Teza / krótkie omówienie
zgłoszonego przez powoda
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt. XVIII C 1084/18
SD z
Ad DY
ŻE RNS
ZE NN
YE
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 grudnia 2020r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział XVIII Cywilny
w następującym składzie :
Przewodniczący: Sędzia del Anna Mikołajczak
Protokolant: Estera Skibińska
po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2020r. w Poznaniu na rozprawie
sprawy z powództwa
J.M.
przeciwko
1/ Skarbowi Państwa - Dyrektor Aresztu Śledczego w P.
2/Miasto P.
o zapłatę 300.000zł
1. powództwo oddala;
2. kosztami procesu obciąża powoda, pozostawiając szczegółowe rozliczenie kosztów
procesu referendarzowi sądowemu.
// del. Anna Mikołajczak
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
UZASADNIENIE
Pozwem z 3 lipca 2018r. powód Pan GIG domagał się zasądzenia od
pozwanych: Skarbu Państwa - Dyrektora Aresztu Śledczego w dip (ad. 1) oraz
Miasta Gli - Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 54 (ad. 2) kwoty 300.000 _zł, w tym
kwoty 1.603 zł tytułem odszkodowania oraz kwoty 298.397 zł tytułem zadośćuczynienia za
naruszenie przez pozwanych w czasie odbywania przez powoda kary pozbawienia
wolności w jednostce penitencjarnej pozwanego ad. 1 dóbr osobistych powoda oraz
przepisów dotyczących wykonywania pracy na rzecz pozwanego ad. 2, z tym
zastrzeżeniem, że zaspokojenie powoda przez któregokolwiek z pozwanych miało zwalniać
drugiego pozwanego do wysokości dokonanej zapłaty (odpowiedzialność in solidum) oraz o
zasądzenie od pozwanych na rzecz powoda kosztów procesu.
Jednocześnie powód złożył wniosek o zwolnienie go w całości od ponoszenia
kosztów sądowych, w tym od opłaty sądowej od pozwu.
Postanowieniem z 8 lutego 2019r. Sąd Okręgowy w IIR zwolnił powoda od
kosztów sądowych w części, a mianowicie w zakresie opłaty sądowej od pozwu.
W odpowiedzi na pozew z 8 marca 2019r. Miasto di ziałające przez Dyrektora
Szkoły Podstawowej nr 54 w IE (ad. 2) wniosło o odrzucenie powództwa w części, w
której dotyczy zasądzenia odszkodowania w kwocie 1.603 zł (ewentualnie w razie nie
uznania przez Sąd powyższego pozwany wniósł w tym zakresie o oddalenie powództwa)
oraz o oddalenie powództwa w części dotyczącej zasądzenia zadośćuczynienia za
naruszenie dóbr osobistych powoda oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego
” zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm
przepisanych.
W odpowiedzi na pozew z 5 kwietnia 2019r. Skarb Państwa reprezentowany przez
Dyrektora Aresztu Śledczego w4liiiiEWg (ad. 1) zastępowany przez Prokuratorię Generalną
Rzeczypospolitej Polskiej wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od
powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa
procesowego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej,
na podstawie art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016r. i Prokuratorii Generalnej
Rzeczypospolitej Polskiej, według norm prawem przepisanych.
--- STRONA 3 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Areszt Śledczy w $MIIMIMIP oraz. Szkoła Podstawowa nr 54 w UNI łączyła
umowa o współpracę zawarta 10 grudnia 2015r. nr 147/2015 w zakresie zatrudnienia
nieodpłatnie skazanych na podstawie skierowania do pracy przy pracąch publicznych na
rzecz organów wdministracji publicznej, przy pracach wykonywanych na cele charytatywne
oraz. przy pracach wykonywanych na rzecz organizacji pożytku publicznego.
Zgodnie z postanowieniami zawartymi w $ 3 ust. 3 ww. umowy praca skazanych
odbywać się miała na zasadach czynu społecznego na rzecz zatrudniającego za dobrowolną
zgodą skazanego. W $ 4 ust. 1 zastrzeżono, że skazani mieli być zatrudnieni przy
następujących pracach : porządkowych oraz remontowych, zaś godziny rozpoczęcia i
zakończenia pracy skazanych ustalać mieli Zatrudniający oraz AŚ w Poznaniu (od godz.
7:00 do godz. 15:00). Stosownie do postanowień zawartych w $ 5 Umowy zatrudniający
zobowiązał się do przeszkolenia skazanych w zakresie BHP według obowiązujących zasad i
przepisów przed podjęciem pracy.
Dowód: umowa nr 147/2015 o zatrudnieniu nieodpintne skazanych z dnia 20 grudnia
2015r. (k. 92-95), aneks nr 1 do umowy (k. 96). .
W okresie od 26 lutego 2016r. do 21 kwietnia 2016r. powód Pan dd
odbywał w Areszcie Śledczym w dies - Oddziale Zewnętrznym węlliammmm karę
pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat i 6 miesięcy, orzeczoną wyrokiem Sądu
Okręgowego w €MIIIIGP w sprawic o sygn. akt: XVIII K 342/09.
Dowód: przeglądarka historii rozmieszczenia powoda (k. 197), zeznania świad kaMBIINNny
” «liNP (c-protokół z dnia 2 lipca 2019r. - k. 267), zeznania świadka SWNNEEED
dziaksaonwwniaei (0-protokół z dnia 2 lipca 2019r. - k. 267), zezmamin świadka GRUP (0-
protokół z dnia 25 listopada 2019r. - k. 314), zeznania powoda (e-protokół z dnia 11 września
2020r. - k. 383). '
W marcu 2016r. powód w pisemnym oświadczeniu kierowanym do dyrekcji Aresztu
Śledczego w GMO wyraził zgodę na nieodpłatne zatrudnienie w wymiarze
przekraczającym 90 godzin w skali miesiąca.
Praca dla osadzonych w warunkach Aresztu Śledczego wii była wybierana
przy uwzględnieniu kryteriów normatywnych oraz przez pryzmat charakteru przestępstwa,
wymiaru kary, wykształcenia, zainteresowania i zdolności do pracy. Odpłatne zatrudnienie
realizowane było na halach przy produkcji lub na rusztowaniach. W okresie od lutego do
--- STRONA 4 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 :
kwietnia 2016r., podczas przebywania powoda w Areszcie Śledczym w (lilia od płatnie
zatrudniano osoby odbywające karę pozbawienia wolności w firmach produkujących
naczepy i firmie produkującej okna. W Areszcie Śledczym w 0% na przestrzeni lat
brak było jakichkolwiek ofert związanych z ofertą pracy dla skazanych, która związana
byłaby z pracą administracyjną, koncepcyjną, pozwalająca na wykorzystanie wyższego
| wykształcenia oraz specjalistycznych kwalifikacji osobistych. .
Powód posiada wykształcenie wyższe - jest prawnikiem, zaś w okresie
poprzedzającym odbywanie kary pozbawienia wolności oraz tymczasowego aresztowania
realizował się biznesowo jako radca prawny. W momencie, w którym powód został
skierowany do wykonywania nieodpłatnej pracy, miał na utrzymaniu dwójkę małoletnich
dzieci, posiadał wynikające z wyroku sądu rodzinnego zobowiązanie do alimentowania
małoletnich oraz żony. Trudna sytuacja materialna powoda wynikała tak z braku majątku,
ale przede wszystkim z licznych zobowiązań finansowych, w tym objętych prawomocnymi
wyrokami sądowymi (przede wszystkim obowiązek naprawienia szkody w kwocie 5,2 mln
zł, grzywna w wysokości 200.000 zł i koszty sądowe w wysokości 40.400 zł).
Powód został skierowany przez Dyrektora Aresztu Śledczego w lime do
wykonywania nieodpłatnej pracy na rzecz Szkoły Podstawowej nr 54 - (sn
Przed przystąpieniem do wykonywania pracy powód został poinformowany o warunkach
jej wykonywania. Przeszedł wstępne szkolenie z zakresu BHP oraz został skierowany na
badania lekarskie do lekarza medycyny pracy.
Powód faktycznie wykonywał pracę na rzecz społeczności szkolnej w okresie od 10
marca 2016r. do 20 kwietnia 2016r. Zakres powierzonych i faktycznie realizowanych
obowiązków powoda zasadzał się wokół prac realizowanych przy wykorzystaniu siły
fizycznej: sprzątaniu, porządkowaniu budynku i terenu jednostki szkolnej, przenoszeniu
mebli, skrzyń z mlekiem, warzywami i owocami oraz wydawaniu uczniom mleka oraz
warzyw i owoców tej jednostce szkolnej. Wśród grona zatrudnionych pracowników szkoły
skazani byli traktowani z rezerwą. Powód podlegał pod nadzór woźnej, która nie darzyła
powoda sympatią i jej stosunek do powoda nie był neutralny. Podczas wykonywania pracy
powód został oskarżony przez woźną o kradzież, jednak okoliczność ta nie została
udowodniona, zaś sprzęt, który miał być zabrany - został odnaleziony, zaś w ocenie powoda
całą sytuacja celowo została sfingowana przez woźną. Jacek Moszyk ubiegał się o możliwość
wykonywania pracy o charakterze biurowym, niemniej żadne takie zadania nie zostały
przewidziane dla osadzonych w pozwanej szkole.
--- STRONA 5 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 h
Dowód: przesłuchanie powoda
Powód przepracował łącznie 104 godziny w marcu 2016r. i 104 godziny w kwietniu
2016r. .
okoliczność bezsporna
W Areszcie Śledczym w GIN? występowały sytuacje, z których wynikało, że
osoby skazane, obciążone obowiązkami alimentacyjnymi, były kierowana do pracy
nieodpłatnej, zaś osoby skazane bez takich zobowiązań otrzymywały pracę odpłatną. Wiele
czynników decydowało o ofercie zatrudnienia skazanego - nie tylko zobowiązania
finansowe. W spornym okresie nie można było skierować wszystkich zainteresowanych
osadzonych do pracy odpłatnej, gdyż nie było tylu miejsc pracy. Więźniowie mimo tego
podejmowali się świadczenia pracy nieodpłatnej, by osiągnąć gratyfikacje w innej postaci
aniżeli pieniężna. Po podjęciu pracy osadzeni mogli przebywać poza Aresztem Śledczym,
dostawali przepustki oraz mogli starać się o wcześniejsze zwolnienie. Nie wyrażenie zgody
na podjęcie zatrudnienia wiązało się z otrzymaniem kary dyscyplinarnej, a późniejsza oferta
pracy mogła być skierowana do osadzonego jedynie na terenie aresztu.
Dowód: zestawienie czasu pracy Jacka Moszyka w czasie pobytu 1 AŚ tw 0 k. 38),
umowa nr 147/2015 o zatrudnienie nieodpłatnie skazanych na podstawie skierowania do
pracy (k. 92), dni pracy (k. 101, 102), przeglądarka historii rozmieszczenia powoda (k. 197),
wniosek o zatrudnienie (k. 209), oświadczenie powoda (k. 211), orzeczenie lekarskie (k. 212),
karta szkolenia wstępnego BHP (k. 213), rejestr zatrudnienia nieodpłatnego (k. 214), zeznania
świadka GRNANENNONY (e-protokół z dnia 2 lipca 2019r. - k. 267), zeznania świadka
GUN Uzniaej (0-protokół z dnia 2 lipca 2019r. - k. 267), zeznania świadka GRY
dump (:-protokół z dnia 2 lipca 2019r. - k. 267), zeznania świadka CNG; |
€sSNNO (0-protokół z dnia 18 października 2019r. - k. 314), zeznania powoda (e-
protokół z dnia 11 września 2020r. - k. 383), zeznania świadka €MMBENIGMe-protokół z dnia ),
zeznania pozwanej Citta wia) (+-rotokól z dnia 19 czerwca 2020r. — k, 363).
W czasie pobytu w jednostce penitencjarnej - Areszcie Śledczym w GMIN
powód był kilkukrotnie nagradzany nagrodami regulaminowym i nie był karany.
Dowód: nagrody (k. 97-100), zeznania świadka GND (:-protokół z dnia 2 lipca 2019r.
- k. 267).
--- STRONA 6 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
Dnia 27 października 2016r. powód zakończył odbywanie kary pozbawienia
wolności.
Dnia 02 lutego 2017r. powód skierował do pozwanych oświadczenie o uchyleniu się
od skutków prawnych oświadczenia woli w zakresie wyrażenia zgody na wykonywanie
przez niego pracy nieodpłatnej.
W dniu 04 lutego 2017r. powód wezwał pozwanych do zapłaty wynagrodzenia za
wykonaną przesz niego pracę, którego wysokość została wyliczona w oparciu o minimalne
wynagrodzenie obowiązujące w okresie świadczenia pracy przez powoda na rzecz
Prezydenta Miasta dliii- Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 54 w Gli
Pozwany ad. 1) jak i pozwany ad. 2) odmówili zapłaty.
Dowód: oświadczenie z dnia 02 lutego 2017r. (k. 39), wezwanie do zapłaty z dnia 4 lutego
2017r. (k. 40), odpowiedź ad, 1) na wezwanie do zapłaty z 14 lutego 2017r. (k. 41), odpowiedź
ad. 2) na wezwanie do zapłaty z 21 lutego 2017r. (k. 42).
Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie zebranych w sprawie
dokumentów, a także zeznań świadków i przesłuchania powoda. Dokonując oceny
zgromadzonego materiału dowodowego Sąd uznał za wiarygodne wszystkie dokumenty,
które posłużyły do ustalenia stanu faktycznego, albowiem ich wiarygodność nie była
kwestionowana przez żadną ze stron, a i Sąd nie znalazł podstaw do ich kwestionowania z
urzędu
Za wiarygodne w całości Sąd uznał zeznania GHEINBNNoowoowwweei.
ENJNNNNNNNNNNNNNNNN, ponieważ były logiczne, spójne i znajdowały
potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym zebranym w sprawie,
Zeznania świadka dB 53 uznał za częściowo przydatne, szczególnie
w zakresie w jakim określiła zakres obowiązków jakie przydziela skazanym podczas ich
pracy w SP nr 54 w IE Świadek nie przypominała sobie jednak osoby powoda, ani
żadnych konfliktowych sytuacji z jego udziałem.
pen 0) L GOES SNJOENAĄ IEEE TSENNES
ya 2 wiarygodne w pelni. Świadkowie w sposób szczery i
logiczny przedstawili Sądowi kwestie zatrudnienia w Areszcie Śledczym oraz przesłanki
jakimi kierowali się osadzeni by podjąć nawet bezpłatne zatrudnienie, Osoby, które w jakiś
sposób sprzeciwiały się funkcjonariuszom miały później problemy z otrzymaniem
--- STRONA 7 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
przepustki, czy wcześniejszym zwolnieniem. Z narracji świadków wynikało, że powód
odstawał od reszty osadzonych, był kulturalny i nie używał wulgaryzmów.
Zeznania świadka Gli Sąd uznal za wiarygodne w przeważającej części,
świadek nie znała dokładnego przedziału i czasu osadzenia małżonka, ale potwierdziła, że
mąż starał się o podjęcie pracy odpłatnej, jednak świadczył tylko tą o charakterze
nieodpłatnym.
W ocenie Sądu zeznania świadka Gliese 7asługiwały na przymiot
wiarygodności w pełni. Świadek w sposób spójny i logiczny zobrazowała sposób kierowania
osadzonych do pracy oraz potwierdziła fakt, iż odmowa przyjęcia pracy w formie
nieodpłatnej mogła skutkować karą dyscyplinarną i pozbawieniem możliwości pracy poza
terenem aresztu.
Sąd uznal zeznania pozwanej 4iiiiirowpsnmej - Dyrektorki szkoły nr 54 w
4 7. wiarygodne w przeważającej części. Pozwana wskazywała, że powód
odmawiał wykonywania niektórych prac i chciał je zamienić na inne, nadto podała, że od
początku powód starał się o jakąś pracę biurową. Pozwana jednoznacznie wskazala, że
starała się o pracowników gospodarczych, bo szkoły nie było stać na taki wydatek a było na
nich zapotrzebowanie.
Sąd nie znalazł podstaw, by odmówić wiarygodności dowodowi z przesłuchania
powoda. Jego twierdzenia dotyczące chęci wcześniejszego zwolnienia z Aresztu Śledczego w
«smsy były szczere, logiczne i spójne, korespondujące przy tym ze zgromadzonym w
sprawie materiałem dowodowym, któremu Sąd dał wiarę w pełni. Powód w sposób
szczegółowy odniósł się do okoliczności sprawy oraz spędzania czasu w Areszcie Śledczym
po pracy.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
Powód dmN w toku postępowania domagał się zasądzenia od pozwanych
Skarbu Państwa - Dyrektora Aresztu Śledczego weil oraz. Prezydenta Miasta
«suse - Dyrektora Szkoly Podstawowej nr 54 na zasadzie in solidum następujących kwot
1.603 zł tytułem odszkodowania oraz kwoty 298.397 zł tytułem zadośćuczynienia za
naruszenie przez pozwanych podczas odbywania przez powoda kary pozbawienia wolności
w jednostce penitencjarnej pozwanego ad. 1) dóbr osobistych powoda oraz przepisów
dotyczących wykonywania pracy na rzecz pozwanego ad. ?).
Zadośćuczynienie ad. 1)
--- STRONA 8 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
Podstawą prawną roszczenia powoda jest przepis art. 417 k.c. w zw. z art. 23124 k.c
i art. 448 k..
Podstawową przesłanką odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego jest art.
417k.c. niewątpliwie bowiem wykonywanie kary pozbawienia wolności wobec człowieka
przez Areszt Śledczy jest wykonywaniem władzy publicznej w rozumieniu ww. przepisu.
Podstawową przesłanką odpowiedzialności z art. 417 kc. jest szkoda. Zgodnie z definicją
szkody, obejmuje ona uszczerbek zarówno w dobrach majątkowych, jak i w przypadkach
określonych w ustawie - w dobrach niemajątkowych. Możliwość domagania się naprawienia
szkody niemajątkowej, czyli krzywdy przewidują przede wszystkim art. 445_$ 1 k.c. w
związku z art. 444 k.c. i art. 448 k.c. Zgodnie z art, 445 1 k.c. w wypadku spowodowania
uszkodzenia ciała lub wywołaniu rozstroju zdrowia sąd może przyznać poszkodowanemu
odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Z kolei art.
448 k.c. stanowi, że w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje
- dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego
za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na
wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do
usunięcia skutków naruszenia.
Z zarzutów podnoszonych przez stronę powodową Sąd wywnioskował, że powód
swoją krzywdę wiązał z naruszeniem dóbr osobistych w postaci skierowania go do pracy
nieodpłatnej zamiast płatnej przy jednocześnie braku zapewnienia transparentności przy
doborze kierowanych do skazanych ofert. Zadaniem Sądu było rozważanie, czy powyższe
prawo podmiotowe, na którego naruszenie powoływał się powód mogło znaleźć swoją
ochronę w świetle art. 23 k.c., a w dalszej kolejności, czy w okolicznościach faktycznych
sprawy pozwany dopuścił się ich naruszenia.
Zgodnie z art. 25 k.c., dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie,
wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica
| korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i
racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony
przewidzianej w innych przepisach.
W odniesieniu do powyższych przepisów należy mieć na uwadze, że ustawodawca
posłużył się sformułowaniem "w szczególności”, co oznacza, że Kodeks cywilny nie zawiera
zamkniętej definicji dobra osobistego, a zatem nie przedstawia wyczerpującego katalogu
dóbr osobistych, a jedynie wymienia przykładowe dobra podlegające ochronie. Tym samym
ustawodawca dopuszcza istnienie i tworzenie się innych dóbr. Próbę zdefiniowania użytego
w art 23 k.c. pojęcia podjęła się nauka i orzecznictwo, podkreślając zgodnie właściwości,
jakie musi wykazywać określona wartość, aby mogła zyskać rangę dobra osobistego.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wskazuje się, że dobra osobiste są to przyrodzone,
niemajątkowe, nieprzenoszalne wartości nieodłącznie związane z człowiekiem i jego naturą,
--- STRONA 9 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 |
stanowiące o jego wyjątkowości i integralności, jego godności i postrzeganiu w
społeczeństwie, umożliwiające mu samorealizację i twórczą działalność, nie poddające się
wycenie w ekonomicznych miernikach wartości. Dobra te nie zależą od ludzkiej woli ani
wrażliwości. Do katalogu dóbr wskazanych przez ustawodawcę dodać można wiele innych,
takich jak prawo do intymności i prywatności, płeć, prawo do planowania rodziny, tradycja
rodzinna, pamięć o osobie zmarłej lub więź między członkami rodziny (por. uchwała Sądu
Najwyższego z dnia 20 października 2010 r., III CZP 76/10, OSNC-ZD 2011, nr B, poz. 42
oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2011 r., II CSK 537/10, nie publ.). Specyficzny
związek dobra osobistego z naturą człowieka wyłącza możliwość ujmowania w tych
kategoriach dóbr innego rodzaju, wprawdzie wpływających na jakość ludzkiego bytowania,
ale pochodzących z zewnątrz, nie wywodzących się z istoty człowieczeństwa (wyrok Sądu
Najwyższego z 7 grudnia 2011 r., II CSK 160/11).
Przechodząc do oceny czy wskazywane przez powoda prawo jest dobrem osobistym
należało podnieść, że swoboda wyrażenia przez osadzonego chęci do podjęcia zatrudnienia
w danej jednostce penitencjarnej oraz brak obawy, że ubieganie się o odpłatność
zatrudnienia osadzonego będzie przedmiotem represji ze strony funkcjonariuszy mogą być
rozważane jako element wolności. Naruszenie dobra osobistego w postaci wolności może
mieć miejsce m.in. poprzez ograniczenie swobody wyboru rodzaju podejmowanej pracy. A
wolność została wymieniona w powyższym katalogu dóbr osobistych. Ochrona ww. dobra
została również wprost przewidziana wśród przepisów o wolnościach, prawach i
obowiązkach człowieka zawartych w Konstytucji RP. Należy mieć na uwadze, że
orzecznictwo nie stawia przeszkód do szerszego rozumienia wolności jako dobra osobistego,
które skutkować będzie objęciem tym pojęciem także wolności od działania pod przymusem
(wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2005 r., IV. CK_805/04, LEX nr 177221). W
związku z powyższym uznaje się, że istnieje dobro osobiste w postaci wolności sensu largo,
która jest węższa niż wolność człowieka w ujęciu konstytucyjnym a zarazem szersza niż
wolność rozumiana jako swoboda fizycznego poruszania się, przemieszczania się, której
osadzony, jako osoba odbywająca karę izolacji penitencjarnej, jest oczywiście pozbawiony
(wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 9 listopada 2016r., XXIV C 451/15, LEX nr
2756732).
Konkludując należało stwierdzić, że dobro osobiste w postaci wolności (swoboda
wyrażenia przez osadzonego chęci do podjęcia określonego zatrudnienia w danej jednostce
penitencjarnej oraz brak obawy, że ubieganie się o odpłatność zatrudnienia osadzonego
będzie przedmiotem represji ze strony funkcjonariuszy) i godności naruszone poprzez
wykonywanie pracy mogły zostać objęte ochroną prawną przewidzianą w art. 24 k.c
--- STRONA 10 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 191
Przesłanką odpowiedzialności za naruszenie cudzego dobra osobistego, zgodnie
z art. 24 ke, jest bezprawność działania, przez którą rozumie się działanie (zaniechanie)
sprzeczne z prawem i zasadami współżycia społecznego. Przepis art. 24 k.c. przewiduje
domniemanie bezprawności działania po stronie podmiotu, naruszającego dobra osobiste, co
powoduje, że to na pozwanym spoczywa ciężar wykazania, że jego działanie było zgodne z
prawem. Zgodnie z ulrwalonym orzecznictwem przyjmuje się, że przy żądaniu przyznania
odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia podstawowym kryterium oceny sądu
powinien być rozmiar ujemnych następstw w sferze psychicznej pokrzywdzonego, bowiem
celem przyznania ochrony w formie majątkowej na podstawie art. 448 k.c. jesl
zrekompensowanie i złagodzenie krzywdy moralnej. Ocena tej przesłanki nie może
abstrahować od wszelkich okoliczności towarzyszących powstaniu krzywdy.
Nadto przesłanką roszczenia zart,_24k.c. jest istnienie i wykazanie szkody
niemajątkowej, czyli krzywdy. Nie wystarczy ogólne, powołanie się na istnienie krzywdy,
bliżej nieokreślonej. Obligatoryjne jest sprecyzowanie jej poprzez wskazanie, na czym
konkretnie polega i jakie właściwie dobra osobiste narusza zachowanie danego sprawcy,
które ma charakter czynu bezprawnego. Do powstania roszczeń o zadośćuczynienie za
naruszenie dóbr osobistych zart. 24k.c. i 448 k.c. nie jest wystarczające ustalenie, że
działanie sprawcy było bezprawne, musi wystąpić skutek w postaci naruszenia dobra
osobistego (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 27 marca 2013 r. | ACa 76/13). Przy
ocenie, czy nastąpiło naruszenie dóbr osobistych, orzecznictwo postuluje zachowanie
należytych proporcji i umiaru. Nie można bowiem nadużywać instrumentów prawnych
właściwych dla ochrony dóbr osobistych dla przypadków, dotyczących wyłącznie
subiektywnych odczuć osoby, dotkniętej zachowaniem innej osoby. Ocena, czy doszło do
naruszenia dóbr osobistych nie może być subiektywna i nie można jej dokonywać według
miary indywidualnej wrażliwości zainteresowanego, ale powinna uwzględniać elementy
obiektywne. Przy ocenie powinno się mieć na uwadze odczucia przeciętnego odbiorcy -
osoby rozsądnej i racjonalnie oceniającej, nieobciążonej uprzedzeniami, nieskłonnej do
wyrażania ekstremalnych sądów. Ponadto, nie każda dolegliwość w postaci doznania
przykrości stanowi o naruszeniu dóbr osobistych, ale tylko taka, która wedle
przyjmowanych w społeczeństwie, przeciętnych ocen przekracza próg dozwolonych
zachowań i nie jest małej wagi (wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 17 lipca 2019r., I C
270/18, LEX nr 2750871).
Ochronę dóbr osobistych gwarantują w stosunku do osób odbywających karę
pozbawienia wolności normy zawarte w art. 40 Konstytucji, art. 3.i art. 4 ust. 2 Konwencji z
dnia 4 listopada 1950 r. o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. z 1993
r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm.) orazart. 4kkw. Wskazane przepisy te nakazują
wykonywanie kary w sposób humanitarny, z poszanowaniem godności skazanego oraz
zakazują stosowania tortur lub nieludzkiego albo poniżającego traktowania i karania
--- STRONA 11 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 ś 7
skazanego. Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie
przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub
jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy
prawa (art. 417 kc.). Z kolei określenie odpowiedzialności odszkodowawczej władz
publicznych, obok zdarzenia sprawczego wymaga ustalenia pozostałych przesłanek
odpowiedzialności deliktowej: bczprawności, szkody i związku przyczynowego. Wobec tego
obowiązują tu zasady ogólne dotyczące kompensaty szkody na osobie (majątkowej i
niemajątkowej) oraz koncepcji związku przyczynowego - zgodnie zart 361 $ lkc.
zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa
działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
Należy mieć również na uwadze, iż ograniczenie praw i wolności skazanego może
wynikać jedynie z ustawy i wydanego na jej podstawie prawomocnego orzeczenia
Ustawowe ograniczenia praw i wolności osób odbywających karę pozbawienia wolności
zostały zamieszczone między innymi w kodeksie karnym wykonawczym regulującym
zasady i sposób wykonywania orzeczonych przez. sądy kar. Przepis art. 102, art, 10a, art
135 k.k.w. określają prawa i obowiązki osób odbywających karę pozbawienia wolności oraz
regulują uprawnienia i obowiązki funkcjonariuszy zakładów karnych w zakresie nadzoru
nad prawidłowym wykonaniem tej kary oraz ochrony porządku i bezpieczeństwa, Przepisy
kodeksu karnego wykonawczego przewidują też szczególną drogę dochodzenia przez
skazanych odbywających karę pozbawienia wolności ochrony ich praw naruszonych lub
zagrożonych działaniami funkcjonariuszy więziennych.
W odniesieniu do zarzutu powoda dotyczącego wykonywania nieodpłatnej pracy,
należy wskazać, że do zatrudnienia w warunkach osadzenia zastosowanie znajduje ustawa z
dnia 28 sierpnia 1997 r. o zatrudnianiu osób pozbawionych wolności (Dz. U. z 2017r. poz
2151) wraz z rozporządzeniami wykonawczymi oraz przepisy Kodeksu pracy.
Zgodnie z art. 121 k.k.w., skazanemu zapewnia się "w miarę możliwości świadczenie
pracy". Określa to między innymi zasadę, że pierwszeństwo w tej kwestii mają przede
wszystkim więźniowie o trudnej sytuacji materialnej, osobistej i rodzinnej oraz ci, którzy
mają zobowiązania w postaci świadczeń alimentacyjnych (art. 122 k.k.w.). Jednakże
zatrudnianie osób pozbawionych wolności powinno mieć na celu przede wszystkim
pozytywne oddziaływanie na ich postawy. Osiąganie zysku powinno być
podporządkowane resocjalizacji (art. 1 powołanej ustawy).
W niniejszej sprawie powód w żaden sposób nie wykazał by pozwany, zatrudniając
go nieodpłatnie, naruszył powyższe przepisy. Wykonywanie nieodpłatnej pracy jest
przewidziane w art. 123a kk.w. Wskazać trzeba, że powód nie musial wykonywać
nieodpłatnej pracy, mógł w każdym momencie z niej zrezygnować.
W ocenie Sądu powód, mimo ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art.6 k.c,
w żaden sposób nie wykazał, aby wskutek działań pozwanego ad. 1) doszło do naruszenia
--- STRONA 12 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
jego dóbr osobistych w postaci wolności. Zgodnie z treścią powyższego przepisu ciężar
udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
Również przepis art. 24 $ 1 k.c, rozkłada ciężar dowodu w ten sposób, że na powoda nakłada
obowiązek udowodnienia, że pozwany naruszył jego dobra osobiste. Na marginesie można
| zaznaczyć, że wspomniany przepis formułuje również domniemanie prawne bezprawności
naruszenia dóbr osobistych, z którego wynika, że na pozwanym ciąży obowiązek
udowodnienia, że jego działanie bądź zaniechanie naruszające dobra osobiste powoda nie
było bezprawne. Albowiem sąd rozważa zaistnienie bezprawności działania pozwanego
dopiero w wypadku udowodnienia przez stronę powodową, że doszło do naruszenia jej
konkretnych dóbr osobistych, to oznacza, że Sąd bada tą przesłankę dopiero wówczas, gdy
strona powodowa udowodniła fakty przemawiające za zasadnością powództwa.
Z art. 123_$_lk.k.w. wynika, że nieodpłatny charakter pracy skazanych jest
wyjątkiem, gdyż co do zasady powinna ona być pracą odpłatną. Stosownie do art. 123a 1
k.k.w., skazanemu nie przysługuje wynagrodzenie za pracę jedynie w dwóch sytuacjach:
a) za prace porządkowe oraz pomocnicze wykonywane na rzecz jednostek
oryanizacyjnych lub za prace porządkowe na rzecz samorządu terytorialnego, w wymiarze
nie przekraczającym 90 godzin miesięcznie (123a $ 1 k.k.w);
b) wówczas gdy, za jego pisemną zgodą lub na jego wniosek, dyrektor zezwoli na
nieodpłatne zatrudnienie przy pracach publicznych na rzecz organów administracji
publicznej, przy pracach wykonywanych na cele charytatywne, przy pracach
wykonywanych na rzecz organizacji pożytku publicznego lub przy pracach porządkowych i
pomocniczych wykonywanych na rzecz jednostek organizacyjnych, w wymiarze
przekraczającym 90 godzin miesięcznie lub przy pracach ma cele społeczne na rzecz
podmiotów, o których mowa w art. 65 par. 3, oraz innych organizacji pożytku publicznego
(art. 1234 $2kk.w.).
Z materiału dowodowego niezbicie wynika, że powód zatrudniony został w oparciu
o przepis art. 123a_$_2k.k.w. a zatem wykonując prace publiczne na rzecz organów
administracji publicznej w wymiarze przekraczającym 90 godzin miesięcznie.
W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób uznać, aby
działania pozwanego skutkowały naruszeniem dóbr osobistych powoda. Należy zaznaczyć,
że choć wskazywane przez powoda zarzuty mogłyby stanowić naruszenie jego dóbr
osobistych (zgodnie z powyższymi rozważaniami) to w przedmiotowym wypadku do
takiego naruszenia nie doszło. Powód ubiegając się o zatrudnienie w Areszcie Śledczym w
€mussusP sklaciał do Dyrekcji Aresztu stosowne wnioski z prośbą o zatrudnienie. Tym
--- STRONA 13 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
samym do zatrudnienia powoda dochodziło tylko i wyłącznie za jego zgodą, na
potwierdzenie czego składał stosowne oświadczenie. Podkreślić należy , iż w treści
złożonego oświadczenia powód wyraził ogólną zgodę na nieodpłatne zatrudnienie oraz na
prace porządkowe i pomocnicze wykonywane na rzecz organów administracji publicznej
lub cele charytatywne. Nie sposób uznać, by powód pracując przez okres niespełna jednego
pełnego miesiąca w placówce opiekuńczo-wychowawczej robił to wbrew własnej woli. Tym
bardziej, że nie odmawiał świadczenia pracy i wykonywania poszczególnych czynności,
próbował jedynie zamienić wykonywanie niektórych rzeczy na inne oraz starał się
świadczyć pracę o charakterze biurowym we wspomnianej placówce. Powód otrzymywał
natomiast z tego tytułu nagrody (wielodniowe przepustki poza zakładem karnym oraz
godziny na widzenie hezdozorowe poza zakładem karnym). Wspomniana praca nie mogła
mieć zatem charakteru „niewolniczego”.
W realiach niniejszej sprawy zarzut powoda wskazujący na zmuszanie go do
wykonywania pracy o charakterze nieodplatnym należało więc uznać za niezasadny.
Co więcej powód nie wykazał istnienia po jego stronie żadnej szkody niemajątkowej.
Należy mieć na uwadze, że zadośćuczynienie ma rekompensować doznaną krzywdę, a nie
sam fakt świadczenie pracy nie takiej jakiej by się oczekiwało i jaka powinna zostać
zapewniona, a zatem przesłanką jego przyznania jest wykazanie owej krzywdy przez
powoda, co nie jest równoznaczne z wykazaniem świadczenia nieodpowiedniej pracy.
Wskazać należy, iż wiele osób pozostających na wolności pracuje na stałe za niewielkim
wynagrodzeniem w bardzo podobnych warunkach pracy, tak na co dzień życie i funkcjonuje
i nie doznaje z tego powodu żadnej krzywdy.
Poziom wykształcenia i doświadczenia życiowego niewątpliwie przekładały się na oceny
powoda dotyczące funkcjonowania skazanych w warunkach odbywania izolacyjnej kary
pozbawienia wolności. Stawiane przez powoda diagnozy dotyczące tego, że w warunkach
polskiego więziennictwa nie jest realizowana resocjalizacja, zaś stosowane faktycznie zasady
często bywały stronnicze, mało albo wcale transparentne oraz wikłały osadzonych w cały
ciąg zależności i układów - były niewątpliwie intrygujące i stanowiły osobistą refleksję
dotycząca kondycji celów realizowanych przy odbywaniu kary pozbawienia wolności -
niemniej w ocenie sądu nie mogły przyczynić się do zmiany osądu w sprawie. Sposób
funkcjonowania jednostek penitencjarnych , w tym analizy dotyczące zatrudniania
skazanych odpłatnie i nieodpłatnie były przedmiotem szeregu naukowych i fachowych
opracowań, były tez przedmiotem badań i analiz podejmowanych przez Najwyższą Izbę
Kontroli w formie raportu z 22.01.2017r. - Zatrudnianie osób pozbawionych wolności. Praca
osób pozbawionych wolności stanowi niewątpliwie filar resocjalizacji, pozwalając na
realizację wielu społecznie użytecznych celów, w tym na określenie lub zachwoanie
--- STRONA 14 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 135
społecznej funkcji więźnia po wyjściu na wolność, wpływa pozytywnie na zachowanie
porządku w zakładzie karnym, umożliwia zaspokojenie potrzeb ekonomicznych, w tym,
potrzeb rodziny, jaką osadzony pozostawił na wolności oraz umożliwia mu spłatę
zobowiązań alimentacyjnych. Pozwala również na zmniejszenie kosztów systemu
| penitencjarnego, a także służy - poprzez zatrudnienie nieodpłatnie przy pracach
publicznych - społecznościom lokalnym.
Truizmem jest stwierdzeniem, że w żadnym systemie penitencjarnym nie jest możliwe
zatrudnienie wszystkich osób pozbawionych wolności, niemniej zapewnienie pracy jak
największej liczbie osadzonych wino być celem działań Państwa i jego organów. Cytowany
raport NIK podjęty został w związku z informacjami o spadku zatrudnienia osadzonych,
czego główną przyczyną był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z lutego 2010r, który
wymógł na ustawodawcy wprowadzenie obowiązku wypłaty pracującym co najmniej
minimalnego wynagrodzenia. Z raportu wynika, że porównanie Polski do innych krajów
pokazuje powszechną skalę problemu zatrudnienia - i tak w Niemczech odnotowano
najwyższy udział zatrudnienia osadzonych sięgający 70%-85%, gdy tymczasem najmniej we
Francji - ok.30%, we Włoszech - ok. 20% i na Łotwie - Ok.20%. Na osiągnięcie wielkości
zatrudnienia największy wpływ ma wysokość wynagrodzenia, jaka winna być wypłacana
więźniom - ten czynnik ma znaczenie podstawowe tak dla pracodawców zewnętrznych, jak
i dla budżetu więziennictwa. Istotny jest również fakt, że w większości europejskich
systemów penitencjarnych - inaczej niż w Polsce - więźniowie są zobowiązani do
ponoszenia kosztów swojego utrzymania w czasie odbywania kary.
W dniu 26 października 2016r. w WSPiA Rzeszowskiej Szkole Wyższej odbył się Panel
Ekspertów dotyczący głównych problemów systemu zatrudniania osób pozbawionych
wolności, w wyniku którego wyeksponowano następujące tezy : występujący wzrost liczby
osadzonych pracujących nieodpłatnie pozwolił w ostatnich latach na zahamowanie spadku |
zatrudnienia więźniów, który nastąpił w wyniku niekorzystnych zmian przepisów. Należy
| jednak dążyć do zwiększenia udziału zatrudnienia odpłatnego, gdyż jest to zgodne z
europejską i światową praktyką, a także z międzynarodowymi i krajowymi przepisami
prawa.
W oparciu o prezentowane w raporcie dane sąd ustalił, że powszechność zatrudnienia
osadzonych, sięgająca od 2012r. ok.28%, notuje stopniowy wzrost, który w 2016r. wynosił
34,5%. W okręgu poznańskim wskaźnik powszechności zatrudnienia - odpłatnego i
nieodpłatnego - siegał 41,9% i był najwyższy w kraju.
Mając na uwadze te wskazania oraz okoliczności niniejszej sprawy, Sąd mając na
uwadze niezmiernie złożony problem sygnalizowany przez powoda w rozbudowanej
narracji zaprezentowanej w uzasadnieniu pozwu, doszedł jednakowoż do przekonania, że
wysunięte przez powoda roszczenie o zapłatę zadoścuczynienia nie zasługiwało na
uwzględnienie. Nawet jeśliby uznać, że po stronie pozwanego wystąpiły pewne uchybienia
--- STRONA 15 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
formalne, to nie sposób uznać, że ich konsekwencją było naruszenie dóbr osobistych
powoda. Zgromadzony w sprawie materiału dowodowego nie potwierdził, aby działania
pozwanego naruszałby dobra osobiste powoda w warunkach wykonywania kary
pozbawienia wolności. W efekcie nie sposób było udzielić powodowi ochrony prawnej z
tego tytułu.
Zadośćuczynienie pozwany ad. 2).
W myśl normy prawnej kodowanej w art. 422 k.c. za szkodę odpowiedzialny jest nie tylko
ten, kto ją bezpośrednio wyrządził, lecz także ten, kto inną osobę do wyrządzenia szkody
nakłonił albo był jej pomocny, jak również ten, kto świadomie skorzystał z wyrządzonej
drugiemu szkody.
Powyższy przepis ustanawia odpowiedzialność podżegacza, pomocnika oraz tego,
kto świadomie uzyskał korzyść ze szkoły wyrządzonej drugiemu. W związku z powyższym
każda z tych osób indywidualnie dopuszcza się własnego czynu niedozwolonego, a jej
odpowiedzialność za wynikłą szkodę jest niezależna od odpowiedzialności sprawcy
(Karaszewski Grzegorz [w], Ciszewski Jerzy (red.), Nazaruk Piotr (red.), Kodeks Cywilny.
Komentarz, WKP 2019).
W realiach niniejszej sprawy powód zarzucał pozwanej ad. 2, pomimo wiedzy i
świadomości tego, że powód wykonuje pracę nieodpłatnie oczekiwała od niego
pełnowartościowych świadczeń i pełnego zaangażowania, czasami nawet w wyższym
stopniu niż etatowi i wynagradzani pracownicy.
Zgodnie z ustalonym w sprawie stanem faktycznym oraz dowodem z zeznań
świadków, powód wykonywał swoją pracę sumiennie. Z narracji współosadzonych
wynikało, że podczas pobytu w Areszcie Śledczym powód wyróżniał się na tyle innych
więźniów, był osobą kulturalną, nie używał powszechnie obelżywych słów oraz dał się
poznać jako osoba wykształcona. Z relacji dyrektorki szkoły, w której pracował powód
wynika, że osadzony miał problem z wykonywaniem niektórych czynności. W ocenie Sądu,
ów problem przejawiał się w ten sposób, że powód z racji wykształcenia i wykonywanego
wcześniej zawodu nie do końca potrafił zaakceptować fakt, że wybór pracy w Areszcie
Śledczym był niejako niemożliwy oraz jedyną formą pracy jaką może zaproponować
pozwany może być praca na stanowisku pracownika fizycznego. Osoba, która przez
kilkanaście lat pracowała na wyższym stanowisku i wykonywała pracę głównie o
--- STRONA 16 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
charakterze intelektualnym, w sposób zrozumiały mogła odczuwać frustrację związaną z
taką formą pracy. Jednakże takie subiektywne odczucia powoda nie były skutkiem
zachowania pozwanej ad. 2. Dyrekcja szkoły miała bowiem zapotrzebowanie na
pracowników gospodarczych, ponieważ szkoły nie było stać na zatrudnienie dodatkowej
pomocy, więc skorzystała z pomocy Aresztu Śledczego. Powód wykonywał takie same
czynności jak inni pracownicy.
W ocenie Sądu powód nie sprostał obowiązkowi wynikającemu z art. 6 k.c. i w żaden
sposób nie wykazał, aby wymagano od niego ponadprzeciętnej pracy i większego zakresu
obowiązków niż od zwyczajnie zatrudnionych pracowników. Jednocześnie powód nic
przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego traktowanie powoda w sposób uwłaczający
elementarnej godności i poniżający.
Odszkodowanie: pozwani ad.1) i ad.2)
Powód wnosił również o zasądzenie od pozwanego odszkodowania rozumianego
jako wynagrodzenia za pracę wykonaną na rzecz Aresztu Śledczego w QBNE w
Poznaniu w okresie od 10 marca 2016r. do 20 kwietnia 2016r.
Praca wykonywana przez powoda na rzecz Aresztu Śledczego w GUI byla
realizowana na podstawie art. 123a 8 2 k.k.w. w zw. z $ 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 9 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad zatrudniania
skazanych (Dz. Nr 27, poz. 242 z późn. zm.). Praca skazanego świadczona na podstawie
skierowania do pracy nie jest pracą świadczoną w ramach zobowiązaniowego stosunku
prawnego łączącego skazanego z podmiotem zatrudniającym i na warunkach określonych w
umowie zawartej przez niego z tym podmiotem, ale w ramach stosunku
publicznoprawnego, jaki powstaje na skutek orzeczenia kary pozbawienia wolności i trwa
przez cały czas jej odbywania, wiążąc skazanego z państwem, reprezentowanym przez
administrację zakładu karnego (por. A. Kosut: Zasady zatrudniania osadzonych w świetle
nowych uregulowań prawnych. PWP 1999 nr 24-25, s. 6).
Sąd negatywnie ocenił skuteczność oświadczenia powoda o uchyleniu się od skutków
prawnych złożonej uprzednio zgody na wykonywanie pracy nieodpłatnej, Sąd stwierdza, że
nie wystąpiła żadna z przesłanek normatywnych wynikających z art.88 $ I ko w zw. z 82 kci
87 kc. Sąd nie znalazł żadnych racjonalnych argumentów, które pozwoliłyby przyjąć narrację
powoda, iż zgoda na pracę nieodpłatną została na nim wymuszona z racji na panujące w
jednostce penitencjarnej zasady stosowania kar porządkowych i nagród. Powód decyję
e
--- STRONA 17 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18
swoja podejmował w pełnio świadomie, posiadał odpowiednie rozeznanie na poziomie
merytorycznym i wiedzę potrzebną dla dokonanie rozsądnej oceny sytuacji.
Z tego względu rozstrzygnięcie w przedmiocie zgłoszonego przez powoda
roszczenia o zasądzenie odszkodowania winno być dokonane w oparciu o przepis art.
315k.c. w związku zart. 417 ke. który reguluje odpowiedzialność jednostek Skarbu
Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy
wykonywaniu władzy publicznej. Z treści powyższego przepisu wynika, iż Skarb Państwa
ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą, przy zaistnieniu kumulatywnie następujących
przesłanek:
a) wystąpienia szkody,
b) faktu, iż jej wyrządzenie jest następstwem niezgodnego z prawem wykonania czynności 7.
zakresu władzy publicznej,
| «) pomiędzy powstaniem szkody, a niezgodnym z prawem wykonaniem czynności 7
zakresu władzy publicznej istnieje normalny (adekwatny) związek przyczynowy.
Powód, nie sprostał obowiązkowi wynikającemu z art. 6 k.e., zgodnie z którym ciężar
udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, oraz
wynikającego z art. 232 k.p.c. w myśl którego strony są obowiązane wskazywać dowody dla
stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Powód nie wykazał faktu
poniesienia szkody na skutek nieodpłatnego zatrudnienia w Szkole Podstawowej nr 54 w
GUNNNIE SNENNGP" podjal zatrudnienie na rzecz Aresztu Śledczego w Szkole
Podstawowej nr 54 na własny wniosek i z pełną świadomością braku odpłatności za
świadczoną pracę. Brak odpłatności pracy powoda był również zgodny z obowiązującymi
przepisami prawa (wspomniany art. 12a k.k.w.). Ponadto zgromadzony w sprawie materiał
dowodowy wyraźnie wskazuje, że choć powód był zatrudniony nieodpłatnie, to za
wykonywaną pracę otrzymywał nagrody (wielodniowe przepustki oraz godziny na
widzenia bezdozorowe poza zakładem karnym). Dodatkowo podkreślić należy, że
immanentną składową roszczenia o zapłatę odszkodowania jest wykazanie wysokości
szkody, w tym wypadku szkody poniesionej na skutek braku wypłacenia należnego
wynagrodzenia. Powód nie przestawił dostatecznych dowodów w tym zakresie, tzn. takich
które wskazywałby na wartość wykonanych przez niego prac i pozwoliłby wyliczyć
wysokość ewentualnego wynagrodzenia.
Z powyższych względów Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zgłoszonych
przez powoda roszczeń co skutkowało oddaleniem powództwa, o czym orzekł jak w
punkcie 1 wyroku.
--- STRONA 18 ---
Sygn. akt: XVIII C 1084/18 :
W punkcie 2 wyroku rozstrzygnięto o kosztach postępowania na podstawie art. 98
k.pe, obciążając nimi w całości powoda jako stronę przegrywającą, pozostawiając
szczegółowe rozliczenie kosztów procesu referendarzowi sądowemu.
Sędzin'iel. Anna Mikołajczak
|
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział XVIII Cywilny#akt. XVIII C 1084/18 SD z Ad DY ŻE RNS ZE NN YE W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 20#art. 32 ust. 3 ustawy#art. 417 k.c.#art. 23124 k.c#art. 448 k..#art. 417 kc.#art. 444 k.c.#art. 448 k.c.#art. 23 k.c.#art. 25 k.c.#art. 24 k.c#art. 24 ke#art. 24 k.c.#art. 40 Konstytucji#art. 4 ust. 2 Konwencji#art. 121 k.k.w.#art. 122 k.k.w.#art. 1 powo#art. 123a kk.w.#art.6 k.c#art. 65 par.#art. 422 k.c.#art. 6 k.c.#art. 6 k.e.#art. 232 k.p.c.#art. 12a k.k.w.#art. 98 k.pe