Postanowienie akt

--- STRONA 1 --- Sygn. akt [[1 C 1034710 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia S paidziernika 2011 roku Sad Okrqgowy W Warszawie , Wydziai III Cywilny W skladziez Przexvodniczqcy: SSO Joanna Korzefi Protokolant: sekretarz sadowy Katarzyna Jasifiska po rozpoznaniu W dniu 5 paidziernika 201 1 r. w Warszawie na rozprawie spra\vya;,{,d51aw;@ Ustflwy Z ma 5119,2001 r. 0 dngtgpie WdztwaM 1< ;;:1::;::2.1.?:="   r  . I   FIG 323110 111 przeolwko Skarbowl Panslwa Dyrektorowl Generalnemu Sluzby WlQZl6Hfl6] P dokumemu hm w mmfle pmmrmei 0 odszkodowanie _ 1_ Qddfglg I ' . odstooujo od obo1a2an1a powoda obovf/1qz1<:em zWr0tu kosztow zastfgpstwa procesoweg , (M!  _ “(ii C C l Q 3. iileulszczone koszty sadowe pl'Z6_]IIlU_]6 na rachunek Skarbu Panstwa. aches wnioskodawcy Syg11.aktIIIC 1034/10 95 ‘ZOO [’5’L""”é‘°”’Z¢ Uzasadnienie Pozwem z dnia 9 wrzeénia 2010r. wniesionym przeciwko Skarbowi Pafistwa. — Centralnemu Zarzqdoxvi Shliby Wigziennej M. K. domaga1 siq zasaclzenia na swojqrzecz kwoty 600000 21. z ustawowymi odsetkamibod dnia wydania orzeczenia tytuham zadoééuczynienia za naruszenie dobr osobistych. W uzasadnieniu powod Wskaza1, Ze pozwany nie zapewnil mu humanitarnych Warunkow w trakcie odbywania kary pozbawienia Wolnoéci. M. K. podnios1, is pozwany ponosi odpowiedzialnoéé za poniiajqce traktowanie, brak sprzotu kwaterunkowego, nadmierne przeludnienie W oelaoh, brak zajqé sportowych i kuituralno  oéwiatowych. Pozwany W odpowiedzi na pozew Wnios1 0 oddalcnie powodztwa podnoszqo, Ze powod nie Wykazai aby dosz1o do bezprawnego dzialania funkcjonariuszy Sluiby Wiqziennej oraz, Ze takie dziaiania doprowadziiy do powstania szkody, jak rowniez nie Wykazal na czym szkoda mia1a polegaé. Nadto pozwany podniosi zarzut przodawnienia roszozefi co do okresu sprzed 1 Wrzeénia 2007r. Ostatecznie powod sprecyzoWa1 iadanie podnoszao, i2 swoje roszozenie Wiajze g1oWnie pobytem W Areszoie Sledczyrn (...) iZak1adzie Karnyrn W S. (k. 105) Postanowieniem z dnia 4 listopada 2010r. Sag! usta1i1, Ze w1a§ciwq jeclnostkq organizacyjnq reprezentujaca pozwany Skarb Pafistwa jest Dyrektor Generalny S1uZby Wkgziennej (postanowienie k. 20). Sad ustalil nastgpujqcy stau faktyczny: M. K. karo pozbawienia Wolnoéoi po raz pierwszy odbywal od 11 grudnia 1966r. do 3 lipca 1967r. Wowozas by} osadzony W Areszcie Sledczym (...). W Zaldadzie Karnym W S. powod odbywal karq 3 lat i szeéciu miesiooy pozbawienia Wolnoéoi W okresie od 29 kwietnia 1968r. do 12 sierpnia 1971r. oraz zastqpczq karcg 120 dni pozbawienia Wolnoéoi od dnia 14 kwietnia 1971 r. do 12 sierpnia 1971 1'. W Areszcie Sledozym (...).M.K. by1 osadzany jeszcze kilkakrotnie, a mianowiciez od 23 maja 19731". do 24 stycznia 1975r., od 9 lipca 1982r. do 26 Iipca 198412, od 26 lutego 2001r. do 26 czerwca 2001r., od 21 marca 2007r. do 20 sierpnia 2008r., ocl 27 stycznia 2010r. do 10 maja 2010r. od 19 maja 2010r. do 22 czerwca 2010r. W miqdzyczasie przebywzd W Zakiadzie Karnym W P. (od 21 marca 2007r. do 20 sierpnia 2008r.), W Areszcie Sledozyrn W R. (od 27 styoznia 2010_r. do 10 maja 2010r.), W Zak1ad2.ie Karnym W D. (od 19 maja 2010r. do 22 czerWca 2010r.), a takze, W okresie od 23 iipca 19801‘. do 13 listopada 1980r. W Zaldadzie Karnym W K. (dowod: informacja 0 pobytach i orzeczeniach k. 174  178, zeznania powoda k. 105106). W Areszoie Sledczym (...) W okresie od 21 maroa 2007r. M. K. przebyWa1 W pawiionie (...) oddzia1 (...) cela nr (...),(...),(...),(...), oddzia1(...) cola nr(...), 0ddzia1(...)oela 111' (...),(...) paWilonie(...) oddzia1 (...) cola nr (...),(...), pawilonie (...) oddzial (...) cola nr (...), pawilonie (...) oddzial (...) ceia nr (...). Powod miai Wowczas zapewniony podstawowy sprzqt kwaterunkowy, miej see do spania oraz érodki lligieniczrlosanitame pozwalajace na utrzymanie higieny osobistej i czystoéci W celi. W pawilonach (...),(...),(...),(...) kqciki sanitarne byiy oddzielone od pozostaiej ozagéci oeli murowanymi éciankarni z wejéoiem zabezpieczonym nieprzozroczysta zasionka z tworzywa sztucznego. W pawilonie (...) kqciki sanitarne wydzielone byly éciankq Z plyty na metalowym stelaiu, z Wejs'.cie1n przes1oniQIym kotara z nieprzezroczystego materiahl. W 2008r, przeprowadzono remont W pawilonie . .), ktory obj aj takie CB1Q nr (. . .) W ktorej osadzony by1poWc'>d. Wowczas wymieniono instalacjq sanitarna‘ie1el<t1'§,/cznq, urzadzeliia sanitame, pomalowano éciany i zamontowano wykladzing PCV . W wqziach sanitarnych byl zapewniony staiy dostqp zimnej wody. W takcie relnonta pawilonu zdarzaiy sio okresowe wyiaczenia wody 0 czym osadzeni uprzedzani byli przez radiowgzei W celach mieszkalnych znajdowaly siq kratki Wentylacyj ne, oraz okna zabezpicczone kratami. Powierzohnia malarska W nielcto1'yoh celach oraz iaini W pawilonie (...) nosi1a élady odpryslgow farby i zagrzybienia, ktére starano siq na biezaco usuwaé. Osadzeni, za zgoda Dynektora mogli posiadaé w celach odbiomiki radiowotelewizyjne. W Areszcie Sledczym (. . .) osadzeni, W tyrn powod, mieli moiliwoéé uczestniczenia W zajqciaoh kulturalno oéwiatowych, ktore odbywa1y sio W siwietiicach wyd_zia;1oWych Wedhig ustalonego grafiku oraz mogli korzystaé 2 biblioteki. W AS (. . .) _ fur1kc_io11oWa1 k'ElE1iOWQZ€1. Powod korzystai takfze 2 oodziennego spaceru;W okresie osadzenia M. K. W AS (. . .) panoWa1o przeludnienie, W celach czteroosobowych osadzano dodatkowo po dwoch wiginiéw. O tej sytuacji informowany byi Sad Okrqgowy W W. Wydzia1 Penitencjarny. Kaidorazowo Dyrektor Aresztu wydawai zarzadzenie W sprawie umieszczenia osadzonyoh W Warunkach nie spehliaj qcyoh normy 3 m.kW. najedna_ osobq. Od 7 grudnia 2009r. powod nie przebyWa1ju2 W Warunkaoh nie spehiiajaoych minimalnego kryterium 3 m. kW. najednego osadzonego. Powyzsze okoiicznoéci Sad ustalii na podstawie zcznafi powoda (k. 105106), informacji o pobytaoh i orzeczeniach k. 174178), informacji skierowanych do Sadu Okrqgowego (. . .) i Sqdu Okrqgowego WW. o przeludnieniu k. I23127, zarzadzenia Wewnqtrznego Dyrektora AS (. . .) (k. 127129), protokoiow kontroli sanitarnej, pfzewodow kominowyoh (k.140~150), sprawozdafi z Wizy1acji Aresztu Siedczego (...)1<. 151 166). ' . _  --- STRONA 2 --- Sad zwaiyl co nastgpuje: Powodziwo nie zashiguje na uwzglrgdnicnic. Zgodnie z art. 23 kc dobra osobistc cziowieka, jak W szczegolnoéci zdrowie, Wolnoéc, czcéc, swoboda sumienia (...) pozoatajaIfiod ochronac prawa cywilnego, niczalcinie od ochrony przewidziancj W innych przepisach. Z kolci art. 24 § 1 zd anie 3 przcwidujc, fie ten czyje dobro osobistc zostaio naruszone moie Zqdaé zacloécuczynienia pienicénego lub zaplaty odpowiedniej sumy p.icni@Zncj. na col spoieczny. Mozliwoéé zasadzenia zadoécuczynicnia pienicznego W przypadku narasic_fiia' diobfa o5obiat'cgo"_przeWidujc art. 448 k.c., zgodnie 2 ktorym W razic naruszenia dobra osobistcgo sad moic przyznaé. j:_éini.1_;_ 'c_zyjc'_ dobro osobiste zostaio naruszonc, odpowiednia sumo picnioina ty1u1em zadoécuczynienia pienioznego za doznana krzywdo lub na jego Zadanic zasadzié odpowiednia sumo pieniqzna na Wskazany przcz nicgo col spoicczny, niezaI_cZri_ic qd irmych érodkéw potrzebnych do usuniccia skutkow naruszcnia. W pierwézcj ukolcjiioéci wymaga wiegc rozwaicnia okolicznoéé czy i jakie dobra osobiste powoda zostaiy naruszonc W okrcsie osadzenia go W AS (...) i ZK w S.. W tym miejscu naleiy podkreélié, Ze Wobec skutccznie podniesionego przez pozwancgo "§2a'1'zut1'1 przedawnienia rozWaz'cnia nalezy ograniczyé jedynic do okresu pobytu M. K. W AS (...) W okresic od 2 Wrzeénia 2007r. Sad przyjaj, ii pozew zostai nadany w dniu 2 Wrzeénia 2010r., a zatem, stosownic do trcéci art. 442' kc roszczcnic za okres przebywania w jednostkach penitencj arnych przed ta data ulegio przedawnieniu. Uzasadniajac Zqdanie powod wskazah Ze osadzono go w ciasnych i przeludnionych celach, W warunkach braku intymnoéci przy zaiatwianiu potrzeb fizjologicznych, co na1'uszy1o jego godnoéé osobista_. Zarzucai takze pozwanemu nie zapewliienicasprzctu kwaterunkowego, brak zajcé ko i sportowych oraz nieludzkie i poniiaj ace traktowanic wynikaj ace z braku Warunkow do utrzymania higieny osobistcj, ziego oéwietlenia. Okolicznoéé, i2 M. K. do 6 grudnia 2000r. oidbywa1karQ pozbawienia wolnoéci W celach, ktore nie speh1ia1y normy 3 m 2 powierzchni na jednego osadzonego Sad uznai za udowodniona zeznaniami powoda. Pozwany zreszta nie kWestionoWa1 tego faktu, co Wynika z doiaczonych infoimacji o umieszczcniu osaclzonych W warunkach, W ktorych powierzchnia celi przypadajaca na jedna osobc Wynosi mniej niz 3 rn.kw. Podobnie Sad uznai za udowodnione olcresowe wystqpowanic zagrzybienia oraz zly stan powiok malarskich w laini pawilonu (.. .). Pozosta1e zarzuty W postaci braku, odpowiedniej Wentylacji, oéwietlenia, braku zajqé ko i nieodpowiedniej jakoéé érodkéw sanitarnych nie zna1az1y potwierdzenia W zgromadzonym materials dowodowym. Zdaniem Sadu nie zapewnienie przcz Pafistwo osadzonym W jcdnostkach penitcncjarnych minimalnych norm powierzchniowych nie moze byé stanem, ktory zasiuguje na aprobatq. Nicwatpliwic zatem osadzenic powoda W celach nadmiernie przeludnionych, w warunkach nie zapcwniajacych intymnoéci przy wykonywanych czynnoéciach higicnicznych stanowi naruszenie dobr osobistych powoda W postaci jego godnoéci. Powyiszcgo nie mozna jeclnak traktowaé jako aktu represji skierowanego, indywiduahiic przeciwko powodowi. Pomimo uznania, i2 Warunki W ktorych by} osadzony powod naruszy1y jego godnoéé to s1<a1a togo naruszenia nie przybraiajednak takiej formy, W ktorej mozna by%oby méwié o nicgodziwych, nieludzkich Warunkach, co dopiero W occnic Sadu uzasadniaioby Zadanic zasadzcnia zadoééuczynienia. W tym micjscu nalczy zwrocié uwagq, Ze pomimo Wskazanych Wyicj nicdogodnoéci powod miai zapewnione miejsce do spania, bezp1atna_ opiekc mcdyczna, W)/2yWiBl’11B i moiliwoéé uczestniczenia W zajcciach kulturalno — oéwiatowych oraz sportowych. Mia} zatem lepszc Warunki 1112 znaczna czcéc osob przeb}/Waja_cych na Wolnoéci, ktore, W przcciwiefistwie do powoda, rcspcktuja normy prawa karnego, a ktorc czcsto bez swojcj winy Zyja W niedostatku i ubostwic. Sad meriti podzie1a_pogla_d Wyl‘&ZOI'ly przcz Sad Najwyzszy W wyroku z dnia 2 paiclziernika 2007r. II CSK 269107, zgodnie z ktorym samo osadzcnic W przeludnionej ce1i niejcst wystarczajaca podstawa do uwzglcdnicnia Zadania zasadzenia zadoééuczynicnia. Takzc W orzcczeniach ETPC najczcéciej zwracano uwagq na 21c Warunki sanitarne, niehigienicznoéé i brak prywatnoéci przy korzystaniu z urzadzcfi sanitarnych, permanentna niemozliwoéé zaspokojenia potrzcby snu spowodowana niewystarczajaca iloécia iozek jak i nicustannie zapalonym éwiatharn czy panujacym ha1ascm, nicdostatccznc oéwietlcnic uniemozliwiaj ace czytanie, z1a Wcntylacjq , Warunki prowadzace do rozprzcstrzeniania sic chorob badi brak mozliwoéci lcczcnia. Trybunai uwzglcdniai skumulowany efekt tychiwarunkow, a tak2c spccyficzne zarzuty podnoszonc przez skarzacych. Zdaniem Sadu powéd popelniajac przcstcpstwo musia1 liczyé sic z tym, 12 karc za swoj czyn bcdzic oclbywai W W1QZ16I1i1.l, W ktorym z oczywistych Wzglqdow nie ma komfortu. Podkreélié nalciy, i2 powod po raz pierwszy zosta1 osadzony W Arcszcic Sledczym W grudniu 1966r. Znai wioc warunki panujace W arcsztach, a rnimo tego Wracai tam kilkunastokrotnic. Rownici Sad Naj Wyzszy W wyroku 2 dnia 28 lutego 2007r. nie uzalcinii mozliwoéci zasadzcnia zadoééuczynienia od potwicrdzcnia faktu osaclzenia W warunkach metrazowych odbiegajacych od normy wskazanej W art. 110 § 2 k.k.W. Moz1iWoéé taka zostaia bowicm poiaczona z jednoczesnym naruszcnicm takich podstawowych standardow jak zapewnicnic kazdcmu osadzoncmu oddzielnego miejsca do spania albo oddzielenia wcziasanitamego od ogolnej przestrzeni celi. W niniejszej zaé sprawie brak bylo podstaw do przyj @613, i2 powod w takich warunkach 0dbywa1 karq pozbawienia Wolnoéci. Nie mog1o ujéé uwadze Sadu, i2 M. K. od grudnia 2009r. przebywai w celach 0 odpowiednim metrazu, a w Zak}adzie Karnym W D. jak Sam stwierdzii W Warunkach idealnych. Z tcgo vxynika, Ze pozwany respektujac wyrok Trybunaiu Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008 zapewnil powodowi odbywanie kazy pozbawienia w odpowiednich warunkach, zapewniaj acych zachowanie normy 3 m.kw. na jednego osadzonego. Nie sposob nie zauwazyé, Ze mimo pewnych niedogodnoéci W odbywaniu kary pozbawienia wolnoéci Wp0St21C1 przeludnienia, czy braku intymnoéci, Marek Kowalczyk W areszcie ukoficzyl SZ1(OiQ zawodowa oraz kilka kursow zawodowych. Reasumuj ac, zdaniem Sadu brak jest podstaw do zasadzenia na rzecz powoda jakiejkolwiek kwoty zadoééuczynienia za namszenic jego dobr osobistych, ktore Wiazaio sin; z Warunkami odbywania kary. W orzecznictwie Sadu Najwyiszego ugruntowanyjest poglad, zgodnic z ktoiym sad nie ma obowiazku zasadzenia zadoééuczynienia w kazdym przypadku naruszenia dobr osobistych (por. wyrok SN z dnia 19.04.2006r. I1 PK 245705 OSNP 2007778!101). Zasqdzenie zadoééuczynienia ma zatern charaktcr fakultatywny i od oceny sadu opartej na anaiizie okolicznoéci konkretnej sprawy zalezy przyznanie pokrzywdzonemu ochrony W tej formic (vide wyrok SA W spr. I ACa S33E06). Podstawowym kryteriuni decyclujacym 0 moiliwosicizasadzenia zadoééuczynienia Winicn byé m.in.. stopiefi Winy naruszyciela, rodzaj naruszonego dobra oraz poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. W wyroku Sadu Najwyzszego z dnia 12. 12.20021". V CKN 1581700 Wskazano takze, iz decyzja o Zasadzcniu zadoééuczynienia Winna byc poprzedzona takze zbadaniem nasilcnia zicj W011 naruszycicla i ce1oWo$ci zastosowania tego érodka. Odnoszac sir; do kwestii Winy to ta przcaiankc odpowicdzialnoéci za niczapcwnienie osadzonym Warunkow metrrazowych zgodnych z art. 110 § 2 k.k.W. upatrywac nalciy poza jednostkc organizacyj na, ktora bczpoérednio odpowiada za warunki w jakich powod odbywai karc. Jcdnostka ta pomimo przcpchiienia, nie mozc odmowié przyjccia skazanego, _a gospodarkc finansowa prowadzi W oparciuo prawn budzetowe. O kosztach postqpowania orzeczono na podstawie art. 102 kpc majac na uwadze przede Wszystkirn Wzglqdy natury podmiotowej zWia_zane z sytuacja Zyciowai finansoWapoWoda,.kto1'c zadecydowaiy o wczeéniejszym zwolnieniu go od oplaty sadowej od pozwu.