Postanowienie aty 38/18. Powód nie składał żadnych pisemnych próśb o wymianę materacy

--- STRONA 1 --- WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 października 2020 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący: Sędzia Urszula Jabłońska-Maciaszczyk po rozpoznaniu w dniu 13 października 2020 r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym po zamknięciu rozprawy na podstawie art. 15 zzs 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020, p. 374, ze zm.). sprawy z powództwa L. L. (1) przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Dyrektora Zakładu Karnego we W. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. nie obciąża powoda kosztami postępowania, w tym nieuiszczonymi kosztami sądowymi; 3. przyznaje adwokatowi D. N. ze Skarbu Państwa (środków Sadu Okręgowego w Poznaniu) wynagrodzenie za reprezentowanie powoda jako pełnomocnik z urzędu – w kwocie 120,- zł (sł.: sto dwadzieścia złotych 00/100) + 23 % VAT tj. kwotę 147,60,- zł. (-)U. Jabłońska-Maciaszczyk UZASADNIENIE Pozwem skierowanym do sądu w dniu 14 maja 2018 roku powód L. L. (1) odbywający karę pozbawienia wolności domagał się zasądzenia na jego rzecz od Skarbu Państwa – Dyrektora Zakładu Karnego we W. kwoty 100.000,- zł tytułem zadośćuczynienia za nieprzestrzeganie warunków osadzenia w okresie od września 2017 roku do maja 2018 roku, zarzucając pozwanemu następujące uchybienia: • brak odpowiednich warunków sanitarnych, • brak odpowiedniego oświetlenia w celach, • brak wentylacji w celach, • brak odpowiedniego wyżywienia, • brak opieki zdrowotnej, I C 748/18 --- STRONA 2 --- • brak zajęć kulturalno-oświatowych. W uzasadnieniu powód wskazał, iż Zakład Karny we W. łamie prawa człowieka i nie zapewnia powodowi odpowiednich warunków odbywania kary pozbawienia wolności (k. 4). Wnosząc pozew powód domagał się także całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania pełnomocnika z urzędu (k. 5). Postanowieniem z dnia 20 lipca 2018 roku Sąd zwolnił powoda od kosztów sądowych w całości i przyznał powodowi pełnomocnika (adwokata) z urzędu (k. 34). Pismem procesowym z dnia 7 września 2018 roku (k. 53 akt) , powód, działając już przez profesjonalnego pełnomocnika, podtrzymał stanowisko przedstawione w pozwie w całości. Powód podkreślił, że wcześniej na przestrzeni lat przebywał w innych zakładach karnych i w jego ocenie warunki panujące w Zakładzie Karnym we W. są najgorsze i z tej przyczyny powód podupadł na zdrowiu psychicznym i fizycznym. Według powoda „pozwany naruszył szereg norm prawnych, w tym godność i dobra osobiste (zwłaszcza zdrowie oraz prawo do spokoju, intymności, prywatności, kontaktu z bliskimi, czy dostępu do służby zdrowia), których ochrona przewidziana jest w Konstytucji oraz kodeksie cywilnym, a także przewidziany w art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności zakaz nieludzkiego i poniżającego karania”. Powód przedstawił następujące działania pozwanego, które naruszają jego dobra osobiste powodując krzywdę powoda: 1. We wszystkich celach, w których powód przebywał istnieje problem z pluskwami. Każdego dnia powód jest przez nie gryziony, a pozwany nie radzi sobie z pasożytami albo niewiele czyni, by problem znikł. 2. W celach gdzie powód przebywał, jest fatalne oświetlenie. Cele mają ok. 18-20 m 2 i są oświetlane dwoma słabymi żarówkami starego typu. Cele mają ograniczony dostęp do światła dziennego, ponieważ na okno założono grubą siatkę, która przyciemnia całą izbę. Nienależyte oświetlenie cel spowodowało u powoda w krótkim czasie trwały uszczerbek na wzroku. Powód nosi okulary, obecnie okulary są za słabe, a wzrok się mu pogorszy nawet o kilka dioptrii.. 3. Materace, koce, ręczniki, prześcieradła i poduszki są stare. Materace są wyleżane, zniszczone, niewygodne, nieczyszczone, koloru żółto-brązowego, wydzielają niedający się znieść zapach potu i zgnilizny. Koce są skudłacone i brzydko pachną. Ręczniki są bezużyteczne, sprane i nie wchłaniają wody. Pozwany w tym zakresie narusza przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie warunków bytowych osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (§ 6, załącznik 1 – Tabela nr 1, poz. 1.1, 1.5, 1.6, 1.7, Tabela nr 2 – poz. 1.15. 4. Pozwany nadmiernie ograniczył osadzonym dostęp do ciepłej wody, która w celach jest puszczana tylko trzy razy dziennie po godzinie w okresie posiłków. Czas ten jest dzielony między 5 albo 6 osadzonymi, którzy poza tym, że sami muszą się umyć, to muszą umyć w tej wodzie naczynia. Powód w pełni z ciepłej wody nigdy nie skorzystał. 5. Pozwany nie pozwala na wykorzystanie przez powoda limitu rozmowy telefonicznej z bliskimi. Osadzony ma prawo korzystać z telefonu codziennie prze 5 min. Jeśli powód „dostanie się" do telefonu to funkcjonariusze SW, potrafią nagle bez uprzedzenia zakończyć rozmowę przed końcem czasu, gdyż „śpieszy się" im z innymi sprawami. 6. Powód przebywa w ZK W. niezgodnie z rejonizacją, gdyż pochodzi z W., gdzie mieszka jego rodzina, zwłaszcza małoletni syn, który nie jest w stanie przyjechać do W.. Dyrektor ZK we W. powinien sprzeciwić się umieszczeniu powoda w jego jednostce. --- STRONA 3 --- 7. Zimą powód marzł w celi, z uwagi na nieszczelne stare okna i jeden stary kaloryfer w celi. 8. Powód cierpi z powodu braku jakiejkolwiek wentylacji w celach. W celach powietrze jest stęchłe i duszące, zwłaszcza w okresie upałów. Ustępy znajdują się w celach i stałe załatwianie potrzeb fizjologicznych pozostaje odczuwalne dla wszystkich. 9. W Zakładzie Karnym opieka zdrowotna nie działa prawidłowo. Powód cierpi na chroniczne problemy żołądkowe oraz problemy ze stawami. Powód winien mieć dostęp do lekarza raz w tygodniu, tymczasem zdarza się, że lekarza nie ma, a raz nie było go przez miesiąc. Powód otrzymuje stale tabletki na żołądek oraz na stawy, przy czym lekarz reglamentuje tabletki. Powód za każdym razem dostaje wycięty pasek z pięcioma tabletkami, każda przeznaczona jest na jeden dzień. Nawet jeśli lekarz przybędzie do więzienia raz na siedem dni, to i tak powodowi nie starczy tabletek na cały tydzień. 10. Zdaniem powoda Zakład Karny we W. zapewnia osadzonym najgorsze wyżywienie, z jakim się spotkał w warunkach więziennych w Polsce. Obiad zawsze jest zimny, zupy nie mają smaku, a dodatkowo zawsze podawane są ziemniaki pastewne. Powód z uwagi na przewlekłe problemy gastryczne, ma przepisaną dietę lekkostrawną, jednak Zakład Karny nie stosuje się do tej diety. Powód w ogóle nie dostaje owoców, a z warzyw tylko od czasu do czasu jednego pomidora. Powód powinien mieć stały dostęp do drobiu, które pojawia się raz na 1-2 tygodnie. Czasem zdarza się potrawka z kurczaka, która zawiera jednak dwucentymetrowy fragment mięsa i dużo mąki szkodzącej na żołądek. W czasie upałów pozwany był zobowiązany do dostarczania codziennie dodatkowego napoju, a uczynił to tylko 3 razy. Pozwany narusza przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wyżywienia odsadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (§ 2 ust. 2, § 3 ust. 5 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 3 oraz § 4 a także § 3 ust. 1 i 2 i § 8). 11. W Zakładzie Karnym W. nie ma żadnych zajęć kulturalno-oświatowych. Zdaniem powoda księgozbiór jest skromny, stary, nieaktualizowany, przez co powód nie ma możliwości pozytywnie kształtować swojej osobowości. Pozwany w tym zakresie narusza przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie sposobów prowadzenia oddziaływań penitencjarnych w zakładach karnych i aresztach śledczych (§ 3 ust. 4 i 6, § 4, § 5 ust. 1, § 7 ust. 1 pkt 11) oraz Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie sposobu i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych i aresztach śledczych (§ 2 ust. 1 pkt 1). 12. Powód leczy się psychiatrycznie. Pobyt w ZK W. powoduje u niego lęk, obniżenie samooceny i stany depresyjne. Tylko leki uspokajają powoda (k. 53-55). Pełnomocnik powoda wskazał, ze pozwanymi poza wymienionymi przepisami rozporządzeń naruszył niormy z kodeksu karnego wykonawczego zawarte w art. 67 § 1,2 i 3, art. 90 pkt 3, art. 102 pkt 1,2,5 i 6, art. 105 § 1 , art. 105b § 1, awrt. 109 § 1, art. 110 § 2, art. 111 § 1, art. 115 § 1, art. 130 § 1, art. 135 § 1 i 2. W piśmie procesowym z dnia 8 października 2018 roku pozwany Skarb Państwa – Dyrektor Zakładu Karnego we W. oświadczył, że nie wyraża zgody na skierowanie stron do mediacji (k. 61). W piśmie procesowym z dnia 29 października 2018 roku (k. 66) pozwany Skarb Państwa – Dyrektor Zakładu Karnego we W. zastępowany procesowo przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej wniósł o oddalenie powództwa w całości i o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów procesu według norm prawem przepisanych, jednakże w zakresie kosztów zastępstwa procesowego zasądzenie ich od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 2016 r., poz. 2261). --- STRONA 4 --- W uzasadnieniu stanowiska pozwany podniósł, iż zapewniał powodowi warunki izolacji penitencjarnej zgodne z obowiązującymi przepisami, w tym godziwe warunki bytowe, a także pełną realizację uprawnień wynikających z kodeksu karnego wykonawczego, jak i wydanych na jego podstawie przepisów wykonawczych. Odnosząc się do zarzutu powoda, dotyczącego braku wentylacji pozwany wskazał, że zapewniał dostateczny dopływ powietrza do celi, które są wyposażone w kratki wentylacyjne. Poza tym istnieje możliwość wietrzenia cel przez samych osadzonych przez otwarcie okien. Zamontowana w celach stolarka okienna jest sprawna i szczelna. W Zakładzie Karnym we W. odbywają się okresowe kontrole przewodów spalinowych oraz wentylacyjnych. Podczas w/w przeglądów nie stwierdzono nieprawidłowości. W odniesieniu do zarzutu powoda dotyczącego ograniczonego dostępu do ciepłej wody, pozwany wyjaśnił, że na terenie pozwanej jednostki osadzeni mają możliwość skorzystania z ciepłej wody trzy razy dziennie po godzinie w okresie posiłków. Odnosząc się do zarzutu powoda, dotyczącego nieodpowiedniego oświetlenia, pozwany podał, że oświetlenie zostało wykonane zgodnie z projektem technicznym nr 208/70 z marca 1973 r. przygotowanym przez Wojewódzkie Biuro (...) w P.. Do oświetlenia cel mieszkalnych zastosowane są oprawy typu WOS100, które każdorazowo wyposażone są w żarówki o mocy 100W lub równoważne źródła odpowiadające tej mocy. Co do pościeli, poduszek i materaców, pozwany wyjaśnił, że powód otrzymywał komplet materaców, pościel, środki higieny, koce oraz poduszki. Materace wydawane do użytku osadzonym są czyste i zdezynfekowane oraz spełniają normy użytkowe. Powód nie składał w trakcie pobytu w Zakładzie Karnym we W. próśb o wymianę materaców, prześcieradeł, ręczników, kocy czy poduszek. Wymiana prześcieradła odbywa się raz na dwa tygodnie w oddziałach mieszkalnych, natomiast wymiana ręczników odbywa się w łaźni podczas kąpieli przeprowadzanych w danym Oddziale Penitencjarnym. Odnosząc się do twierdzeń strony powodowej, że we wszystkich celach, w których przebywał powód, niezmiennie istnieje problem z pluskwami, pozwany wyjaśnił, że powód nie zgłaszał się do lekarza z uwagi na pogryzienia. Z protokołów kontroli przeprowadzonej przez (...) wynika, że w Zakładzie Karnym we W. istnieją specjalne procedury określające sposób postępowania w przypadku wszawicy u osadzonych oraz pluskiew w celach mieszkalnych. Profilaktyka dezynsekcyjna i deratyzacyjna prowadzona jest raz na kwartał przez firmę zewnętrzną. Odnosząc się do zarzutu powoda, że pozwany uniemożliwia powodowi udział w zajęciach sportowych i zajęciach kulturalnych, pozwany wyjaśnił, że powód nie zgłaszał chęci uczestnictwa w zajęciach kulturalno-oświatowych ani nie przejawiał zainteresowania formami rozwoju oferowanymi przez Zakład Karny we W.. W pozwanej jednostce penitencjarnej istnieje możliwość uczestnictwa w kole teatralnym (...), kole plastycznym, próbach zespołu muzycznego oraz w koncertach i spotkaniach tematycznych. Ponadto w zakładzie funkcjonuje radiowęzeł, za pośrednictwem którego przeprowadzane są konkursy zakładowe z wiedzy ogólnej lub sportowej oraz konkursy międzyzakładowe związane z poezją więzienną lub konkursy plastyczne. Skazani mają możliwość korzystania z zajęć sportowych. W pozwanej jednostce istnieje również możliwość korzystania z indywidualnych i grupowych spotkań z przedstawicielami poszczególnych związków wyznaniowych. Każdy osadzony ma możliwość korzystania z punktu bibliotecznego wyznaczonego dla danego oddziału, w którym dostępne są pozycje książkowe różnych gatunków literatury. Dostępna jest również prasa codzienna. W zakresie zarzutu dotyczącego utrudniania dostępu do aparatu telefonicznego i rozmów z bliskimi, pozwany wyjaśnił, że chęć skorzystania z aparatu telefonicznego codziennie zgłasza ok. 70-80 osadzonych. Zgodnie z obowiązującym w Zakładzie Karnym we W. porządkiem wewnętrznym skazani mogą skorzystać z aparatu telefonicznego w godzinach 7-20 w poniedziałki, wtorki, czwartki, piątki, soboty i niedziele, w środy w godzinach 7-12. Co do wyżywienia, pozwany wskazał, że zgodnie z § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 lutego 2016 r. w sprawie wyżywienia osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych ilościowa zawartość warzyw lub owoców w posiłkach, poza ziemniakami, wynosi co najmniej 300 g. Zapis ten jest każdorazowo przestrzegany przez pozwaną jednostkę. Każdorazowo ze wszystkich przygotowywanych w kuchni potraw lekarz lub upoważniony przez niego pracownik pobiera próbki smakowe, w celu kontroli wartości smakowych potraw oraz ich jakości pod względem zdrowotnym. --- STRONA 5 --- Odnośnie opieki zdrowotnej, pozwany wskazał, że powód leczony był zgodnie ze zgłaszanymi przez siebie dolegliwościami. Powód nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń dotyczących udzielenia przez pozwaną niewłaściwego leczenia. Powód nie zgłaszał pracownikom służby zdrowia pogryzień przez pluskwy a podczas wizyt w ambulatorium nie stwierdzono u powoda śladów ukąszeń na skórze. Powód nie zgłaszał również pogorszenia się wzroku i nie wnosił o przeprowadzenie badania przez okulistę. Powód podczas pobytu w jednostce penitencjarnej zgłaszał okresowo zgagę oraz bóle stawów, otrzymując zawsze stosowne leki. Powód nie zgłaszał bólów jamy brzusznej czy też zaostrzenia choroby wrzodowej, w związku z tym nie było konieczności stałego stosowania leków przeciwwrzodowych. Pozwany zaprzeczył twierdzeniom powoda jakoby przebywał w Zakładzie Karnym we W. niezgodnie z „rejonizacją". Obecne brzmienie art. 100 k.k.w. nie odwołuje się już do przesłanki miejsca zamieszkania skazanego dla typowania właściwej jednostki penitencjarnej, konkretyzując jednocześnie przyczyny uzasadniające przeniesienie skazanego do innej jednostki (k. 66-76). W piśmie procesowym z dnia 7 września 2018 roku, powód podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wskazał, że pozwany w odpowiedzi na pozew w ogóle nie odniósł się do zarzutów powoda związanych z niezapewnieniem powodowi specjalnej lekkostrawnej diety. Zdaniem powoda przemilczenie pozwanego uznać należy za potwierdzenie stanowiska powoda, że w ogóle nie jest przestrzegana jego dieta, a jego prawa zostały naruszone. Odnośnie wentylacji powód zauważa, że zimą otwieranie okien jest niemożliwe z uwagi na mróz. Pozwany nie wypowiedział się co do zarzutu niezapewnienia ciepła w celach zimą. W sprawie dostępu do ciepłej wody powód podkreśla, że każdy więzień chce skorzystać z ciepłej wody dla utrzymania higieny ciała a także do umycia brudnych naczyń. Przez zapełnienie cel rzeczywisty dostęp do wody, arytmetycznie, wynosi dla jednej osoby kilka- kilkanaście minut, co jest niehumanitarne. Odpowiednie oświetlenie cel znajduje się jedynie w celach przygotowanych na wizytację. Nie ma takiego oświetlenia w innych celach. Odnośnie rozmów telefonicznych, pozwany nie wyjaśnił, dlaczego Służba Więzienna przerywa mu rozmowy telefoniczne w ich trakcie i bez podania przyczyn. Co do dostępu do opieki zdrowotnej powód wskazał, że od chwili przystąpienia jego pełnomocnika do sprawy powód został całkowicie odcięty od lekarza, co sugeruje jego prześladowanie. Odnośnie zajęć wychowawczych i edukacyjnych powód podkreślił, że mając 62 lata i uprawnienia do otrzymania emerytury zajęcia takie dla niego są niecelowe i bezsensowne. k. 107-108). W piśmie procesowym z dnia 15 czerwca 2020 roku, ustanowiony dla powoda pełnomocnik z urzędu wniósł o zasądzenie na jego rzecz od Skarbu Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w maksymalnej wysokości z uwagi na istotny nakład pracy w związku z liczbą zastrzeżeń powoda. Pełnomocnik powoda oświadczył, że koszty te nie zostały pokryte nawet w części, wniósł również o zwrot na jego rzecz od Skarbu Państwa wydatków w postaci ekwiwalentu za podróż samochodem osobowym o pojemności skokowej powyżej 900 cm 3 z P. (...)do Zakładu Karnego we W. i z powrotem, celem spotkania się powoda z pełnomocnikiem. Koszt ten wyniósł: 2 x 52,8 km x 0,8358 zł = 88,26 zł (k. 659). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Powód L. L. (1) urodził się w dniu (...). Po raz pierwszy karę pozbawienia wolności powód zaczął odbywać w Areszcie Śledczym w W. w dniu 26 września 2007 roku. Powód jest osobą z przeszłością kryminalną, wielokrotnie osadzaną w aresztach śledczych i zakładach karnych, m.in. we W., J., O.. Powód należy do podkultury przestępczej. Systemy odbywania kary przez powoda to zwykły i programowanego oddziaływania. Powód odbywa karę w sposób bierny, nie jest zainteresowany podjęciem pracy (aktualnie miałby możliwość pracy jako ślusarz czy na odlewni) czy nauki. Powód odbywa karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym we W. od dnia 22 września 2017 roku. Koniec kary przypada powodowi na dzień 12 listopada 2022 roku. W okresie przebywania w Zakładzie Karnym we W. powód przebywał w czterech --- STRONA 6 --- celach: nr 72 - do stycznia 2018 roku, nr 20 - do marca 2018 roku, nr 19 - do czerwca 2018 roku oraz nr 36. Powód do listopada 2019 roku przebywał w pawilonie A na oddziale 3, 2 i 1. Teraz przebywa w pawilonie C na oddziale 3. W okresie objętym pozwem przebywał na oddziale 3, 2 i 1. Powód w trakcie przyjęcia do Zakładu Karnego, w magazynie depozytu, pobrał dwa koce, 2 prześcieradła, 2 ręczniki, ścierkę do naczyń, poduszkę, poszewkę, piżamę i komplet materacy - materac składa się z 3 części. Powód nie zgłosił wówczas żadnych uwag, co potwierdził własnoręcznym podpisem w karcie depozytowej. Materace wydawane do użytku osadzonym, są czyste i zdezynfekowane oraz spełniają normy użytkowe. W trakcie pobytu w Zakładzie Karnym we W. powód nie składał próśb do Dyrektora o wymianę materaców, prześcieradeł, ręczników, kocy i poduszek. Wymiana prześcieradeł odbywa się raz na dwa tygodnie w oddziałach mieszkalnych, natomiast wymiana ręczników odbywa w łaźni OPI/I podczas przeprowadzanych kąpieli w danym Oddziale Penitencjarnym. Materace 3-częściowe z poduszką zostały zakupione w Państwowym Przedsiębiorstwie (...), ul. (...), (...)-(...) Ł. w dniu 28 maja 2018 roku, w ilości 400 sztuk. Materace zostały przyjęte na stan magazynowy w dniu 1 czerwca 2019 roku, nr asygnaty 38/18. Powód nie składał żadnych pisemnych próśb o wymianę materacy, kocy czy ręczników mimo, że jest taka możliwość. Powód ma możliwość wymiany prześcieradła w oddziale mieszkalnym za pośrednictwem osadzonego porządkowego, który zbiera prześcieradła i poszewki, przekazuje do pralni i z pralni pobiera czyste rzeczy i przekazuje osadzonemu. Osadzony musi zgłosić prośbę o wymianę, pisemnie lub ustnie. Ręczniki są wymieniane w czasie pobytu w łaźni. Asortyment tekstylny jest kupowany w miarę otrzymywania środków. Okręgowy Inspektorat Służby Więziennej w P. podpisuje umowę na dostawę asortymentu dla całego okręgu, przede wszystkim z jednostkami przywięziennymi, na przykład z zakładem w S. , który szyje pościel, ręczniki. W Ł. znajduje się przedsiębiorstwo które szyje, materace i poduszki. Wszystkie materace przed wydaniem osadzonym są dezynfekowane w specjalnej komorze. Okres używalności materaca wynosi 36 miesięcy. Powód nie zgłaszał żadnych próśb o wymianę materacy. W zakładzie jest 5 pawilonów, w których przebywa około 1.500 osadzonych. Kierownikowi Ambulatorium z Izbą (...) Zakładu Karnego we W. – lekarzowi chorób wewnętrznych R. M. podlega przeciętnie około 300 osób. Z danego oddziału mieszkalnego przyjmowani są osadzeni raz w tygodniu. Zimą przejmowana jest większa liczba pacjentów, latem mniejsza. W ciągu dwóch dni lekarz w zakładzie przyjmuje około 30 pacjentów. Niektórzy pacjenci przychodzą na krótką wizytę. Pacjenci zapisują się na wizytę u oddziałowego. Muszą czekać na wizytę od tygodnia do dwóch. Pierwszeństwo w udzielaniu świadczeń zdrowotnych przez lekarzy ogólnych mają osadzeni zaliczani do Systemu Aktywnego Nadzoru Medycznego. Okres oczekiwania po poradę lekarską dla pozostałych osadzonych może wynosić do 14 dni. W przypadkach nagłego zachorowania lub nagłego pogorszenia stanu zdrowia, lekarz ogólny przyjmuje osadzonego poza w/w ustaleniami. Podczas badania wstępnego w Zakładzie Karnym we W. ustalono na podstawie wywiadu, że u powoda występuje zespół zależności alkoholowej, nikotynizm, choroba wrzodowa dwunastnicy oraz znaczne ubytki w uzębieniu. Powód zgłaszał się do ambulatorium raz w tygodniu (w regulaminie jest zaznaczone, że przyjęcia są minimum raz w tygodniu) z uwagi na zgagę i bóle stawów, w związku z czym otrzymywał stosowane leki: ranigast i leki przeciwzapalne niesterydowe np. diglak. Powód nie zgłaszał bólów jamy brzusznej czy zaostrzenia choroby wrzodowej. Z dokumentacji medycznej powoda nie wynika na jakiej podstawie stwierdzono u niego chorobę wrzodową bez diagnostyki. Nie ma potrzeby stosowania u powoda leków przeciwwrzodowych. Lek ranigast powód ma stosować doraźnie, w razie wystąpienia zgagi. Powód nie stosuje się do zaleceń lekarskich – pali duże ilości papierosów – co przy jego schorzeniach (nadciśnienie tętnicze, zgaga, przebyta choroba wrzodowa dwunastnicy) jest względnie przeciwwskazane. Podczas pobytu w Zakładzie Karnym we W. powód nie zgłaszał się do służby zdrowia z powodu pogryzień przez pluskwy. Podczas jego wizyt w ambulatorium nie stwierdzono śladów pogryzień na skórze. Powód nie zgłaszał problemu związanego z osłabieniem wzroku, nie zgłaszał potrzeby oceny wzroku przez okulistę. Powód był wielokrotnie przyjmowany w ambulatorium przez lekarza, zgodnie z zapisem na listę oczekujących. Nie zdarzyło się, aby lekarz był nieobecny w zakładzie przez miesiąc. Powód nie zgłaszał --- STRONA 7 --- dolegliwości psychiatrycznych. Był na konsultacjach psychologicznych. Kierownik Ambulatorium z Izbą (...) Zakładu Karnego we W. – lekarz chorób wewnętrznych R. M. w czasie kontaktu z powodem nie zauważył oznak depresji u powoda. W Zakładzie Karnym receptariusz uzgodniony z apteką okręgową w P. stanowi bazę leków najczęściej stosowanych. Leki rzadsze są wystawiane na recepty indywidualne a następnie zamawiane w aptece okręgowej. Powód ma zleconą na stałe dietę lekkostrawną. Dietetyk zakładu ustala konkretne posiłki według tej diety. Pielęgniarka zawsze wydaje leki osadzonym zgodnie z zaleceniami lekarskimi. Zdarzyło się, że na zlecenie Kierownika Ambulatorium - pielęgniarka wydawała powodowi ranigast. Powód nie chce poddawać się badaniom diagnostycznym, odmawia zrobienia gastroskopii, ponieważ jak twierdzi ma przewężenie przełyku. Dowód: 1. informacja o powodzie z Krajowego Rejestru Karnego (k. 28-33), 2. dokumentacja medyczna powoda (k. 173-232), 3. notatka służbowa kierownika Ambulatorium z Izbą (...) Zakładu Karnego we W. – lekarza chorób wewnętrznych R. M. z dnia 5 października 2018 roku (k. 89) i z dnia 11 kwietnia 2019 r. (k. 172), 4. notatka służbowa starszego inspektora D. Kwatermistrzowskiego Zakładu Karnego we W. – K. S. (1) z dnia 11 października 2018 roku (k. 84), 5. notatka służbowa starszego instruktora D. Kwatermistrzowskiego Zakładu Karnego we W. – P. P. z dnia 11 kwietnia 2019 roku (k. 425), 6. faktura z dnia 28 maja 2018 r. na zakup 400 sztuk materacy (k. 426), 7. harmonogram przyjęć lekarza ogólnego o stomatologa (k. 527), 8. zeznania świadka R. M. (k. 472-473), 9. zeznania świadka K. B. (k. 541-542), 10. zeznania świadka P. K. (k. 542-543), 11. zeznania świadka K. S. (1) (k. 545-546), 12. przesłuchanie powoda (k. 569-572). --- STRONA 8 --- Cele mieszkalne w pawilonie A wyposażone są w zabudowany w całości murowany kącik sanitarny z miską ustępową, a w części mieszkalnej z umywalką z bieżącą wodą. Wszystkie cele mieszkalne wykonanie są zgodnie z projektem technicznym wykonanym przez Wojewódzkie Biuro (...) w P. z 1982 roku, uwzględniające przepisy prawa budowlanego w zakresie technicznym, sanitarnym i przeciwpożarowym. Cele mieszkalne wyposażone są w zamontowane kratki wentylacyjne. Dodatkowo zamontowana j stolarka okienna, która jest sprawna i szczelna, umożliwia otwieranie lub uchylanie skrzydeł w celu dodatkowego przewietrzenia pomieszczenia. W Zakładzie Karnym we W. odbywają się okresowe kontrole przewodów spalinowych oraz wentylacyjnych zakończone protokołami. W trakcie kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości, o jakich mowa w art. 70 ust. 1 Prawa Budowlanego dotyczy to również drewnianych okien znajdujących się w celach mieszkalnych. Wymienione przeglądy nie potwierdziły usterek. Zgodnie z projektem technicznym nr (...) z marca 1983 roku (dotyczy oddziału penitencjarnego I), przygotowanym przez Wojewódzkie Biuro (...) w P., do oświetlenia cel mieszkalnych zastosowane są oprawy typu (...), które każdorazowo wyposażane są w żarówki o mocy 100 W lub równoważne źródła odpowiadające tej mocy. W celach mieszkalnych jest stosowane oświetlenie ledowe. Środki czystości wydawane są zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2016 r. w sprawie warunków bytowych osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U. 2016, p. 2224) : • płyn do mycia naczyń 200 ml (jeden raz w miesiącu), • płyn do mycia uniwersalny 0,5 do celi 1—4-osobowej oraz wielokrotność 0,5 na kolejne 4 osoby osadzone (według zgłaszanych potrzeb), • czyścik uniwersalny 0,3 do celi 1-4-osobowej oraz wielokrotność 0,3 na kolejne 4 osoby osadzone (według zgłaszanych potrzeb), • płyn do WC (według potrzeb), • płyn do mycia szyb bez zawartości alkoholu (według zgłaszanych potrzeb). Dodatkowo kolejne środki można wydać osobie osadzonej, gdy zgłosi taką potrzebę. Zakład Karny we W. otrzymuje środki sanitarno-higieniczne na podstawie umowy zawartej pomiędzy Okręgowym Inspektoratem Służby Więziennej w P. a (...) z siedzibą w W.. Zgodnie z Zarządzeniem nr 27/2010 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia 13 sierpnia 2010 roku w sprawie gospodarki składnikami majątkowymi osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych, osoba odpowiedzialna za przyjęcie towaru sprawdza czy wszystko zgadza się pod względem ilościowym i jakościowym. Towar dostarczany jest w szczelnych pojemnikach bez możliwości ingerencji w ich zawartość. Na każdym pojemniku doklejona jest czytelna etykieta informująca o składnikach danego produktu, sposobie jego użycia oraz okresie jego ważności. Środki w/w przechowywane są w pomieszczeniu magazynowym, w którym zapewniona jest temperatura 5-25°C i wilgotność powietrza 40-65%, magazynier przeprowadza codziennie w dni pracy administracji kontrole pomieszczeń za pomocą termometru i higrometru. Wszystkie środki posiadają kartę charakterystyki i karty wyrobu. Telewizory skarbowe znajdują się tylko w świetlicach, w celi może znajdować się jeden telewizor, jedno radio i jedna konsola niezależnie od ilości osadzonych. Do osadzonych należy dbanie o porządek w celi mieszkalnej. Pluskwy pojawiają się co jakiś czas w Zakładzie Karnym we W.. Najczęściej osadzeni zgłaszają ten problem pracownikom służby zdrowia. Zakład (...) we W. ma podpisaną umowę z Przedsiębiorstwem (...) z siedzibą w P. przy ul. (...) na wykonanie usługi dezynsekcyjnej i deratyzacyjnej na terenie całego Zakładu Karnego we W. oraz monitoringu ustawionych pułapek w pomieszczeniach i na terenie przyległym do bloku żywnościowego. Powyższa usługa wykonywana była i jest jeden raz na kwartał. . Ponadto jeśli pojawią się pluskwy w celach mieszkalnych przeprowadza się dezynsekcję poprzez fumigacje - zamgławianie. Aktualnie fumigacja jest wykonywana niezwłocznie po zgłoszeniu w/w faktu. --- STRONA 9 --- Na przełomie 2017 - 2018 roku przeprowadzono generalne zabiegi we wszystkich celach. Problem wraca w związku z przenoszeniem pluskiew przez osadzonych, czasami nawet celowo. Przy ostatnim zabiegu firma zewnętrzna odkryła u osadzonych pochowane słoiczki z pluskwami w środku. Zabieg powinien być przeprowadzony następnego dnia po zgłoszeniu, odpowiadają za to kwatermistrzowie oddziałowi. W czasie zabiegu osadzeni muszą opuścić celę na 10 godzin, potem jest godzina wietrzenia i osadzeni wracają do cel. W Zakładzie Karnym we W. obowiązuje harmonogram dezynfekcji sanitariatów w celach mieszkalnych. Wszystkie cele mieszkalne, wyposażone są zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2016 roku w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych: • łóżko metalowe (jedna sztuka na osobę osadzoną), • wkład do łóżka (według potrzeb), • szuflada wysuwna podłóżkowa (według potrzeb), • stół więzienny (nie mniej niż 0,15 m 2 powierzchni blatu według potrzeb), • szafka więzienna (nie mniej niż 0,03 m 2 kubatury szafki), • taboret więzienny (jedna sztuka na osobę osadzoną), • stolik lub półka pod telewizor (jedna sztuka na celę), • wieszak (według potrzeb), • półka na przybory toaletowe przy umywalce (jedna sztuka na cele mieszkalną), • szafka na środki higieny i czystości (według potrzeb), • lustro (jedna sztuka na cele mieszkalną), • miska plastikowa (jedna sztuka na cztery osoby osadzone), • wiadro plastikowe lub kosz na śmieci (jedna sztuka na cele), • popielniczka (według potrzeb na cele palącą), • szczotka zmiotka i szufelka (jedna sztuka na celę), • szczotka klozetowa (jedna sztuka na celę), • szczotka z długim trzonkiem (może pozostawać w wyposażeniu oddziału i być wydawana osobom osadzonym na czas sprzątania celi). Wszystkie cele mają odpowiednią ilość sprzętu. Temperatura w pomieszczeniu, instalacje i urządzenia do ogrzewania cel mieszkalnych oraz ich szczytowa moc została określona zgodnie z Polską Normą oraz Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Układ centralnego ogrzewania pracuje w systemie automatyki pogodowej i temperatura czynnika grzewczego jest zależna od temperatury panującej na zewnątrz budynku. Zastosowana automatyka gwarantuje utrzymanie temperatury normatywnej dla pomieszczeń. --- STRONA 10 --- Jeśli jakiś sprzęt na wyposażeniu cel mieszkalnych ulega zniszczeniu to zgłaszane jest to do kwatermistrza oddziałowego, jeśli sprzęt jest lekko uszkodzony jest naprawiany w warsztacie zakładowym. Dowód: 1. notatka służbowa technika D. Kwatermistrzowskiego Zakładu Karnego we W. M. B. z dnia 3 października 2018 roku (k. 82-83), 2. kserokopie faktur, dokumentujących zakup żarówek i świetlówek LED w okresie od 2017 roku do 11 kwietnia 2019 roku (k. 428-465), 3. z eznania świadka M. B. (k. 473-474), 4. zeznania W. K. (k. 543-545), 5. zeznania świadka K. S. (1) (k. 545-546). W celach mieszkalnych numer 19, 20, 36 i 72 oddziału penitencjarnego I w których przebywał powód zainstalowane są kratki wentylacyjne zapewniające wymianę grawitacyjną powietrza, a zamontowana stolarka okienna umożliwia otwieranie lub uchylanie skrzydeł w celu dodatkowego przewietrzenia pomieszczeń. W Zakładzie Karnym we W. odbywają się okresowe kontrole przewodów kominowych, dymowych, spalinowych oraz wentylacyjnych zakończone protokołami sporządzonymi przez Mistrza Kominiarskiego L. J.. W trakcie wspomnianych kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości, o jakich mowa w art. 70 ust. 1 Prawa Budowlanego. Administracja Zakładu Karnego we W. w czasie występowania wysokich temperatur zewnętrznych wydaje zgodę na czasowe otwieranie otworów podawczych w drzwiach cel mieszkalnych celem zwiększenia cyrkulacji powietrza. Przeglądy wentylacji wykonywane dwa razy w tygodniu , zajmują się tym pracownicy służby technicznej. Dowód: 1. notatka służbowa starszego inspektora D. Kwatermistrzowskiego P. H. z dnia 18 lipca 2019 roku (k. 564), 2. zeznania świadka M. B. (k. 473-474). Układ centralnego ogrzewania w Zakładzie Karnym we W. pracuje w systemie automatyki pogodowej i temperatura czynnika grzewczego jest zależna od temperatury panującej na zewnątrz obiektu. Zastosowana automatyka gwarantuje utrzymanie stałej temperatury normatywnej dla ogrzewanych pomieszczeń Raz na tydzień przeprowadzana jest kontrola węzłów cieplnych czyli instalacji grzewczych. Dany pawilon zasilany jest z jednego węzła grzewczego na którym jest zainstalowana automatyka regulująca temperaturę. Normatywna temperatura to 20 stopni C. Bywają awarie, które na bieżąco są usuwane po zgłoszeniu. W 2016 roku była remontowana kotłownia. W dniu 16 czerwca 2020 roku była tzw. przepinka, demontowana była stara i montowana nowa kotłownia. Zakład przeszedł na ogrzewanie gazowe. Przez dwa dni były wstrzymane kąpiele, o czy wcześniej informowano komunikatami w radiowęźle. Ciepła woda jest we wszystkich celach ale dostępna jest codziennie 4 razy w ciągu doby od godz. 6 do 7, od godz. 13:30 do 15:00 od godz. 16:00 do 17:30 i od godz. 19:00 do 20:00. Taki harmonogram obowiązuje we wszystkich celach od uruchomienia nowej kotłowni. Na każdym pawilonie mieszkalnym jest jedna łaźnia. Każdy więzień ma prawo do dwóch kąpieli w tygodniu. --- STRONA 11 --- Na węźle głównym znajduje się automatyka pogodowa, która sczytuje pogodę zewnętrzną i na tej podstawie podaje temperaturę czynnika grzewczego. Jeśli są zgłoszenia, że temperatura jest niższa kwatermistrze sprawdzają to. Okna są obklejane uszczelkami na taśmę samoprzylepną. Okna pochodzą z lat 1983 – 1984, kiedy był wykonywany remont zakładu. Od kwietnia 2020 roku aż do 2023 roku jest prowadzona termomodernizacja, która będzie obejmować wymianę stolarki okiennej i drzwiowej -sukcesywnie w miarę uzyskania środków finansowym. Grzejniki są stare, żeliwne, też pochodzą z lat 80-tych, również będą wymieniane. Na trzech wyremontowanych oddziałach i tam gdzie przebywa powód są zamontowane osobne krany do ciepłej i do zimnej wody, są to wylewki wandaloodporne z dodatkową osłoną zewnętrzną. Poprzednie krany – wspólne dla zimnej i ciepłej wody były masowo urywane, niszczone. Z kranów nie leci ukrop, bo zainstalowane są mieszacze ciepłej wody użytkowej Dowód: 1. notatka służbowa starszego inspektora D. Kwatermistrzowskiego P. H. z dnia 9 stycznia 2019 roku (k.563), 2. zeznania świadka P. H. (k. 567-568). L. L. (1) w czasie pobytu w Zakładzie Karnym we W. miał i ma możliwość korzystania z zajęć kulturalno-oświatowych organizowanych przez administrację Zakładu Karnego, zarówno w oddziale mieszkalnym, jak i w pomieszczeniach ogólnych w formie dodatkowych zajęć realizowanych przez wychowawcę ds. kulturalno-oświatowych. Na terenie Zakładu Karnego we W. zorganizowano liczne kółka tematyczne, zezwalające na realizację zainteresowań osadzonych. Kółko teatralne (...) przygotowuje i przedstawia na terenie Zakładu spektakle teatralne dla osadzonych i zaproszonych gości. Kółko plastyczne umożliwia rozwijanie talentów artystycznych. Osadzeni mogą ponadto uczestniczyć w próbach zespołu muzycznego oraz w koncertach i spotkaniach tematycznych. W Zakładzie funkcjonuje radiowęzeł, za pośrednictwem którego przeprowadzane są konkursy zakładowe (z wiedzy ogólnej lub z wiedzy sportowej - dwa konkursy w każdym miesiącu) oraz konkursy międzyzakładowe (związane z poezję więzienną lub plastyczne). Skazani mają możliwość korzystania także z zajęć sportowych. Systematycznie zgodnie z harmonogramem na sali gimnastycznej odbywają się zajęcia z piłki siatkowej oraz tenisa stołowego. Trzy razy w tygodniu organizowane są treningi biegowe. Funkcjonuje kółko tenisowe skupiające grupę osadzonych, którzy spotykają się dwa razy w tygodniu na sali sportowej wyposażonej m.in. w trzy stoły do tenisa stołowego. Skazani mogą korzystać z sali sportowej, sali rekreacyjnej wyposażonej w profesjonalny sprzęt, a także ze świetlic oddziałów mieszkalnych wyposażonych między innymi w orbitreki, steppery, rowery stacjonarne poziome, rower spinningowy, gry piłkarzyki, stoły do tenisa stołowego, materace gimnastyczne, drabinki gimnastyczne, drążki gimnastyczne. Skazani mogą także korzystać z boisk do piłki siatkowej znajdujących na placach spacerowych, a także placów do gry w piłkę koszykową. Ponadto na placu spacerowym znajduję się mini boisko do gry w piłkę koszykową oraz boisko do gry w piłkę nożną z naturalnej trawy. Zakład Karny organizuje koncerty. W styczniu 2019 roku na terenie zakładu odbył się koncert zespołu (...) z P.. W imprezie może uczestniczyć jednorazowo około 60 skazanych. Skazany musi wcześniej zgłosić chęć udziału wychowawcy. L. L. (1) miał i ma możliwość korzystania z indywidualnych i grupowych spotkań z przedstawicielami poszczególnych związków wyznaniowych: Kościoła (...), Kościoła (...), K. B., Związku (...), (...). Osadzeni mogą także uczestniczyć w spotkaniach organizacji (...) i uczestniczyć w próbach chóru kościelnego. L. L. (2) nie zgłosił chęci udziału w żadnym z powyższych przedsięwzięć tj. nie uczestniczył w zajęciach zespołu muzycznego czy teatru, nie zgłaszał się po materiały plastyczne, nie brał udziału w konkursach organizowanych przez lokalny radiowęzeł, nie uczestniczył w spotkaniach związków wyznaniowych czy próbach chóru. Nie zgłaszał chęci udziału w organizowanych zajęciach sportowych. W trakcie pobytu nie zgłaszał się na rozmowy do wychowawcy KO oraz wychowawcy d/s. sportu w których sugerowałby, iż dostępna oferta zajęć jest niewystarczająca. --- STRONA 12 --- Dowód: 1. notatka służbowa młodszego wychowawcy działu penitencjarnego Zakładu Karnego we W. – P. M. z dnia 8 października 2018 roku (k. 86), 2. notatka służbowa starszego wychowawcy działu penitencjarnego Zakładu Karnego we W. - D. B. z dnia 12 kwietnia 2019 roku (k. 170), 3. harmonogram odprawiania nabożeństw i odbywania spotkań religijnych (k. 235), 4. zeznania świadka P. M. (k. 568-569) Na każdym oddziale penitencjarnym są dwa oddziały biblioteczne. W jednym punkcie jest około 1.800 – 2.000 egzemplarzy książek. Jest to literatura ogólnodostępna. Księgozbiór jest stary, ale uzupełniany przez nową literaturę na bieżąco z budżetu przyznanego na dany rok, w 2019 roku była to kwota 4.850 zł. Powód chciał wypożyczyć słownik języka włoskiego lub samouczek , nie było go w księgozbiorze, dlatego został dla niego wydrukowany z Internetu. Komunikaty o ofercie zajęć kulturalno-oświatowych nadawane są przez radiowęzeł w Zakładzie Karnym, bądź są wywieszane informacje na tablicy. Jest wyznaczony dzień dla oddziału, w którym osadzeni mogą się udać do biblioteki. Księgozbiór jest odnawiany, są dostarczane nowe dane. Wychowawcy P. M. i A. L. nadzorują bibliotekę centralną. Funkcję bibliotekarza na oddziale pełni osadzony. Powód uczestniczył jeden raz z inicjatywy wychowawców w spotkaniu z przedstawicielami IPN. Powód nie składał ustanie skarg w przedmiocie zajęć kulturalno-oświatowych. Świetlica dla danego oddziału na około 30 - 35 osób funkcjonuje w godzinach 7:30 - 15:30. Oddział liczy 90 osób, podział był na 4 lub 5 grup. Dana grupa ma świetlicę do dyspozycji na 2 godziny. Dowód: 1. notatka służbowa młodszego wychowawcy działu penitencjarnego Zakładu Karnego we W. - P. M. z dnia 12 kwietnia 2019 roku (k. 171), 2. zeznania świadka A. K. (k. 473), 3. zeznania świadka P. M. (k. 568-569). Powód od czasu przybycia do Zakładu Karnego we W. nie zgłaszał chęci udziału w jakichkolwiek formach zajęć kulturalno- oświatowych, sportowych, zarówno organizowanych w świetlicy oddziału mieszkalnego, takich jak np. tenis stołowy, gry stolikowe, koło szachowe, czy też tych prowadzonych przez wychowawcę d.s. sportu. Osadzony do przełożonych zgłasza się jedynie w celu uzyskania artykułów piśmienniczych (koperty, papier i czasami również długopisy). Nigdy powód nie dopytywał o ofertę zajęć w jednostce, nie przejawiał powyższym jakiegokolwiek zainteresowania. Dowód: 1. notatka służbowa młodszego wychowawcy działu penitencjarnego Zakładu Karnego we W. – A. K. z dnia 8 października 2018 roku (k. 85) --- STRONA 13 --- 2. zeznania świadka A. K. (k. 473). Aparaty telefoniczne samoinkasujące są zamontowane w Zakładzie Karnym we W. na każdym oddziale mieszkalnym. Administracja Zakładu nie dysponuje bilingami rozmów osadzonych, przeprowadzanych za pośrednictwem aparatów samoinkasujących. Powód we wrześniu 2018 r. jedenastokrotnie rezygnował z korzystania z telefonu w danym dniu , pięciokrotnie uzyskał połączenia, dwunastokrotnie korzystał z telefonu (w tym w dniach 7 września 2018 roku oraz 8 września 2018 roku, połączenia trwały 2 minuty, w pozostałych dnia regulaminowe 5 minut). Powód dwukrotnie nie został doprowadzony do aparatu z powodu innych czynności służbowych realizowanych przez funkcjonariusza. Zgodnie z poleceniem Dyrektora Zakładu Karnego we W. jeżeli osadzony nie został doprowadzony do telefonu w danym dniu z jakiegoś powodu należy mu umożliwić skorzystanie z samoinkasującego aparatu telefonicznego w pierwszej kolejności w dniu następnym - co w obu przypadkach zostało zrealizowane. We wrześniu 2018 roku chęć skorzystania z telefonu zgłaszało 70-80 osadzonych. Nie zdarzyło się, aby funkcjonariusze przerywali połączenia osadzonym przed upłynięciem regulaminowego czasu, żaden z osadzonych nie zgłaszał takiej sytuacji młodszemu inspektorowi D. Ochrony Zakładu Karnego we W.. Zgodnie z obowiązującym w Zakładzie Karnym we W. porządkiem wewnętrznym skazani mogą korzystać z aparatu telefonicznego w godzinach 7:00-20:00 w poniedziałki, wtorki, czwartki, piątki, soboty i niedziele, natomiast w środy w godzinach 7:00-12:00. Dowód: 1. notatka służbowa młodszego inspektora D. Ochrony Zakładu Karnego we W. M. L. z dnia 4 października 2018 roku (k. 87), 2. notatka służbowa młodszego instruktora D. Informatyki i Łączności Zakładu Karnego we W. M. Ł. z dnia 11 kwietnia 2019 roku (k. 424) W Zakładzie Karnym we W. ze względów organizacyjnych całodzienne jadłospisy przygotowywane są w miarę możliwości w taki sposób, aby powtarzały się co 14 dni. Wyliczenie poszczególnych składowych posiłków dla osadzonych odbywa się zgodnie z wytycznymi zawartymi w § 20 pkt 1 Zarządzenia nr 66/2010 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia 6 września 2010 roku, tj. przy planowaniu ilości artykułów spożywczych w jadłospisach, uwzględnia się wydajność tych artykułów w procesach technologicznych tak, aby orientacyjna waga finalnego dania gotowego wynosiła: • zupa mleczna na obiad lub kolację - 500 g, • zupa na obiad przy posiłku z dwóch dań - 500 g, • zupa na obiad przy posiłku jednodaniowym - 1000 g, • sos do porcji obiadowych - 50 - 100 g, • gulasz-200-250 g, • dania gęste z kasz, makaronów lub produktów strączkowych - 250 - 300 g, • ziemniaki do drugiego dania 250 - 350 g, • dania z warzyw (dodatki do drugich dań) - 150 - 250 g, • kompot lub napój do drugich dań - 100 - 150 g, --- STRONA 14 --- • kawa lub herbata (do śniadań i kolacji) - 500 g. Informacja dotycząca gramatury porcji poddawanych obróbce termicznej oraz składowych śniadań i kolacji nieuwzględnionych w w/w dokumencie podawana jest przez funkcjonariusza pełniącego obowiązki szefa kuchni do lokalnego radiowęzła i ogłaszana w codziennej audycji. Ilościowa zawartość warzyw lub owoców w posiłkach, poza ziemniakami, wynosi co najmniej 300 g. Wartość energetyczna posiłków w ramach dziennego wyżywienia osadzonych zawiera nie mniej niż: 2.800 kcal w artykułach żywnościowych dla osadzonych w wieku do ukończenia 18-go roku życia i 2.600 kcal w artykułach żywnościowych dla pozostałych osadzonych, natomiast wartość odżywcza wyrażona procentowo przedstawia się w następujący sposób: białko 10-15 %, tłuszcze poniżej 30 %, węglowodany 50-65 %. Każdorazowo ze wszystkich przygotowywanych w kuchni potraw lekarz lub upoważniony przez niego pracownik pobiera próbki smakowe, w celu kontroli wartości smakowych potraw oraz ich jakości pod względem zdrowotnym. Powyższy fakt odnotowywany jest każdorazowo pod jadłospisem. W bloku żywnościowym wdrożony jest system HACCP, który ma na celu eliminację zagrożeń artykułów żywnościowych oraz stosowana jest zasada FIFO, która wymusza rotację produktów w magazynach żywnościowych, tak, aby wyeliminować niebezpieczeństwo utraty przez środek spożywczy terminu przydatności do spożycia. Funkcjonariusze pełniący obowiązki szefów kuchni każdorazowo sprawują stały nadzór nad osadzonymi zatrudnionymi w bloku żywnościowym przygotowującymi i wydającymi całodzienne posiłki. . Kontroli podlega każdy etap od pobrania półproduktów z magazynu żywnościowego do wydania dania finalnego włącznie. Dowód: 1. notatka służbowa starszego instruktora D. Kwatermistrzowskiego Zakładu Karnego we W. M. M. (3) z dnia 3 października 2018 roku (k. 88), 2. notatka służbowa instruktora D. Kwatermistrzowskiego Zakładu Karnego we W. D. R. z dnia 10 października 2019 roku (k. 241), 3. jadłospis w Zakładzie Karnym we W. za okres od 30 listopada 2017 roku do 30 maja 2018 roku (k. 242-423), Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w S. przeprowadza kontrole kompleksowe Zakładu Karnego we W. z częstotliwością jeden raz w roku a także w przypadku zażaleń osadzonych. W okresie od października 2017 roku do 17 lutego 2020 roku przeprowadzono łącznie 3 kontrole kompleksowe, natomiast w okresie od stycznia 2017 roku do 13 lutego 2020 roku przeprowadzono 10 kontroli interwencyjnych zainicjowanych skargami osadzonych. Powyższe skargi dotyczyły m.in.: • stanu sanitarnego pomieszczenia nr 556 pawilon D - pomieszczenie przeznaczone dla osób osadzonych powracających z czynności procesowych lub udzielonych widzeń (skarżący się zarzucał: brak ubikacji i kaloryfera oraz nieprzyjemny zapach po ptasich odchodach przy oknie), • wydawania osadzonym środków higieniczno-sanitarnych (osadzony skarżył się na złe przechowywanie ww. środków tj. zapach pleśni, rozcieńczanie ich wodą oraz fałszowanie daty ważności), • stanu sanitarnego w łaźni pawilonu F, tj. zagrzybienie, zapleśnienie, ponadto osadzony skarżył się na niewłaściwą jakość wody, • złych warunków bytowych spowodowanych pracami remontowymi - zapylenie pawilonu F; • stanu sanitarnego łaźni w pawilonie B (oddział I) - osadzony skarżył się na zawilgocenie, zagrzybienie i zazielenienie ścian w niektórych miejscach łaźni oraz na nieprzyjemny zapach (stęchlizna), --- STRONA 15 --- • obecności pluskiew (osadzeni oraz ich bliskie osoby skarżyły się na nieskuteczne działanie środków dezynsekcyjnych), ponadto w zażaleniach wskazywano na niewłaściwy zapach i wygląd żywności, • stanu sanitarnego celi nr 219 (osadzony skarżył się na zabrudzone, zniszczone, „śmierdzące" koce i materace, na brak możliwości ich wymiany oraz ograniczenie dopływu świeżego powietrza do ww. celi), • stanu sanitarnego celi nr 12 (skarżący się zarzucał brak wentylacji, robactwo, zawilgocenie, niewłaściwe oświetlenie oraz nieprzyjemny zapach z pojemników na odpady komunalne pochodzące z pobliskiej kuchni), • stanu sanitarnego celi nr 114 (osadzony skarżył się na łuszczenie się farby i odpadający tynk, wilgoć, pluskwy, robactwo), • stanu sanitarnego cel nr 19, 22, 103, 179, 222, 225, 23, 227 skarżący zarzucał brak wentylacji, zagrzybienia, pognity parkiet, obecność pleśni i pluskiew a także wskazywał na zawilgoceni materacy i nieszczelne, zniszczone okna, • braku zachowania należytej higieny podczas transportu i wydawania posiłków osadzonym w celach w pawilonie mieszkalnym F (osadzony skarżył się, że osoby wydające posiłki nie przestrzegają zasad higieny), • nieprawidłowej jakości posiłków podawanym osadzonym (osadzony zarzucał, że otrzymuje niewłaściwej jakości posiłki oraz stare, nieświeże warzywa), • braku przestrzegania należytej higieny podczas transportu i wydawania posiłków osadzonym w celach w pawilonie mieszkalnym IF (osadzony skarżył się na brak zachowania higieny u osób wydających porcje posiłków, brudne pojemniki i wózki do transportu posiłków), • braku zachowania higieny podczas przygotowywania posiłków oraz niewłaściwą jakość żywności podawanej osadzonym (matka osadzonego złożyła zażalenie na jakość, zapach i wygląd żywności, świadczącej o niezachowaniu norm żywnościowych), • braku zachowania prawidłowych zasad higieny podczas przygotowywania posiłków oraz niewłaściwą jakość żywności podawanej osadzonym (osadzony złożył zażalenie dotyczące zaniedbań w kuchni, braku mycia i płukania surowców użytych do produkcji posiłków), • nieprawidłowych warunków higieniczno-sanitarnych w pomieszczeniu wydawczyni w Pawilonie F oraz na niewłaściwą jakość żywności podawanej osadzonym (osadzony zarzucał nieprzestrzeganie przepisów higieniczno-sanitarnych przez administrację Zakładu Karnego we W. podczas porcjowania i wydawania posiłków w Pawilonie F), • nieprawidłową jakość przygotowywanych i wydawanych posiłków osadzonym (krewna osadzonego skarżyła się na naruszenie wymagań dotyczących żywienia i wydawania posiłków, nieprawidłową jakość składników użytych do przygotowywania posiłków, niezgodność wydawanych posiłków z listą na dany dzień). Żadne z tych zażaleń nie zostało złożone przez powoda. Wszystkie ww. zażalenia złożone przez osadzonych oraz ich rodziny zostały rozpatrzone przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S.. Osoby składające zażalenia otrzymały odpowiedź o podjętych działaniach dotyczących ww. zarzutów. Dowód: 1. pismo Państwowego Powiatowego Inspektoratu Sanitarnego w S. z dnia 17 lutego 2020 roku (k. 580-581), 2. protokół kontroli Po wiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w S. z dnia 29 listopada 2017 roku (k. 90-96, k. 582-595), 3. protokół kontroli Po wiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w S. z dnia 13 lipca 2018 roku (k. 97-99, k. 100-107, k. 596-606), --- STRONA 16 --- 4. protokół kontroli Po wiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w S. z dnia 19 listopada 2019 roku (k. 607-615), 5. protokół kontroli Po wiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w S. z dnia 29 listopada 2017 roku (k. 616-621), 6. protokół kontroli Po wiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w S. z dnia 19 listopada 2019 roku (k. 622-630). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy złożone przez pozwanego a także uzyskane z inicjatywy powoda na skutek wywiadu w (...) w S. Sąd dał wiarę dokumentom przedłożonym do akt sprawy, tak urzędowym, jak i prywatnym, nie budziły one bowiem wątpliwości co do swej wiarygodności, a nadto strony nie kwestionowały ich oryginalności i zgodności ze stanem faktycznym. Powód ostatecznie cofnął wnioski dowodowe o przesłuchanie 4 świadków wskazanych w pozwie (k. 520), w piśmie procesowym z dnia 7 września 2028 r. zgłosił natomiast wniosek o przesłuchanie świadków W. K. i P. H.. Pozwany w odpowiedzi na pozew wnosił o przesłuchanie 9 świadków : A. K., P. K., K. B., P. M., R. M., M. L., M. B., K. S. (2) i M. M. (3). W toku postępowania sądowego Sąd przesłuchał następujących świadków: • W. K. – k. 543, • P. H. – k. 567, • A. K. – k. 473, • P. K. – k. 542, • K. B. – k. 541, • P. M. – k. 568, • R. M. – k. 472, • M. B. – k. 473, • K. S. (1) – k. 545, Zeznania wyżej wymienionych osób Sąd ocenił jako spójne i logiczne, tworzące kompatybilną całość – także z przedstawionymi przez pozwanego dokumentami. Powód powołując się na fakty, które mają stanowić podstawę jego żądania powinien zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 6 kodeku cywilnego je udowodnić, ponieważ to on wywodzi z tych faktów skutki prawne. Tymczasem powód poza własnymi oświadczeniami nie przedstawił sądowi żadnych obiektywnych dowodów, które potwierdziłyby jego relację. Mając zatem cały materiał dowodowy zgromadzony głównie z inicjatywy pozwanego , ale też częściowo z inicjatywy powoda ( zeznania dwóch świadków i dokumentacja z Państwowej Inspekcji Sanitarno - Epidemiologicznej) , który nie tylko nie potwierdził twierdzeń powoda , ale wręcz nim zaprzeczył – trudno uznać oświadczenia powoda złożone w toku jego przesłuchania jako strony procesu za wiarygodne. Oświadczenia powoda są bardzo ogólnikowe, subiektywne i w dużej części nieweryfikowalne (jak na przykład kwestia temperatury czy smaku potraw). Postanowieniem z dnia 11 września 2020 roku (k. 668), Sąd w punkcie 1 na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2 i 5 kpc oddalił wniosek dowodowy pozwanego o przesłuchanie w charakterze świadków: plut. M. L. oraz st. chor. M. M. (3) zgłoszony w odpowiedzi na --- STRONA 17 --- pozew z dnia 29 października 2018 roku, bowiem w ocenie Sądu wszystkie okoliczności sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione, a zeznania powyższych świadków przyczyniłyby się jedynie do przedłużenia postepowania. W punkcie 2 postanowienia Sąd na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 5 kpc oddalił wniosek dowodowy powoda zawarty w oświadczeniu powoda z dnia 2 marca 2020 r. stanowiącym załącznik do pisma procesowego pełnomocnika powoda z dnia 15 czerwca 2020 r. , w którym powód domagał się „zażądania dokumentacji fotograficznej” , albowiem wniosek ten był zdecydowanie spóźniony. Postanowieniem z dnia 13 października 2020 roku (k. 676), Sąd na podstawie art. 15 zzs 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020, p. 374, ze zm.) uznając postępowanie dowodowe za przeprowadzone w całości zamknął rozprawę i wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym. Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie powód L. L. (1) wnosił o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa –reprezentowanego przez Dyrektora Zakładu Karnego we W. kwoty 100.000,- zł tytułem zadośćuczynienia za nieprzestrzeganie warunków osadzenia w okresie od września 2017 roku do maja 2018 roku, tj. za: brak odpowiednich warunków sanitarnych, brak odpowiedniego oświetlenia, brak wentylacji, brak odpowiedniego wyżywienia, brak opieki zdrowotnej i brak zajęć kulturalno-oświatowych. Na wstępie należy zaważyć, iż jednym z podstawowych obowiązków nowożytnego państwa prawa jest zapewnienie skazanym humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności. W art. 10 ust. 1 ratyfikowanego przez Polskę Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych z dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167 i 169) zostało wskazane, że każda osoba pozbawiona wolności będzie traktowana w sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka. Także art. 3 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. stanowi, że nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu lub karaniu, wprowadzając obowiązek zapewnienia osobom osadzonym w zakładach karnych godziwych i humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności, nienaruszających godności ludzkiej. Łączy się z nim wynikający z art. 8 ust. 1 Konwencji nakaz poszanowania życia prywatnego obywateli i ich prawa do intymności, co w odniesieniu do osób osadzonych w zakładach karnych oznacza obowiązek zapewnienia takich warunków bytowych i sanitarnych, w których godność ludzka i prawo do intymności nie doznają istotnego uszczerbku. Odpowiednikami powyższych norm prawa międzynarodowego są art. 40, 41 ust. 4 i art. 47 Konstytucji wprowadzające wskazane zasady na grunt prawa polskiego. Należy także zauważyć, iż w orzecznictwie podkreśla się, że nieodpowiednich warunków nie można uznać za uzasadniony i normalny element kary pozbawienia wolności (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2007 r. w sprawie o sygn. V CSK 431/06, OSNC 2008/1/13). Powód wywodził swoje żądanie o zadośćuczynienie z twierdzenia, że wskutek zaniedbań pozwanego jego dobra osobiste zostały naruszone, albowiem w trakcie pobytu w Zakładzie Karnym we W. musiał znosić niedogodności, które przekraczają stopień uciążliwości wpisany w odbywanie kary pozbawienia wolności (pluskwy w celi; nieodpowiednie oświetlenie; stare materace, koce, ręczniki, prześcieradła i poduszki; ograniczony dostęp do ciepłej wody; brak możliwości wykorzystania limitu rozmów telefonicznych; zimno z uwagi na nieszczelne stare okna i stary kaloryfer; brak wentylacji; ustępy w celach; niewłaściwa opieka zdrowotna; nieodpowiednie wyżywienie; brak zajęć kulturalno-oświatowych). Zgodnie z treścią art. 24 k.c., osoba, której dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie w odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie można również żądać zadośćuczynienia pieniężnego, a w sytuacji kiedy wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. Ochrona dóbr osobistych przysługuje jedynie przed działaniem bezprawnym. Przesłanka --- STRONA 18 --- bezprawności działania jest przesłanką konieczną do udzielenia ochrony o charakterze niemajątkowym, przewidzianej w ww. przepisie. Katalog dóbr osobistych podlegających ochronie ujęty został w treści art. 23 k.c. Ma on charakter otwarty, a doktryna i judykatura wskazują kolejne dobra osobiste w miarę rozwoju stosunków społecznych. Do kategorii podstawowych dóbr osobistych podlegających ochronie należą w szczególności zdrowie, godność osobista, cześć, dobre imię. Ochrona przewidziana w treści art. 24 k.c. nie została w żaden sposób ograniczona , służy zatem ona także osobom osadzonym w zakładzie karnym, jeżeli ich dobra osobiste zostają naruszone na skutek bezprawnych działań innych osób. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie. (Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 2 października 2007 roku, sygn. akt II CSK 269/2007, LexPolonica nr 1615563). Aby jednak skutecznie domagać się ochrony na podstawie art. 24 kc powód musi wykazać , że doszło do naruszenia jego dobra osobistego i to na skutek działania funkcjonariuszy działających za poznawanego. Wbrew temu, co mogłaby sugerować treść art. 24 K.c., działanie to musi być nie tylko bezprawne, ale także zawinione. Wynika to z wykładni systemowej – art. 448 k.c. mówiący o zadośćuczynieniu znajduje się wśród przepisów o odpowiedzialności za czyny niedozwolone, która to odpowiedzialność oparta jest na zasadniczo na przesłance zawinienia (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2005 r., IV CK 805/04, LEX nr 177221 i z 19 stycznia 2007 r., III CSK 358/06, LEX nr 277289). Powód musi ponadto wykazać, że naruszenie jego dobra osobistego rzeczywiście nastąpiło i zostało wywołane działaniem (zaniechaniem) pozwanego oraz że zachodzi adekwatny związek pomiędzy zachowaniem pozwanego a naruszeniem tego dobra. Co do zasady legitymacja procesowa pozwanego nie budzi wątpliwości i wynika z art. 417 § 1 kc w zw. z art. 415 kc. Odnosząc się do zarzutu powoda w zakresie złych warunków bytowych w zakładzie karnym wskazać należy, iż powód nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Odnosząc się do zarzutu powoda, iż w celach występują pluskwy wskazać należy, iż rzeczywiście problem ten pojawia się co jakiś czas w Zakładzie Karnym we W., jednakże funkcjonariusze służby więziennej zakładu nie pozostawiają tego problemu bez rozwiązania i podejmują działania mające temu problemowi zaradzić. W żaden więc sposób nie można pozwanemu zarzucić winy w działaniu nawet polegającej na niedbalstwie. W zakładzie regularnie wykonywana jest fumigacja a ponadto pozwany ma podpisaną umowę na wykonanie usługi dezynsekcyjnej i deratyzacyjnej na terenie całego Zakładu oraz monitoringu ustawionych pułapek w pomieszczeniach i na terenie przyległym do bloku żywnościowego. Usługa ta wykonywana była i jest jeden raz w kwartale. Powód nie wykazał również, iż z powodu występowania pluskiew doznał jakiejkolwiek krzywdy. Odnośnie zarzutu powoda co do nieodpowiedniego oświetlenia i braku wentylacji w celi wskazać należy, że w Zakładzie Karnym we W. odbywają się okresowe kontrole przewodów spalinowych oraz wentylacyjnych zakończone protokołami. W trakcie kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości. Do oświetlenia cel mieszkalnych zastosowane są oprawy typu WOS100, które każdorazowo wyposażane są w żarówki o mocy 100 W lub równoważne źródła odpowiadające tej mocy. W celach mieszkalnych jest stosowane oświetlenie ledowe. Pozwany przedłożył na tę okoliczność obszerną dokumentację, dotyczącą zakupu żarówek i materiałów oświetleniowych. Co do tego zarzutu również należy podkreślić, iż poza powołaniem się na owe niedogodności powód nie doprecyzował rozmiaru i charakteru krzywdy , która dla niego z tymi niedogodnościami była związana. Co do materacy, kocy, ręczników, prześcieradeł i poduszek, wskazać należy, że pozwany zakupił w dniu 28 maja 2018 roku 400 sztuk 3-częściowych materacy z poduszką. Ponadto w trakcie przyjęcia do Zakładu Karnego, powód w magazynie depozytu, pobrał dwa koce, 2 prześcieradła, 2 ręczniki, ścierkę do naczyń, poduszkę, poszewkę, piżamę, komplet materacy i nie zgłosił wówczas żadnych uwag , co potwierdził własnoręcznym podpisem w karcie depozytowej. W późniejszym okresie powód również nie zgłaszał zastrzeżeń co do tych przedmiotów , nie wnosił o ich wymianę pomimo, iż miał taką możliwość. Zarzuty powoda należy uznać zatem za gołosłowne. Odnosząc się do kwestii ograniczonego dostępu do ciepłej wody wskazać należy, że ciepła woda jest we wszystkich celach, ale dostępna jest codziennie 4 razy w ciągu doby od godz. 6 do 7, od godz. 13:30 do 15, od godz. 16 do 17:30 i od godz. 19 do 20. W każdym pawilonie mieszkalnym jest jedna łaźnia. Każdy więzień ma prawo do dwóch kąpieli w tygodniu. Pozwany zapewnia zatem osadzonym, a więc i powodowi stały i regularny dostęp do ciepłej wody, ale nie jest on nieograniczony jak domaga się tego powód. --- STRONA 19 --- W tym miejscu należy zauważyć, iż taka reglamentacja jest stosowana także w czasie zgrupowań w warunkach wolnościowych na przykład na obozach sportowych, koloniach, w jednostkach wojskowych i w żaden sposób nie może być uznana za przejaw niehumanitaryzmu czy poniżającego traktowania. Co do podnoszonej przez powoda kwestii zimna w celi z uwagi na nieszczelne stare okna i stary kaloryfer wskazać należy, że okna są obklejane uszczelkami na taśmę samoprzylepną. Okna pochodzą wprawdzie z lat osiemdziesiątych XX wieku , ale od kwietnia 2020 roku aż do 2023 roku jest prowadzona termomodernizacja, która będzie obejmować wymianę stolarki okiennej i drzwiowej. Grzejniki są wprawdzie stare, żeliwne, też pochodzą z lat 80-tych, ale również będą wymieniane. Pozwany podjął zatem działania zmierzające do poprawy warunków a więc w żaden sposób nie można mu przypisać winy w tym zakresie. Nie ulega wątpliwości, jak to zaznaczono na wstępie rozważań, iż osadzeni powinni mieć godne warunki do odbywania kary, jednak te warunki również winny pozostawać na przeciętnym poziomie. Grubsze okrycie w nocy czy dodatkowa warstwa odzieży to codzienne i zwykłe sposoby radzenia sobie z chłodem w pomieszczeniach mieszkalnych, zaś powód w żadnej mierze nie udowodnił, iż pozwany przyczynił się do tak drastycznego spadku temperatury w celach, iż należałoby go uznać za przejaw złego traktowania. Odnosząc się do zarzutu powoda, że nie ma on możliwości wykorzystania limitu rozmów telefonicznych wskazać należy, powód nie wykazał, aby to pozwany swoim działaniem pozbawił go tej możliwości . Z materiału dowodowego wynika, iż powód wielokrotnie dobrowolnie rezygnował z rozmowy telefonicznej, w innych przypadkach z prawa tego korzystał. Jest oczywistym, że z uwagi na liczbę osadzonych nie jest możliwym zapewnienie wszystkim nieograniczonego dostępu do aparatu telefonicznego, dostęp ten musi być reglamentowany , musi uwzględniać interesy wszystkich odbywających karę. Ograniczony dostęp do świata zewnętrznego jest tez elementem kary i ma skłonić osadzonego do refleksji i chęci resocjalizacji. Co do kwestii umieszczenia ustępów w celach i związanych z tym niedogodności wskazać należy, że jest to rozwiązanie powszechnie stosowane w jednostkach penitencjarnych na całym świecie, ustępy są wydzielone z zapewnieniem minimum intymności. We wszystkich celach Zakładu Karnego we W. są zamontowane kratki wentylacyjne, można uchylnie otworzyć okna, cele są też wyposażone w wentylację grawitacyjną pośrednią. Za gołosłowne uznać należało również twierdzenie pozwu, jakoby powód nie miał w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności w pozwanym zakładzie zapewnionej odpowiedniej opieki medycznej, co skutkowało dla niego jakąkolwiek krzywdą uzasadniająca jej zadośćuczynienie finansowe. Powód w toku przesłuchania nawet nie przytoczył jakichkolwiek okoliczności, wskazujących na brak dostępu do więziennej służby zdrowia. W aktach osobopoznawczych powoda (załącznik do akt), nadesłanych przez pozwanego, brak również jakichkolwiek wzmianek odnośnie skarg powoda nie tylko na nienależytą opiekę medyczną, ale również na osadzenie go w warunkach urągających jego godności. Z kolei z książki zdrowia powoda wynika, że był on regularnie przyjmowany przez lekarza w ambulatorium, od którego otrzymywał stosowną pomoc. Subiektywne przekonanie powoda, że wymaga dalej idącej pomocy medycznej nie może stanowić dowodu na zawinione zaniechania pozwanego , zwłaszcza, że powód odmawiał poddania się zabiegom a paląc nałogowo papierosy sam pogarszał swoją sytuację zdrowotną. Okresowy wzmożony stan podenerwowania jest natomiast zjawiskiem naturalnym w warunkach więziennych i nie można w nim upatrywać jakiegokolwiek związku z bezprawnym postępowaniem funkcjonariuszy Skarbu Państwa. Odnosząc się do kwestii nieodpowiedniego wyżywienia wskazać należy, że powód również w tym zakresie nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Ilościowa zawartość warzyw lub owoców w posiłkach, poza ziemniakami, wynosi co najmniej 300 g. Wartość energetyczna posiłków w ramach dziennego wyżywienia osadzonych zawiera nie mniej niż: 2.600 kcal, natomiast wartość odżywcza wyrażona procentowo przedstawia się w następujący sposób: białko 10-15 %, tłuszcze poniżej 30 %, węglowodany 50-65 %. W Zakładzie Karnym we W. ze względów organizacyjnych całodzienne jadłospisy przygotowywane są w miarę możliwości w taki sposób aby powtarzały się co 14 dni. Powód przedstawiając swoje niezadowolenie z jakości posiłków nawet nie doprecyzował swoich zarzutów w sposób umożliwiający ich sprawdzenie. Ogólnikowe stwierdzenia, że ilość warzyw jest zbyt mała, ze kawałki mięsa w potrawce są za małe a w sosie jest za dużo mąki, która jest niezdrowa – to za mało, aby przypisać pozwanemu naruszenie obowiązujących norm prawnych wynikających z obowiązujących przepisów w szczególności Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 lutego 2016 r. w sprawie wyżywienia osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U. 2016, p. 302). --- STRONA 20 --- Co do kwestii braku zajęć kulturalno-oświatowych wskazać należy, że powód od czasu przybycia do Zakładu Karnego we W. nie zgłaszał chęci uczestnictwa w jakichkolwiek zajęciach kulturalno-oświatowych, nie przejawiał w tym kierunku żadnej inicjatywy. Jeden raz kiedy powód zapragnął zgłębić tajniki języka włoskiego funkcjonariusze pozwanego w miarę możliwości starali się mu to ułatwić. Powód w toku niniejszego procesu wskazując, iż pozwany przez brak dostępu do kultury i rozrywki naruszył jego dobra osobiste nie pokusił się nawet o wskazanie jakiego rodzaju rozrywki i możliwości rozwoju oczekiwał i czego brak spowodował u niego tak dotkliwą krzywdę, która wymaga zadośćuczynienia pieniężnego. Reasumując należy raz jeszcze podkreślić, iż w judykaturze (wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 28 lutego 2007 roku, sygn. akt V CSK 431/06, LexPolonica nr 1219215, OSNC 2008, nr 1, poz. 13; z dnia 2 października 2007 roku, sygn. akt II CSK 269/07, LexPolonica nr 1615563, OSNC-ZD 2008, nr 3, poz. 75 oraz z dnia 17 czerwca 2010 roku, sygn. akt II CSK 486/09, LexPolonica nr 2300362) zwrócono uwagę, że wymóg zapewnienia przez państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności jest jednym z podstawowych obowiązków demokratycznego państwa prawnego, wynikającym z norm prawa międzynarodowego. Każda osoba pozbawiona wolności musi być traktowana w sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka . Jednocześnie jednak wskazać należy, iż osoby pozbawione wolności mają obowiązek podporządkować się do zarządzeń regulujących porządek w zakładzie karnym oraz określających sposób odbywania kary pozbawienia wolności. Ustawowe ograniczenia praw i wolności osób odbywających karę pozbawienia wolności zamieszczone są m.in. w kodeksie karnym wykonawczym regulującym zasady i sposób wykonywania orzeczonych przez sądy kar. Stosownie do art. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W przedmiotowej sprawie powód w żaden sposób nie udowodnił, by warunki jego pobytu w zakładzie karnym były niezgodne z obowiązującymi normami prawnymi, które przez pozwanego zostały naruszone w sposób zawiniony. Co więcej powód nie wykazał nawet, że doznał jakiejkolwiek krzywdy w obiektywnym tego słowa znaczeniu. Mając powyższe okoliczności na względzie, Sąd uznał , iż powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Twierdzenia powoda nie zostały poparte zgromadzonym materiałem dowodowym i tym samym Sąd nie znalazł podstaw dla uznania zasadności roszczenia. Powództwo podlegało zatem oddaleniu. Podstawę rozstrzygnięcia sądu stanowiły przepisy zawarte w art. 415, kc, 417 § 1 kc , 23 i 24 kc oraz art. 448 kc. Co do kosztów postępowania: W punkcie 2. sentencji wyroku Sąd odstąpił od obciążenia powoda kosztami niniejszego postępowania na podstawie art. 102 k.p.c., wskazując iż powód jako osoba dotychczas osadzona, nie jest w stanie pokryć ani kosztów sądowych ani kosztów zastępstwa procesowego pozwanego. Powód nie ma dochodów , nie ma majątku, ciąży na nim obowiązek alimentacyjny, który wyprzedza inne zobowiązania a którego i tak obecnie powód nie wypełnia. Sąd w punkcie 3 wyroku przyznał ze środków Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu adwokatowi D. N. wynagrodzenie w kwocie 120,- zł powiększone o kwotę 23 % VAT za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu i to na podstawie § 14 ust. 1 pkt 26 oraz § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tj. Dz. U. 2019 roku, poz. 18 ze zm.). Sędzia Urszula Jabłońska-Maciaszczyk