Wyrok akt. XXI K 63/13 utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok

--- STRONA 1 --- Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 marca 2014 r. II AKa 5/14 Orzeczenie kary łącznej grzywny a zarządzenie w miejsce nieuiszczonej grzywny zastępczej kary pozbawienia wolności. TEZA aktualna Orzeczeniu łącznej kary grzywny nie sprzeciwia się fakt, że na etapie postępowania wykonawczego zarządzono wobec skazanego wykonanie określonej zastępczej kary pozbawienia wolności w miejsce nieuiszczonej grzywny wynikającej z prawomocnego wyroku jednostkowego objętego wyrokiem łącznym. 1 2 3 1 2 UZASADNIENIE Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SA Bożena Brewczyńska. Sędziowie SA: Mirosław Ziaja (spr.), Wiesław Kosowski. Przy udziale Prokuratora Prok. Okręg. del. Pawła Zuberta. Sentencja Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014 r. sprawy skazanego P. D. s. (...) ur. (...) w przedmiocie wydania wyroku łącznego na skutek apelacji obrońcy od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 października 2013 r., sygn. akt. XXI K 63/13 utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację obrońcy za oczywiście bezzasadną; zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w K.) na rzecz adwokata M. S. - Kancelaria Adwokacka w K. kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), w tym 23% podatku VAT tytułem nieopłaconych kosztów obrony z urzędu udzielonej skazanemu P. D. w postępowaniu odwoławczym; zwalnia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa. Uzasadnienie faktyczne Wyrokiem łącznym z dnia 28 października 2013 r. Sąd Okręgowy w K. w sprawie o sygn. akt XXI K 63/13 orzekł w sposób następujący: na podstawie art. 91 § 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył skazanemu P. D. jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone: - wyrokiem Sądu Rejonowego K. w K. z dnia 23 marca 2012 r., sygn. akt V K 93/12, - wyrokiem Sądu Rejonowego K. w K. z dnia 7 września 2012 r., sygn. akt III K 626/12, i wymierzył skazanemu w ich miejsce karę łączną 5 lat i 5 miesięcy pozbawienia wolności; na podstawie art. 91 § 2 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. połączył skazanemu P. D. jednostkowe kary grzywny orzeczone: - wyrokiem Sądu Rejonowego K. w K. z dnia 23 marca 2012 r., sygn. akt V K 93/12, II AKa 5/14, Orzeczenie kary łącznej grzywny a zarządzenie w miejsce nieuiszczonej grzywny zastępczej kary pozbawienia wolności. - Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach --- STRONA 2 --- 3 - wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt V K 81/11, i wymierzył skazanemu w ich miejsce karę łączną 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 zł; na podstawie art. 577 k.p.k. sąd zaliczył skazanemu na poczet orzeczonej w pkt 1 wyroku kary łącznej pozbawienia wolności okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie Sądu Okręgowego w K., sygn. akt V K 81/11 od dnia 11 maja 2010 r. do dnia 2 maja 2012 r., a także okresy kar już odbytych z wyroków, z których kary pozbawienia wolności połączono w pkt 1 niniejszego wyroku łącznego. Na podstawie art. 576 § 1 k.p.k. sąd orzekł, iż pozostałe rozstrzygnięcia nie objęte wyrokiem, a zawarte w połączonych wyrokach podlegają odrębnemu wykonaniu. Na podstawie art. 572 k.p.k. sąd w pozostałej części umorzył postępowanie. Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 146, poz. 1188 z późn. zm.), sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. S. kwotę 147,60 zł, w tym kwotę 27,60 zł podatku VAT, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej obrony udzielonej skazanemu z urzędu. Na podstawie art. 624 k.p.k. sąd zwolnił skazanego od ponoszenia kosztów sądowych w całości, którymi obciążył Skarb Państwa. Od powyższego wyroku apelację wywiódł obrońca skazanego, który zaskarżając przedmiotowy wyrok w części, tj. w pkt 1 i 2 w zakresie wymierzonej oskarżonemu kary łącznej pozbawienia wolności (pkt 1), zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego mającą wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, a to art. 53 § 1 i 2 k.k. poprzez nieuwzględnienie przy wymierzaniu kary łącznej zachowania się skazanego po popełnieniu czynów zabronionych objętych skarżonych wyrokiem, w tym między innymi pozytywnej opinii o zachowaniu skazanego, co skutkuje błędnym, niewłaściwym określeniem wymiaru kary łącznej, przez jej nie złagodzenie. Zarzucając powyższe obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w części poprzez zmianę pkt 1 skarżonego wyroku w zakresie wymierzonej kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 5 lat i 5 miesięcy pozbawienia wolności i wymierzenie w to miejsce kary łącznej 4 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności (przy zaliczeniu okresów rzeczywistego pozbawienia wolności), ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w K. celem jej ponownego rozpoznania. Uzasadnienie prawne Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja obrońcy, jako oczywiście bezzasadna, nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności zwrócić uwagę należy na to, że strony w niniejszej sprawie nie kontestowały zaskarżonego wyroku co do sposobu i zasady konstruowania orzeczenia w przedmiocie kary łącznej, w tym też w zakresie, w jakim jedno z prawomocnych uprzednio rozstrzygnięć nie pozwalało na objęcie go wyrokiem łącznym, co skutkować musiało umorzeniem w tej części postępowania. Nadto też obrońca oskarżonego zaskarżył przedmiotowy wyrok łączny jedynie w zakresie orzeczenia o karze pozbawienia wolności, co umożliwia - przy braku dostrzeżonych przez sąd ad quem w tej części - przyjęcie, że niekontrowersyjne dla stron pozostało rozstrzygnięcie w części dotyczącej kary łącznej grzywny. Tak określony przedmiot zaskarżenia wyznaczył też granice rozpoznania niniejszej sprawy w postępowaniu odwoławczym, gdzie Sąd Apelacyjny skupił swoją uwagę zasadniczo na prawidłowości zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wysokości orzeczonej wobec skazanego łącznej kary pozbawienia wolności, a ta zgodnie z zasadami kształtowania tej kary nie budziła zastrzeżeń, o czym przekonuje nie tylko analiza akt sprawy, ale też lektura pisemnych motywów zaskarżonego wyroku. Na marginesie jedynie stwierdzić należy w odniesieniu do orzeczonej łącznej kary grzywny, że na aprobatę zasługuje pogląd prawny wyrażony przez sąd a quo, iż orzeczeniu łącznej kary grzywny nie sprzeciwia się fakt, że na etapie postępowania wykonawczego zarządzono wobec skazanego wykonanie określonej zastępczej kary pozbawienia wolności w miejsce nieuiszczonej grzywny wynikającej z prawomocnego wyroku jednostkowego objętego wyrokiem łącznym. W takiej nowej sytuacji faktyczno-prawnej obowiązkiem sądu I instancji będzie potrzeba ponownego zweryfikowania orzeczenia w przedmiocie zarządzenia zastępczej kary pozbawienia wolności stosownie do przesłanek wynikających z przepisu art. 51 k.k.w. i art. 46 § 1 k.k.w. Wracając natomiast do zaskarżonej części omawianego wyroku podkreślić należy, że zaoferowany w apelacji zarzut żadną miarą nie mógł skutkować zreformowaniem tego orzeczenia zgodnie z intencją skarżącego. --- STRONA 3 --- Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądów Powszechnych. Zważyć trzeba tu na wstępie, iż podniesiony zarzut obrazy przepisów prawa materialnego nie mógł się ostać, skoro przepisy art. 53 § 1 i 2 k.k. zawierają jedynie ogólne zasady i dyrektywy sądowego wymiaru kary, a nie obligują sądu do podjęcia decyzji określonej treści na wypadek wystąpienia opisanej przepisem prawa okoliczności. Gdyby natomiast spojrzeć na apelację wniesioną przez obrońcę przez pryzmat błędu w ustaleniach faktycznych co do przesłanek determinujących prawidłowy wymiar kary, w tym też kary łącznej oraz zarzutu rażącej niewspółmierności (surowości) orzeczonej kary pozbawienia wolności, to również brak byłoby podstaw do podważenia zasadności orzeczonej wobec skazanego przy uwzględnieniu zasady asperacji kary łącznej 5 lat i 5 miesięcy pozbawienia wolności, nawet jeśli uznać, że kara ta nie jest łagodna wobec stwierdzonego w opinii penitencjarnej pozytywnego zachowania skazanego w warunkach więziennych, w sytuacji możliwości ukształtowania tej kary w granicach od 3 lat i 6 miesięcy do 6 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Zauważyć trzeba, że trafnie Sąd Okręgowy uwzględnił, że poza wyjątkowymi sytuacjami orzekania o karze łącznej na zasadzie absorpcji, generalnie wymiar tej kary nie może promować sprawców dopuszczających się licznych przestępstw. Właściwie też sąd I instancji przy orzekaniu wobec skazanego łącznej kary pozbawienia wolności miał w polu widzenia brak łączności przedmiotowo-podmiotowej między poszczególnymi prawomocnymi wyrokami jednostkowymi objętymi wyrokiem łącznym. Zważyć trzeba na to, iż poszczególne skazania dotyczyły różnych dóbr chronionych prawem (mienia, prawidłowego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości i zdrowia w ujęciu społecznym). Przestępstwa te popełnione zostały w różnych miejscach i stosunkowo odległym czasie, a każde z nich cechował wysoki stopień społecznej ich szkodliwości. W szczególności negatywnie charakteryzuje skazanego to, że czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i art. 239 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za który orzeczono karę 6 miesięcy pozbawienia wolności dopuścił się on w toku izolacji penitencjarnej. Sąd Okręgowy - wbrew twierdzeniom obrońcy - prawidłowo odniósł się też do pozytywnej opinii o skazanym z zakładu karnego, który w czasie izolacji był wielokrotnie nagradzany, realizuje indywidualny program oddziaływań i utrzymuje zewnętrzny kontakt z osobami najbliższymi, co dodatnio prognozuje od strony penitencjarnej, stanowiąc też ważki prognostyk kryminologiczno- społeczny. Właściwie posiłkując się tymi danymi, sąd meriti odstąpił przy wymiarze kary łącznej od zasady kumulacji na rzecz zasady asperacji. Mając w polu widzenia powyższe, sąd II instancji nie znalazł w apelacji wystarczających argumentów do wzruszenia zaskarżonego wyroku w kierunku pożądanym przez obronę tym bardziej, że orzeczona kara łączna pozbawienia wolności nie jest rażąco represyjna i nieakceptowalna z punktu widzenia oceny społecznej, a domaganie się przez skarżącego jej złagodzenia do poziomu 4 lat i 8 miesięcy, a zatem o kilka miesięcy, żadną miarą nie może stanowić o realizacji przesłanki wynikającej z przepisu art. 438 pkt 4 k.p.k. Mając w polu widzenia powyższe, a nadto odwołując się też do argumentacji zaoferowanej przez sąd a quo w pisemnym uzasadnieniu, orzeczono jak w części dyspozytywnej, a o zwolnieniu od kosztów sądowych za II instancję na podstawie art. 624 § 1 k.p.k.