Wyrok akt.

--- STRONA 1 --- / \_» R J. 4 h __,A.._.‘_,\__ Ix 1‘ ]\ i .| a Sygn.akt. "IC5'1'7,»"08  _ _ . . ¢\  1 "  ' ";"_ . ‘ 'v . 0 WYRQK A VW IMIENIU0RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ __ _ _ _ ’ ’ Dnia '22 maja 20091 " Sqd Okrqgowjv"w .Bydgoszczy 01’ Wydzial Cywilny l ' Wsk}adzie:' ' ' ' ' _Przew0dniczaLcy' 'SSO'Jaros}aW Zawadzki ' _' '_..Pr0t0_k0Ia11t ' _ Q  st. séi<1'.s21d. UrszL1laDani1ewic.z__ p0.r0zp0zna"niu'wcI_niu '13.m_aja 200917. _. " _wB_ydg0szczy _ spraWyz__p0w§3dztwa _" _ _ _prQe0iwik0 Sk§rb0.\#i'Pafi§§wa'; Z_3k%a00y§’i Ké1;11e111.uBydgolsjzlbz FO.I‘C.i{_)I1.." I . _0 0'dszk0dowan_i6izzidoééuczynienie, ~ 0  * . " " . '_ _'1_."Oddalafibwédztwo, ~ _ ' " [Z  2. Nie obcizgza poxvodzpkosztami pr0cCSL1 P0riieSiony1_ni przez pozwanego,   Q3. Kosztanjiw saldowyvmi; od ktérvygihvpowéd by} zwolniony, 0bcieg2'a'Skarb "PE1v0Stwa.v V < 0 w ‘Q ‘ / \_' K J' 4 h ___,Ą.._.A_„\__ M Ä ]\ `1 .| 1 Sygn. akt. `IC5'1'7,"'08 - _ _ _ _ ‹` ' ' " - ' "¿'_ _ _ 'v _ Ą WYROK. Ä 'W IMIENIUÄRZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ __ _ _ _ k ' Dnia '22 maja 2009r. " "Sąd Okx'-ęgowjv'-w .-Bydgoszczy »Io Wydział Cywilny I l 'w.składzie:` " ' ' ' _Przewodniczący `SSO'Jarosław Zawadzki '- _' ..Proto_ko1a11t I _ Ę - st. séI<„r.sąd. Urszula Dani1ewíc.z _- po.rozpozna'1iíu'WcI_-niu'13.maja2O09r. ,. ' .wB.ydgoszozy -_ sprawyz__powo'dztwa _' _. _ _praeoiwfko Skarbo_\«Ÿí'Pafiot_wa'Š Z alŠłaoIowýi Kaloneznnu-Bydgolśznoz `Fo'rdon_.- Í . _o o`dszkodowan_ioizadośćuczynienie, « ` ' " _ " "I _ '_ _'1_.rOddaIa"'powództwo, ~ _- ' ' _'Z - 2. Nie obciąża powodzifkosztami proceåtl Pońieśionymi przez pozwanego, - - Ĺ3. Kosztamiv sądowyvmiv," od któxj/oh‹powód był zwolniony, obciąża'-Sk_ar_b 'PE1vńStWa.v V ‹ Ą w I ` --- STRONA 2 --- //1  1 1 1 ‘W. @ | P I E 3 E5 e. ‘ii’€:=i££'% I C 517;’ 08  ’ Uzasadnienie W dniu 14 paidziernika 2008vr0ku p0w<§d W1 MI WHICS1‘ pozew przeciwko Skarbowi Pa:istwa Zakiadowi Karnemu W Bydgoszczy, W ktérym domaga% siq zasqdzenia kwoty 190.000, (sfo dziewieédziesiegt tysiqgcy) zfotych tytu%em jednorazowego odszkodowania i zadoééuczynienia wraz z odsetkami, iiczonymi od dnia 13 pazdziernika 2008 roku do dnia zap%aty . Powéd twierdzi w' pozwie, +2 warunki odbywania kary pozbawienia wolnoéci wjednostce pozwanego by%y niefudzkie a cele przepeinéone (A22). W odpowiedzi na pozew, zbzonej w dniu 8 grudnia 2008 roku pozwany Skarb Parfisiwa  Zakiad Kamy Bydgoszozy przyznah £2 powéd odbywai w Zakiadzie Karnym karg pozbawienia woinoéci kilka razy  ostatnio od dnia 13 maja 2008 roku do 9 wrzeénia 2008 roku, jednakie zaprzeczyi aby podczas osadzenia powéd doznaf szkody. Pozwany podkreéfat, ii powéd we wniesionym pozwie oprécz ogélnych sf0rmu%owarfi nie precyzuje swoich zarzutéw co do niew%aéciweg0' postqpowania jednostki penitencjamej, w ktérej 0dbywa+ karq pozbawienia wofnoécf. Sa_d te2'p'0zwany wni6s1‘o oddaienie powédztwai zasa_dzer1ie od powoda na rzecz pozwanego kosztéw procesu wg norm przepisanych. Pozwany podniés+ nadto, Ze w kaidej Ceii jest ciag+a rotacja Qsadzonych, bowiam pozwanymusi przestrzegaé: kryteriéw osadzenia zgclzdnie _z kkw i przepisamf wykonawczymi, jak np. odclzielenia tymczasowo aresztowanych 0d skazanych, mhadocianych, skazanych po raz pierwszy, wspéfiuczestnikéw przestgpstw, grypsujapych, recydywistéw, osadzonych zaliczanych do niebezpiecznych, ze wzglegdu na podgrupy klasyfikacyjne, palapych tytofi od_niepalapych, wymagajqcych zapewnienia bezpieczehstwa Qsobistego. (k. 2123). W ' Pozwany przyznah 2e zuwagi na utrzymujqcq SiQ od kiiku Eat duzq iloéé osadzo_ny"ch, przekraczaja_ca_ w_skali kraju ogélnq pojemnoéé Zaldadéw Kamych I Aresztéw Siedczych pocfejmowane sa_ w uzasadnionych przypadkach zgodnie z art. 248 kkw decyzje 0 umieszczanfu osadionych na czas okreélonyw warunkach, w kténrych powierzchnia w celi na jedna_ osobg wynosi mnie} n12 3 m2. Zgodnie z dyspozycjq przepisu art. 248 kkw —pozwany 0 koniecznoéci osadzenia w ceiach, w warunkach W ktérych powierzchnia w celi na jednq osobg wynosi mniej niz 3 m2 powiadamiaé Sa_d Okreggowy W Bydgoszczy ‘V Wydzfan F’enitencjamy,, Sqd ustalik i zwaiyi co nastqpujer Powéd kitkukrotnie odbywa+ karqpozbawienia woinoéci u pozwanego. Ostatnio 0d nia 13 maja 2008 roku do 29' sierpnia 2008Ar0ku W oddziafe A 1 W celi nr 115 (0 _ 1 \_ :§f""~ ~r—**<~(11' 1,7 - -1 1 1 .,`__T,„ i | I' 1 Š Ê Ś 1. `il'-Źāflišflä I C 517! 08 - i Uzasadnienie W dniu 14 października 2008ir,oku powód- Vi./Ĺ M1 wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa- Zakiadowi Karnemu w Bydgoszczy, w którym domagał się zasądzenia kwoty 190000,- (sto dziewięćdziesiąt tysięcy) złotych tytułem jednorazowego odszkodowania i zadośćuczynienia wraz z odsetkami, iiczonymi od dnia 13 października 2008 roku do dnia zapłaty . Powód twierdzi w' pozwie, *iż warunki odbywania kary pozbawienia wolności wjednostce pozwanego były nieiudzkie a cele przepełnione (A22). W odpowiedzi na pozew, złożonej W dniu 8 grudnia 2008 roku pozwany Skarb Państwa - Zakład Karny Bydgoszczy przyznał, iż powód odbywał w Zakładzie Karnym karę pozbawienia woiności kilka razy « ostatnio od dnia 13 maja 2008 roku do 9 września 2008 roku, jednakże zaprzeczył aby podczas osadzenia powód doznał szkody. Pozwany podkreśiał, iż powód we wniesionym pozwie oprócz ogólnych sformułowań nie precyzuje swoich zarzutów co do niewłaściwego" postępowania jednostki penitencjarnej, w której odbywał karę pozbawienia woiności. Sąd też" pozwany wniósł o oddaienie powództwai zasądzeriie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu wg norm przepisanych. Pozwany podniósł nadto, że w każdej .Ceii jest ciągła rotacja osadzonych., bowiem pozwanyrmusi przestrzegać kryteriów osadzenia zgodnie _z kkw i przepisami wykonawczymi, jak np. oddzieienia tymczasowo aresztowanych od skazanych, młodocianych, skazanych po raz pierwszy, współuczestników przestępstw, grypsujących, recydywistów, osadzonych zaliczanych- do niebezpiecznych, ze względu na podgrupy klasyfikacyjne, palących tytoń odniepalących, wymagających zapewnienia bezpieczeństwa osobistego. (k. 21-23). V ` Pozwany przyznał, że z-uwagi na utrzymującą się od kiiku iat dużą iiośc osadzonych, przekraczającą w_ska|i kraju ogólną' pojemność Zakładów Karnych i Aresztów Śiedczych- podejmowane są w uzasadnionych przypadkach zgodnie z art. 248 kkw decyzje o umieszczeniu osadzonych na czas okresionyw warunkach, w których powierzchnia w ceii na jedną osobę wynosi mniej niż 3 mz. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 248 kkw -pozwany o konieczności osadzenia W ceiach, W warunkach w których powierzchnia w ceii na jedną osobe wynosi mniej niż 3 m2- powiadamiał Sąd Okręgowy w Bydgoszczy ‹V Wydział F'enitencjarny„ Sąd ustalił i zważył co następuje: Powód kiikukrotnie odbywał karępozbawienia wolności u pozwanego. Ostatnio od nia 13 maja 2008 roku do 29" sierpnia 2008,roku W oddziaie A -1 w celi nr 115 (0 _ 1 \_ ĽĘf"¬¬ -~'›'‹~¬@‹«‹-¬'-«-'-i' --- STRONA 3 --- jub 1 1 ‘ . 1 1 J 1 ==w——‘ :::_ 1 1 ‘I W .44.4:n.ms(v' . v .1 1 powierzchni 10,41 m2 przeznaczonej do zakwaterowania 3 osob); od dnia 29 sierpnia 2008 roku do 9 Wrzeénia 2008 roku w oddziaie A 1 W cell nr 112 (0 powierzohni 11,56 m2 przeznaczonej do zakwaterowenia 3 osob). ' _  @vo_¢ zeznania powoda (K168170), historia rozmfeszczenfa osao‘zonego wydruk z programu kompuferowego NOE Ava/on dotyczqcy rozmieszczenfa powoda‘ W ZK Bydgoszcz Fordon (K25), wykaz pomieszczerfi z okresionq powierzchnie cef oraz ifoéciq miejsc zakwarerowania w tych celach (K26). _ 1 Podczas osadzenia powoda w celi numer 115  stan osobowy cell fapznie z powodem wynosfi od 3 do 5 osob. W celi numer 112 wraz z powodem osadzonych byio 6 osob. Okolicznoéé i ramy czasowe pobytu powoda w jednostce pozwanego, wynikajq 2 zeznari powoda, ktdre sq spojne z tresciq dokumentow i danychiawartych w systemie ewidencyjnym jednostkf pozwarjego. Bezsporna jest przy tym okoiicznosé czasowego przeludnienia cel. Cele posfadajq sprawnq wentyiacje, o czym éwiadczq wyniki kontrofi kominiarskioh, przeprowadzonyoh zgodnie z prawem budowlanym a oswietienie jest dosteteczne dzieki rozmieszozeniu otworéw okiennych uzupemionych sztucznym swiafiem (jarzeniowym). ' ' ' _  dowdd: odpfsy zesrawiefi Hoslciowych osadzonych W oddziafe A1; ceie 112 I 115 z okresu 13 maja 2008 roku do 9 wrzesnfa 2008 roku (K2786), zeznanfa swiadka J G1 (k.1‘45 1'49), l Sqd oddaiié wniosek powoda (k. 149) o przeprowadzeriie dowodu z opinij bieg1ego okulisty na okoiicznoso ustalenia czy sztuczne éwiafio, jakie, jest montowene W cefi, ma negatywny wp+yw na wzrok a jesli tak, to w jaklm stopniu oraz bfegkego 2 dziedziny psychiatrii na okoiicznosé czy przebywanie w oefi przefudnionej ma negatywny wp+yw na psychEke~ jako prowadzape do nieuzasadnionego przedmzania postepowania. W ooenée Sqdu pierwszy z wnioskow dowodowych jest chybiony. Powszechnie bowiem wiadomym jest, E2 zastosowanie sztuoznego oéwietlenie stanowi obciagenie dla wzroku. Jest natomiast néeuniknione E to nie tyiko w obrebie zak1adu zamknietego, ale .r_ownie2 w warunkach woinosoiowych. Negatywny wp+yvl/ takiego doéwéetlenia nie odczuwa wy%qcznie powod, are ogoi popuiacji, ktory przecfei nie rnoie uzaleznéaé okresow swojej'aktywnosci ~ W szczegoinosci zawod0.wej od cykli’ przyrody, zwia_zenyoh z istnieniem Iub brakiem naturalnego oswfeflenia. W ocenie Sagdu przedmiotowy wniosek prowadzi zatem do 2 512: ‘‘<2 23,5- l i ` _ l i l l rasa-»-----'-c -:-::_ 1 l `| li ..„..=....=„zv- _f _1 i powierzchni 10,41 m2 przeznaczonej do zakwaterowania 3 osób); od dnia 29 sierpnia 2008 roku do 9 września 2008 roku w oddziale A -1 W celi nr 112 (o powierzchni 11,56 m2 przeznaczonej do zakwaterowania 3 osób). ' _ - rfibii/ó_oi: zeznania powoda (K168-770), historia rozmieszczenia osadzonego- wydruk z programu komputerowego NOE Ava/on dotyczący rozmieszczenia powoda W ZK Bydgoszcz Fordon (k_25), wykaz pomieszczeń z okreśioną powierzchnią cei oraz iioscią miejsc zakwaterowania w tych celach (k.26)_ _ -1 Podczas osadzenia powoda w celi numer 115 - stan osobowy cell łącznie 2 powodem wynosił od 3 do 5 osób. W celi numer 112 wraz z powodem osadzonych bylo 6 osób. Okolicznośó i ramy czasowe pobytu powoda w jednostce pozwanego, wynikają 2 zeznań powoda, które są spójne z treścią dokumentów i danychzawartych W systemie ewidencyjnym jednostki pozwanego. Bezsporna jest przy tym okoliczność czasowego- przeludnienia cel. Cele posiadają sprawną wentylację, o czym świadczą wyniki kontroli kominiarsklch, przeprowadzonych zgodnie z prawem budowlanym a oświetlenie jest dostateczne dzięki rozrnieszczeniu otworów okiennych uzupełnionych sztucznym światłem (jarzeniowym). ` " ` _ - dowód: odpisy zestawień iiościowych osadzonych W oddziale A-1,' cele 112 r' 115 z okresu 13 maja 2008 roku do 9 wrzesnia 2008 roku (i‹_27~86), zeznania świadka J- G1 (i‹_145- 149), -I Sąd oddalił wniosek powoda (k. 749) o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego okulisty na okoliczność ustalenia czy sztuczne światło, jakie, jest montowane w celi, ma negatywny wpływ na wzrok a jeśli tak, to w jakim stopniu oraz biegłego z dziedziny psychiatrii na okoliczność czy przebywanie W celi przeiudnionej ma negatywny wpływ na psychikę jako prowadzące do nieuzasadnionego przedłużania postępowania. W ocenie Sądu pierwszy z wniosków dowodowych jest chybiony Powszechnie bowiem wiadomym jest, iż zastosowanie sztucznego oświetlenie stanowi obciążenie dla wzroku. Jest natomiast nleuniknione i to nie tylko W obrębie zakładu zamkniętego, ale _również w warunkach woinościowych_ Negatywny wpływ takiego doświetlenia nie odczuwa wyłącznie powód, ale ogói populacji, który przecież nie może uzależniac okresów swojejaktywności ~ w szczególności zawodowej- od cykli przyrody, związanych z istnieniem lub brakiem naturalnego oświetlenia. W ocenie Sądu _przedmiotowy wniosek prowadzi zatem do 2 Pas f-"'<z --- STRONA 4 --- naruszenla dyspozyoji przepisu art. 5 kc. Drugi z wnioskow nie dotyczy bezposrednio jednostkowego przypadku, analizowanego w ramach przedmigtowej sprawy. Poza tym nie wymaga poparoie ocenq bieglego psychiatry, I2 przebywanie w celi przeludnionej jest dla osadzonego bardziej dotkliwe. Takze pozwany nie kwestionowal tej okolicznosci.  Od sierpnia 2007 roku stan zaludnienla w poszozegolnych celach jest kaidego dnia dokumentowany przez funkcjonariuszy ZK w odrebnyoh zestawieniach (funkcjonuje cyfrowy system ewidencjon0wam'a NOE Ava/on). Z dokonanych wpisow w zestawieniaoh wyniks, ii tylkow okresie 12 dni w 3 osobowej celi (nr 112) byio osadzonych wraz z powodem lejcznle 8 osob. Z kolei w pozostalym okresie pobytu powoda w 3 osobowej (nr 115) stan osobowy iapznie z powodem wynosil od 3 do 4 osob a w niektorych dniach osadzonych bylo 5 osob. Zatem w. jednostce pozwanego dochodzilo okresowo do sytuacjl, w ktorej umieszczano nlektdryoh osadzonych W warunkach nie zapewniajqcych 3m2 powierzchni ceii na 1 osobe. Warunkl, w jakich osadzony byl powod nie zaslugujq natomiast z calq pewnosoiq na mlano ,,nieludzk1ch". W trskcle osadzenia w jednostce pozwanego powod mia1 zapewnione wszystkie uprawnienia wynikajqoe z_l<odeksu karnego wykonawczego. Przez caly czas brany byl pod uwage przez aclministracje pozwanej jednostki stan zdrowla powoda. Ze wzgledu na dolegliwosci ortopedyczne osadzany by1 w celaoh maloosobowyoh  poloionych na parterze budynku, mial przydzielane zawsze dolne loiko, nie musial‘ wstawao podczas wlzytaoji, korzystaj z Konsultacji medycznych i pozostawaé pod opiekq wieziennej sluiby zdrowia. Z ksiqikl zdrowia powoda wynika, .12 przy przyjeciu kierownlk ambulatorium wydal zalecenla do podawanla powodowi lekarstw, diety leozniczej, odbywania kapleli w ma1ej grupie. Dodstkowo wprowadzono udogodnienia dla powoda W postaoi zamontowania w _kqciku sanitamym dodatkowej polkl na przybory‘ toaletowe powoda. Aby ulatwié powodowl oclbywanie kapieli wydano zgode na jej korzystanie z lainl przeznaczonej dla osadzonych w izble chorych a nie W laini ogolnej poloionej w innym budynku Dyrektor jednosiki wyrazll zgode na zakup kohcowek kul ze srodkdw funduszu pomocy postpenitencjarnej i zmiane normy wyzywlenia z diety L1 na norms posladanie telewizora. Cele, w ktoryoh osadzony byl powod wyposazone sa, w murowane kapiki sanitarne, pozwalajqce zaohowao pelnq intymnoéé » dowod: (wyclegg z kSlE_Zkl zdrowla ,oowoda K127133, zeznania wychowawcy ow jednostce pozwanego, swfadka M1 G“ 1<.116~117, wnioski powoda z dnia 1 ‘/ipca 1 4 sierpnfa 2008 foku k. 131, 132, zeznanfa swladka J1 GK  k.146~ 149, zeznania ,oowoda k. 170). 4 J 1 ‘I naruszenia dyspozycji przepisu art. 5 kc. Drugi z wniosków nie dotyczy bezpośrednio jednostkowego przypadku, analizowane-go w ramach przedmiotowej Sprawy. Poza tym nie wymaga poparcia oceną biegłego psychiatry, iż przebywanie w celi przeludnionej jest dla osadzonego bardziej dotkliwe. Także pozwany nie kwestionował tej okoliczności. - Od sierpnia 2007 roku stan zaludnienia w poszczególnych celach jest każdego dnia _dokumentowany przez funkcjonariuszy ZK w odrębnych zestawieniach (funkcjonuje cyfrowy system ewidencjonowania- NOE Avalon). Z dokonanych wpisów w zestawieniach wynika, iż tylkow okresie 12 dni w 3- osobowej celi (nr 112) było osadzonych wraz z powodem łącznie 8 osób. Z kolei w pozostałym okresie pobytu powoda w 3- osobowej (nr 115) stan osobowy łącznie z powodem wynosił od 3 do 4 osób a w niektórych dniach osadzonych było 5 osób. Zatem w. jednostce pozwanego dochodziło okresowo do sytuacji, w której umieszczane niektórych 'osadzonych w warunkach nie zapewniających 3m2 powierzchni celi na 1 osobę. Warunki, w jakich osadzony był powód nie zasługują natomiast z całą pewnością na miano ,,nieludzkich". W trakcie osadzenia w jednostce pozwanego powód miał zapewnione wszystkie uprawnienia wynikające zkcdeksu karnego wykonawczego. Przez cały czas brany był pod uwagę przez administrację pozwanej jednostki stan zdrowia powoda. Z_e względu na dolegiiwości ortopedyczne osadzany był w celach małoosobowych - położonych na parterze budynku, miał przydzielane zawsze dolne łóżko, nie musiał wstawać podczas wizytacji, korzystał z konsultacji medycznych i pozostawał pod opieką Więziennej służby zdrowia. Z książki zdrowia powoda wynika, .iż przy przyjęciu kierownik ambulatorium wydał załecenla do podawania powodowi lekarstw, diety leczniczej, odbywania kąpieli w małej grupie. Dodatkowo wprowadzono udogodnienia dla powoda w postaci _zamontowania w _kąciku sanitarnym dodatkowej- półki na przybory' toaletowe powoda. Aby ułatwić powodowi odbywanie kąpieli wydano zgodę na jej korzystanie z łaźni przeznaczonej dla osadzonych w izbie chorych a nie w łaźni ogólnej położonej W innym budynku Dyrektor jednostki wyraził zgodę na zakup końcówek kul ze środków funduszu pomocy postpenitencjarnej i zmianę normy wyżywienia z diety l_-1 na normę posiadanie telewizora. Cele, w których osadzony był powód wyposażone są w murowane kąciki sanitarne, pozwalające zachowac pełną intymność › dowód: (wyciąg z książki zdrowia powoda- K127-133, zeznania wychowawcy W jednostce pozwanego, świadka MZ Gfi- k.116-117, wnioski powoda z dnia 1 łipca r' 4 sierpnia 2008 roku- k. 131, 132, zeznania świadka JC Gfl - k.146- 149, zeznania powoda- k. 170). '1 J -1 `l --- STRONA 5 --- ); 1 ,l ij l T 1 ll 1 i .._n — Powod jak Wynika z pozwu, domagat sis zadoséuczynienia za nlehumanitarne trajqgwanie podczas osadzenia go W Areszcie Sledczym w Byclgoszczy polegajqce na umleszczeniu go W przeludnionej cell. ' Zaydania powoda Sap analizowal W kontekscie tresci przeptsow dotyczqcych odpowiedzialnoscl z tytulu czynu niedozwoionego oraz art. 448 kc W zWia,zku z art. 24 kc, ' Co do odpowiedzialnosci za_ wyrzqdzonq szkody na podstswie aktu prawnego niezgodnego z Konstytucjq RP, Sag! uznal E2 powod nie wykazal Wystapienia takiej szkody. Sublektywne przeswiadczenie powodao doznanej szkodzie nie moie rodzic, po stronie. pozwanego obowlahzku zaplaty zadoscuczynienia pienieznego. W tej sytuacji zreszta_ pozwany ZK nie bytby Wlasciwym static fisci Skarbu Pafistwa. Ewentualne Wzruszenle domniemania bezprawnoscé naruszenia dobra osobistego powoda obclazato pozwanego. Wskazac jednakze nalezy, ze powyisze _ domniemanie obejmuje tylko Wspomniana przeslanke bezprawnosé. Aby mozna bylo rozwazac zasadnosc tego domniemania, nalezy najpierw wykazac 1 udowodnic naruszenie poszczegolnych ddbr osoblstych. W tym zakresle rozkiad cieiaru dowodu podlega ogdlnym regutom (art. 6 k.c.). ' Warunki, W jakich powdd odbywal kare pozbawienia wolnosci W AS w Bydgoszczy, t.j. mozllwosciq korzystania z cell Wyposazonej podstawowy sprzet  stoty, taborety, Wystarczajapa ilosé lozek do spanla, Wygrodzona toaleta, mozilwosc uczestnlczenia W programach kulturalnooéwiatowych, korzystania z blbltoteki, swletlicy czy tez zajec pcza aresztem nie mogs byc oceniane jako niegodziwe, upokatzajace czy ponizajqce traktowanie, stanowiape naruszenie art. 1 13 Europejskiej Konwencjl Praw Czlowteka a W konsekwencji uzasadniajape zqdanle zasadzenia zadoscuczynienia pienieznego. Jak Wynika z powyzszego pozwany zapewnil powodowi W czasie odbywania kary pozbawienia Wolnosci W Areszcie $|edczym W Bydgoszczy warunkl bytowe i sanltame, W ktorych godnosci 1 prawo do intymnosci powoda nie doznaty uszczerbku. Wszystkie podniesione Wyzej okollcznosci nie dsja_ tez podstaw do uznanla, 12 pozwany W czasie odbywanta kary traktowany byl W sposob nieludzkl czy z naruszeniem godnosci. 2 Sad przyjmuje poglqd, wyrazony rowniez przez Sap‘ Najwyzszy W orzeczenlu z dnia 19 paidzierntka 1989 roku (H CR 419/89, opublikowane vv OSP 1112/90 poz. 377), zgodnle z ktorym za bezprawne uwaza sie_ kazde dziaianie naruszajape dobro osdbiste, jezeli nie zachodzi Zadna ze szczegolnych okolicznoéci usprawiedllwiajqcych je. Do taklch okolicznoscl Wytepzajejcych bezprawnoéé nairuszenia dolor" osobistych zalicza sie dziatattle W ramach porzqdku prawnego, tj. dzialanie dozwolone przez obowiqzujajce przepisy prawa (por.. M. Pazdan (W:) ,,Komentarz’ do Kcdeksu cywilnego" Legalis 2005 pod. red. K. 'Pietrzyl<owsl<iego, kom. do art. 24). Roglqd powyzszy Wyrazil rownlei Sap Apelacyjny W 4 1% ,z i ,l ll i Í 1 li i i .._¬\ - Powód jak wynika z pozwu, domagał się zadośćuczynienia za niebumanitarne traktowanie podczas osadzenia go W Areszcie Śledczyrn w Bydgoszczy polegające na umieszczeniu go w przeludnionej ceii. ` Żądania powoda Sąd analizował W kontekście treści przepisów dotyczących odpowiedzialności z tytułu czynu nledozwoionego oraz art. 448 kc W związku z art. 24 kc, ' Co do odpowiedzialności za_ wyrządzoną szkody na podstawie aktu prawnego niezgodnego z Konstytucją RP, Sąd uznał iż powód nie wykazał wystapienie takiej szkody. Subiektywne przeswiadczenie powodao doznanej szkodzie nie może rodzić, po stronie. pozwanego obowiązku zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego. W tej sytuacji zresztą pozwany ZK nie byłby właściwym static fisci Skarbu Państwa. Ewentualne wzruszenle domniemania bezprawności naruszenia dobra osobistego powoda obciążało pozwanego. Wskazać jednakże należy, że powyższe _ domniemanie obejmuje tylko wspomniana przesłanką bezprawność. Aby można było rozważać zasadność tego domniemania, należy najpierw wykazać i udowodnić naruszenie poszczególnych dóbr osobistych. W tym zakresie rozkład ciężaru dowodu podlega ogólnym regułom (art. 6 k.c.). ' Warunki, w jakich powód odbywał karę pozbawienia wolności W AS W Bydgoszczy, t.j. możliwością korzystania z celi wyposażonej podstawowy sprzet - stoły, taborety, wystarczająca ilość łóżek do spania, wygrodzona toaleta, możliwośc uczestniczenia w programach kulturalno-oświatowych, korzystania z biblioteki, świetlicy czy też zajęć poza aresztem nie mogą być oceniane jako niegodziwe, upokarzające czy poniżające traktowanie, stanowiące naruszenie art. 1 i-3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka a W konsekwencji uzasadniające żądanie zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego. Jak wynika z powyższego pozwany zapewnił powodowi W czasie odbywania kary pozbawienia wolności W Areszcie Ŝledczym W Bydgoszczy warunki bytowe i sanitarne, w których godności i prawo do intymności powoda nie doznały uszczerbku. Wszystkie _podniesione wyżej okoliczności nie dają też podstaw do uznania, iż pozwany w czasie odbywania kary traktowany był w sposób nieludzki czy z naruszeniem godności. « Sąd przyjmuje pogląd, wyrażony również przez Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 19 pażdziernika 'l989 roku (ii CR 479/89, opublikowane W OSP 17-12/90 poz. 377), zgodnie z którym za bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobro osobiste, jeżeli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiającycn je. Do takich okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych zalicza się działanie w ramach porządku prawnego, tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa (por.. M. Pazdan (w:) „Komentarz do Kodeksu cywilnego" Legalis 2005 pod. red. K. Pietrzykowskiego, kom. do art. 24). Pogląd powyższy wyraził również Sąd Apelacyjny W 4 1% --- STRONA 6 --- ; . I \ I i 1 1 1  1 l 1 Gdarfisku W Wyroku W sprawie l ACa 190108. Pozwany dziatat W niniejszej sprawie na podstawle szczegolnych przepisow i udowodnil, 2e 0 oowyzszym fakcie istnienla przeludnienia lnformowat sad penitencjarny. Sytuacje taka przewiduje przepis art. 248 k.k.W. mowiacy, iz W szczegolnle uzasadnionych wypadkach dyrektor zaktadu karnego lub aresztu sledozego mo2e umieécic osadzonych, na czas okreélony, W Warunkach, W ktorych powierzchnia W cell na jedna osobe Wynosi mniej niz 3 mg. O takim umieszczenlu nalezy bezzwlocznie ‘powladomlé sedziego penitencjarnego. Pozwany Wykazat, ze kierowat stosowne informacje do Sadu Okregowego V Wydzlalu Penitencjarnego W Bydgoszczy (K8789). ’ _  Nalezyoczywiscte mieo na uwadze, iz wyrokiem z dnia 26 maja 2008 roku Trybunat Konstytucyjny (SK 25/07) orzekl, 12 art. 248 § 1 ustawy 2 dnia 6 czerwca 1997 roku ~ Kodeks karny Wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, ze zm.) jest niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 41 art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji.   Sad zwazyt jednak przy tym, rz przywolany przepts 0boWtazuje traci moo dopiero z uotywem osiemnastu miesiecy od dnia ogloszenia Wyroku W Dzienniku Ustaw Rzeczypospolltej Polsklej.  _ _ Nalezy podkreéllc zatem, ze Sad nie ustaiit, aby po stronie pozwanego doszlo do bezprawnego dziatanla. _ Podkresijé trzeba, 12 przepls art. 448 k.c. przewlduje jedynle mozliwosé zasa_dzenja zadosouczynienia, a zatern jest to rozstrzygniecie pozostawiorte do ‘uznanla Sadu, ktory powinjen W taklm Wypadku rozwaiyé Wszystkie okoiicznoscj sprawy, a taka dyspozycja tego przepisu nie narusza postanowleo Konstytucji (por. Wyro1<_T.K. z dnia 7.02.2005 roku, SK 49/03, OTKA 2005/2/13). Jak Wskazano Wyzej roszczenie powoda Wirmo byc r_oWnieZ rozpatrzone pod kaftern treécl art. '5 k.c., ktory wskazuje, Ze nie mozna czynicze swego prawa uzytku, ktory by byt sprzecznyze spotecznogospodarczym przeznaczeniem tego orawa lub z zasadami Wspolzycla spotecznego. Odosobnienie W Zaktadzie Karnym sita rzeczy must taczyc sie z pewnymi niedogodnosciami dla osadzonych W porownartéu do Warunkow, ktore Wystepuja poza zaktadami karnymi, ate jest to sytuacja obiektywna, ktora ma swoje zrodto gtownie W tym fakcie, 2e na stosunkowo niewielklej powierzchni przymusowc przebywaja ze soba osoby dlasiebie oboe. Nie mozna rowniez zapomnleo o tym, ze Par'1stWa nie jest stac na zapewnienie osadzonym Wszystkich dogodnosci z uwagi na trudna sytuacje budzetowa. Dotyczy to rowrfiiez osob starszych, choryoh, zniedoteznialych. ktore przestrzegaty przez cale swoje zycie‘ zasad praworzadnego pafrstwa i znajduja sie czesto W dramatycznie trudnej sytuacjl majatkowej, ktora nie pozwala im na zakup lekarstw. a nawet czesto zywnosci. Tymczasem tosoby, ktore naruszyty panujacy porzejdek oraWr1y, 5 ji . i \ I i i i i - i i i Gdańsku w wyroku w sprawie i ACa 190108. Pozwany działał w niniejszej sprawie na podstawie szczególnych przepisów i udowodnił. że o powyższym fakcie istnienia przeludnienia informował sąd penitencjarny. Sytuację taką przewiduje przepis art. 248 k.k.w. mówiący, iż W szczególnie uzasadnionych wypadkach dyrektor zakładu karnego lub aresztu Śledczego może umieścić osadzonych, na czas określony, w warunkach, w których powierzchnia w celi na jedną osobę wynosi mniej niż 3 mz. O takim umieszczeniu naieży bezzwłocznie powiadomić sędziego penitencjarnego. Pozwany wykazał, że kierował stosowne informacje do Sądu Okregowego V Wydziału Penitencjamego w Bydgoszczy (k.87-89). ' _ ' Naieżyoczywiście mieć na uwadze, iż wyrokiem z dnia 26 maja 2008 roku Trybunał Konstytucyjny (SK 25/07) orzekł, iż art. 248 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, ze zm.) jest niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 4i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji. - - Sąd zważył jednak przy tym, iż przywołany przepis obowiązuje- traci moc dopiero z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. - _ _ Należy podkreślić zatem, że Sąd nie ustalił, aby po stronie pozwanego doszło do bezprawnego działania. _ Podkreśiić trzeba, iż przepis art. 448 k.c. przewiduje jedynie możliwość zasądzenia zadośćuczynienia, a zatem jest to rozstrzygnięcie pozostawione do uznania Sądu, który powinien W takim wypadku rozważyć _wszystkie okoliczności sprawy, a taka dyspozycja tego przepisu nie narusza postanowień Konstytucji (por. Wyrok T.-K. z dnia 7.02.2005 roku, SK 49/O3, OTK-A 2005/2/13). Jak wskazano wyżej roszczenie powoda winno być również rozpatrzone pod kątem treści art. "5 k.c., który wskazuje, że nie można czynićze swego prawa użytku, który by był sprzecznyze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Odosobnienie w Zakładzie Karnym siłą rzeczy musi łączyć się z pewnymi niedogodnościami dla osadzonych w porównaniu do warunków, które występują poza zakładami karnymi, sie jest to sytuacja obiektywne, która ma swoje źródło głównie w tym fakcie, że na stosunkowo niewielkiej powierzchni przymusowo przebywają ze sobą osoby dlasíebie obce. Nie można również zapomnieć o tym, że Panstwa nie jest stać na zapewnienie osadzonym wszystkich dogodności z uwagi na trudną sytuację budżetową. Doêtyczy to również osób starszych, chorych, zniedołeżniałycn. które przestrzegały przez całe swoje życie zasad praworządnego panstwa i znajdują się często W dramatycznie trudnej sytuacji majątkowej, która nie pozwala im na zakup lekarstw. a nawet często żywności. Tymczasem osoby, które naruszyły panujący porządek prawny, 5 --- STRONA 7 --- osadzone 2 tego powodu, maja zapewnione Wyzywienie, opieke medyczna, ni_e musza W Zaden sposob dbac o swoje utrzymanle. Juz z tego tylko powodu roszczenie powoda mozna by ocenic W aspekcte sprzeczrrosci z zasadami Wspolzycia spotecznego, tj. poczuciem sprawiedliwosci spotecznej(art. 5 k.c.). ~ _ ' Majac powyzsze na uwadzev orzeczono jak W sentenojif O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c. uznajac, "ze powod mogl oozostawac W subiektywnym przekonaniu, ze doszlovdo naruszenia jego dobr.osob_istych lub Wyrzadzenia muszkody. » » ’ W ' . j ‘ 1 1 osadzone 2 tego powodu, mają zapewnione wyżywienie, opiekę medyczną nie- muszą w żaden sposób dbać o swoje utrzymanie. Już z tego tylko powodu roszczenie powoda- można by ocenić w aspekcie sprzeczności z zasadami współżycia społecznego, tj. poczuciem sprawiedliwości społecznej-(art. 5 /‹'.c.). ~ _ ' Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji." O kosztach procesu orzeczono' na podstawie art. 102 k.p.c. uznając, “że powód mógł "pozostawać W subiektywnym przekonaniu, że doszłovdo naruszenia jego dóbrosobistycn lub wyrządzenia muszkody. › › ' W ' . Ą i « Ą~