miat przyjacielskie stosunki z ojcem. Kilkakrotnie w tygodniu, telefonicznie kontaktowat sis z nim. Zdarzaio sis Ze ojciec wyjeidiai z nim w gory, aby pospacerowaé. ‘ Powodowi brakuje ojca, w szczegolnosci wowczas gdy chciatby sis go poradzic. Boi sis czy jego matka da sobie rads. Ojciec pomagai mu miedzy innymi zawozap wnuka ma mecze hokejowe. Obecnie to spoczywa na jego barkach. dowod: zeznania 8889. fiod okoio 12 lat nie mieszka 2 rodzicami. Dopiero w 2009 roku ozenii sis , wczesniej mieszkai sam z tego wzglsdu czssto odwiedzai rodzicow , jadt obiady , przywozii do rodzicow pranie , miat rowniez potrzebs spotkania sis z rodzicami i rozmowy z nimi. Ojciec dla niego byt mentorem, osoba z ktora mogi porozmawiac, poradzic sis. To on zarazii ojca pasja kolarstwa. Z ojcem spotykai sis codziennie. Ojciec opiekowai sis jego mieszkaniem, jak cos byio w nim do zrobienia to robii. Ojciec byi jego przyjacielem. Smieé ojca byta dla niego szokiem i zaskoczeniem. W wyniku smierci ojca — stracit przede wszystkim przyjaciela, do ktorego mogi sis zwrocié ze swoimi problemami. dowod: zeznani17 1< 9496 5 1'n"" Powódka przed śmiercią męża uzyskiwała świadczenie emerytalne w wysokości 1.841,07 zł, zmarły zaś uzyskiwał emeryturę W wysokości 2.609,54 zł. dowód: zaświadczenie o wysokości dochodów powódki z dnia 10.03.2009 r. k. 21, zaświadczenie o wysokości dochodów_z dnia 3.03.2009 r. k, 20_ Powódka od dnia śmierci męża pobiera świadczenie - rentę rodzinną w wysokości 2.052,94 zł. dowód: zaświadczenie o wysokości dochodów powódki z 1.06.2010 r. k. 22. Powódka ponosi czynsz 560 zł miesięcznie. Stara się żyć oszczędnie. dowód: zeznania powódki k. 85-88. Zmarły często widywał się z synami, okazjonalnie jeździli razem rowerem. Wszystkie święta i uroczystości rodzinne spędzali razem. Lubił opiekować się wnukiem, zaprowadzał i przyprowadzał go z przedszkola. dowód: zeznania powódki k. 85-88. _od 1990 r. nie mieszka z rodzicami. Spotykał się z nimi średnio raz w tygodniu. Miał przyjacielskie stosunki z ojcem. Kilkakrotnie W tygodniu, telefonicznie kontaktował się z nim. Zdarzało się że ojciec wyjeżdżał z nim w góry, aby pospacerować. ' Powodowi brakuje ojca, w szczególności wówczas gdy chciałby się go poradzić. Boi się czy jego matka da sobie radę. Ojciec pomagał mu miedzy innymi zawożąc wnuka ma mecze hokejowe. Obecnie to spoczywa na jego barkach. dowód: zeznania 88-89. :od około 12 lat nie mieszka z rodzicami. Dopiero w 2009 roku ożenił się , wcześniej mieszkał sam z tego względu często odwiedzał rodziców , jadł obiady , przywoził do rodziców pranie , miał również potrzebę spotkania się z rodzicami i rozmowy z nimi. Ojciec dla niego był mentorem, osoba z którą mógł porozmawiać, poradzić się. To on zaraził ojca pasją kolarstwa. Z ojcem spotykał się codziennie. Ojciec opiekował się jego mieszkaniem, jak coś było w nim do zrobienia to robił. Ojciec był jego przyjacielem. Śmieć ojca byłą dla niego szokiem i zaskoczeniem. W wyniku śmierci ojca _ _ stracił przede wszystkim przyjaciela, do którego mógł się zwrócić ze swoimi problemami. aanaa: zaznaniamk- 94-96- 5 "ri"`
--- STRONA 8 ---
Powodowie stanowiii zgodna rodzins , w ktorej przetiwaia tradycja wspolnego spsdzania wszelkich swiat Bozego Narodzenia , Wielkanocy jak rowniez wspolne obchodzenie imienin , urodzin poszczegolnych czionkow rodziny. Pismem z dnia 30 listopada 2009 r. powodowie reprezentowani przez profesjonalnego peinomocnika wezwali pozwanego do zaptaty na rzecz — m kwoty 140.000 zi tytutem zadosouczynienia i tytutem odszkodowania, na rzecz powodow KWOW 13° 50.000 zi tytuiem zadoséuczynienia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. dowod: akta szkodowe. Pozwany w dniu 24 lutego 2010 r. przyznat, a nastspnie wypiaci1_ —i_ kwoty po 12.000 tytuiem zadoséuczynienia, zas powodce kwots 30.000 tytutem odszkodowania i kwots 25.000 zi tytuiem zadoséuczynienia. dowod: akta szkodowe. ‘ Postawa, wypiaty odszkodowania i zadoséuczynienia byia umowa OC posiadacza pojazdu mechanicznego_ posiadacza pojazdu _ ktorym w czasie wypadku w dniu 10 maja 2009 r. kierowai — dowod: akta szkodowe. dowod: akta szkodowe. Analizuja zebrany materiat dowodowy sad obdarzyi wiarygodnoscia dowody z dokumentow, zarowno on/ginaiow, jak i kopii. Brak byio okolicznosci, ktore nakazywatyby watpic w autentycznosc dokumentow, czy tez prawdziwosé stwierdzonych w nich okolicznosci, zas strony tego rodzaju zarzutow nie podnosiiy. Rowniez wobec ziozonych kserokopii dokumentow nie podniesiono zadnych zarzutow, a w szczegolnosci zarzutu niezgodnosci ich z oryginaiami. Ustalajqc stan faktyczny Sad opari sis na opiniach biegiego specjaiisty psychiatry _. Opinia ta jest spojna, pozbawiona Iuk czy tez niescisiosci, zas biegiy w przekonujacy i logiczny sposob wyjasnia stawiane wnioski. Brak jest okolicznosci, ktore nakazywatyby watpié w wiedzs czy tez bezstronnosé biegtego. Nadto, zadna ze stron nie zgiaszaia zarzutow co do tej opinii. Zastugujq na wiars rowniez zeznania powodéw. Zeznali oni w sposob zbiezny, jednolicie opisujqc: relacje jakie panowaty w rodzinie, rols jaka odgrywai zmariy. Wskazywane przez nich odczucia po smiercin 88. Zbieine Z Wmi wskazywanymi w postspowaniu prowadzonym przez pozwanego. 6 Powodowie stanowili zgodna rodzinę , W której przetrwała tradycja wspólnego spędzania wszelkich świąt Bożego Narodzenia , Wielkanocy jak również wspólne obchodzenie imienin , urodzin poszczególnych członków rodziny. Pismem z dnia 30 listopada 2009 r. powodowie reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wezwali pozwanego do zapłaty na rzecz _ Ę kwoty 140.000 zł tytułem zadośćuczynienia i tytułem odszkodowania, na rzecz powodów KWOÍY D0 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia W terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. dowód: akta szkodowe. Pozwany W dniu 24 lutego 2010 r. przyznał, a następnie wypłacił_ _í_ kwoty po 12.000 tytułem zadośćuczynienia, zaś powódce kwotę 30.000 tytułem odszkodowania i kwotę 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia. dowód: akta szkodowe. ` Postawą Wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienia była umowa OC posiadacza pojazdu mechanicznego_ -_ posiadacza pojazdu _ którym W czasie wypadku W dniu 10 maja 2009 r. kierował _ dowód: akta szkodowe. dowód: akta szkodowe. Analizują zebrany materiał dowodowy sąd obdarzył wiarygodnością dowody z dokumentów, zarówno oryginałów, jak i kopii. Brak było okoliczności, które nakazywałyby wątpić W autentyczność dokumentów, czy też prawdziwość stwierdzonych W nich okoliczności, zaś strony tego rodzaju zarzutów nie podnosiły. Również wobec złożonych kserokopii dokumentów nie podniesiono żadnych zarzutów, a W szczególności zarzutu niezgodności ich z oiyginałami. Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na opiniach biegłego specjalisty psychiatry _. Opinia ta jest spójna, pozbawiona luk czy też nieścisłości, zaś biegły W przekonujący i logiczny sposób wyjaśnia stawiane wnioski. Brak jest okoliczności, które nakazywałyby wątpić W wiedzę czy też bezstronność biegłego. Nadto, żadna ze stron nie zgłaszała zarzutów co do tej opinii. Zasługują na wiarę również zeznania powodów. Zeznali oni W sposób zbieżny, jednolicie opisując relacje jakie panowały W rodzinie, rolę jaka odgrywał zmarły. Wskazywane przez nich odczucia po śmierci* Są Zbleżne Z Il/mi wskazywanymi W postępowaniu prowadzonym przez pozwanego. 6
--- STRONA 9 ---
Sad zwazj/1, co gastspuje: Bezsporna byia w sprawie zasada odpowiedzialnosc pozwanego . Spor w sprawie dotyczyi wytacznie wysokosci odszkodowania i zadoséuczynienia naleznego powodom. Podstawa odpowiedzialnosci pozwanego w toku postspowania szkodowego jak i obecnie jest art. 446 § 3 i 4 kc ,ktory uprawnia do przyznania najbiizszym czionkom rodziny zmariego stosownego odszkodowania, jezeli wskutek jego smierci nastapito znaczne pogorszenie ich sytuacji zyciowe oraz odpowiednia sums tytutem zadoséuczynienia pienisznego za doznana krzywds. Nie uiega watpliwosci, ze powodowie sa_ najblizszymi czionkami rodziny zmariego i wyniku jego smieci doznali szkody i krzywdy. Takie tez ustalenie legto u przyznania im przez pozwanego w dniu 24 lutego 2010 r. odszkodowania i zadoséuczynienia. Roszczenie powodki jest w czssci zasadne. W wyniku smierci msza doznaia ona krzywdy, w jej wypadku rozumianej jako cierpienia psychiczne, czyli negatywne uczucia przezywane, ale rowniez cierpienia fizyczne gdyz zdrowie fizyczne determinowane jest rowniez przez zdrowie psychiczne. Celem zadoséuczynienia okreélonego art. 446 § 4 kc jest ziagodzenie tychze cierpien, ktore winno miec charakter catosciowy i obejmowac wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarowno juz doznane, jak i te, ktore przy uwzglsdnieniu aktualnego stanu w sposob przewidyvvalny wystapia w przysziosci. Zdaniem Sadu otrzymana przez powédks kwota zadoséuczynienia 25.000 zi, nie jest adekwatna do rozmiaiy krzywdy jakiej doznaia. Powszechnie wskazuje sis w orzecznictwie i doktiynie, ze przy ustalaniu wysokosci zadoséuczynienia uwzglsdniac nalezy czynniki takie jak: przede wszystkim rozmiar krzywdy, tj. stopien cierpien fizycznych i psychicznych, ich intensywnosc i dtugotrwaiosé, jak rowniez nieodwracalny charakter nastspstw. Uwzglsdnic nalezy takze okolicznosci takie jak wiek poszkodowanego, poczucie nieprzydatnosci spotecznej, bezradnosc zyciowa. Zadoscuczynienie ustalone w oparciu 0 powyzsze kiyteria winno mieé realna ekonomiczna wartosé, powinno byé rowniez adekwatne do przecistnej st0DV Zyciowei i aktuainych warunkow zycia, a wisc, byc utrzymane w rozsadnych granicach. 7 Sąd zważj/1, co następuje: Bezsporna byla W sprawie zasada odpowiedzialność pozwanego . Spór w sprawie dotyczył Wyłącznie wysokości odszkodowania i zadośćuczynienia należnego powodom. Podstawą odpowiedzialności pozwanego W toku postępowania szkodowego jak i obecnie jest art. 446 § 3 i 4 kc ,który uprawnia do przyznania najbliższym członkom rodziny zmarłego stosownego odszkodowania, jeżeli Wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowe oraz odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Nie ulega wątpliwości, że powodowie są najbliższymi członkami rodziny zmarłego i wyniku jego śmieci doznali szkody i krzywdy. Takie też ustalenie legło u przyznania im przez pozwanego W dniu 24 lutego 2010 r. odszkodowania i zadośćuczynienia. Roszczenie powódki jest W części zasadne. W wyniku śmierci męża doznała ona krzywdy, W jej wypadku rozumianej jako cierpienia psychiczne, czyli negatywne uczucia przeżywane, ale również cierpienia fizyczne gdyż zdrowie fizyczne determinowane jest również przez zdrowie psychiczne. Celem zadośćuczynienia określonego art. 446 § 4 kc jest złagodzenie tychże cierpień, które winno mieć charakter całościowy i obejmować Wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarówno już doznane, jak i te, które przy uwzględnieniu aktualnego stanu W sposób przewidyvvalny wystąpią W przyszłości. Zdaniem Sądu otrzymana przez powódkę kwota zadośćuczynienia 25.000 zł, nie jest adekwatna do rozmiary krzywdy jakiej doznała. Powszechnie wskazuje się w orzecznictwie i doktrynie, że przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia uwzględniać należy czynniki takie jak: przede wszystkim rozmiar krzywdy, tj. stopień cierpień fizycznych i psychicznych, ich intensywność i długotrwałość, jak również nieodwracalny charakter następstw. Uwzględnić należy także okoliczności takie jak wiek poszkodowanego, poczucie nieprzydatności społecznej, bezradność życiową. Zadośćuczynienie ustalone W oparciu 0 powyższe kryteria winno mieć realną ekonomiczną wartość, powinno być również adekwatne do przeciętnej st0F>Y ŻVCÍOWGI Í aktualnych warunków życia, a więc, być utrzymane W rozsądnych granicach. 7
--- STRONA 10 ---
"I 1 1 E 31 2 Powodka tworzyia ze zmartym dobre maizenstwo. Czas spsdzata gtownie z nim, Z uwagi na stan zdrowia opiekowai sis nia i zastspowai w wykonywaniu obowiazkow domowych. Krzywda powodki polega na tym, ze po smieci msza czuje sis samotna. Jest ona W podesztym wieku. Maz byt sprawniejszy od niej fizycznie , zdrowy, co pozwalaio jej sadzié, 2e bsdzie sis nia opiekowai. Obecnie powédka mieszka sama, obowiazki domowe spoczywaja wytacznie na niej. Musiata nauczyé sis obsiugi sprzstéw domowych, gdyz nikt nie moze jej pomoc w codziennym funkcjonowaniu. Boi sis, Ze w razie potrzeby nikt nie udzieti jej pomocy. Wczesniej takie odczucia jej nie towarzyszyty. Ponadto opieka msza, mogta powodowac, ze mniej odczuwaia dolegliwosci chorobowe. Niewa_tp|iwie strata msza, z ktoiym byia tak bardzo emocjonalnie zwiazana zmieniaia jej zycie ,straci1a nie tylko osobs ,ktora pomagat jej w codziennych pracach domowych , piaciia rachunki, robiia zakupy , ale rowniez towarzysza zycia, z ktorym spsdzaia czas wyjezdzajac na wycieczki ,i te jednodniowe jak rowniez diuzsze pobyty zagraniczne czy krajowe , osobs 2 ktéra mogta na codziennie porozmawiaé, podzielié sis swoimi myslami , wspolnie spotkac ze znajomymi. Z caia pewnoscia strata towarzysza Zycia jest zawsze zwiazane z poczuciem ogromnej pustki i samotnoéci , ale w wieku , w ktorym znajduje sis powodka ta samotnosé jest bardziej dotkliwa. Problemy psychiczne przybraiy takie rozmiary, ze powédka od 1 grudnia 2009 r. leczy sis u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej Ieczenie farmakologiczne. Leczenie nie moze zostac przewvane z uwagi na silne objavw odstawienia. Wystspujace u powodki zaburzenia depresyjne o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, w duzym stopniu sq spowodowane smiercia msza. To ona stanowiia bezposredni czynnik spustowy wystapienia tychze zaburzen. Obecny stan psychiczny powodki pozostaje wisc z zwiazku przyczynowym ze smiercia msza. Zaburzenia powoduja uszczerbek na jej zdrowiu wynoszacy 10 % dlugotrwaiego uszczerbku na zdrowiu. Analizujac powyzsze sad uznat, ze kwota 60.00021 jest kwota , ktora w sposob adekwatny wyrowna powodce doznane krzywdy. Biorac pod uwags fakt wypiacenia powodce w toku postspowania likwidacyjnego kwoty 25.000 zi Sad zasadzii kwots 35.000 zt, w pozostatym zadanie zadoséuczynienia oddalii. Sad miai na wzglsdzie, Ze powodka ma predyspozycje do zaburzen psychiatrycznych 0 obrazie depresyjno lekowym wynikajapa z zespoiu psychoorganicznego. Nadto nalezy podkreslié, 2e zmarty w dacie smierci miai 77 lat, a wisc byi w wieku, w ktérym bliscy winni liczyé sis z 8 . "'l 1 1 -3; .fi 2 Powódka tworzyła ze zmarłym dobre małżeństwo. Czas spędzała głównie z njm_ Z uwagi na stan zdrowia opiekował się nią i zastępował W wykonywaniu obowiązków domowych. Krzywda powódki polega na tym, że po śmieci męża czuje się samotna. Jest ona W podeszłym wieku. Mąż był sprawniejszy od niej fizycznie , zdrowy, co pozwalało jej sądzić, że będzie się nią opiekował. Obecnie powódka mieszka sama, obowiązki domowe spoczywają wyłącznie na niej. Musiała nauczyć się obsługi sprzętów domowych, gdyż nikt nie może jej pomóc W codziennym funkcjonowaniu. Boi się, że W razie potrzeby nikt nie udzieli jej pomocy. Wcześniej takie odczucia jej nie towarzyszyły. Ponadto opieka męża, mogła powodować, że mniej odczuwała dolegliwości chorobowe. Niewątpliwie strata męża, z którym była tak bardzo emocjonalnie związana zmieniała jej życie ,straciła nie tylko osobę ,która pomagał jej W codziennych pracach domowych , płaciła rachunki, robiła zakupy , ale również towarzysza życia, z którym spędzała czas wyjeżdżając na wycieczki ,i te jednodniowe jak również dłuższe pobyty zagraniczne czy krajowe , osobę 2 która mogła na codziennie porozmawiać, podzielić się swoimi myślami , wspólnie spotkać ze znajomymi. Z całą pewnością strata towarzysza życia jest zawsze związane z poczuciem ogromnej pustki i samotności , ale W wieku , W którym znajduje się powódka ta samotność jest bardziej dotkliwa. Problemy psychiczne przybrały takie rozmiary, że powódka od 1 grudnia 2009 r. leczy się u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej leczenie farmakologiczne. Leczenie nie może zostać przenivane z uwagi na silne objawy odstawienia. Występujące u powódki zaburzenia depresyjne o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, W dużym stopniu są spowodowane śmiercią męża. To ona stanowiła bezpośredni czynnik spustowy wystąpienia tychże zaburzeń. Obecny stan psychiczny powódki pozostaje Więc z związku przyczynowym ze śmiercią męża. Zaburzenia powodują uszczerbek na jej zdrowiu wynoszący 10 % długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Analizując powyższe sąd uznał, że kwota 60.000zł jest kwotą , która w sposób adekwatny Wyrówna powódce doznane krzywdy. Biorąc pod uwagę fakt wypłacenia powódce w toku postępowania Iikwidacyjnego kwoty 25.000 zł Sąd zasądził kwotę 35.000 zł, W pozostałym żądanie zadośćuczynienia oddalił. Sąd miał na względzie, że powódka ma predyspozycje do zaburzeń psychiatrycznych o obrazie depresyjno lekowym wynikającą z zespołu psychoorganicznego. Nadto należy podkreślić, że zmarły W dacie śmierci miał 77 lat, a więc był W wieku, w którym bliscy winni liczyć się z 8 .
--- STRONA 11 ---
i am.m \ nan1=d~"h.awn 1»1... i..15,.“ EU. ii 1 l:.l'n£li~;>115 .. ~1 . 1 4 , ‘E .’\ 1 } A‘Mi '@¢ . 1 ewentuainoscia jego smieci. Jego dobry stan zdrowia, jakkolwiek nie dawat podstaw do takich przewidywan w krctkim okresie czasu, ale w dtuzszej perspektywie byio to nieuniknione. Zadanie zadoscuczynienia w pozostaiej czssci oraz zadanie odszkodowania nie jest uzasadnione (pkt 2 wyroku). Sad oddalii Zadanie powodki zapiaty kwoty 10.000 zt tytuiem odszkodowania, albowiem powodka nie wykazata wystapienia szkody ponad kwots 30.000 zi otrzymanej od pozwanego. Niewatpliwie doszio do obnizenia poziomu zycia powodki stosowanie do art. 446 § 3 kc. W czasie gdy zyi jej maz tworzyli oni gospodarstwo domowe, wspolnie pokrywali koszty jego funkcjonowania. Zdaniem powodki, szkoda objawia sis zmniejszeniem dochodow, co w efekcie nie pozwala jej na zycie na dotychczasowym poziomie. Zdaniem Sajdu nie doszio do zmniejszenia poziomu dochodu osobistego powodki, w zakresie uzasadniajacym wyptats odszkodowania ponad otrzymana kwots 30.000 zi Zauwazyc nalezy ,ze obecnie na powodce w caiosci spoczywa utrzymanie mieszkanie, jednakze pewne opiaty sa_ zmienne i zalezne od liczby osob zamieszkujacych Iokal. Tym samym koszty utrzymania lokalu sq mniejsze niz w czasie kiedy mieszka’: z niq zmarty. Bez znaczenia jest wzrost cen czy niektérych opiat. Koszt codziennego utrzymania jednej osoby jest ponadto z pewnoscia nizszy niz dwoch osob . Taka sama sytuacja wystspuje w przypadku wyjazdow na wczasy. Kwota 30.000 zi jaka powodka otrzymaia odzwierciedla rozmiar szkéd jakie powodka doznaia w wyniku smierci msza. W toku postspowania nie wykazaia, ze rozmiar tych szkéd jest wyzszy. Tym samym Sad oddalii jej Zadanie zaptaty odszkodowania w wysokosci 10.000 zi (pkt 2 wyroku). Sad na podstawie art. 446 §4 w czssci uwzgisdnii zadania powodow iii Powodowie Zadali zasadzenia na rzecz kazdego z nich kwoty po 38.000 zt tytutem zadoscuozynienia. Nie ulega watpliwosci, ze skutki smierci ojca maja wpiyw na zycie codzieflne powodow. Zmariy byi osoba dominujaca w domu. P0 zmianie przez powodow miejsca 9 Pa Í a.i...›.....-a.i=.-...-.„...-|-ø.‹a~.z:.e›rn› ›e.n1=d~".-..ß'‹v=- -~-1.-.. r-.-fi„.t'\ ...i.- ir 1 mz'-:zi-zzm. .. 'i' . 1 4 a 5 .¬ r i af-aimli Í-.-‹..‹_z'm..„v..q;...a.. t ewentualnością jego śmieci. Jego dobry stan zdrowia, jakkolwiek nie dawał podstaw do takich przewidyvvań W krótkim okresie czasu, ale W dłuższej perspektywie było to nieuniknione. Żądanie zadośćuczynienia W pozostałej części oraz żądanie odszkodowania nie jest uzasadnione (pkt 2 wyroku). Sąd oddalił żądanie powódki zapłaty kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania, albowiem powódka nie wykazała wystąpienia szkody ponad kwotę 30.000 zł otrzymanej od pozwanego. Niewątpliwie doszło do obniżenia poziomu życia powódki stosowanie do art. 446 § 3 kc. W czasie gdy żył jej mąż tworzyli oni gospodarstwo domowe, wspólnie pokrywali koszty jego funkcjonowania. Zdaniem powódki, szkoda objawia się zmniejszeniem dochodów, co W efekcie nie pozwala jej na życie na dotychczasowym poziomie. Zdaniem Sądu nie doszło do zmniejszenia poziomu dochodu osobistego powódki, W zakresie uzasadniającym wypłatę odszkodowania ponad otrzymaną kwotę 30.000 zł Zauważyć należy ,że obecnie na powódce W całości spoczywa utrzymanie mieszkanie, jednakże pewne opłaty są zmienne i zależne od liczby osób zamieszkujących lokal. Tym samym koszty utrzymania lokalu są mniejsze niż W czasie kiedy mieszkał z nią zmarły. Bez znaczenia jest wzrost cen czy niektórych opłat. Koszt codziennego utrzymania jednej osoby jest ponadto z pewnością niższy niż dwóch osób _ Taka sama sytuacja Występuje W przypadku wyjazdów na wczasy. Kwota 30.000 zł jaką powódka otrzymała odzwierciedla rozmiar szkód jakie powódka doznała W wyniku śmierci męża. W toku postępowania nie wykazała, że rozmiar tych szkód jest wyższy. Tym samym Sąd oddalił jej żądanie zapłaty odszkodowania W wysokości 10.000 zł (pkt 2 wyroku). Sąd na podstawie art. 446 §4 W części uwzględnił żądania powodów.- W Powodowie żądali zasądzenia na rzecz każdego z nich kwoty po 38.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Nie ulega wątpliwości, że skutki śmierci ojca mają wpływ na życie codzienne powodów. Zmarły był osobą dominująca W domu. Po zmianie przez powodów miejsca 9 A
--- STRONA 12 ---
zz...c.€t ii 1 1 ‘ 1 zamieszkania w dalszym ciajgu miai znaczacy wptyw na ich zycie. Byi nie tylko ich ojcem, ale i przyjacielem, z ktoiym mogli porozmawiac, poradzic sis. Strata rodzica, z zasady stanowi ogromna strats, towarzyszy temu cierpienie. Jest ono tym wisksze im lepsze relacje istnialy misdzy dzieckiem a rodzicem. W rodzinie panowaly bardzo dobre stosunki. Powodowie liczyli sis z wola ojca, peinii on rols ich mentora. Zmarty byt zdrowy, stad naturalnym jest, ze jego smierc byta dla nich zaskoczeniem i szokiem. W takich warunkach uczycie krzywdy jest znacznie wisksze, niz w sytuacji, gdy stosunki w rodzinie nie ukiadaja sis dobrze lub gdy rodzic umiera w wyniku diugotnivaiej choroby. Sad przyjajr, ze kwota 30.00021 jest kwota , ktora w sposob adekwatny wyrowna powodom doznane krzywdy. Biora_c pod uwags fakt wyptacenia powodom kwoty 12.000 zt, w toku postspowania likwidacyjnego Sad zasadzii na rzecz nich kwoty po 18.000 zt (pkt 3 i 5 wyroku). W pozostaiym zadanie zadoséuczynienia nie byto uzasadnione. Powodowie sa peinoletni, prowadzili odrsbne od zmartego gospodarstwa domowe, sq niezalezni finansowo. Pomimo dobrych stosunkow jakie panowaiy pomisdzy nimi a ojcem, samodzielnie prowadzili swoje zycie. Pomoc ojca z jakiej korzystali, czsstokroc byta podyktowana chscia sprawienia mu przyjemnosci, a nie rzeczywista potrzeba. Powodowie, pomimo wiszi jaka iaczyia ich z ojcem byli autonomiczni w decyzjach. Nie mozna rowniez zapominaé, iz powod w dacie smierci miai 77 lat. Jego smierc byia dla powodow zaskoczeniem, moze to potsgowac stopier'1_ krzywdy. Natezy jednak mieé na wzglsdzie ze powodowie, z uwagi na wiek ojca, powinni brat’: pod uwags ze kiedys moze go zabraknac. Na taka ewentualnosc winni byc': przygotowani. W tej sytuacji w ocenie Sadu zadoscuczynienie w kwocie 38.000 zt nalezy uznac za wygorowane w swietle rozmiaru krzywdy doznanej przez powodow i diatego oddalii powodztwa ponad kwots 18.000 zt (pkt 4 i 6 wyroku). O odsetkach od zadoséuczynienia zasadzonego w pkt 1, 3 i 5 orzeczono od daty prawomocnosci wyroku stosowanie do art. 481§1 i 2 kc oraz zgodnie z zadaniem wszystkich powodow. O kosztach orzeczono w oparciu 0 przepis art. 100 kpc, dokonuiatc ich stosunkowego rozdzielenia. Powodka utrzymaia sis ze swym Zadaniem w 42 %, stad tez winien ponieéfi 48 % kosztéw procesu. Uwzglsdniajac zakres w jakim powodka wygraia proces Oral sums uiszczonych przez nia i przez pozwanego kosztow Sad zasadzii od powodki Ha F2862 10 „...c.fit- 1 1 r I i zamieszkania W dalszym ciągu miał znaczący wpłyvv na ich życie. Był nie tylko ich ojcem, ale i przyjacielem, z którym mogli porozmawiać, poradzić się. Strata rodzica, z zasady stanowi ogromną stratę, towarzyszy temu cierpienie. Jest ono tym większe im lepsze relacje istniały między dzieckiem a rodzicem. W rodzinie panowały bardzo dobre stosunki. Powodowie liczyli się z wolą ojca, pełnił on rolę ich mentora. Zmarły był zdrowy, stąd naturalnym jest, że jego śmierć była dla nich zaskoczeniem i szokiem. W takich Warunkach uczycie krzywdy jest znacznie Większe, niż W sytuacji, gdy stosunki W rodzinie nie układają się dobrze lub gdy rodzic umiera W wyniku długotrwałej choroby. Sąd przyjął, że kwota 30.000zł jest kwotą , która W sposób adekwatny Wyrówna powodom doznane krzywdy. Biorąc pod uwagę fakt wypłacenia powodom kwoty 12.000 zł, W toku postępowania Iikwidacyjnego Sąd zasądził na rzecz nich kwoty po 18.000 zł (pkt 3 i 5 wyroku). W pozostałym żądanie zadośćuczynienia nie było uzasadnione. Powodowie są pełnoletni, prowadzili odrębne od zmarłego gospodarstwa domowe, są niezależni finansowo. Pomimo dobrych stosunków jakie panowały pomiędzy nimi a ojcem, samodzielnie prowadzili swoje życie. Pomoc ojca z jakiej korzystali, częstokroć była podyktowana chęcią sprawienia mu przyjemności, a nie rzeczywistą potrzebą. Powodowie, pomimo więzi jaka łączyła ich z ojcem byli autonomiczni W decyzjach. Nie można również zapominać, iż powód w dacie śmierci miał 77 lat. Jego śmierć była dla powodów zaskoczeniem, może to potęgować stopień krzywdy. Należy jednak mieć na względzie że powodowie, z uwagi na wiek ojca, powinni brać pod uwagę że kiedyś może go zabraknąć. Na taką ewentualność winni być przygotowani. W tej sytuacji W ocenie Sądu zadośćuczynienie W kwocie 38.000 zł należy uznać za wygórowane W świetle rozmiaru krzywdy doznanej przez powodów i dlatego oddalił powództwa ponad kwotę 18.000 zł (pkt 4 i 6 wyroku). O odsetkach od zadośćuczynienia zasądzonego W pkt 1, 3 i 5 orzeczono od daty prawomocności wyroku stosowanie do art. 481§1 i 2 kc oraz zgodnie z żądaniem wszystkich powodów. O kosztach orzeczono W oparciu o przepis art. 100 kpc, dokonuląß ÍCIT stosunkowego rozdzielenia. Powódka utrzymała się ze swym żądaniem W 42 %, stąd też winien ponieść 48 % kosztów procesu. Uwzględniając zakres W jakim powódka wygrała proces Oral Sümę uiszczonych przez nią i przez pozwanego kosztów Sąd zasądził od powódki na YZGCZ 10
--- STRONA 13 ---
pozwanego kwots 1206,28 zi stanowiaca roznioa kosztow poniesionych przez pozwanego i kosztow jakie vvinien poniesc zgodnie z zasada odpowiedzialnosci za wynik procesu (pkt 7 wyroku). Powodowie utrzymali sis ze swym zadaniem w 48%, sta,d tez winni poniesc 42, % kosztow procesu. Uwzglsdniajac zakres w jakim powodowie wygrali proces oraz sums uiszczonych przez nich i przez pozwanego kosztow Sad zasadzii od kazdego z powodow na rzecz pozwanego kwots 815,32 zi stanowiaca roznica kosztow poniesionych przez pozwanego i kosztow jakie winien poniesc zgodnie z zasada odpowiedzialnoéci za wynik procesu (pkt 8 i 9 wyroku). Stosownie do art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 Iipca 20051. 0 kosztach sadowych w sprawach cywiinyoh od stron brakujace koszty sajdowe uwzglsdniajac stosunkowe rozdzielenie: od strony pozwanej, czssc kosztow opinii biegtych w kwocie 159 zi (pkt 10 wyroku), od powoda, czssc kosztéw opinii biegtych w kwocie 218 zi (pkt 11 wyroku). pozwanego kwotę 1.206,28 zł stanowiącą różnica kosztów poniesionych przez pozwanego i kosztów jakie winien ponieść zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu (pkt 7 wyroku). Powodowie utrzymali się ze swym żądaniem W 48%, stąd też winni ponieść 42, % kosztów procesu. Uwzględniając zakres w jakim powodowie wygrali proces oraz sumę uiszczonych przez nich i przez pozwanego kosztów Sąd zasądził od każdego z powodów na rzecz pozwanego kwotę 815,32 zł stanowiącą różnica kosztów poniesionych przez pozwanego i kosztów jakie winien ponieść zgodnie z zasadą odpowiedzialności za Wynik procesu (pkt 8 i 9 wyroku). Stosownie do art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych W sprawach cywilnych od stron brakujące koszty sądowe - uwzględniając stosunkowe rozdzielenie: - od strony pozwanej, część kosztów opinii biegłych W kwocie 159 zł (pkt 10 wyroku), - od powoda, część kosztów opinii biegłych W kwocie 218 zł (pkt 11 wyroku).
--- STRONA 14 ---
1 Sygn. akt V ACa 42/1 1 _... .4‘ .. ____... _. 11» 2& * '2 ** " ._¢ _=_ 4 _ \\ ._/" Q , 1‘ _"._?‘ WYROK w IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 marca 2011 r. Sad Apelacyjny w Katowicach V Wydzial Cywilny w skladzie: Przewodniczqcy: SSA Grzegorz Stojek Ssdziowie: SA Jadwiga Galas (spr.) SA Janusz Kiercz Protokolant : Mirosiaw Kruk po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. w Katowioach na rozprawie sprawy Z POWodztwa » W11 przeciwkoiiaaice /\i<<=>1'1~=1 W1 0 zaptats na skutek apelacji obu stron od wyroku Sqdu Okrsgowego w Gliwicach 2 dnia 27 pazdziernika 2010 r., sygn. akt I C 181/10 1. zmienia zaskarzony wyrok w czséci orzekajapej 0: \ powodztwie o zacloséuczynienie (punkt 2) W ten sposéb, Ze oprécz kwoty zasqdzonej W punkcie 1 zasqdza z tego tytu1u 0d pozwanej na rzecz powédki ‘ 1<“"01Q 40000 (czterdzicéci tysiscy) 21; kosztach procesu na rzecz powodki (P1111141 7) 0 tylc, Ze zassdzonq z tego tytulu kwots 1206,28 21 podxwzsza do 6.476 (szeéé tysiscy czterysta siedemdziesiag szeéé) 21; i Sygn. akt V ACa 42/1 1 _.__ ...ht ._ ____... _'- yrr' -sie ¬- 'Ê fz “' _g _:_ 4 _ \\ .,.'f" -Ê , 1 _"._?-'_' WYROK w IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 marca 2011 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny W składzie: Przewodniczący: SSA Grzegorz Stojek Sędziowie: SA Jadwiga Galas (spr.) SA Janusz Kiercz Protokolant : Mirosław Kruk po rozpoznaniu W dniu 8 marca 2011 r. w Katowicach na rozprawie Swann' z pawóaziwauuí, í ii nfzaarwiaíāaßißß ^1<°›'Jn@_i Wi o zapłatę na skutek apelacji obu stron od wyroku Sądu Okręgowego W Gliwicach z dnia 27 pażdziernika 2010 r., sygn. akt I C 181/10 1. zmienia zaskarżony wyrok W części orzekającej o: ß powództwie o zadośćuczynienie (punkt 2) W ten sposób, że oprócz kwoty zasądzonej W punkcie 1 zasądza z tego tytułu od pozwanej na rzecz powódki l 1<W0ÍQ 40000 (czterdzieści tysięcy) zł; kosztach procesu na rzecz powódki (pullki 7) o tyle, że zasądzoną z tego tytułu kwotę 1.206,28 zł podwyższa do 6.476 (sześć tysięcy czterysta siedemdziesiąt sześć) zł;
--- STRONA 15 ---
2. '1 .3 — 111121115/..L‘Z(.‘1!])'L‘11 kosztach sztdoxyy1.‘l1 w zakresie punktu 10 0 tyle, kwots 158 Z1 })t)£1\\"}’7.5j/£1 do 330.88 (trzysta trzydziesci 88/100) Z1, a w zakresie punktu 11 o tyie. ze kwots 218 Z1 obniza do 45.12 (czterdzieéci pisé 12/100) 21; oddala 816186.11;‘ P0WOd0W — i_ Oral apelacjs 4w'\'"J11"\l'\r'\y> FL”, \\ \_{l 1;’. zasqdza od p02\\"a11cj na rzecz powodki kwots 3.800 (trzy tysiqce osiemsct) 21 tytuicrm kosztow postspowania apeiacyjnego. 2. "r .J - nictiis/.czori}'cl1 kosztach sątloxyyclr W zakresie punktu 10 o tyle, kwotę 158 zł j:rocl\\-'yższa do 330.88 (trzysta trzydzieści 88/100) zł, a W zakresie punktu 11 o tyle. że kwotę 218 zł obniża do 45,12 (czterdzieści pięć 12/100) zł; oddala 'aii›@laß_i«;-' powodów _ i_ OW apelację ‹¬-\-¬¬¬"¬‹¬f-¬y› FL”, \\ ._r. r„|_ zasądza od pozwaitcj na rzecz powódki kwotę 3.800 (trzy tysiące osiemsct) zł tytułem kosztów postępowania apelacyj nego.
--- STRONA 16 ---
its 3 s 3' '1 1 . 1! r J1 1 .¢....~_:z_....\»1.“.‘.13..:2;:z:_—..s 1 i .5 < iwnIuviqu.,|.n | ¢.;..x_......a.q,.,|.ng' 3,‘ ,1;W 4 ...<. i 1 <_.|. ~....A Sygn.akt VAC21 42/11 UZASADNIENIE Powodowie wniosta o zasqdzenie kwoty 75.000 zlotych tytuism zadoééuczynicnia za (1OZI1&YlE1 krzywds oraz kwoty 10.000 zi tytuism odszkoclowania,— i_ wnieéli o zasqdzenie na ich rzecz kwot po 38.000 ziotych tyiutem zadoséuczynienia za doznane; krzywds — wraz z ustawowymi odsctkami od daty prawomocnosci wyroku oraz kosztow procesu, a takze nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalnoéci. W uzasadnieniu pozwu podali, i2 w dniu 10 maja 2009 roku w wyniku wypadku drogowego poniosi émieré mag powodki, a ojciec powodow Prawomocnym Wyrokiem skazujapyrm sprawcy wypadku zostali uznani za winnych pope1nienia przestspstwa 2 an. 177 § 2 k.k. Nieoczekiwany charakter smierci—, ktory zajmowai szczegolne miejscc w rodzinie, miat negatywny wpiyw na psychiks powodow. Powodka i zmariy tworzyli zgodne maizefistwo, iqczyia ich silna wiei emocjonalna. Wspolnie wypoczywali, lqczyia ich pasja gry w brydza, prowadzili intensywne zycie towarzyskie. Zmarly wykonywai remonty w mieszkaniu, prace domowe, opiekowai sis powodkao ktora miala problemy zdrowotne, wspierai jq psychicznis. Po émierci msza powodka ma silne; depresjs, jest przygnsbiona, smutna, podencrwowana. Stany lskowe, omamy wzrokowe zwiqzane z tym, ze bsdqc w zlym stanie zdrowia nie ma juz msza, ktory bsdzie sis niq opiekowai; towarzyszy jej poczucie osamotnienia, cierpienia flzyczne i psychiczne, nie ma sily walczyé Z ch0roba,_. Powodowie Q i—nie potrafiq sis dostosowaé do nowej sytuacji. Z ojcem lqczyia ich silna wisz emocjonalna. W nim znajdowaii oni oparcis, razem 2 nim uprawiali sport, zas z— zmariy chodzii na mecze pi11<arskie_ Raz w tygodniu odbywaly sis wspolne rodzinne kolacje, czssto teiefonowali do ojca. Obecnie odczuwajq smutek, przygnsbienie, osamotnienie, gdyi Zmarly byt dla nich nie tyiko ojcem, ale i przyjacie1em.iTa strata wpiynsia na sytuacjs ZyCi0W3. Powodéw powodujqc osiabionic ich aktywnosci. Co do odszkodowania powodka podniosia, Ze jej sytuacja Zyciowa ulegia znacznemu pogorszeniut wzrosiy opiaty, zaczsia oszczsdzaé. Obnizyl sis jej standard Zy0ia= nie $015191 na przyjemnosci. Wraz Z msiem uzyskiwata dochody w wysokosci 3.859 Zi0tYCh= Obecnie osiakgr.1 dochod 1.837 ztotych. Zmariy przeznaczai na swoje p011"?<'l‘bY 1000 Zi01Y°h ittš 3 s ai' 1 r . 1! r Jr i a.|....z_:z-_-...Mi-r..¬=.\..I..:w;-:„:_z.¬ I l .H Ś. -ißún'-1-uvr‹n¬..›¬.›.« -1.- ›.;„._x_..._..ą.ą,.-'.|¿ęg' 3,. -,HW 4 --z...¬‹. i li --¬„_.|.. ¬.._.A Sygn. akt VACa 42/11 UZASADNIENIE Powodowie wniosła o zasądzenie kwoty 75.000 złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania,_ i_ wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kwot po 38.000 złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę - wraz z ustawowymi odsetkami od daty prawomocności wyroku oraz kosztów procesu, a także nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu pozwu podali. iż w dniu 10 maja 2009 roku W wyniku wypadku drogowego poniósł śmierć mąż powódki, a ojciec powodów Prawomocnym Wyrokiem skazującym sprawcy wypadku zostali uznani za winnych popełnienia przestępstwa z an. 177 § 2 k.l‹. Nieoczekiwany charakter śmierci _, który zajmował szczególne miejsce W rodzinie, miał negatywny wpływ na psychikę powodów. Powódka i zmarły tworzyli zgodne małżeństwo, łączyła ich silna wież emocjonalna. Wspólnie wypoczywałi, łączyła ich pasja gry w brydża, prowadzili intensywne życie towarzyskie. Zmarły wykonywał remonty W mieszkaniu, prace domowe, opiekował się powódką, która miała problemy zdrowotne, wspierał ją psychicznie. Po śmierci męża powódka ma silną depresję, jest przygnębiona, smutna, podenerwowana. Stany łękowe, omamy Wzrokowe związane ż tym, że będąc w złym stanie zdrowia nie ma już męża, który będzie się nią opiekował; towarzyszy jej poczucie osamotnienia, cierpienie fizyczne i psychiczne, nie ma siły walczyć Z chorobą. Powodowie Ę i_nie potrafią się dostosować do nowej sytuacji. Z ojcem łączyła ich silna więź emocjonalna. W nim znajdowali oni oparcie, razem z nim uprawiali sport, zaś z_ zmarły chodził na mecze piłkarskie. Raz w tygodniu odbywały się wspólne rodzinne kolacje, często telefonowali do ojca. Obecnie odczuwają smutek, przygnębienie, osamotnienie, gdyż Zmarły był dla nich nie tylko ojcem, ale i przyjacielem. I'I`a strata wpłynęła na sytuację ŻyCÍ0Wą POWOÓÓW powodując osłabienie ich aktywności. z Co do odszkodowania powódka podniosła, ze jej sytuacja życiowa uległa znacznemu pogorszeniu: wzrosły opłaty, zaczęła oszczędzać. Obniżył się jej standard Życia, nie Stać lej na przyjemności. Wraz z mężem uzyskiwała dochody w wysokości 3.859 Zi0ÍYCh= Obecnie osiąga dochód 1.837 złotych. Zmarły przeznaczał na swoje p011"7-<'1'bY 1-000 Zł01YCh
--- STRONA 17 ---
.,....., ...__._.__.__... 1 1 ““\ 4 micsiscznie, a pozostala kwota byia przeznaczana na wyjazdy, rozrywks, rekreacjs. Pogorszcnie sytuacji 1najqtkowej potsguje m. in. stany iskows i depresyjne 11 powodki. Strona pozwana Sp011<a Akcyjna w — wniosia 0 oddalenia powodztw i zasa,d'/.enie kosztow procesu. Co do zasady nie kwestionowaia swej odpowiedziainosci za nastspstwa wypadku komunikacyjnego w wyniku ktorsgo smieré ponios1—. Podniosta, zc w toku postspowania likwidacyjnego wypiacila powodom:_ i _ kwoty po 12.000 ziotych, tytuiem zadoééuczynienia, a powodce 30.000 ziotych tytuiem zadoééuczynienia oraz 25.000 ztotych tytuiem odszkodowania, (k.4546). Dochodzons dalsze roszczenia uzna1a za v1"ygorowalte. Zaskarzonym wyrokiem Sqd Okrsgowy w Gliwicach 1. zasadzii od pozwanej na rzecz powodki I 2 1 I I 1 3. 4. kwots 35.000 ziotych tytuiem zadoééuczynienia 2 ustawowymi odsetkami od dnia prawomocnoéci wyroku (pkt 1) oraz tytuiem kosztow procesu kwots 1206,28 zt (pkt 7); oddalii powodztwo w pozostaiym zakresie; (tj. co do: odszkodowania w kwocie 10.000 ztotych 2 ustawowymi odsetkami od prawomocnoéci wyroku oraz zadoééuczynienie w kwocie 40.000 zlotych z ustawowymi odsetkami od prawomocnoéci wyroku); 4 zasqdzii od pozwanej na rzecz kazdego z powodow — i* kwoty po 18.000 ziotych tytulcm zadoséuczynienia Z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocnoéci wyroku oraz kwoty po 815,32 21 tytulem kosztow procesu (punkty 3,5,8,9), a W pozostatym zakresie ich powodztwa oddalii (pkt 4,6 — tj. co do kwot po 20.000 21 2 ustawowymi odsetkami od prawomocnoéci wyroku); nakazat pobraé na rzecz Skarbu Panstwa (Sqdu Okrsgowego w Gliwicach) tytuiem brakujqcych kosztow sqdowych od pozwanej kwots 158 21 (pkt. 10) oraz powodki 218 21 (pkt l 1). Wyrok ten zostai wydany w oparciu o nastspujqce ustalenia. W dniu 10 maja 2009 roku — zmari w wyniku potrqccnia przez samochod. W chwili émierci miai 77 lat. Wyrokiem Rejonowego “r Z paidliernika T. az zostali uznani za winnych nieumyslnego naruszenia zasad bczpieczefistwa w ruchu lasdovq/m, co poiegato na tym Ze_ _nie zachowai wymagant:j ostroznosci podczas wykonywania manewru zmiany z .„¬..„..., ...¬_„._.__._____ 1 ' » `“\ 4 miesięcznie, a pozostała kwota była przeznaczana na wyjazdy, rozrywkę, rekreację. Pogorszenie sytuacji majątkowej potęguje m. in. stany lękowe i depresyjne u powódki. Strona pozwana SpÓll<a Akcyjna w _ wniosła o oddalenie powództw i zasądzenie kosztów procesu. Co do zasady nie kwestionowała swej odpowiedzialności za następstwa wypadku komunikacyjnego w wyniku którego śmierć ponióSł_. Podniosła, że w toku postępowania Iikwidacyjnego wypłaciła powodom:_ i _ kwoty po 12.000 złotych, tytułem zadośćuczynienia, a powódce 30.000 złotych tytułem zadośćuczynienia oraz 25.000 złotych tytułem odszkodowania, (k.45-46). Dochodzone dalsze roszczenia uznała za v\'"ygórowane. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w Gliwicach 1. zasądził od pozwanej na rzecz powódki ' 2 t .I I Ê 3. 4. kwotę 35.000 złotych tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocności wyroku (pkt 1) oraz tytułem kosztów procesu kwotę 1.206,28 zł (pkt 7); oddalił powództwo w pozostałym zakresie; (tj. co do: odszkodowania w kwocie 10.000 złotych z ustawowymi odsetkami od prawomocności wyroku oraz zadośćuczynienie w kwocie 40.000 złotych z ustawowymi odsetkami od prawomocności wyroku); « zasądził od pozwanej na rzecz każdego z powodów _ i* kwoty po 18.000 złotych tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocności wyroku oraz kwoty po 815,32 zł tytułem kosztów procesu (punkty 3,5,8,9), a w pozostałym zakresie ich powództwa oddalił (pkt 4,6 - tj. co do kwot po 20.000 zł z ustawowymi odsetkami od prawomocności wyroku); nakazał pobrać na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego w Gliwicach) tytułem brakujących kosztów sądowych od pozwanej kwotę 158 zł (pkt. 10) oraz powódki - 218 zł (pkt l l). Wyrok ten został wydany w oparciu o następujące ustalenia. W dniu 10 maja 2009 roku _ zmarł w wyniku potrącenia przez samochód. W chwili śmierci miał 77 lat. Wyrokiem Rejonowego “r Z paźdliefnłka f. z zostali uznani za winnych nieumyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, co polegało na tym ze_ _nie zachował wymaganej ostrożności podczas wykonywania manewru zmiany
--- STRONA 18 ---
%1b'1; 3' 11'; _ ‘12 ~:=i<is'.'. E».1‘.\ 12.:s=.:;»w:1.:==:1.._22:*—.— . J 1 5 pasa ruchu i zajcchai drogs samochodowi kierowanemu przsz—a ten nie zac11o\>\'11ja(c nalezytsj ostroznosci i niedostatccznic obse1'Wujqc przedpole jazdy wykonai manewr wyprzedzania w nastspstwie czego potrqci1— ktory w wyniku doznanych w trakciswypadku obrazcfi zmari. W dacie smit:ci—pozostawa1 w zwiszku maizenskim z_ —(od 1962 r.). Ze zwiqzku tego pochodzci po\\~'odo\\’ie: i— Powodka ma 72 lata. Ona i Zmarly stanowili zgodne maiicfistwo. Mieli unormowane Zycis, oboje przebywali na cmeryturze. Wspolnie chodzili na spacery, wyjezclzali na wycieczki poza miasto. W czerwcu kaidego roku na okres jednego miesiapa wyjezdzali nad morze. Nadto raz albo dwa razy w roku wyjszdzali na wczasy zagraniczne mieli wykupiona, wycisczks zagranicziiq W maju 2009 11, na ktora 2 uwagi na s1nicré_ nie pojechali. Przynajmniej raz w tygodniu wspolnie ze znajomymi grali w brydza, chodzili do opery, do teatru. Zmariy posiadai prawo jazdy, jezdzii samochodem i wszsdzie powodks zawozii . Stanowili zgodne malzeiistwo. — nie chorowai, byi osoba; wyspoitowanq — regularnie jsidzii na rowerze nawet po kilkadziesiqt kilometrow dziennie. Pomagai powodce w pracach domowych. Powodka kilka lat temu przcszia zawai serca, jej oboyviqzki domowe czséciowo przejaj zmariy Nadto zajmowal sis oplatami, rozliczsniami podatkowymi. Wykonywal prace remontowc W domu. W domu by} osobs dominujascqv. wszystkim koordynowai. Po smieci msza powodka czuje sis samotna, w cizigu dnia stara sis wychodzié z domu ale sprawia jej to trudnosé, najgorzej czuje sis wicczorem — czuje strach Ze jak cos jej sis stanie w nocy to nikt jej nie pomoze. Zazywa tabletki nasenne i stara sis szybko zasnqé, aby o tym nie mysleé. Jak budzi sis rano to nie wie co sis dzieje, dlaczego jest sama. Po smierci msza musiaia sis nauczyé obsiugi sprzstu RTV i komputera — wczesnisj zajmowal sis tym mag. Synowie powodki i zmariego od kilkunastu lat nie mieszkajq Z powodkq, maja wiasne rodziny. Powodka ocl 1 grudnia 2009 r. podjsia leczenie u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej ieczenie farmakologiczne. Probowaia zaprzestaé icczonia, ale wystapiiy u niej silne objawy odstawienia. U powodki wystspujzg Zaburzenia depresyjne 0 mieszanej etiologii organiczno rsaktywnej, przy czym jej stan psychiczny w duzym stopniujest spowodowany sinierciq msza — bsz rnozliwosci okroélenia znaczcnia tej okolicznosci ilosciowo. Powodka ma predyspozycje do zaburzefi psychiatrycznych o obrazie depresyjno lskowym wynikajscej z zcspoiu psychoorganicznego — émieré msza stanowiia bezposredni czynnik spustowy š1Ł`‹; 7? Hz _ '12 ‹s=›‹-'„¬-'.'. }„..Ł\ 22.1-x-=.:z-›ß"'_':',-:==n.._ř¬:¬<' , ; « 1 5 pasa ruchu i zajechał drogę samochodowi kierowanemu przez_a ten nie zachowując należytej ostrożności i niedostatecznie obserwując przedpole jazdy wykonał manewr wyprzedzania w następstwie czego potrącił_ który w wyniku doznanych w trakciewypadku obrażeń zmarł. W dacie śmieci_pozostawał w związku małżeńskim z- _(od 1962 r.). Ze związku tego pochodzą powodo\\'ie_ i _ Powódka ma 72 lata. Ona i Zmarły Stanowili zgodne małżeństwo. Mieli unormowane życie, oboje przebywali na emeryturze. Wspólnie chodzili na spacery, wyjeżdżali na wycieczki poza miasto. W czerwcu każdego roku na okres jednego miesiąca wyjeżdżali nad morze. Nadto raz albo dwa razy w roku wyjeżdżali na wczasy zagraniczne - mieli wykupioną wycieczkę zagraniczną w maju 2009 r., na która z uwagi na ś1nicrć_ nie pojechali. Przynajmniej raz w tygodniu wspólnie ze znajomymi grali w brydża, chodzili do opery, do teatru. Zmarły posiadał prawo jazdy, jeździł samochodem i wszędzie powódkę zawoził . Stanowili zgodne małżeństwo. _ nie chorował, był osobą wysportowaną - regularnie jeździł na rowerze - nawet po kilkadziesiąt kilometrów dziennie. Pomagał powódce w pracach domowych. Powódka kilka lat temu przeszła zawał serca, jej obowiązki domowe częściowo przejął zmarły Nadto zajmował się opłatami, rozliczeniami podatkowymi. Wykonywał prace remontowe w domu. W domu był osobą dominującą. wszystkim koordynował. Po śmieci męża powódka czuje się samotna, w ciągu dnia stara się wychodzić z domu ale sprawia jej to trudność, najgorzej czuje się wieczorem - czuje strach że jak coś jej się stanie w nocy to nikt jej nie pomoże. Zazywa tabletki nasenne i stara się szybko zasnąć, aby o tym nie myśleć. Jak budzi się rano to nie wie co się dzieje, dlaczego jest sama. Po śmierci męża musiała się nauczyć obsługi sprzętu RTV i komputera - wcześniej zajmował się tym mąż. Synowie powódki i zmarłego od kilkunastu lat nie mieszkają z powódką, mają własne rodziny. Powódka od 1 grudnia 2009 r. podjęła leczenie u lekarza psychiatry z uwagi na zaburzenia depresyjne, zastosowano u niej leczenie farmakologiczne. Próbowała zaprzestać leczenia, ale wystąpiły u niej silne objawy odstawienia. U powódki występują zaburzenia depresyjne o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, przy czym jej stan psychiczny w duzym stopniujest spowodowany śmiercią męża - bez mozliwości określenia znaczenia tej okoliczności ilościowo. Powódka ma predyspozycje do zaburzeń psychiatrycznych o obrazie depresyjno lękowym wynikającą z zespołu psychoorganicznego - śmierć męża stanowiła bezpośredni czynnik spustowy
--- STRONA 19 ---
Y:‘ " — RP“, __ _ _ ...,... , .____._ . J 1 _ . r .1 ~‘g(§_..'___.;g:;_.'}.<;m,g_ '\ _ 4 1 I so_ __.......~ 41. 6 wystqpienia tychze zaburzeii. Wystspujs u powodki zaburzenia o mieszanej ctiologii organiczno reaktywne_j, a stopicii uszczerbku na jej zdrowiu bsdscy nastspstwem tragicznej smierci maizonka (Z wyiapzeiiiem czynnika organicmcgo) wynosi 10 % diugotrwaiego uszczerbku na zdrowiu. Ustalil rowniez Sqd Okrsgowy, 7.1: powodka przed émisrciq msza uzyskiwaia swiadczenie emerytalne w wysokosci 1841,07 Z1, zmariy 2215 uzyskiwai eineryturs w wysokosci 2.609,54 21. Od dnia smierci msza powodka pobiera rents rodzinns w wysokosoi 2052,94 Z1. Powoclka ponosi czynsz 560 21 miesiscznie. Stara sis Zyé oszczsdnie. Zmariy czssto widywai sis z synami, okazjonalnie jeidzili razem rowerem. Wszystkis swista i uroczystosci rodzinne spsdzali razem. Lubii opiekowaé sis wnukiem, zaprowadzai i przyprowadzai go z przedszkola. : od 1990 r. nie mieszka z rodzicami. Spotykai sis z nimi srsdnio raz w tygodniu. Miai przyjacielskie stosunki z ojcem. Kilkakrotnie w tygodniu, telefonicznie kontaktowal sis z nim. Zdarzaio sis Ze ojciec wyjezdzai z nim w gory, aby pospacerowaé. Powodowi brakuje ojca, w szczegolnosci wowczas gdy chciaiby sis go poradzié. Boi sis czy jego matka da sobie rads. Ojciec pomagai mu misdzy innymi zawozqc wnuka na mecze hokejowe. Obecnie to spoczywa na jego barkach. — od okoto 12 lat nie mieszka z rodzicami. Dopiero w 2009 roku ozenii sis, wczesniej mieszka} sam 2 tego wzglsdu czssto odwiedzai rodzicow, jadi obiady, przywozii do rodzicow pranie, miai rowniez potrzebs spotkania sis Z rodzicami i rozmowy Z nimi. Ojciec dla niego byi mentorem, osoba 2 ktorq mogi porozmawiaé, poradzié sis. To on zarazii ojca pasjq kolarstwa. Z ojcem spotykai sis codziennie. Ojciec opiekowal sis jego micszkaniem, jak cos bylo w nim do zrobienia to robii. Ojciec byi jego przyjacielem. Smieé ojca by1a_ dla niego szokiem i zaskoczenicm. W wyniku smierci ojca _1 stracii przede wszystkim przyjaciela, do ktorego mogi sis zwrocié ze swoimi problsmami. Powodowie stanowili zgodne; rodzins, w ktorsj przetrwaia tradycja wspoinsgo spsdzania wszeikich swiqt Bozcgo Narodzenia, W icikanocy jak rowniez wspolne obchodzenie irnienin, urodzin poszczegoinych czionkow rodziny. W oparciu o akta szkodowc ustalii Ssd, is pismcm z dnia 30 iistopada 2009 r. powodowie reprezentowani przez profesjonalnego peinomocnika wezwali pozwanq do zaptaw ma W kwoty 140400 1* ‘mm zadoséticzynienia i tytuiem odszkodowania, na rzecz powodow— `5".'-` ' ¬ „,„ „„ _ _ ...¬... , .-.___ . - J '. - _ . r .A ~";,'_..'___.“„g:g_.'}.<;~,¶,g'_ `\ _ 4 1 1 „|-_ _-_..-.....„. _.c 6 wystąpienia tychże zaburzeń. Występują u powódki zaburzenia o mieszanej etiologii organiczno reaktywnej, a stopień uszczerbku na jej zdrowiu będący następstwem tragicznej śmierci małżonka (z wyłączeniem czynnika organicznego) wynosi 10 % długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Ustalił również Sąd Okręgowy, ze powódka przed śmiercią męża uzyskiwała świadczenie emerytalne w wysokości 1.841,07 Zł, zmarły zaś uzyskiwał emeryturę. w wysokości 2.609,54 zł. Od dnia śmierci męża powódka pobiera rentę rodzinną W wysokości 2.052,94 zł. Powódka ponosi czynsz 560 zł miesięcznie. Stara się żyć oszczędnie. Zmarły często widywał się z synami, okazjonalnie jeździli razem rowerem. Wszystkie święta i uroczystości rodzinne spędzali razem. Lubił opiekować się wnukiem, zaprowadzał i przyprowadzał go z przedszkola. : od 1990 r. nie mieszka z rodzicami. Spotykał się z nimi średnio raz w tygodniu. Miał przyjacielskie stosunki z ojcem. Kilkakrotnie w tygodniu, telefonicznie kontaktował się z nim. Zdarzało się że ojciec wyjeżdżał z nim w góry, aby pospacerować. Powodowi brakuje ojca, w szczególności wówczas gdy chciałby się go poradzić. Boi się czy jego matka da sobie radę. Ojciec pomagał mu między innymi zawożąc wnuka na mecze hokejowe. Obecnie to spoczywa na jego barkach. _ od około 12 lat nie mieszka z rodzicami. Dopiero w 2009 roku ożenił się, wcześniej mieszkał sam z tego względu często odwiedzał rodziców, jadł obiady, przywoził do rodziców pranie, miał również potrzebę spotkania się z rodzicami i rozmowy' z nimi. Ojciec dla niego był mentorem, osoba z którą mógł porozmawiać, poradzić się. To on zaraził ojca pasją kolarstwa. Z ojcem spotykał się codziennie. Ojciec opiekował się jego mieszkaniem, jak coś było w nim do zrobienia to robił. Ojciec był jego przyjacielem. Śmieć ojca byłą dla niego szokiem i zaskoczeniem. W wyniku śmierci ojca _I stracił przede wszystkim przyjaciela, do którego mógł się zwrócić ze swoimi problemami. Powodowie stanowili zgodną rodzinę, W której przetrwała tradycja wspólnego spędzania wszelkich świąt Bozego Narodzenia, Wielkanocy jak równiez wspólne obchodzenie imienin, urodzin poszczególnych członków rodziny. W oparciu o akta szkodowc ustalił Sąd, ze pismem z dnia 30 listopada 2009 r. powodowie reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wezwali pozwaną do zapłaty na w t<\~'°f>' 140000 2* Wtem zadośćuczynienia i tytułem odszkodowania, na rzecz powodów_
--- STRONA 20 ---
l 111/1 J 1 ».a.¢....»..i_ v—1null 1 7 i— kwoty po 50.000 zi tytuiem zadoséuczyiiieiiia W terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Pozwana w dniu 24 lutego 2010 r. przyznaia, a nastspnie wypiaciia — —i_ kwoty po 12.000 tytuiem Zadoséuczynienia, zas powodce kwots 30.000 tytuiem odszkodowania i kwots 25.000 Z1 tytuiem zadosouczynienia. Postaws wypiaty odszkodowania i Zadoséuczynienia byia umowa OC posiadacza pojazdu meohanieznego_ posiadacza pojazdu— ktorym w czasie wypadku w dniu 10 maja 2009 1'. kieiowai_. Sqd Okrsgowy wskazai dowody, w oparciu 0 ktore poczynii ustalenia faktyczne, podai dlaczego idai wiars dowodom z dokumentow, dlaczego podzielii wnioski z opinii ‘oiegtego psychiatry a takze dlaczego dai wiars przesiuchaniu powodow (1<:l 14). W tak poczynionych ustaleniach zwazyi Sqd Okrsgowy, is roszczenia powodow co do zadoséuczynienia sq czssciowo uzasadnione. Przytoczyi Sqd przepis art. 446 § 3 i 4 k.c. oraz podai, ze powodowie sq najblizszymi czionkami zmartego i w wyniku jego smierci doznali szkody i krzywdy. Takie tez ustalenie legio u przyznania im przez pozwanq w dniu 24 lutego 2010 roku odszkodowania i zadoséuczynienia. Skoro ceiem zadoséuczynienia (art. 446 § 4 k.c.) jest ziagodzenie cierpieti psychicznych oraz fizycznych, gdyz zdrowie fizyczne determinowane jest rowniez przez zdrowie psychiczne, ktore winno mieé charakter caiosciowy i obejmowaé wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarowno juz doznane, jak i te, ktore przy uwzglsdnieniu aktualnego stanu w sposob przewidywalny wystapiq w przysziosci, uznai Sqd Okrsgowy, Ze otrzymana przez powodks kwota zadoséuczynienia 25.000 21 nie jest adekwatna do rozmiaru krzywdy jakiej doznaia. Uznai Sa_d, Ze zadoséuczynienie winno uwzglsdniaé: rozmiar krzywdy tj. stopiefi cierpiefi fizycznych i psychicznych, ich intensywnosé i diugotrwaiosé, nieodwracalny charakter nastspstw. wiek poszkodowanego, poczucie nieprzydatnosci spoiecznej, bezradnosé Zyciowzi. Winno misc’: ono realnq ekonomicznq wanosé, powinno bye’ adekwatne do przeoistnej stopy zyciowej i aktualnych warunkow zycia, a wise bye utrzymane w rozssdnych graniach. Podkreslii Ssd, Ze powodka tworzyia Ze zmarlym dobre maizefistvvo. Krzywda powodki polega na tym, Ze po smierci msza czuje sis samotna. Jest ona w podesziym wieku. Maj: byi sprawniejszy od niej, co pozwalaio jej ssdzié, ze bsdzie sis niq opiekowai. l L'.i/„r- .ř i z..a.u...››-...-_ v-¬¬=-vu-u F 7 i_ kwoty po 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Pozwana w dniu 24 lutego 2010 r. przyznała, a następnie wypłaeiła _ _i_ kwoty po 12.000 tytułem zadośćuczynienia, zaś powódce kwotę 30.000 tytułem odszkodowania i kwotę 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Postawą wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienia była umowa OC posiadacza pojazdu mechanicznego- posiadacza pojazdu_ którym w czasie wypadku w dniu 10 maja 2009 r. kierował_. Sąd Okręgowy wskazał dowody, W oparciu o które poczynił ustalenia faktyczne, podał dlaczego dał wiarę dowodom z dokumentów, dlaczego podzielił wnioski z opinii biegłego psychiatry a także dlaczego dał wiarę przesłuchaniu powodów (k:1 14). W tak poczynionych ustaleniach zważył Sąd Okręgowy, ze roszczenia powodów co do zadośćuczynienia są częściowo uzasadnione. Przytoczył Sąd przepis art. 446 § 3 i 4 k.c. oraz podał, że powodowie są najbliższymi członkami zmarłego i w wyniku jego śmierci doznali szkody i krzywdy. Takie też ustalenie legło u przyznania im przez pozwaną w dniu 24 lutego 2010 roku odszkodowania i zadośćuczynienia. Skoro celem zadośćuczynienia (art. 446 § 4 k.c.) jest złagodzenie cierpień psychicznych oraz fizycznych, gdyż zdrowie fizyczne determinowane jest również przez zdrowie psychiczne, które winno mieć charakter całościowy i obejmować wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarówno już doznane, jak i te, które przy uwzględnieniu aktualnego stanu w sposób przewidywalny wystąpią w przyszłości, uznał Sąd Okręgowy, ze otrzymana przez powódkę kwota zadośćuczynienia 25.000 zł nie jest adekwatna do rozmiaru krzywdy jakiej doznała. Uznał Sąd, ze zadośćuczynienie winno uwzględniać: rozmiar krzywdy tj. stopień cierpień fizycznych i psychicznych, ich intensywność i długotrwałość, nieodwracalny charakter następstw, wiek poszkodowanego, poczucie nieprzydatności społecznej, bezradność życiową. Winno mieć ono realną ekonomiczną wartość, powinno być adekwatne do przeciętnej stopy życiowej i aktualnych warunków życia, a więc być utrzymane w rozsądnych graniach. Podkreślił Sąd, że powódka tworzyła ze zmarłym dobre małżeństwo. Krzywda powódki polega na tym, że po śmierci męża czuje się samotna. Jest ona w podeszłym wieku. Mąż był sprawniejszy od niej, co pozwalało jej sądzić, że będzie się nią opiekował.
--- STRONA 21 ---
, j,.._,;.;.,.;,;..m,E_.,.,,,,_,.,m,,,,=,, __ _ _ W E 1 I 1 1 ..1»..“_|...2 _.... 8 Pomagai jej W codziennym Zyciu 11" wykonywaniu codziennych obowiszkow. Strata towarzysza Zycia jest zawsze zwiejzana 2 poczuciem ogromnej pustki i samotnosci, ale w wieku w ktorym znajduje sis powodka ta samotnosé jest bardziej dotkliwa. Obecny stan psychiczny powodki pozostaje w zwiazku przyczynowym ze smiercia ms2a. Zaburzenia powoduja uszczerbek na jej zdrowiu wynoszscy 10 % dlugotrwaiego uszczerbku na zdrowiu. Majac powyisze na uwadze uznai Sad Okrsgowy, 2e kwota 60.000 21 wyrowna powodee doznane krzywdy. Skoro w postspowaniu likwidacyjnym na rzecz powodki wypiacono zadoséuczynienie W kwocie 25.000 21 Sad zasqdzii kwots 35.000 21, a dalej idace Zadanie oddalii. Podkreslit Sad, 2e zmariy w dacie smierci miai 77 lat, a wise byt w wieku, w ktorym bliscy winni liczyé sis 2 ewentualnoscia jego smierci. Jego dobry stan Zdrowia jednak nie dawai podstaw do takich przewidywatfi w krotkim okresie czasu, ale w diuzszej perspektywie byio to nieuniknione. Sad oddalii Zadanie zapiaty kwoty 10.000 21 2 tytuiu odszkodowania (art. 446 § 3 k.c.). Uznal, 2e niewatpliwie doszio do obnizenia poziomu 2ycia powodki. ,,W czasie gdy Zyi jej maz tworzyli oni gospodarstwo domowe, wspolnie pokrywali koszty jego funkcjonowania. Zdaniem powodki, szkoda objawia sis zmniejszeniem dochodow, co w efekcie nie pozwala jej na Zycie na dotychczasowym poziomie. Zdaniem Sadu nie doszto do zmniejszenia poziomu dochodu osobistego powodki, w zakresie uzasadniajacym wypiats odszkodowania ponad otrzymana kwots 30.000 21 Zauwaiyé nale2y, 2e obecnie na powodce w caiosci spoczywa utrzymanie mieszkanie, jednakze pewne optaty sa zmienne i za1e2ne od liczby oséb zamieszkujacych Iokal. Tym samym koszty utrzymania lokalu sa mniejsze nii: w czasie kiedy mieszka} 2 nia zmariy. Bez znaczenia jest wzrost cen czy niektorych opiat. Koszt codziennego utrzymania jednej osoby jest ponadto 2 pewnoscia ni2s2y ni2 dwoch osob . Taka sama sytuacja wystspuje w przypadku wyjazdow na wczasy”. Uwzglsdniajac powy2s2e uznai Ssd, 2e kwota 30.000 21 jaka powodka otrzymaia w toku postspowania likwidacyjnego odzwierciedla rozmiar szkod jakie doznaia W wyniku smierci ms2a, dlatego Zadanie 0 zapiats odszkodowania W kwocie 10.000 21 oddalii. Co do Zadafl powod6w_i—2asadz€r1if1 RW01 po 38.000 21 tytuiem 2ad0séuc2ynienia uznai Sad Okrsgowy, i2 nie ulega WaJp1iW0§¢i¢ Z9 skutki smierci ojca maja wpiyw na Zycie codzienne powodow. Zmariy byi osoba dominujaca w domu. Po zmianie przez powodow miejsca zamieszkania w dalszym ciagu mlfii Zliaczny wpiyw na ich Zycie. Byi nie tylko ich ojcem, ale i przyjacielem 2 ktorym mogli P9T°ZmaWia‘5= poradzié sis. , "1 , ,,-..'_-,¿.;.,,=.,¬.,,..,,-„W-,.,.,,.,.,,,.,,,,,„,, __ _ _ _W š a 2 1 t ....|...........-.'. _.H 8 Pomagał jej w codziennym zyciu w wykonywaniu codziennych obowiązków. Strata towarzysza życia jest zawsze związana z poczuciem ogromnej pustki i samotności, ale w wieku w którym znajduje się powódka ta samotność jest bardziej dotkliwa. Obecny stan psychiczny powódki pozostaje w związku przyczynowym ze śmiercią męża. Zaburzenia powodują uszczerbek na jej zdrowiu wynoszący 10 % długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Mając powyższe na uwadze uznał Sąd Okręgowy, ze kwota 60.000 zł wyrówna powódce doznane krzywdy. Skoro w postępowaniu likwidacyjnym na rzecz powódki wypłacono zadośćuczynienie W kwocie 25.000 zł Sąd zasądził kwotę 35.000 zł, a dalej idące żądanie oddalił. Podkreślił Sąd, że zmarły w dacie śmierci miał 77 lat, a więc był w wieku, w którym bliscy winni liczyć się z ewentualnością jego śmierci. .lego dobry stan zdrowia jednak nie dawał podstaw do takich przewidywań W krótkim okresie czasu, ale w dłuższej perspektywie było to nieuniknione. Sąd oddalił żądanie zapłaty kwoty 10.000 zł z tytułu odszkodowania (art. 446 § 3 k.c.). Uznał, że niewątpliwie doszło do obniżenia poziomu życia powódki. „W czasie gdy żył jej mąż tworzyli oni gospodarstwo domowe, wspólnie pokrywali koszty jego funkcjonowania. Zdaniem powódki, szkoda objawia się zmniejszeniem dochodów, co w efekcie nie pozwala jej na życie na dotychczasowym poziomie. Zdaniem Sądu nie doszło do zmniejszenia poziomu dochodu osobistego powódki, w zakresie uzasadniającym wypłatę odszkodowania ponad otrzymaną kwotę 30.000 zł Zauważyć należy, że obecnie na powódce w całości spoczywa utrzymanie mieszkanie, jednakże pewne opłaty są zmienne i zależne od liczby osób zamieszkujących lokal. Tym samym koszty utrzymania lokalu są mniejsze niż w czasie kiedy mieszkał z nią zmarły. Bez znaczenia jest wzrost cen czy niektórych opłat. Koszt codziennego utrzymania jednej osoby jest ponadto z pewnością niższy niż dwóch osób . Taka sama sytuacja występuje w przypadku wyjazdów na wczasy”. Uwzględniając powyższe uznał Sąd, że kwota 30.000 zł jaką powódka otrzymała w toku postępowania likwidacyjnego odzwierciedla rozmiar szkód jakie doznała w wyniku śmierci męża, dlatego żądanie 0 zapłatę odszkodowania w kwocie 10.000 zł oddalił. Co do żądań powodów_i_zasądzer1i21 RWOÍ po 38.000 zł tytułem zadośćuczynienia uznał Sąd Okręgowy, iż nie ulega wąĽp1iW0ŚCÍ› 26 skutki śmierci ojca mają wpływ na życie codzienne powodów. Zmarły był osobą dominującą w domu. Po zmianie przez powodów miejsca zamieszkania w dalszym ciągu mlflł Zflüßifly wpływ na ich życie. Byl nie tylko ich ojcem, ale i przyjacielem z którym mogli P0T0ZmaWlaĆ= poradzić się. , 'Il
--- STRONA 22 ---
........¢_..._.. 5 M‘! 9 Uznak Sqd, ze ,,strata rodzica, 2 zasady stanowi Ogromnq stratq, towarzyszy temu cierpienie. Jest ono tym wiqksze im lepsze relacje istnialy micgdzy dzieckiem a rodzicem. W rodzinie panowaly bardzo dobre stosunki. Powodowie liczyli sis; z W012; ojca, pelnfl on rolq ich memora. Zmarly by} zdrowy, stqd naturalnym jest, Ze jego émieré byla dla nich zaskoczcniem i szokiem. W takich warunkach uczycie krzywdy jest znacznie wiegksze, niz W sytuacji, gdy stosunki w rodzinie nie ukladajq siq dobrze lub gdy rodzic umiera w wyniku dlug0trwa1ej choroby. Sqd przyjaj, Ze kwota 30.000 2% jest kwotao ktéra W sposéb adekwatny wyréwna powodom doznane krzywdy. Biorqc pod uwagq fakt wypiacenia powodom kwoty 12.000 2%, w toku post:gpowania likwidacyjnego Sqd zasqdzfl na rzecz nich kwoty po 18.000 zl (pkt 3 i 5 wyroku). W pozosteflym Zqdanie zadoééuczynienia nie bylo uzasadnione”. Podniési Sqd, Ze ,,powod0wie sq pelnoletni, prowadzili oclrgbne 0d zmaflego gospodarstwa domowe, sq niezalezni finansowo. Pomimo dobrych stosunkéw jakie panowaky pomiqdzy nimi a ojcem, samodzielnie prowadzili swoje Zycie. Pomoc ojca 2 jakiej korzystali, czqstokroé byla podyktowana chqciq sprawienia mu przyjemnoéci, a nie rzeczywistq potrzebq. Powodowie, pomimo wigzi jaka kapzyla ich Z ojcem byli autonomiczni w decyzjach. Nie mozna réwniei zapominaé, iz powéd w dacie émierci mial 77 lat. Jego émieré byla dla powodéw zaskoczeniem, moze to potggowaé stopiexi krzywdy. Nalezy jednak mieé na wzglqdzie 2e powodowie, z uwagi na wiek ojca, powinni braé pod uwagq Ze kiedyé moze go zabraknagi. Na takq ewentualnoéé winni byé przygotowani. W tej sytuacji w ocenie Sqdu zadoééuczynienie w kwocie 38.000 zl nalezy uznaé za wygérowane w éwietle rozmiaru krzywdy doznanej przez powodéw i dlatego oddalii powédztwa ponad kwota; 18.000 z{ (pkt 4 i 6 wyroku). O odsetkach od zadoééuczynienia zasqdzonego w pkt 1, 3 i 5 orzeczono od daty prawomocnoéci wyroku stosowanie do an. 481 § 1 i 2 k.c. oraz zgodnie Z Zqdanicm wszystkich powodéw”. Orzeczenie 0 kosztach oparto 0 przepis art. 100 k.p.c. Stosunkowo je rozliczajqc przy uwzglQdnieniu, Zc powédka utrzymala siq Z Zqdaniem w 42%, stqd uznal S651, 2e winna ,,ponieéé 48 °/> kosztéw procesu” (k:l18). Powodowie — utrzymali sic; 2 Zqclaniem w 48 %. Uznal Sqd Zc obciaga ich ,,42% kosztéw procesu” (k:119). O kosztach sqdowych (pkt 10, 11) orzek} Sqd w oparciu 0 art. 113 ust 1 ustawy 7. 28 lipca 2005 r. 0 kosztach sqdowych w sprawach cywilnych. Wyrok zaskariyky apelacjq obie strony. .......„......-.t Š .. 9 Uznał Sąd, ze ,,strata rodzica, z zasady stanowi ogromną stratę, towarzyszy temu cierpienie. Jest ono tym większe im lepsze relacje istniały między dzieckiem a rodzicem. W rodzinie panowały bardzo dobre stosunki. Powodowie liczyli się z wolą ojca, pełnił on rolę ich mentora. Zmarły był zdrowy, stąd naturalnym jest, że jego śmierć była dla nich zaskoczeniem i szokiem. W takich warunkach uczycie krzywdy jest znacznie większe, niż w sytuacji, gdy stosunki w rodzinie nie układają się dobrze lub gdy rodzic umiera w wyniku długotrwałej choroby. Sąd przyjął, że kwota 30.000 zł jest kwotą, która W sposób adekwatny wyrówna powodom doznane krzywdy. Biorąc pod uwagę fakt wypłacenia powodom kwoty 12.000 zł, w toku postępowania likwidacyjnego Sąd zasądził na rzecz nich kwoty po 18.000 zł (pkt 3 i 5 wyroku). W pozostałym żądanie zadośćuczynienia nie było uzasadnione”. Podniósł Sąd, ze ,,powodowie są pełnoletni, prowadzili odrębne od zmarłego gospodarstwa domowe, są niezależni finansowo. Pomimo dobrych stosunków jakie panowały pomiędzy nimi a ojcem, samodzielnie prowadzili swoje życie. Pomoc ojca z jakiej korzystali, częstokroć była podyktowana chęcią sprawienia mu przyjemności, a nie rzeczywistą potrzebą. Powodowie, pomimo więzi jaka łączyła ich z ojcem byli autonomiczni w decyzjach. Nie można również zapominać, iż powód w dacie śmierci miał 77 lat. Jego śmierć była dla powodów zaskoczeniem, może to potęgować stopień krzywdy. Należy jednak mieć na względzie że powodowie, z uwagi na wiek ojca, powinni brać pod uwagę ze kiedyś może go zabraknąć. Na taką ewentualność winni być przygotowani. W tej sytuacji w ocenie Sądu zadośćuczynienie W kwocie 38.000 zł należy uznać za wygórowane w świetle rozmiaru krzywdy doznanej przez powodów' i dlatego oddalił powództwa ponad kwotę 18.000 zł (pkt 4 i 6 wyroku). O odsetkach od zadośćuczynienia zasądzonego w pkt 1, 3 i 5 orzeczono od daty prawomocności wyroku stosowanie do art. 481 § 1 i 2 k.c. oraz zgodnie Z żądaniem wszystkich powodów”. Orzeczenie o kosztach oparto o przepis art. 100 k.p.c. Stosunkowo je rozliczając przy uwzględnieniu, że powódka utrzymała się z żądaniem w 42%, stąd uznał Sąd, że winna ,,ponieść 48 % kosztów procesu” (k:l18). Powodowie Ę utrzymali się z żądaniem w 48 %. Uznał Sąd że obciąża ich ,,42% kosztów procesu” (k: 1 19). O kosztach sądowych (pkt 10, 11) orzekł Sąd w oparciu o art. 113 ust 1 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Wyrok zaskarżyły apelacją obie strony.
--- STRONA 23 ---
_...... . _:1<»=cw=.fl I l 1 2 1 10 Powodowie zaskariyli wyrok w czcgéci oddalajqcej 0 zadoééuczynieniu i orzekajqcej 0 KOSZIEIC15 PYOCBSI1 (PuI11<1§’ 2, 4, 6, 7, 31 9, 11), wskazujqc wartoéé przedmiotu zaskarienia: powédka 40.000 21, powodowie po 10.000 21, zarzucili mu: blqd w ustaleniach faktycznych przez bezzasadne przyjgcie, 12 kwoty zasagizone na rzecz powédki w vwsokoéci 35.000 21, na rzecz—w \A,'y5()k0§ci 18.000 21 oraz na rzecz _ w wysokoéci 18.000 21 w pe1ni rekoxnpensujq cierpienia psychiczne powodéw zwiagane 2 lragicznq élnicrciq — mimo 1'7. okolicznoéci sprawy wskazujq na wyjqtkowq wiei emocjonalnq pomiqclzy w/w a tragicznie zmarlym E a stan zdrowia i aktywnoéé Zyciowa zmarlego dawala podstawy do przyjqcia, ii doiyje on segdziwego wieku, a takZe bfgdzie wspieral powédkq w okresie staroéci, wnieéli: 1 2. 0 zmiang wyroku 1 zasqdzenie od pozwanej na rzecz powc'>dki kw0ty 75.000 21 tytu1em zadoééuczynienia p0w0da—kw0ty 38.000 21 tytu1cm zadoééuczynienia powoda _ kwoty 28.000 21 tytulem zadoééuczynienia, zatem zasqdzenie oprécz kwot wskazanych w punktach 1,3,5 wyroku dodatkowo kwot na rzecz powédki 40.000 21, a kazdego z powodéw po 10.000 21, 0 zasqdzenic od pozwanego na rzecz powodéw kosztéw postegpowania za Obie instancje (1<:131133). Pozwana zaskarZy1a wyrok czqéciowo w jego punkcie 1, wskazujqc wartoéé przedmiotu zaskarienia na 5.000 21, i zarzucajap mu: naruszenia an. 233 k.p.c. tj. dokonanie blqdnych ustalefi dowodowych, co doprowadzflo do zasqdzenia Zawyionej — w stosunku do zamiaru sqdu — kwoty naleznego powédcc zadoééuczynienia. Wniosla 0: obniienie zadoééuczynienia zasqdzonego na rzecz powédki z kwoty 35.000 21 do 30.000 21 oraz zasqdzenie od powc'>dki na rzecz pozwanej kosztéw postgpowania apelacyjnego (k: 138 — 139). Na rozprawie apelacyjnej pe1nom0cni1< p0W0dc'>v~.' wniésl 0 oddalanie ape1acji pozwanej (k: 156). Rozpoznajqc apelacje stron Sqd Apelacyjny zwaiyl, co nastqpuje: ape1acja powédki jako uzasadniona podlega uwzglqdnieniu, pozwanej oraz powod<5w—i—ja1<0 bezzasadne oddaleniu. _. _..._ _ _:1‹='=ew=.fl E I ‹ 2 ł 10 Powodowie zaskarżyli wyrok w części oddalającej o zadośćuczynieniu i orzekającej 0 KOSZIHCŰ p1"00@SU Ĺpuflklä' 2, 4, 6. 7, 8. 9. ll), wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia: powódka 40.000 zł, powodowie po 10.000 zł, zarzucili mu: błąd w ustaleniach faktycznych przez bezzasadne przyjęcie, iż kwoty zasądzone na rzecz powódki w wysokości 35.000 zł, na rzecz- w wysokości 18.000 zł oraz na rzecz _ w wysokości 18.000 zł w pełni rekompensują cierpienia psychiczne powodów związane z tragiczną śmiercią _ mimo iz okoliczności sprawy wskazują na wyjątkową wież emocjonalną pomiędzy w/w a tragicznie zmarłym E a stan zdrowia i aktywność życiowa zmarłego dawała podstawy do przyjęcia, iż dożyje on sędziwego wieku, a także będzie wspierał powódkę w okresie starości, wnieśli: 1 2. o zmianę wyroku i zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 75.000 zł tytułem zadośćuczynienia powoda_kwoty 38.000 zł tytułem zadośćuczynienia powoda _ kwoty 28.000 zł tytułem zadośćuczynienia, zatem zasądzenie oprócz kwot wskazanych w punktach 1,3,5 wyroku dodatkowo kwot na rzecz powódki 40.000 zł, a kazdego z powodów po 10.000 zł, o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów postępowania za obie instancje (k:131-133). Pozwana zaskarżyła wyrok częściowo w jego punkcie 1, wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia na 5.000 zl, i zarzucając mu: naruszenie art. 233 k.p.c. tj. dokonanie błędnych ustaleń dowodowych, co doprowadziło do zasądzenia zawyżonej ~ w stosunku do zamiaru sądu - kwoty należnego powódce zadośćuczynienia. Wniosła o: obniżenie zadośćuczynienia zasądzonego na rzecz powódki z kwoty' 35.000 zł do 30.000 zł oraz zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego (k: 138 - 139). Na rozprawie apelacyjnej pełnomocnik powodów wniósł o oddalanie apelacji pozwanej (k: 156). Rozpoznając apelację stron Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: apelacja powódki jako uzasadniona podlega uwzględnieniu, pozwanej oraz powodów;i_jako bezzasadne oddaleniu.
--- STRONA 24 ---
11 Sqd Apelacyjny podziela i uznaje za swoje ustalenia faktyczne poczynione przez Sa_d Okrqgovwy, poniewazi ustalenia te znajdujq oparcie w zebranym w sprawie matcrialt clowodowym. ktore to dowody Sqd ten ocenil w granicach zakreslonyeli przepisem art. 233 § 1 1<.p.e. Apelacje obu stron opafie sq na zarzueie sprzecznosci istotnych ustalefi Sqdu z zebranym w sprawie materialem dowodowym. Wskazaé zatem naleiy, i2 tego rodzaju sprzecznosé, ktora mog1aby mieé wplyw na wynik sprawy, zachodzi wtedy gdy powstaje dysharmonia pomiedzy materiaiem zgromadzonym w sprawie a konkluzjq do jakiej dochodzi sqd na podstawie tego materiaiu. W istoeie rzeczy chodzi tu wiec o sytuaeje gdy sqd zebrai material dowodowy, ale file go ocenil. Dlatego teZ owa sprzecznosé polega na przeinaczeniu tresci dowodu, a nadto obejmuje wszelkie wypadki wadliwosci wynikajagze 2‘ naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., a wiec bledy pope1nione przy ocenie zebranego W sprawie materiaiu dowodowego. Zatem sprzecznosé ta wystepuje w przypadku, oprocz oczywiscie przeinaczenia dowodu, gdy sqd pominie pewne zebrane W sprawie dowody — wbrew obowiqzkowi oceny ealoksztaltu okolicznoéci sprawy; gdy sqd przyjmie pewne fakty za udowodnione chociai nie zosta1y one w ogole lub nawet dostatecznie potwierdzone, a wreszcie Medy gdy ocena materiaiu dowodowego koliduje z zasadami doswiadczenia zyciowego lub reguiami logicznego wnioskowania, co oznacza, i2 sqd wyprowadzil bhsgdny logicznie wniosek z ustalonych przez siebie okolicznosci. W ocenie Sqdu Apelacyjnego tak rozumianych uchybiefi w zakresie oceny dowodow Sqdowi Okregowemu postawié nie mozna. Wbrew twierdzeniom pozwanej material zgromadzony w aktach szkodowych, za1iczony w poczet materialu dowodowego, a to z zawiadomicfi 2 24.02.2010 r. skierowanych do powodow 0 przyznaniu odszkodowania za szkode na osobie 2 obowiqzkowego ubezpieczenia odpowiedzialnosci cywilnej lqcznie 2 treéeiq pisma pozwanej z w/w daty skierowanego do pelnomocnika procesowego powodow, a do1qczonego do pozwu (k:24) dal podstawy do ustalenia i1e i tytulem likwidacji jakiej szkody wyplacono na rzecz powédki iqeznie 55.000 21. Otoz, z w/w dokumentow jednoznacznie wynika, iz powodce tyufiem zadoséuczynienia z dochodzonej kwoty 100.000 Z1 wypiacono 25.000 Z1, a odszkodowania 30.000 21 z Zqdanej 40.000 21. Tak tei ustalik Sqd Okregowy (k:116117 akt). To, Ze W odpowiedzi na p0Z6W apelujqca mylnie wskazala, ii przyznaia powodce ,,swiadczenie w postaci st0sowneg° odszkodowania w kwocie 25.000 21”, a ,,za uzasadnione uznaka przyznanie powédce zadoséuczynienia W kwocie 30.000 Z1” (14:4546), ktore to stanowisko zosta1o powtorzone Ha rozprawie przed sqdem pierwszej instancji w dniu 31 maja 2010 roku, a peinomofifiik 11 Sąd Apelacyjny podziela i uznaje za swoje ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy, ponieważ ustalenia te znajdują oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. które to dowody Sąd ten ocenił w granicach zakreślonych przepisem art. 233 § l k.p.c. Apelacje obu stron oparte są na zarzucie sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Wskazać zatem należy, iż tego rodzaju sprzeczność, która mogłaby mieć wpływ' na wynik sprawy, zachodzi wtedy gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem zgromadzonym w sprawie a konkluzją do jakiej dochodzi sąd na podstawie tego materiału. W istocie rzeczy chodzi tu więc o sytuację gdy sąd zebrał materiał dowodowy, ale żle go ocenił. Dlatego też owa sprzeczność polega na przeinaczeniu treści dowodu, a nadto obejmuje wszelkie wypadki wadliwości wynikające z` naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., a więc błędy popełnione przy ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Zatem sprzeczność ta występuje w przypadku, oprócz oczywiście przeinaczenia dowodu, gdy sąd pominie pewne zebrane w sprawie dowody - wbrew obowiązkowi oceny całokształtu okoliczności sprawy; gdy sąd przyjmie pewne fakty za udowodnione chociaż nie zostały one w ogóle lub nawet dostatecznie potwierdzone, a wreszcie wtedy gdy ocena materiału dowodowego koliduje z zasadami doświadczenia życiowego lub regułami logicznego wnioskowania, co oznacza, iż sąd wyprowadził błędny logicznie wniosek z ustalonych przez siebie okoliczności. W ocenie Sądu Apelacyjnego tak rozumianych uchybień w zakresie oceny dowodów Sądowi Okręgowemu postawić nie można. Wbrew twierdzeniom pozwanej materiał zgromadzony w aktach szkodowych, zaliczony w poczet materiału dowodowego, a to z zawiadomicń z 24.02.2010 r. skierowanych do powodów o przyznaniu odszkodowania za szkodę na osobie z obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej łącznie z treścią pisma pozwanej z w/w daty skierowanego do pełnomocnika procesowego powodów, a dołączonego do pozwu (k:24) dał podstawy do ustalenia ile i tytułem likwidacji jakiej szkody wypłacono na rzecz powódki łącznie 55.000 zł. Otóż, z w/w dokumentów jednoznacznie wynika, iż powódce tytułem zadośćuczynienia z dochodzonej kwoty 100.000 zł wypłacono 25.000 zł, a odszkodowania' 30.000 zł z żądanej 40.000 zł. Tak też ustalił Sąd Okręgowy (k:116-117 akt). To, ze W odpowiedzi na poZ6W apclująca mylnie wskazała, iż przyznała powódce „świadczenie w postaci stosownegc' odszkodowania w kwocie 25.000 zł”, a ,,za uzasadnione uznała przyznanie powódce zadośćuczynienia W kwocie 30.000 zł” (k:45-46), które to stanowisko zostało powtórzone na rozprawie przed sądem pierwszej instancji w dniu 31 maja 2010 roku, a pełnomocnik
--- STRONA 25 ---
2 “re ' ‘ 13 ,,Odp0wiedniq sumq” jest taka, ktora u1atwi przystosowanie sie uprawnionej do radykalnie zmienionej. nieodwracalnej sytuacji Zyciowej. Uw2g1edniajaLc wskazane przez Sad Okregowy okolicznosci na karcie 115117, w ocenie Sztdu Apelacyjnego dochodzona w postepowaniu pr2edsaLdowym likwidacyjnym kwota 100.000 21 jest stosowna suma .qwyposrodkowana" kwota w stosunku do ca1oks2ta1tu okolicznosci rozpoznawanej sprawy. umozliwiajaca rekompensate doznanej krzywdy przez powodke. Skoro na rzecz powodki pozwana wyp1aci1a ju2 25.000 21, dochodzone zadoséuezynienie w kwocie 75.000 21 by1o uzasadnione. Stad zasadzona kwote 35.000 21 na1e2a1o uznaé 2a niewspohriiernie nieodpowiedniau co 2 kolei uzasadnilo dosa_dzenie dalszej kwoty objetej zakresem zas1<ar2enia i wnioskiem ape1acji— 40.000 21. Zauwa2yé na1e2y, 2e objete punktem 2 zaskarzonego wyroku roszczenie odsetkowe od kwoty (zadoséuczynienie) 40.000 21 nie zostalo objete zakresem 2as1<ar2enia, o czym swiadczy porownanie zakresu zaskarzenia i wniosku apelacyjnego (1<:131132), W tej e2c;s'ci orzeczenie sie upraw0mocni1o. Podobnie jak i oddalenie roszczenia 0 2ap1ate kwoty 10.000 21 2 ustawowymi odsetkami od prawomocnosci orzeczenia. Uwzglednienie apelacji uzasadnialo zmiane orzeczenia co do kosztow proceséw (art. 100 zdanie 1 k.p.c. wzw. 2 art. 108 § 1 1<.p.c.). Powodka utr2yma1a sie 2 zadaniem w 88 %, obciaza jet 12 % kosztow sadowych oraz pozasqdowych. Koszty po stronie powédki to: 0p1ata od pozwu 4.250 21 i koszty zastepstwa procesowego 3.600 21, tj. 1ac2nie 7.850 21. Koszty pozwanej to 3.600 21. Koszty procesu to 11.450 21 2 czego 12% to 1.374 21. Skoro koszty powodki to 7.850 21, a obciq2ajq 1.374 21, to pozwana powinna uisé na jej rzecz kwote 6.476 21 (pkt 7 2askar2onego wyroku). Wyclatki 2e Skarbu Pafistwa na wynagrodzenie 2a opinie bieg1ego 376 21 pocllegaja r6wnie2 stosunkowemu rozliczeniu w ten sposéb, Ze powodke obcia2a 12% czyli 45,12 21, a pozwana (88%) c2y1i 330,88 21 (punkty 10 i 1 1 zaskarzonego wyroku). O kosztach postepowania apelacyjnego orzeczono w oparciu o przepis art. 98 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2.1., § 6.5 ) i §13.l.2 ) rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z 28 wrzeénia 2002 1'. 2a czynnosci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieop1aconej pomocy prawnej udzielonej 2 urzedu (D2. U. Nr 163, poz. 1348; 2 p62. 2m.). Zgodnie 2 zasada odpowiedzialnosci 2a wynik sporu powodce jako stronie wygrywajacej na1e2y sie zwrot od pozwanej kosztow postepowania apelacyjnego. Na te koszty s1<1adaja sie: op1ata od apelacji 2.000 21 i koszty zastepstwa procesowego przed sadem drugiej instaneji 1.800 21, lacznie 3.800 21. 1 _„fr ` “ 13 ,,Odpowiednią sumą” jest taka, która ułatwi przystosowanie się uprawnionej do radykalnie zmienionej. nieodwracalnej sytuacji życiowej. Uwzględniając wskazane przez Sąd Okręgowy okoliczności na karcie 115-117, w ocenie Sądu Apelacyjnego dochodzona w postępowaniu przedsądowym likwidacyjnym kwota 100.000 zł jest stosowną sumą ,,wypośrodkowaną°” kwotą w stosunku do całokształtu okoliczności rozpoznawanej sprawy. umożliwiającą rekompcnsatę doznanej krzywdy przez powódkę. Skoro na rzecz powódki pozwana wypłaciła już 25.000 zł, dochodzone zadośćuczynienie w kwocie 75.000 zł było uzasadnione. Stąd zasądzoną kwotę 35.000 zł należało uznać za niewspółmiernie nicodpowiednią. co z kolei uzasadniło dosądzenie dalszej kwoty - objętej zakresem zaskarzenia i wnioskiem apelacji- 40.000 zl. Zauważyć należy, ze objęte punktem 2 zaskarżonego wyroku roszczenie odsetkowe od kwoty (zadośćuczynienie) 40.000 zł nie zostało objęte zakresem zaskarżenia, o czym świadczy porównanie zakresu zaskarżcnia i wniosku apelacyjnego (k:131-132), W tej części orzeczenie się uprawomocniło. Podobnie jak i oddalenie roszczenia o zapłatę kwoty 10.000 zł z ustawowymi odsetkami od prawomocności orzeczenia. Uwzględnienie apelacji uzasadniało zmianę orzeczenia co do kosztów procesów (art. 100 zdanie 1 k.p.c. wzw. z art. 108 § 1 k.p.c.). Powódka utrzymała się z żądaniem w 88 %, obciąża ją 12 % kosztów sądowych oraz pozasądowych. Koszty po stronie powódki to: opłata od pozwu 4.250 zł i koszty zastępstwa procesowego 3.600 zł, tj. łącznie 7.850 zł. Koszty pozwanej to 3.600 zł. Koszty procesu to 11.450 zł z czego 12% to 1.374 zł. Skoro koszty powódki to 7.850 zł, a obciążają 1.374 zł, to pozwana powinna uiść na jej rzecz kwotę 6.476 zł (pkt 7 zaskarżonego wyroku). Wydatki ze Skarbu Państwa na wynagrodzenie za opinię biegłego 376 zł podlegają również stosunkowemu rozliczeniu w ten sposób, że powódkę obciąża 12% czyli 45,12 zł, a pozwaną (88%) czyli 330,88 zł (punkty 10 i 1 1 zaskarżonego wyroku). O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w oparciu o przepis art. 98 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2.1., § 6.5 ) i §13.1.2 ) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348; z póż. zm). Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sporu powódce jako stronie wygrywającej należy się zwrot od pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego. Na te koszty składają się: opłata od apelacji 2.000 zł i koszty zastępstwa procesowego przed sądem drugiej instancji 1.800 zl, łącznie 3.800 zł.
--- STRONA 26 ---
* . ....._............._._..... 14 *"\17@[email protected]¢ 13O‘*"‘*'9d15W _1__ia1<o nieuzasadnione pnd1cga1_\' oddaleniu. Z prawid1owo poczynionych ustalefi. ktore Sad .f\pelaeyjny podzieia. Sad ()k,Qgowy W3.¢ia_g11aL1 p1'£l\\’1C110\\'€ wnioski stosujqc pl‘£1\\'id10\\'0 p1ggpig £11L 4.16 § 4 [\;Q_ Sad pierwszej instancji szczegoiowo wska2a1 okolicznosei. ktorc uw2g1<;dni1 przy ocenie roszczeii kazdego 2 po\x‘odow co do zadoséuczynienia. Nie zachodzi potrzeba ‘T3 C) :1 .4 C J ~1 £3 I3 L7 . ('1 U’; T) L \(‘ \.1 _ sta:".o\\'iska. stqd ..>des1zmic no kai 1 118 akt. Wbrew stanowis1\u apelujacych Sa_d uw2g1edni1_ja1<ojedno 2 kryterium istnienie wyjaktkowej wiezi emocjonalnej pomiedzy apelujacymi a 2mar1ym tragicznie ro1e jaka, 2mar1y odgrywa1 w ich doros1ym 2}"ciu, cierpienia psychiczne w 2wia.21<u 2e smiereia ojca. Oeeniajac na gruncie ait. 0. Zqdanie powodow na1e2y podzielié stanowisko 4>4>cm <//J ¥> ?*"‘ Sadu Okregowego, i2 pojeciu ,, odpowiedniej sumy” tytu1em zadoééuczynienia pienieznego 2a doznana 1<rzywd<; czyniat zadoéé kwoty po 30.000 21. Skoro w postepowaniu przedsqdowym likwidacyjnym wyp1acono na rzecz apelujqcych — kwoty po 12.000 21. zasaclzone dalsze kwoty po 18.000 21 nie uprawniaja do wniosku, i2 ustalone na rzecz powodow zadoséuezynienie jest razaco 2ani2one, ktora to ocena uprawnia1aby do skorygowania wysokosci juz zasqdzonego zadoséuczynienia. 2 tych 1g1¢<1<'> apelacia p@\<>d<>»~1iii pod1ega1ajako nieuzasadniona oddaleniu (art. 385 k.p.c.). Z przyczyn wy2ej naprowadzonych apelacja powodki—— _podlega1a uwzglednieniu (an. 386 § 1 k.p.c.), a pozwanej — jako bezzasadna ~ oddaleniu (art. 385 k.p.c.). I 1 ,2‘ r - _ „.„.._„.........._._...._ 14 "'\l7f?lf1C.l@ l30W0dÓW :ł_jako nieuzasadnione podlegały oddaleniu. Z prawidło\\'o poczyníonycli ustaleń. które Sąd .ftpelacyjny podziela. Sąd (jp,-ęgowj' W3.›Cizi_giiął pi'awidło\\*e wnioski stosując prawidłowo pi-gepig -„il-[_ 446 _ş 4 [\‹_L~_ Sąd pierwszej instancji szczegółowo wskazał okoliczności. które uwzględnił przy ocenie roszczeń każdego z powodów co do zadośćuczynienia. Nie zachodzi potrzeba 'TJ CJ :J .-Å C J ~i ĹJ IS Ĺ? _ ('J UC O -Ĺ \(' \-J _ stanowiska. stąd „idcsłzinie na kar 1 118 akt. Wbrew stanowisku apelujących Sąd uwzględnił jako jedno z kryterium istnienie wyjątkowej więzi emocjonalnej pomiędzy apelującymi a zmarłym tragicznie rolę jaką zmarły odgrywał w ich dorosłym życiu, cierpienie psychiczne w związku ze śmiercią ojca. Oceniając na gruncie art. c. żądanie powodów należy podzielić stanowisko 4=›4:-cm f/JJ -¿= ?*"` Sądu Okręgowego, iż pojęciu ,, odpowiedniej sumy” tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę czynią zadość kwoty po 30.000 zł. Skoro w postępowaniu przedsądowyin likwidacyjnym wypłacone na rzecz apelujących - kwoty po 12.000 zł, zasądzone dalsze kwoty po 18.000 zł nie uprawniają do wniosku, iz ustalone na rzecz powodów zadośćuczynienie jest rażąco zaniżone, która to ocena uprawniałaby do skorygowania wysokości już zasądzonego zadośćuczynienia. 2 tych »¬fzg1ę‹1‹'›-f apelacji p‹›~-‹›‹1<›»~›¶i¶ podlegałajako nieuzasadniona oddaleniu (art. 385 k.p.c.). Z przyczyn wyżej naprowadzonyeh apelacja powódki_- _podlegała uwzględnieniu (int. 386 § 1 k.p.c.), a pozwanej -jako bezzasadna ~ oddaleniu (art. 385 k.p.c.). I 1 ,Å
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Apelacyjny w Katowicach#E s aktf I C 181/#art. 177 § 2 kk.#art. 446 § 4 kc#art. 446 § 3 kc.#art. 100 kpc#art. 113 ust. 1 ustawy#art. 446 § 4 k.c.#art. 446 § 3 k.c.#art. 100 k.p.c.#art. 113 ust#art. 233 k.p.c.#art. 233 § 1 k.p.c.#art. 100 zdanie#art. 98 k.p.c.#art. 108 § 1 k.p.c.#art. 385 k.p.c.