Wyrok alct v1 AC3. 1381/10

--- STRONA 1 --- Sygn. alct v1 AC3. 1381/10 __§';_ ’ 7‘ ‘‘"ifib _.,, 1: /jm,.r.~ _;"\" WYROK _ W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' Dnia 30 Wrzeénia 20111‘ Sad Apelacyj ny W Warszawie Wydziai VI Cywilny W skladziez Przewodniczqcy — Smgdzia SA  Maciej Kowalski Sgdzia SA  Ksenia Sobolewska — Filcek (spr.) Scpdzia SA — Ewa Zalewska Protokolant st. sekr. sqd. Julia Gotéwka p0 rozpoznaniu W dniu 30 Wrzeénia 20111‘. W Warszawie na rozprawie  sprawy Z powédztwa M. B. przeciiwko Skarbowi Pafistwa — Centralnemu Zarzqdowi Sluiby Wigziennej 0 zadoééuczynienie na skutek apelacji powoda od wyroku Sqclu Okrqgowego W Warszawie Z dnia 28 lipca 2010r. sygn. a1<tIII C 1065f09 I. prostuje zaskarzony wyrok w ten sposéb, Ze W jego komparycji W miejsce ,,0 odszkodowanie” Wpisuje ,,0 zadosiéuczynienie”; II. oddala apelacjg; III. nie 0bcia,Za powoda kosztami postegpowania apelacyjnego. Sygn. akt v1 ACa 1381/10 UZASADNIENIE Wyrokiem Z dnia 28 Iipca 2010r. Sad Okrqgowy W Warszawie oddalil powédztwo M. B., skierowane przeciwko Ska1'bowiPa1‘1stwa — Centralnemu Zarza,d0Wi Sluzby Wiqziermej, 0 zaplatq zadoééuczynienia W kwocie 150.000 Z1. z tytulu naruszenia jego débr osobistych oraz wyrzqdzenia krzywdy poprzez osadzenie powoda W aresztach é1edczych,‘w nieludzkich i ponizaj qcych warunkach — W celach, W ktérych panowaflo przeludnienie, nie byio wyodregbnionych kqcikéw sanitamych, wentylacji i ciepiej Wody. W Arcszcie §1edczyn1 W. nie bylo warunkéw do spaceru oraz zaj Q6 kulturalno — oéwiatowych, a W AS W. w godzinach 90° — 130° wylqczano prgd, co uniemozliwiaio osadzonym zaparzenie herbaty. . ' W uzasadnieniu powyzszego rozstrzygnigcia Sqd Okrqgowy powoial nastc;puj a,ce ustalenia faktyczne, poczynione W oparciu 0 zeznania powoda oraz dokumentacjeg przedstawionq przez pozwanegot sygn.a1av1Aca1381/10 __§';_ f 5* '-^-'Eee _.„ 12 /_,\«i4,'.r..\ 5-'\' WYROK _ W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' Dnia 30 września 2011r Sąd Apelacyjny W Warszawie Wydział VI Cywilny W składzie: Przewodniczący - Sędzia SA - Maciej Kowalski Sędzia SA - Ksenia Sobolewska - Filcek (spr.) Sędzia SA - Ewa Zalewska Protokolant st. sekr. sąd. Julia Gotówka po rozpoznaniu w dniu 30 września 201 ir. W Warszawie na rozprawie - sprawy z powództwa M. B. przeciwko Skarbowi Państwa - Centralnemu Zarządowi Służby Więziennej o zadośćuczynienie na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 28 lipca 2010r. sygn. akt III C 1065f09 I. prostuje zaskarzony wyrok W ten sposób, ze w jego komparycji W miejsce „o odszkodowanie” wpisuje „o zadośćuczynienie”; II. oddala apelację; III. nie obciąża powoda kosztami postępowania apelacyjnego. sygn. na vi Aca 1381/10 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 28 lipca 2010r. Sąd Okręgowy W Warszawie oddalił powództwo M. B., skierowane przeciwko Ska1'bowiPaństwa - Centralnemu Zarządowi Służby Więziennej, o zapłatę zadośćuczynienia w kwocie 150.000 zł. z tytułu naruszenia jego dóbr osobistych oraz wyrządzenia krzywdy poprzez osadzenie powoda W aresztach ś1edczych,Ą w nieludzkich i poniżaj ących warunkach - W celach, W których panowało przeludnienie, nie było wyodrębnionych kącików sanitarnych, wentylacji i ciepłej wody. W Areszcie Śledczym W. nie było warunków do spaceru oraz zajęć kulturalne - oświatowych, a W AŚ W. w godzinach 90° - 1300 wyłączano prąd, co uniemożliwiało osadzonym zaparzenie herbaty. . ' W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy powołał następujące ustalenia faktyczne, poczynione w oparciu 0 zeznania powoda oraz doktunentację przedstawioną przez pozwanego: --- STRONA 2 --- 2 M. B. by} osadzony: W latach 2004,2005 — W Areszcie Qledczym W., W okresie od lipca 2006 do grudnia 2007  W Areszcie Sleclezym W. oraz W okresie od listopada 2008r. do chwili zamknieoia rozprawy — W Areszcie Sledczym W., w celach 123 45 i 6 osobowych, W ktorych powierzchnia mieszkalna byta mniej sza, ni2 31112 na osobe. Kwestia przeludnienia W jednostkaoh penitenojarnych byla W tym ezasie regulowana zarzedzeniami Wewnetrznymi dyrektorow oraz monitorowana przez sedziow penitencj arnych, ktorzy pozytywnie oceniali dziatania Wszystkich trzeeh jednostek Wskazanych W pozwie, zaznaczajqc, i2 przeludnienie (i Zia Wentylacja W A§ W.) nie jest przez nie zawinione. Poclczas pobytu powoda W A$ W. W roku 2004, cela byia Wilgotna i zagrzybiona. Poj awialy sie szczury. Ka,cik sanitarny byl osloniety jedynie parawanem, nacl ktorym Widaé by}o glows; i ramiona. osoby korzystaj a,cej z toalety. W A0 W. pomieszezenie do spacerowania mialo male; powierzohnie. W poiniej szym czasie W A§ W. i A§ W. kapiki sanitarne W starych pawilonach nie byiy murowane, a W nowych blokach — okna zaslonieto tzw. blindami, ograniczaj qcymi przewiew powietrza. W obu jednostkach dostepna jest tylko zimna Woda, a kqpiel W laini przysluguje raz W tygodniu. W AS W. W celi powoda klepki podtogowe byly przegnile. Zostaly Wymienione 2 tygodnie po interwencji u oddzialowego. Obecnie powod przebywa W A$ W., gdzie Wraz z dwoma innymi osadzonymi zajmuje cele 0 pow. powyzej 10:112. Przez caty okres osadzenia. powod nie 2glaszat pisemnych skarg do Wychowawcow i Wladz Aresztow. Said Okregowy nie uwzglednil wnioskéw powoda 0 przeshlchanie swiadkow na okolieznosci potwierdzaj qce jego zeznania. D211 bowiem Wiare zeznaniom powoda W caiosci. Nadto, sytuacja panujeca W zakladaoh penitencj arnyeh byla. SE}dOWi znana takze z innyoh spraw o zadoséuczynienie. W odpowiedzi na pozew Skarb Paiistwa  Centralny Zarzqd Sluzby Wieziennej domagat sie oddalenia powédztwa oraz podniost zarzut przedawnienia ewentualnych roszczeii. W ocenie Sqdu Okregowego powédztwo nie zaslugiwalo na uwzgiednienie. Zarzuty powocia dotyezqce przeludnienia W celaoh, obeonosici szozurow, czy tei zbyt maiych ,,spaoerniak6W”, a odnoszzgce sie do pobytu M. B. W A0 W. W roku 2004 oraz AS W. W latach 2004  2005, a takze Wszelkie powotane przez niego zclarzenia, ktore mialy miejsce przed 24 Wrzesnia 2006r. nie podlegaly uwzglednieniu z uwagi na podniesiony przez Pozwanego zarzut przedawnienia, ktory Said Okregowy uwzglednil powolujqc art. 442 § 1 k.c. oraz fakt, Ze powodztwo zostalo Wniesione W dniu 24 Wrzesnia 20091‘. W ocenie Sqdu Okregowego pozostale roszczenia powoda. nie mo glty byé uwzglednione W oparciu o powolany przez niego art. 445 § 1 k.c., poniewai przepis ten dotyczy zadoééuczynienia za uszkodzenie ciala lub Wywolanie rozstroju zdrowia. Powod zaé nie podnosii Wobec pozwanego zarzutow W tym Wzglecizie. » Podstawa, oceny nieprzedawnionych Zagdaifi powoda by} zatem art. 448 kc. W zw. z art. 23 k.c. W ocenie Sqdu Okregowego, W éwietle zebranego W sprawie W materialu dowodowego nie budzi Wajtpliwoéci. Ze powod odbywal kare W przeludnionych cetaoh, W Warunkach nie zapewniaj epcych intymnosci Wymaganej przy wykonywaigiu czynnosci fizj 010gicznych, co naruszalo jego dobra osobiste W postaci godnosci i prawa do intymno sci. Stan ten nie mote budzié aprobaity. Iednak odwohijap sie do orzecznictwa Sqdu Najwyzszego oraz do orzecznictwa ETPC, Sa,d Okregowy stwierdzil, Ze samo osadzenie W przeludnionej celi nie jest wystarczaj qcq podstawq do uwzglednienia Zedania zasa,dzenia zadoséuczynienia pienieznego. Sa,d nie jest bowiem zobowiagzany do zasqdzenia takiego zadoséuozynienia W kazdym przypadku naruszenia dobr osobistych. 2 M. B. był osadzony: W latach 2004,-2005 - W Areszcie Śledczym W., W okresie od lipca 2006 do grudnia 2007 - W Areszcie Sledçzym W. oraz W okresie od listopada 2008r. do chwili zamknięcia rozprawy - W Areszcie Sledczym W., W celach I-2-3 -4-5 i 6- osobowych, W których powierzchnia mieszkalna była mniej sza, niż 3m2 na osobę. Kwestia przeludnienia W jednostkach penitencjarnych była W tym czasie regulowana zarządzeniami wewnętrznymi dyrektorów oraz monitorowana przez sędziów penitencj amych, którzy pozytywnie oceniali działania wszystkich trzech jednostek wskazanych w pozwie, zaznaczając, iż przeludnienie (i zła wentylacja W AŚ W.) nie jest przez nie zawinione. Podczas pobytu powoda W AŚ W. W roku 2004, cela była wilgotna i zagrzybiona. Poj awiały się szczury. Kącik sanitarny był osłonięty jedynie parawanem, nad którym widać było głowę i ramiona osoby korzystaj ącej z toalety. W AŚ W. pomieszczenie do spacerowania miało małą powierzchnię. W póżniej szym czasie W AŚ W. i AŚ W. kąciki sanitarne W starych pawilonach nie były murowane, a W nowych blokach - okna zasłonięto tzw. blindami, ograniczaj ącymi przewiew powietrza. W obu jednostkach dostępna jest tylko zimna woda, a kąpiel W łaźni przysługuje raz W tygodniu. W AŚ W. W celi powoda klepki podłogowe były przegniłe. Zostały wymienione 2 tygodnie po interwencji u oddziałowego. Obecnie powód przebywa W AŚ W., gdzie wraz z dwoma innymi osadzonymi zajmuje celę o pow. powyżej 10m2. Przez cały okres osadzenia powód nie zgłaszał pisemnych skarg do wychowawców i władz Aresztów. Sąd Okręgowy nie uwzględnił wniosków powoda o przesłuchanie świadków na okoliczności potwierdzające jego zeznania. Dał bowiem wiarę zeznaniorn powoda W całości. Nadto, sytuacja panująca W zakładach penitencj arnych była sądowi znana także z innych spraw o zadośćuczynienie. W odpowiedzi na pozew Skarb Państwa - Centralny Zarząd Służby Więziennej domagał się oddalenia powództwa oraz podniósł zarzut przedawnienia ewentualnych roszczeń. W ocenie Sądu Okręgowego powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Zarzuty powoda dotyczące przeludnienia W celach, obecności szczurów, czy też zbyt małych „spacerniaków”, a odnoszące się do pobytu M. B. W AŚ W. W roku 2004 oraz AŚ W. W latach 2004 - 2005, a takze wszelkie powołane przez niego zdarzenia, które miały miejsce przed 24 września 2006r. nie podlegały uwzględnieniu z uwagi na podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia, który Sąd Okręgowy uwzględnił powołując art. 442 § 1 k.c. oraz fakt, że powództwo zostało wniesione w dniu 24 września 2009r. W ocenie Sądu Okręgowego pozostałe roszczenia powoda nie mogły być uwzględnione W oparciu o powołany przez niego art. 445 § 1 k.c., ponieważ przepis ten dotyczy zadośćuczynienia za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia. Powód zaś nie podnosił wobec pozwanego zarzutów W tym względzie. › Podstawą oceny nieprzedavmionych żądań powoda był zatem art. 448 i<.c. W zw. z art. 23 k.c. W ocenie Sądu Okręgowego, W świetle zebranego W sprawie W materiału _dowodowego nie budzi wątpliwości, że powód odbywał karę W przeludnionych celach, W warunkach nie zapewniających intymności wymaganej przy wykonywaniu czynności fizj ologicznych, co naruszało jego dobra osobiste W postaci godności i prawa do intymności. Stan ten nie może budzić aprobaty. Jednak odwołując się do orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz do orzecznictwa ETPC, Sąd Okręgowy stwierdził, ze samo osadzenie W przeludnionej celi nie jest wystarczającą podstawą do uwzględnienia żądania zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego. Sąd nie jest bowiem zobowiązany do zasądzenia takiego zadośćuczynienia W każdym przypadku naruszenia dóbr osobistych. --- STRONA 3 --- 3 Istotny jest skumulowany efekt zlych Warunkow, a takze specyfika zarzutow podnoszonych przez skarzqcego. Orzeczenie takie ma charakter fakultatywny. Uzaleznione jest od ooeny sqdu opartej na analizie okolicznosci konkretnej sprawy pod kqtem celowosoi tego srodka zadoséuczynienia naruszeniu dobr osobistych, Z uwzglednieniem kryteriow takich, jak stopieii Winy naruszyciela i nasilenie zlej Woii po jego stronie, rodzaj naruszonego dobra i poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. Odnoszgc sie do powyiszych kwestii Said Okregowy stwierdzii, Ze popelniajec przestepstwa powod musiai liczyé sie Z tym, Ze kare bedzie odbywal W Wiezieniu, W ktorym z oczywistych Wzgledow nie zazna komfortu. Nieestetyczny, czy nienowoczesny stan celi, nie swiadczy jeszcze 0 niegodziwosci Warunkéw osadzenia. Tym bardziej, Ze stan taki nie by} Wynikiem zamierzonych dziataii jednostek penitencjarnych, ktore W miare posiadanych érodkow dokonywaly remontéw i modernizacji pomieszozeii, a W przypadku potrzeb biezqcych ~ zapewnialy naprawy. W okolicznosciach tej sprawy istotnym jest, 2e powod nie zaznal ziej woli Wiadz aresztu, Wymierzonej przeciw niemu. Stwierdzone niedogodnosci W takim samym stopniu dotykaly pozostaiych osadzonych, zas administracja aresztu staraia sie zapewnié im warunki optymalne W istniejejcej, nie najlepszej, sytuacji materialnej i lokalowej jednostek penitencjarnyoh. Mimo przepehiienia, jednostki te nie mogly odmowié przyjecia skazanego, zaé gospodarke finansowg prowadzity W oparciu 0 przepisy budzetowe. Przywoiana przez powoda norma. zageszczenia W celi nie ma tez Wymiaru uniwersalnego, a Wynika z przepisow Kodeksu karnego Wykonawczego. Choé Wiec W praktyoe art. 248 § 2 k.k.W. by} naruszany, nie sposob uznaé, Ze Warunki osadzenia powoda byly nieludzkie. Przez oaiy czas mia% on zapewnione Wlasne miej see do spania, bezplatna, opieke medyeznq, positki 0 odpowiedniej Wartosci odzywezej, a wieo Warunki lepsze, nit Wiele osob respektuj qcych prawo, lecz Zyj qcych W ubostwie. Graclacja naruszefi nie przybrala zatem formy uzasadniajqcej twierdzenie powoda o osadzeniu go W Warunkach niegodziwych. A tylko taki stan rzeezy uzasadnialby, W ocenie Sqdu Okregowego, uwzglednienie Zqdania zasqdzenia zadoséuczynienia pienieznego. W przeciwnyrn razie, uwzglednienie powodztwa bytoby sprzeczne z powszechnym poczuciem sprawiedliwosoi. Rozstrzygniecie o kosztaoh procesu Sqd Okregowy uzasadnii trescia, art. 102 k.p.c. W apelaoji od powyzszego Wyroku powod — M. B., zaskariaj a,c go W calosci, domagai sie jego uchylenia i zasqdzenia zadoééuozynienia W kwocie 150 000,00 21%. z tytuhi poniesionych krzywd, upokorzefi, naruszenia dobr osobistyeh, strat morainychi utraty zdrowia. W uzasadnieniu swojego iqdania zarzuoil Sqdowi Okregowemu naruszenie art. 7 i 410 k.p.k. oraz podtrzymal twierdzenia 0 osadzeniu go W nieludzkich i gpokarzaj a,cych Warunkach. Zgiosii takie zastrzezenia do zapewnionej mu Aresztaeh Sledczyeh opieki lekarskiej, rzeczywistej zawartoéci odzywczej posiikow, stanu poscieli i recznikow oraz wywiodl, 26 sytuacja ta odbiia sie na jego psychice, powoduj a,c Wysoko posunietq degradacje psychicznq i fizycznq oraz wpedzajgc go W chorobe nerwowq, a takze stwierdzii, Ze z uwagi na domniemanie niewinnosci Sa,d Okregowy nie mc'>g% zarzucié mu, i2 popelniaj qc przestepstwo Winien byi liczyé sie Z konsekwencj ami swych czynow.  Pozwany — Skarb Pafistwa — Centralny Zarzqd Sluzby Wieziennej wnios% o oddalenie apelacji i zasqdzenie od powoda najego rzecz kosztéw zastepstwa procesowego. A 3 Istotny jest skumulowany efekt złych warunków, a takze specyfika zarzutów podnoszonych przez skarżącego. Orzeczenie takie ma charakter fakultatywny. Uzależnione jest od oceny sądu opartej na analizie okoliczności konkretnej sprawy pod kątem celowości tego środka zadośćuczynienia naruszeniu dóbr osobistych, z uwzględnieniem kryteriów takich, jak stopień winy namszyciela i nasilenie złej Woli po jego strome, rodzaj naruszonego dobra i poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. Odnosząc się do powyższych kwestii Sąd Okręgowy stwierdził, że popełniając przestępstwa powód musiał liczyć się z tym, że karę będzie odbywał W więzieniu, W którym z oczywistych względów nie zazna komfortu. Nieestetyczny, czy nienowoczesny stan celi, nie świadczy jeszcze o niegodziwości warunków osadzenia. Tym bardziej, że stan taki nie był wynikiem zamierzonych działań jednostek penitencjarnych, które W miarę posiadanych środków dokonywały remontów i modernizacji pomieszczeń, a W przypadku potrzeb bieżących ~ zapewniały naprawy. W okolicznościach tej sprawy istotnym jest, że powód nie zaznał złej Woli władz aresztu, wymierzonej przeciw niemu. Stwierdzone niedogodności W takim samym stopniu dotykały pozostałych osadzonych, zaś administracja aresztu starała się zapewnić im warunki optymalne W istniejącej, nie najlepszej, sytuacji materialnej i lokalowej jednostek penitencjarnych. Mimo przepełnienia, jednostki te nie mogły odmówić przyjęcia skazanego, zaś gospodarkę finansową prowadziły W oparciu o przepisy budżetowe. Przywołana przez powoda norma zagęszczenia W celi nie ma też wymiaru uniwersalnego, a wynika z przepisów Kodeksu karnego wykonawczego. Choć Więc W praktyce art. 248 § 2 k.k.w. był naruszany, nie sposób uznać, że Wartmki osadzenia powoda były nieludzkie. Przez cały czas miał on zapewnione własne miejsce do spania, bezpłatną opiekę medyczną, posiłki o odpowiedniej wartości odżywczej, a więc Warunki lepsze, niż wiele osób respektuj ących prawo, lecz żyj ących W ubóstwie. Gradacja naruszeń nie przybrała zatem fonny uzasadniającej twierdzenie powoda o osadzeniu go W warunkach niegodziwych. A tylko taki stan rzeczy uzasadniałby, W ocenie Sądu Okręgowego, uwzględnienie żądania zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego. W przeciwnym razie, uwzględnienie powództwa byłoby sprzeczne z powszechnym poczuciem sprawiedliwości. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu Sąd Okręgowy uzasadnił treścią art. 102 k.p.c. W apelacji od powyższego wyroku powód - M. B., zaskarżaj ąc go W całości, domagał się jego uchylenia i zasądzenia zadośćuczynienia W kwocie 150 000,00 zł. z tytułu poniesionych krzywd, upokorzeń, naruszenia dóbr osobistych, strat moralnych i utraty zdrowia. W uzasadnieniu swojego żądania zarzucił Sądowi Okręgowernu naruszenie art. 7 i 410 k.p.k. oraz podtrzymał twierdzenia o osadzeniu go w nieludzkich i upokarzaj ących warunkach. Zgłosił także zastrzeżenia do zapewnionej mu Aresztach Sledczych opieki lekarskiej, rzeczywistej zawartości odżywczej posiłków, stanu pościeli i ręczników oraz wywićdł, że sytuacja ta odbiła się na jego psychice, powodując Wysoko posuniętą degradację psychiczną i fizyczną oraz wpędzając go W chorobę nerwową, a także stwierdził, że z uwagi na domniemanie niewinności Sąd Okręgowy nie mógł zarzucić mu, iz popełniaj ąc przestępstwo winien był liczyć się z konsekwencjami swych czynów. - Pozwany - Skarb Państwa - Centralny- Zarząd Służby Więziennej wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od powoda najego rzecz kosztów zastępstwa procesowego. ^ --- STRONA 4 --- 4 Sad Apelacyjny zwazy}, co nastepuje: Apelaoja M. B. nie Zashlguje na uwzglednienie. Przy praWid}oWych ustaleniach faktyoznyoh Sad Okregowy dokona} bowiern nalefaytej oceny prawnej Zg}oszonego W tej sprawie Zadania. Na1eZy jedynie Wskazaé, Ze ocena Zg}osZonego przez strone pozwana Zarzutu przedawnienia roszczefi Wynikajqoych Ze Zdarzeri maj acych miej see przed 24 Wrzesnia 2006r. winna byé dokonana W oparciu o art. 442 § 1 k.o., obowiazuj acy jeszcze W tej dacie. Przytoczony przez sad I instancji art. 4421 § I k.c. stosuje sie bowiem do roszczefi poWsta}ych przed dniem jego Wejscia W Zycie, to jest przed 10 sierpnia 2007r., Iecz jeszcze nie przedawnionych W tym dniu (art. 2 ustavvy Z 16 lutego 2007r. o zmianie ustavry — Kodeks cywilny, DZ.U.07.80.538). Niemniej jednak, poniewaz W swietle art. 442 § 1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody Wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulegaio przedawnieniu Z uplywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedzia} sie o szkodzie i 0 osobie obowiqzanej do jej naprawienia, sad I instancji zasadnie uzna} podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia Za uzasadniony i skuteczny. Sta,d Wszelkie zarzuty i twierdzenia podniesione W apelacji, a odnoszace sie do Zdarzeii, ktore Zgodnie Z zeznaniami powoda mia}y miej sce przed 24 Wrzesnia 200612, musza byé uznane Za ohybione. Dotyczy to W szozegolnosci stanu cel W A0 W. W 2004r. (dziurawe seiany, grzyb, Wilgoé szczury, brak ciep}ej Wody) oraz A0 W. W Iataeh 2004 — 2005 (Zbyt ma}e cele, kacik sanitarny oddzielony jedynie niskim parawanem, brak sWiat}a i Wentylacji, n1a}e ,,space1"niaki”, brak Zajeé). Odnoszac sie Zas do pozosta}ych zarzutow apelacji, W pierwszym rzedzie podkresiié nalezy, Ze Zadanie pozwu oparte by}o na twierdzeniu, iZ W okresie od 2004r. do chWili Zamkniecia rozprawy powod by} wielokrotnie osadzony W aresztach sledczych, W nieludzkich i ponizaj acych wamnkach, szczegolowo przez niego opisanych. Zgtoszone Zadanie Zadoséuczynienia nie Wynikalo zatem Z zarZutoW clotyozaoych bezprawnego przetrzymywania. poWoda W tych Warunkach bez prawomocnego Wyroku sadowego. Taki Zarzut Zosta} podniesiony dopiero W apelacji, co powoduj e, iZ nie moZe on stanowié podstaw Zmiany Zaskarzonego Wyroku.Na1eZy bowiem przypomnieé, Ze Zgodnie Z art. 321 § 1 k.p.o. sad nie moZe Wyrokowaé co do przechniotu, ktory nie by} objety Zadaniem, ani Zasqdzaé ponad Zadanie. Przepis ten przesadza Wieo o niedopuszczalnosoi obj eoia rozstrzygnieciem innych roszczeii, niZ przedstawione przez powoda, chociaiby nawet Z okolicznosci sprawy Wynikalo, Ze takie roszozenie mu prZys}uguje. Granioe, ktoiymi sad jest Zwiazany i W jakich moze Zasadzié powodztwo, okresla Zadanie powoda Wskazane W pozwie i dochodzone W toku procesu przed sadem I instancji. Zgodnie Z art. 383 k.p.e. nie mozna bowiem W postepowaniu apelacyjnym rozszerzyé Zadania pozvm, ani Wystepowaé Z nowymi roszczeniami. Skoro Wieo powod nie dochodzi} Wczesniej roszczefi Z tytu}u przetrzymywania go bez prawomocnego Wyroku, chybione sa zarzuty apelacji oparte na tym zarzucie, a takze na twierdzeniu, iZ Sad Okregowy nie by} uprawniony do przyj eoia Za}oZenia, Ze osadzenie powoda odpoWiada}o prawu. S}usznie takze sad ten nie bada} okolicznoéci i legalnosci osadzenia powoda. Ta sama ocena stosuje sie do podniesionych W apelacji zastrzezefi powoda do zapewnionej mu W Aresztach §1edczych opieki lekarskiej, rzeozywistej Zawartoéci odZyWcz_ej posi}koW, ustanu poécieli i recznikow oraz twierdzefi, Ze sytuacja ta odbi}a sie na jego psychice, powoduj ac Wysoko posunieta degradacje psychiczna i fizyczna 01212Wp€fdZ8.jE}O go W chorobe nerwowa. Takie twierdzenia i zarzuty nie ieZa}y bowiem u podstaw Zg}osZonego W tej sprawie powodztwa. Na marginesie Wiec jedynie nalezy Wskazaé, iZ Z dokumentow Znajdujacych sie W aktach niniej szej sprawy Wynika, Ze osadzenie powoda Zna1az}o sWoje uzasadnienie Wdeoyzj ach prokuratorow i Wyrokach sadow karnych. Nadto, Z Zeznari 4 Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja M. B. nie zasługuje na uwzględnienie. Przy prawidłowych ustaleniach faktycznych Sąd Okręgowy dokonał bowiem należytej oceny prawnej zgłoszonego W tej sprawie żądania. Należy jedynie wskazać, że ocena zgłoszonego przez stronę pozwaną zarzutu przedawnienia roszczeń wynikających ze zdarzeń maj ących miejsce przed 24 września 2006r. winna być dokonana W oparciu o art. 442 § 1 k.c., obowiązujący jeszcze W tej dacie. Przytoczony przez sąd I instancji art. 4421 § l k.c. stosuje się bowiem do roszczeń powstałych przed dniem jego wejścia W życie, to jest przed 10 sierpnia 2007r., lecz jeszcze nie przedawnionych W tym dniu (art. 2 ustawy z 16 lutego 2007r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, Dz.U.07.80.538). Niemniej jednak, ponieważ W świetle art. 442 § 1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulegało przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, sąd I instancji zasadnie uznał podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia za uzasadniony i skuteczny. Stąd Wszelkie zarzuty i twierdzenia podniesione W apelacji, a odnoszące się do zdarzeń, które zgodnie z zeznaniarni powoda miały miejsce przed 24 września 2006r., muszą być uznane za chybione. Dotyczy to W szczególności stanu cel W AŚ W. W 2004r. (dziurawe ściany, grzyb, wilgoć szczury, brak ciepłej wody) oraz AŚ W. W latach 2004 - 2005 (zbyt małe cele, kącik sanitamy oddzielony jedynie niskim parawanem, brak światła i wentylacji, małe „spacerniaki”, brak zajęć). Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów apelacji, W pierwszym rzędzie podkreślić należy, że żądanie pozwu oparte było na twierdzeniu, iż W okresie od 2004r. do chwili zamknięcia rozprawy powód był wielokrotnie osadzony w aresztach śledczych, W nieludzkich i poniżaj ących warunkach, szczegółowo przez niego opisanych. Zgłoszone żądanie zadośćuczynienia nie wynikało zatem z zarzutów dotyczących bezprawnego przetrzymywania powoda W tych wartmkach bez prawomocnego wyroku sądowego. Taki zarzut został podniesiony dopiero W apelacji, co powoduje, iż nie może on stanowić podstaw zmiany zaskarżonego wyroku. Należy bowiem przypomnieć, że zgodnie z art. 321 § 1 k.p.c. sąd nie może Wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie. Przepis ten przesądza więc o niedopuszczalności objęcia rozstrzygnięciem innych roszczeń, niż przedstawione przez powoda, chociażby nawet z okoliczności sprawy wynikało, że takie roszczenie mu przysługuje. Granice, którymi sąd jest związany i W jakich może zasądzić powództwo, określa żądanie powoda wskazane W pozwie i dochodzone W toku procesu przed sądem I instancji. Zgodnie z art. 383 k.p.c. nie można bowiem w postępowaniu apelacyjnym rozszerzyć żądania pozwu, ani występować z nowymi roszczeniami. Skoro Więc powód nie dochodził wcześniej roszczeń z tytułu przetrzyrnywania go bez prawomocnego wyroku, chybione są zarzuty' apelacji oparte na tym zarzucie, a także na twierdzeniu, iż Sąd Okręgowy nie był uprawniony do przyjęcia założenia, że osadzenie powoda odpowiadało prawu. Słusznie także sąd ten nie badał okoliczności i legalności osadzenia powoda. Ta sama ocena stosuje się do podniesionych W apelacji zastrzeżeń powoda do zapewnionej mu W Aresztach Śledczych opieki lekarskiej, rzeczywistej zawartości odżywczej posiłków, "stanu pościeli i ręczników oraz twierdzeń, że sytuacja ta odbiła się na jego psychice, powodując Wysoko posuniętą degradację psychiczną i fizyczną oraz Wpędzając go W chorobę nerwową. Takie twierdzenia i zarzuty nie leżały bowiem u podstaw zgłoszonego W tej sprawie powództwa. Na marginesie więc jedynie należy wskazać, iż z dokumentów znajdujących się W aktach niniejszej sprawy wynika, że osadzenie powoda znalazło swoje uzasadnienie w'decyzj ach prokuratorów i wyrokach sądów karnych. Nadto, z zeznań --- STRONA 5 --- 5 powoda Ziozonych W tej sprawie Wynika, Ze ma on swiadomoéé pope}nio11ych b}ed6W Zyciowych, przyznaje, iZ jego pobyty W placowkach penitencjamych spowodowane by}y tym, Ze krad} i dopuszcza} sie rozbojow, przyj muj ac Ze jest to dobry sposob na Zdobycie pieniedzy (k. 324). Stad sad I instancji by} uprawniony do stwierdzenia, Ze powod Winien by} liczyé sie Z konsekwencjami przyjetego sposobu Zyoia. Przedstawione prZeZ pozwanego sprawozdania Z Wizytaoji plaoowek penitenoj arnych, ktoryoh dotyoZy}y Zarzuty poZWu, Wskazuja, rownoczesnie na starania W}adZ administracyj nych o zapewnienie osadzonym nalezytych warunkow bytowych, odpowieclnich positkow oraz opieki lekarskiej. ‘ Sad Apelacyj ny ZWaZy} ponadto, Ze powod nie przebywa} W A0 W. W okresie nie obj etym przedawnieniem. W A0 W., gdzie przebywa} W okresie czesciowo nie obj etym Zarzutem przedawnienia, to jest od 24 Wrzesnia 2006r. do 12 grudnia 200.”/r., by} on traktowany Z poszanowaniem jego praw i godnosci osobistej. Mia} Zapewniony odpowiedni sprzet kwaterunkowy, oddzielony od poZosta}ej czesci celi kqcik sanitamy, moZ1iWos6 korzystania Z oodziennego spaceru, udziafu W zaj eciaeh kulturalno — oswiatowych, goracej kapieli 1 raz wtygodniu, rnozliwosci utrzymywania kontaktow Z rodzona (widzenia, korespondencja, telefony). Zaistnia}e usterki usuwane byly na bieZa,co (k. 45 — 46). Z przedstawionych przez pozwanego Zestawiefi Wynika jednak, Ze W poszozegolnych celach, W ktorych powod Wowczas przebywal, Wymagana przepisami norma 31112 powierzchni na 1 osadzonego byla naj ozeseiej przekroczona. (k. 50 — 61). W AS W. podczas pobytu powoda w okresie nie obj etym przedawnieniem, a. Wiec od 15 stycznia 2008r. do dnia Zamkniecia rozprawy, ZdarZa}y sie sytuacj e, W ktorych do celi mieszkalnej dostawiano dodatkowe, ponadnormatywne, }c'>Zko. O przypadkach ,,prZeludnienia” kaizdorazowo powiadamiano W}asciWego sedziego penitencj amego. Budynki by}y W dobrym stanie teohnioznym, naleZyoie WyposaZone, Wentylowane, konserWoWa.ne i posiadaly sprawne Wszystkie instalacje. Powod mia} Zapewnione spacery, kapiel I raz W tygodniu, uczestnictwo W Zaj eeiach kulturalno — oswiatowych i sportowyoh oraZ dosteép do bib1ioteki,01(:;rasyi éwietlicy. Natomiast przerwy W dostawie prqdu W godzinach 03  530 i 90° — I3 , a takie brak ciepiej Wody W ceiach, nie narusZa}y przepisow obowiqzuj a,cych W tym Wzgledzie. Podczas pobytu W WW. placowce powod Z}0Zy} tylko 1 (nieuzasadniona) skarge dotyczaca braku odbiornika TV i czaj nika W celi. Urzadzenia te nie naleza, jednak do obowiqzkowego Wyposazenia eel W polskich aresztach (k. 147 — 152). PoWyZsZy stan faktyczny, potwierdzony Z}oZonymi dokumentami, W tym sprawozdainiami Z Wizytacji placowek penitencj arnych uzasadnia ocene sqdu I instancj i, iZ Warunki, W jakich powod by} W tym czasie osadzony nie by}y W Zadnym razie nieludzkie i poniZajz}ce. Sad Okregowy by} 1'oWnieZ uprawniony do oceny, iZ ozesé Zarzutow poWo}anych przez powoda W Zadnym razie nie Zas}uguj e na uwzglednienie. Nie istnieja bowiem Zadne przestanki uzasadniaj ace stwierdzenie, Ze brak biezqcej cieplej biezqcej Wody W celi, czy dostepu do elektrycznoéci WV»’}’Z1'laOZO1'1}'CI'1 godzinach, a ta1<Z'e nieestetyczny Wyglad cel i koniecznoéé dokonywania napraw, swiadcza, o nasileniu Zlej Woli pozwanego Wzgledem powoda, checi ponizenia i zdeprecj onowania jego osoby, upokorzenia go, Zadania mu cierjpiefi. Stan placowek penitencj amych W Polsce nigdy nie dawal szansy osadzenia W Warunkachkomfortowych. Powod nie mia} Zadnych podstaw by domagaé sic; Zapewnienia mu W celi odbiornika. TV, czy czaj nika elektrycznego. Mog} jednak korzystaé Ze éwietlicy i prasy, ozytaé ksiazki. Mia} tez Zapewnione darmowe wyzywienie i opieke lekarska. W miare polepszania sie sytuacji gospodarczej sytuacja uiegala tez stalemu polepszeniu, a w}adZe placowek dok}ada}y stara1i,_by Zapewnié osadzonym Warunki optynialne. Jak teZ s}usZnie podkresli} 5 powoda złożonych w tej sprawie wynika, że ma on świadomość popełnionych błędów życiowych, przyznaje, iż jego pobyty W placówkach penitencjamych spowodowane były tym, że kradł i dopuszczał się rozbojów, przyj muj ae że jest to dobry sposób na zdobycie pieniędzy (k. 324). Stąd sąd I instancji był uprawniony do stwierdzenia, że powód winien był liczyć się z konsekwencjami przyjętego sposobu życia. Przedstawione przez pozwanego sprawozdania z wizytacji placówek penitencj arnych, których dotyczyły zarzuty pozwu, wskazują równocześnie na starania władz administracyjnych o zapewnienie osadzonym należytych warunków bytowych, odpowiednich posiłków oraz opieki lekarskiej. “ Sąd Apelacyjny zważył ponadto, że powód nie przebywał W AŚ W. W okresie nie objętym przedawnieniem. W AŚ W., gdzie przebywał w okresie częściowo nie objętym zarzutem przedawnienia, to jest od 24 września 2006r. do 12 grudnia 200."/r., był on traktowany z poszanowaniem jego praw i godności osobistej. Miał zapewniony odpowiedni sprzęt kwaterunkowy, oddzielony od pozostałej części celi kącik sanitarny, możliwość korzystania z codziemrego spaceru, udziału W zajęciach kulturalne - oświatowych, gorącej kąpieli 1 raz wtygodniu, możliwości utrzymywania kontaktów z rodzoną (widzenia, korespondencja, telefony). Zaistniałe usterki usuwane były na bieżąco (k. 45 - 46). Z przedstawionych przez pozwanego zestawień wynika jednak, że w poszczególnych celach, W których powód wówczas przebywał, wymagana przepisami norma 31112 powierzchni na 1 osadzonego była naj częściej przekroczona Ĺk. 50 - 61). W AŚ W. podczas pobytu powoda W okresie nie objętym przedawnieniem, a więc od 15 stycznia 2008r. do dnia zamknięcia rozprawy, zdarzały się sytuacj e, w których do celi mieszkalnej dostawiano dodatkowe, ponadnormatywne, łóżko. O przypadkach „przeludnienia” każdorazowo powiadamiano właściwego sędziego penitencj arnego. Budynki były w dobrym stanie technicznym, należycie wyposażone, wentylowane, konserwowane i posiadały sprawne wszystkie instalacje. Powód miał zapewnione spacery, kąpiel I raz w tygodniu, uczestnictwo w zajęciach kulturalne - oświatowych i sportowych oraz dostęp do biblioteki,Üprasy i świetlicy. Natomiast przerwy w dostawie prądu w godzinach 03 - 530 i 90° - 13 , a także brak ciepłej wody w celach, nie naruszały przepisów obowiązujących w tym względzie. Podczas pobytu w ww. placówce powód złożył tylko l (nieuzasadnioną) skargę dotyczącą braku odbiornika TV i czaj nika w celi. Urządzenia te nie należą jednak do obowiązkowego wyposażenia cel w polskich aresztach (k. 147 - 152). Powyższy stan faktyczny, potwierdzony złożonymi dokumentami, wtym sprawozdainiami z wizytacji placówek penitencj arnych uzasadnia ocenę sądu I instancji, iż warunki, W jakich powód był W tym czasie osadzony nie były W żadnym razie nieludzkie i poniżające. Sąd Okręgowy był również uprawniony do oceny, iż część zarzutów powołanych przez powoda W żadnym razie nie zasługuje na uwzględnienie. Nie istnieją bowiem żadne przesłanki uzasadniaj acc stwierdzenie, że brak bieżącej ciepłej bieżącej wody w celi, czy dostępu do elektryczności W wyznaczonych godzinach, a także nieestetyczny wygląd cel i konieczność dokonywania napraw, świadczą o nasileniu złej woli pozwanego względem powoda, chęci poniżenia i zdeprecj onowania jego osoby, upokorzenia go, zadania mu cierpień. Stan placówek penitencj amych W Polsce nigdy nie dawał szansy osadzenia W warunkach-komfortowych. Powód nie miał żadnych podstaw by domagać się zapewnienia mu w celi odbiornika TV, czy czaj nika elektrycznego. Mógł jednak korzystać ze świetlicy i prasy, czytać książki. Miał też zapewnione darmowe wyżywienie i opiekę lekarską. W miarę poiepszania się sytuacji gospodarczej sytuacja ulegała też stałemu polepszeniu, a władze placówek dokładały starań, _by zapewnić ośadzonym warunki optymalne. Jak też słusznie podkreślił --- STRONA 6 --- 6 sad I instariej i, sytuaeja powoda nie odbiega}a od sytuaeji poZosta}yeh osadzonyeh. Zebrany W sprawie materia} dowodowy uzasadnia stwierdzenie, Ze sam powod nie dostrzega} potrzeby sk}adania skarg na przeludnienie, brak Wentyiaej i, eZy niena.leZyta dba}osé o Zapewnienie intymnosci W kaeiku sanitarnym. Zawarte W apelaeji twierdzenia powoda, Ze fatalne warunki osadzenia odbi}y sie na jego psychiee, powoduj ac Wysoko posunieta degradaeje psyehieznai fizyezna oraz wpedzaj ac go W ehorobe nerwowa, musza zatem bye uznane Za go}0s}oWne. Sad Apelacyjny mia} jednak na uwadze, ze zgodnie Z art. 4 § 1 k.I<.w. kary, srodki karne, Zabezpieezaj ace i zapobiegaweze wykonuje sie W sposob humanitarny, Z poszanowaniem godnosei Iudzkiej skazanego. Zakazane jest teZ stosowanie tortur, nieludzkie aibo ponizajaeego traktowanie i karanie skazanego. Podstawowe Warunki, W jakieh skazany ma odbywaé kare pozbawienia Wolnosei, obejmujaee m.in. powierzehnie celi mieszkalnej przypadaj acej na skazanego, okresla art. 110 k.k.W. Przepis ten, W brzmieniu obowiazuj aeym od dnia 6 grudnia 2009 r. (na podstawie ustawy Z dnia 9 paédziemika 2009 o Zmianie ustawy — Kodeks karny Wykonawezy, DZ.U.09. 190.1475), przewiduj e, Ze powierzchnia W celi mieszkalnej, przypadaj aca na skazanego, Wynosi nie mniej niZ 3m2 oraz okresla Warunki, jakim musza odpowiadae eele (wyposaza sie je W odpowiedni sprzet kwaterunkowy Zapewniaj aey skazanemu osobne miej see do spania, odpowiednie Warunki higieny, dostateezny dop}yW powietrza i odpowiednia do pory roku temperature, Wed}ug norm okreslonyeh dla pomieszezefi mieszkalnyeh, a takZe oswietlenie odpowiednie do czytania i wykonywania praey). Przepis powyzszy stanowi teZ, Ze dyrektor Zak}adu karnego lub aresztu sledezego moZe umieseie skazanego na ezas okreslony, nie d}uZsZy niZ 90 dni, Z Zaehowaniem poZosta}yeh Wymagari, W eeli mieszkalnej, W ktorej na jednego skazanego przypada powierzehnia poniZej 3m2, nie mniej jednak niZ 2m , oraZ preeyzuje szezegolne sytuaeje, W ktoryeh moZe to nastapie. Art. 110 k.k.W. Wprowadza 1'oWnieZ mozliwose umieszezenia skazanego W mniej szej celi W innyeh jeszeze Wypadkach, na okres nie d_}uZsZy niZ 14 dni. Za kaZdym razem musi bye jednak Wydana stosowna deeyzja, na ktorq prZys}uguje skarga do sadu. Tak uksztaltowany stan prawny zastapi} poprzednie rozwiazmie, W ktorym art. 110 § 2 k.k.W. okresla}, Ze powierzehnia celi mieszkalnej przypadaj aea na skazanego Wynosi nie mniej niZ 3m2, a jednoezesnie art. 248 § l,k.k.w. przewidywa}, Ze W szezegolnie uzasadnionyeh Wypadkach dyrektor Zaldadu karnego lub aresztu sledezego moZe umieseie osadzonyeh na ezas okreslony, W Warunkach, W ktoryeh powierzehnia W eeli na jedna osobe Wynosi mniej niZ 31112. Ten ostatni przepis utraei} moe Z dniem 6 grudnia 2009r. na podstawie Wyroku Trybunahl Konstytucyjnego Z dnia 26 maja 200 8r., Wydanego W sprawie SK 25/07 (OTKA 20084.62.) i stwierdzajaeego, Ze jest on niezgodny Z art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstytueji. W ocenie Sadu Apelacyjnego, Sad Okregowy prawidtowo oceni}, ze Wynikajaee Z materialu dowodowego, niezgodne z obowiazuj acymi normami, Wartmki osadzenia powoda W okresie nie obj etym przedawnieniem, uzasadniaja, Zarzut naruszenia jego dobr osobistyeh W postaci godnosei i prawa do intynmosei, pozostaj aeyeh pod oehrona prawa eyWi1nego (art. 24 i 448 k.e.). W toku niniejszego procesu pozwany nie Wykaza}, by ograniczenia Wielkosei eel, W ktorych przebywa} powéd rnia}o miej see W okolieznoseiaeh przewidzianyeh W art. 248 k.k.W., a obeeniew art. 1 10 § 2a — 2i k.k.W. Nie budzi takze Watpliwosei, Ze dziatanie pozwanego W tej sprawie by}o bezprawne. W}adZa publiezna nie Wywiazata sie bowiem Z ciazacego na niej obowiazku Zapewnienia powodowi godziwych i humanitarnyeh Warunkow, nie naruszaj aeyeh jego dobr osobistyeh, a okreslonyeh obowiazuj aeymi przepisami prawa. 6 sąd I instancji, sytuacja powoda nie odbiegała od sytuacji pozostałych osadzonych. Zebrany w sprawie materiał dowodowy uzasadnia stwierdzenie, że sam powód nie dostrżegał potrzeby składania skarg na przeludnienie, brak wentylacji, czy nienależytą dbałość o zapewnienie intymności w kąciku sanitarnym. Zawarte W apelacji twierdzenia powoda, że fatalne warunki osadzenia odbiły się na jego psychice, powodując wysoko posuniętą degradację psychicznąi fizyczną oraz wpędzaj ac go w chorobę nerwową, muszą zatem być uznane za gołosłowne. Sąd Apelacyjny miał jednak na uwadze, ze zgodnie z art. 4 § 1 k.I<.w. kary, środki kame, zabezpieczające i zapobiegawcze wykonuje się W sposób humanitarny, z poszanowaniem godności ludzkiej skazanego. Zakazane jest też stosowanie tortur, nieludzkie albo poniżającego traktowanie i karanie skazanego. Podstawowe warunki, w jakich skazany ma odbywać karę pozbawienia wolności, obejmujące m.in. powierzchnię celi mieszkalnej przypadaj ącej na skazanego, określa art. 110 k.k.w. Przepis ten, W brzmieniu obowiązującym od dnia 6 grudnia 2009 r. (na podstawie ustawy z dnia 9 października 2009 o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy, Dz.U.09. 1901475), prżewiduj e, że powierzchnia w celi mieszkalnej, przypadaj ąca na skazanego, wynosi nie mniej niż 31n2 oraz określa warunki, jakim muszą odpowiadać cele (Wyposaża się je W odpowiedni sprzęt kwaterunkowy zapewniający skazanemu osobne miejsce do spania, odpowiednie warunki higieny, dostateczny dopływ powietrza i odpowiednią do pory roku temperaturę, według norm określonych dla pomieszczeń mieszkalnych, a także oświetlenie odpowiednie do czytania i wykonywania pracy). Przepis powyższy stanowi też, że dyrektor zakładu karnego lub aresztu Śledczego może umieścić skazanego na czas określony, nie dłuższy niż 90 dni, z zachowaniem pozostałych wymagań, w celi mieszkalnej, W której na jednego skazanego przypada powierzchnia poniżej 3m2, nie mniej jednak niż 2m , oraz precyzuje szczególne sytuacje, w których może to nastąpić. Art. 110 k.k.w. wprowadza również możliwość umieszczenia skazanego w mniej szej celi W innych jeszcze wypadkach, na okres nie dłuższy niż 14 dni. Za każdym razem musi być jednak wydana stosowna decyzja, na którą przysługuje skarga do sądu. Tak ukształtowany stan prawny zastąpił poprzednie rozwiązanie, W którym art. 110 § 2 k.k.w. określał, że powierzchnia celi mieszkalnej przypadaj ąca na skazanego wynosi nie mniej niż 3m2, a jednocześnie art. 248 § l,k.k.w. przewidywał, że W szczególnie uzasadnionych wypadkach dyrektor zakładu karnego lub aresztu Śledczego może umieścić osadzonych na czas określony, W warunkach, W których powierzchnia W celi na jedną osobę wynosi mniej niż 3m2. Ten ostatni przepis utracił moc z dniem 6 grudnia 2009r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008r., wydanego W sprawie SK 25/07 (OTK-A 2008462.) i stwierdzającego, że jest on niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstytucji. W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że wynikające z materiału dowodowego, niezgodne z obowiązującymi normami, wartmki osadzenia powoda W okresie nie objętym przedawnieniem, uzasadniają zarzut naruszenia jego dóbr osobistych W postaci godności i prawa do intynmości, pozostających pod ochroną prawa cywilnego (art. 24 i 448 k.c.). W toku niniejszego procesu pozwany nie wykazał, by ograniczenia wielkości cel, W których przebywał powód miało miejsce W okolicznościach przewidzianych W art. 248 k.k.W., a obecniew art. 1 10 § 2a ~ 2i k.k.w. Nie budzi także wątpliwości, że działanie pozwanego w tej sprawie było bezprawne. Władza publiczna nie wywiązała się bowiem z ciążącego na niej obowiązku zapewnienia powodowi godziwych i humanitarnych warunków, nie naruszaj ących jego dóbr osobistych, a określonych obowiązującymi przepisami prawa. --- STRONA 7 --- \ 7 Z tyeh Wszystkieh Wzgledow, uznajae Ze ZaskaIZony Wyrok nie narusza praWa materialnego, a popelnione W toku procesu uehybienia proeeduralne nie zaWaZy}y na ocenie Zadafi powoda, Sad Apelaeyjny uznal Za pozbawione realnyeh podstaw zarzuty apelaeji dotyezaee Wydania Wyroku naruszajaeego porzqdek prawny oraz Zasady Wsp6}Zyeia spo}ecznego i praworzadnosei i orzek}, jak W senteneji, na podstawie art. 385 k.p.e. Rozstrzygajac o kosztach postepowania apelacyjnego W opareiu o art. 102 k.p.e. Sad Apelaeyjny mia} na uwadze trudna sytuaeje osobista powoda oraz to, Ze u podstaw niniej szego procesu 1eg}y dziaiania pozwanego Wynikaj ace Z omy}ki jego funkej onariusza. Za zgodnoéé 2 oryginatem S1'.lNSPEKTO‘ri . om \a\, 1 ifianuta Slfwifiska »- 7 Z tych wszystkich względów, uznając że zaskarżony wyrok nie narusza prawa materialnego, a popełnione W toku procesu uchybienia proceduralne nie zaważyly na ocenie żądań powoda, Sąd Apelacyjny uznał za pozbawione realnych podstaw zarzuty apelacji dotyczące wydania wyroku naruszającego porządek prawny oraz zasady współżycia społecznego i praworządności i orzekł, jak W sentencji, na podstawie art. 385 k.p.c. Rozstrzygając o kosztach postępowania apelacyjnego W oparciu o art. 102 k.p.c. Sąd Apelacyjny miał na uwadze trudną sytuację osobistą powoda oraz to, że u podstaw niniejszego procesu legły działania pozwanego wynikające z omyłki jego funkcjonariusza. Za zgodność 2 oryginałem 8`i`.liiSPEl'{T0'ri . _„zz \ø\, I Űanula Śłíwińska