Postanowienie akt. IC 656/09

--- STRONA 1 --- Sygn. akt. IC 656/09 5?. ~#*~ ‘rs~ .\'n 'I~\ "V 4n*3= ' i ‘ gl v VVYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 kwietnia 2010r. Sqd Okrggowy W Bydgoszczy I Wydzial Cywilny W sldadziez , Przewodniczapy SSO Hanna Daniel Protokolant st. sekr.sqd. Urszula Danilewicz p0 rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2010r._ w Bydgoszczy sprawy z powédztwa Pm| przeciwko Skarbowli Pafistwa ~ Zaldadowi Karnemu W Koronowie 0 zapiatfg 1. powédztwo oddala;  ' 2. zasaglza 0d powoda na rzecz Skarbu Pafistwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa kwotq 3.600 (trzy tysiape szeééset) zi tytulem kosztéw ' zastgpstwa procesowego. Sygn. akt. IC 656/09 -fa. ~f*' nfs--~ Wn-' -f-‹ "Ÿ- 'Š-z‹"3= ` i ` gl v VVYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 kwietnia 2010r. Sąd Okręgowy W Bydgoszczy I Wydział Cywilny W składzie: , Przewodniczący SSO Hanna Daniel Protokolant st. seknsąd. Urszula Danilewioz po rozpoznaniu W dniu 23 kwietnia 2Q10r._ W Bydgoszczy sprawy z powództwa P*K-. przeeiwko Skarbowi Państwa ~ Zakładowi Karnemu w Koronowie o zapłatę 1. powództwo oddala; - " 2. zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem kosztów ' zastępstwa procesowego. --- STRONA 2 --- I C 656:’ 09 Uzasadnienie W pozwie ziozonym w dniu 8 grudnia 2009 roku p0w6d P‘ Wniési 0 zasqdzenie 0d pozwanego Skarbu Pafistwa Zaldadu Karnego W Koronowie kwoty 100.000; z%otych, tytuhem zadoééuczynienia za naruszanie jego débr osobistych: prawa do intymnoéci, prawa do Wypoczynku. Powéd wiage swoje roszczenie z brakiem zapewnieniem przez pozwanego warunkéw bytowych, w zakresie w jakim nakazujq to obowiaczujqcc przepisy prawa, Powéd W szczegélnoéci jest przetrzymywany W przeludnionych celach, W ktérych nie przypada na niego minimum 3 m2 . W odpowiedzi na pozew, z{0Z0nej W dniu 24 lutego 2010 roku pozwany wniésl 0 oddalenie powédztwa. i zasqdzenie kosztéw post:gpowania wedlug norm przepisanych. Pozwany podniésl, ii powéd nie dowodzi okolicznoslci faktycznych, stanowiapych podstawq Zqdafi. Przy tym zachowanje pozwanego nie nosi znamion bezprawnosici. ' Pozwany podniést wreszcie, ii Zqdania powoda sq sprzeczne z zasadami wspéizycia spblecznego. " Sqd ustalil, co nastgpuje: Od lipca 2007 roku powéd przebywa Wj6C|1'10SfC6 pozwanego ' okolicznosfci bezsporne Pozwany zapewni:.1% 0sadz0nym W tym powodowi wlaéciwe i zgodne z przepisami wykonawczymi, warunki sanita1~i10 bytowe, miqdzy innymi poprzez urzqdzenie zapevmiaj apych intymnoéé kqcikéw sanitamych. . W celach rnieszkalnych jédnostki pozwanego W3/stQp0wa%0 okresowo zjawisko przeludnicnia w nieznacznym zakresie. Kazdorazowo 0 koniecznoéci osadzenia niektérych osadzonych w warunkach nie zapewniajapych 3 m2 powierzchni celi na 1 osobg powiadamiény byl sagdzia. penitencjarny wlaéciwego Sqdu. dqwdd: zawiadomienia 0 sranie przehzdnienia (A12340), notatka sz‘uz'b0wa_funkcj0nariu'sza pozwcmego (X222)  A .. _..._..... .. ,...  _ I C 656:' 09 Uzasadnienie W pozwie złożonym W dniu 8 grudnia 2009 roku powód- P* wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa- Zakładu Karnego W Koronowie kwoty 100. 000,- złotych, tytułem zadośćuczynienia za naruszanie jego dóbr osobistych: prawa do intymności, prawa do wypoczynku. Powód wiaze swoje roszczenie z brakiem zapewnieniem przez pozwanego warunków bytowych, w zakresie w jakim nakazują to obowiązujące przepisy prawa. Powód W szczególności jest przetrzymywany W przeludnionych celach, w których nie przypada na niego minimum 3 mz . W odpowiedzi na pozew, złożonej W dniu 24 lutego 2010 roku pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Pozwany podniósł, iż powód nie dowodzi okoliczności faktycznych, stanowiących podstawę żądań. Przy tym zachowanie pozwanego nie nosi znamion bezprawności. ` Pozwany podniósł wreszcie, iż żądania powoda są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. " Sąd ustalił, co następuje: Od lipca 2007 roku powód przebywa W jednostce pozwanego ' okoliczności bezsporne Pozwany zapewniał osadzonym- W tym powodowi _właściwe í zgodne z przepisami wykonawczymi, warunki sanitarno- bytowe, między innymi poprzez urządzenie zapewniających intymność kącików sanitarnych. , W celach mieszkalnych jednostki pozwanego występowała okresowo zjawisko przeludnienia- W nieznacznym zakresie. Każdorazowe o konieczności osadzenia niektórych osadzonych w warunkach nie zapewniających 3 mz powierzchni celi na 1 osobę powiadamiany był sędzia penitencjarny właściwego Sądu. dowód: zawiadomienia o stanie przełaa'nz'em'a (A123-40), notatka służbowa _fankc_;`onar1`u`sza pozwanego (1:22) ' . ._ -_..._..... .. .... - _ --- STRONA 3 ---  Sqd dopuécit dowod Z przeshlchania stron Z ograniczeniem do przeshtchania powoda (k.52v). Powéd Wskazywai, Ze cele w jednostce pozwanego byly przeludnione a ponadto okno W pawilonie X; gdzie jest osadzony, jest zasloniete pteksi, co uniemozliwia dopkyw powietrza. W celach nie ma Wentylacji. Zastony kapika sanitamego nie majat 2m tylko 1,90m i sq przezroozyste. Sqd dokonal powyzszych ustalefi faktycznych W oparciu 0 treéé dokumentow zatapzonych do akt spraw oraz przesiuchania powoda. Z pism pom/anego (lc23~40) Wynika, i2 pozwany informowat Sedziego Penitencjarnego 0 przypadkach przeludnienia eel nlieszkalnych W jednostce. Nadto na podstawie treéci notatki ShlZb0W6j (k. 22) Sqd ustalil Wartmici sanitamo bytowe W jednostce pozwanego. Wskazane dokurnenty nie zostaty zakwestionowane przez powo da. Sgd mag‘1, co nastggujez Jako podstaweswojego roszczenia powod Wskazuje art. 445 § 1 kc. Zal<1adajeto, Ze podstawq prawnac roszczenia powoda jest Wskazywany przezefi art. 445 § 1 k.o. W ZW. 2 art. 417 § 1 k.c, to poW6dztWo nalezy oddalié ze wzgledu na brak WYk8.Z8.1'1i& istnienia przestanek odpowiedzialnoéci Skarbu Peuistwa, okreélonych W tych przepisaoh.  Gdyby zaé przyjagi, Ze Zaglanie powoda Wiage sie z naprawieniem szkody niemajqtkowej Wywotanej bezprawnym naruszeniem konkretnego "dobra osobistego i Wywodzone jest 'z treéci art. 23, art. 24 oraz art. 448 kc, to na stronie pozwanej spoczywa jedynie obowietzek obalenia domnieinania bezprawnoéci swoj ego dziatania, rozumianego jako irodlo hipotetycznej szkody. Jednakze to na powodzie W dalszyrn ciqgu spoczywa obowiqzek udowodnienia, Ze okreélone dzialanie spowodowaio uszczerbek jego W dobrach osobistych, stosownie do ogolnej zasady rozkladu ciezaru dowodu (art. 6 kc). Zdaniem Sqdu, nie ma podstaw do uznania, iz dzialanie pozwanego naruszyio dobra osobiste powoda. Rozstrzygajqc 0 zasadnoéci roszczefi powoda nie mozna ponainaptakze i tego, Ze przestankq przyznania zadoééuczynienia przewidzianego W art. 448 kc jest Wins. podmiotu ponoszqcego odpowiedzialnoéé. W przedmiotowej sprawie powod zaniechat Wnioskowania jakiegokolwiek dowodu ifiogqcego potwierdzié, i2 podjete W stosunku do - Sąd dopuścił dowód z przesłuchania stron z ograniczeniem do przesłuchania powoda (k.52v). Powód wskazywał, że cele W jednostce pozwanego były przeludnione a ponadto okno w pawilonie X; gdzie jest osadzony, jest zasłonięte pleksi, co uniemożliwia dopływ powietrza. W celach nie ma wentylacji. Zasłony kącika sanitarnego nie mają 2m tylko l,90m i są przezroczyste. Sąd dokonał powyższych ustaleń faktycznych w oparciu o treść dokumentów załączonych do akt spraw oraz przesłuchania powoda. Z pism pozwanego (lc23~40) wynika, iż pozwany informował Sędziego Penitencjarnego o przypadkach przeludnienia cel mieszkalnych w jednostce. Nadto na podstawie treści notatki służbowej (k.22) Sąd ustalił warunki sanitarno- bytowe w jednostce pozwanego. Wskazane dokumenty nie zostały zakwestionowane przez powo da. Sąd zwag'1, co następuje: Jako podstawę-swojego roszczenia powód wskazuje art. 445 § 1 kc. Zakładając, ze podstawą prawną roszczenia powoda jest wskazywany przezeń art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 417 § 1 k.c, to powództwo należy oddalić ze względu na brak wykazania istnienia przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa, określonych W tych przepisach. - Gdyby zaś przyjąć, ze żądanie powoda wiąże się z naprawieniern szkody niemajątkowej wywołanej bezprawnym naruszeniem konkretnego "dobra osobistego i wywodzone jest uz. treści art. 23, art. 24 oraz art. 448 kc, to na stronie pozwanej spoczywa jedynie obowiązek obalenia dornniernania bczprawności swojego działania, rozumianego jako źródło hipotetycznej szkody. Jednakże to na powodzie W dalszym ciągu spoczywa obowiązek udowodnienia, że określone działanie spowodowało uszczerbek jego w dobrach osobistych, stosownie do ogólnej zasady rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 kc). Zdaniem Sądu, nie ma podstaw do uznania, iż działanie pozwanego naruszyło dobra osobiste powoda. Rozstrzygając o zasadności roszczeń powoda nie można poniinąótakże i tego, że przesłanką przyznania zadośćuczynienia przewidzianego W art. 448 kc jest wina podmiotu ponoszącego odpowiedzialność. W przedmiotowej sprawie powód zaniechał wnioskowania jakiegokolwiek dowodu niogącego potwierdzić, iż podjęte w stosunku do --- STRONA 4 --- niego dziatania z zaicresu Wladzy publicznej noszq Znamiona czynu zawinionego. O fakcie naruszenia dobr osobistych powoda nie moie deoydowaé jedynie fakt, Ze odbywal on kare W celach, W ktorych powierzchnia na jednq osobe wynosila mniej niz 3 mg. Nalezy bowiern poudnieéé, Ze rozmieszczenie osadzonych W celach znajdowato i znajduje do chwili obecnej swojet podstawe prawnq W treéci alt. 248 § l kkw, okreéiajqcyrn tryb postepowania W takim Wypadku. Zachowanie pozwanego zgodne z dyspozycjzt tego przepisu Wyletoza istnienie bezprawno slci. Warto W tym miejscu przytoczyé Wyrok Sqdu Najwyzszego 8 z dnia 2 paidziemika 2007 r., H CSK 269/07, OSNCZD 20086/75, zgodnie z ktoryrn zapewnienie przez Pafistwo godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnoéci jest jednym z podstawowych wymagafi demokratycznego pafistwa prawnego, jednakie osadzenie skazanego W celi W Warunkach, W ktorych powierzchnia na jednq osobe Wynosita mniej niz 3 ml, przy Sp6h'1i6IliU. przeslanek okreélonych W art. 248 § 1 k.k.W., jest zgodne Z prawem. _ W kontekécie zgodnoéoi 2 prawem dziatafi pozwanego, nie sposob pominqé tego, Ze areszt éledczy ani zaklad kamy nie majq mozliwoéci odmowy przyjecia osoby skierowanej do nioh przez setd. Gdyby przyjqé, ze powod opiera swoje roszfczenie na przepisach dotyczqoych odpowiedzialnoéci Skarbu Pa.1istWa_za tzw. delikt legislacyjny, to rowniei W tym przypadku powodztwo powinno zostaé oddalone jako niezasadne. W dotychozasowyrn dorobku judykatury za utrwalony nalezy uznaé poglqd ograniczajaccy odpowiedzialnoéé odszkodotvawczq Skarbu Paftstwa z tytutu wadliwoéci legislacyjnych jedynie do przypadkow, W ktérych niczgodnoéé aktu normatywnego z Konstytucjq Rzeczypospolitej Polskiej zostanie przez Trybunat Konstytucyjny stwierdzona z mocet Wstecznq. Innymi stowy, odpowiedzialnoéc’: odszkodowawcza Skarbu Paflstwa mote Wiqzaé sie Wylapznie 2. takimi Wyrokarni Trybunahl Konstytucyjnego, ktore vvjnwierajq skutki retroaktywne. Jak bowiem podkreélil Sqd Najwyiszy W uzasadnieniu Wyroku z dnia 21.11.2003 11, I CK 323f02, ,,Zasadq jest, z'e snvierdzenie niekonstytucyjnoéci okrefilonego alctu normatywnego dziafa na przysziofig‘, a urmta mocy obowiqzujqcej tego akru nasrgpuje z chwilq wejécia w zycie wyroku Trybunaht K0nstyruc;g'nego. Orzeczenie ma charakter korzstytulywny. Wyjqrki ad zasady prospekzywnego dziaiania orzeczenia Trybunafu mogq wynikaé z samego orzeczenia, W krcirym srwierdzono utrate mocy obowicgzujqcej z datq wsrecznq, nie sposqib zatem srawiaé znaku rdwnofici miegdzy uchyleniem przez Trjybunai okreilonego aktu normatywnego a bezprawn0§cz'q fake przesiankq odpowiedzialnostci odszkodowawczej. Takze wznowienie posrgpowania no podsrawie are‘. 40.” icplc. bqdé art. 145a I:.;v.a. samo przez sie nie niego działania z zakresu władzy publicznej noszą znamiona czynu zawinionego. O fakcie naruszenia dóbr osobistych powoda nie może decydować jedynie fakt, ze odbywał on karę W celach, w których powierzchnia na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 mz. Nalezy bowiem podnieść, że rozmieszczenie osadzonych W celach znajdowało i znajduje do chwili obecnej swoją podstawę prawną W treści art. 248 § 1 kkw, określającym tryb postępowania W takim wypadku. Zachowanie pozwanego zgodne z dyspozycją tego przepisu wyłącza istnienie bezprawne ści. Warto W tym miejscu przytoczyć Wyrok Sądu Najwyższego , z dnia 2 października 2007 r., ll CSK 269/07, OSNC-ZD 2008,6/75, zgodnie z którym zapewnienie przez Państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności jest jednym z podstawowych wymagań demokratycznego państwa prawnego, jednakże osadzenie skazanego W celi W warunkach, W których powierzchnia na jedną osobę wynosiła mniej niz 3 mz, przy spełnieniu przesłanek określonych W art. 248 § l k.k.W., jest zgodne Z prawem. _ W kontekście zgodności z prawem działań pozwanego, nie sposób pominąć tego, że areszt śledczy ani zakład karny nie mają możliwości odmowy przyjęcia osoby skierowanej do nich przez sąd. Gdyby przyjąć, że powód opiera swoje roszczenie na przepisach dotyczących odpowiedzialności Skarbu Państwaza tzw. delikt legislacyjny, to równiez w tym przypadku powództwo powinno zostać oddalone jako niezasadne. W dotychczasowym dorobku judykatury za utrwalony należy uznać pogląd ograniczający odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa z tytułu Wadliwości legislacyjnych jedynie do przypadków, W których niezgodność aktu nonnatywnego z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej zostanie przez Trybunał Konstytucyjny stwierdzona z mocą wsteczną. Innymi słowy, odpowiedzialność odszkodowawcza 'Skarbu Państwa może wiązać się wyłącznie z takimi wyrokarni Trybunału Konstytucyjnego, które wywierają skutki retroaktywne. Jak bowiem podkreślił Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 21.11.2003 r., I CK 323f02, ,,Zosodą jest, że snvierdzenie niekonstytucyjności określonego aktu normatywnego działa na przyszłość, a utrata mocy obowiązującej tego aktu następuje z chwilą wejścia w życie wyroku Trybunału Konstj/tucyƒriego. Orzeczenie ma charakter konstytutywny. Wyjąrki od zasady prospekt;/wnego działania orzeczenia Trybunału mogą wynikać Z samego orzeczenia, w którym stwierdzono utratę mocy obowiązującej z datą wsteczną, nie sposób zatem stawiać znaku równości między uchyieniem przez Trybunał określonego aktu normatywnego o óezprawnością jako przesłanką odpowiedzialności odszkodowowczej. Także wznowienie postępowania na podstawie art. 40.” kplc. bądź art. Mfia k.p.o. samo przez się nie --- STRONA 5 --- potwierdza ismienia sranu bezprawnego zachowania siq organza wydajcgcego orzeczenie bqdz’ decyzjq, skoro wydcmo jq na podstawie obowiqzujqcego w chwili podejmowcmia akru pmwrzego”. Powyzsze stanowisko zostato przez Sad Najwyzszy podtrzymane min. W postanowieniu z dnia 30.05.2003 r., III CZP 34/03, czy teZ Wyroku z dnia 15.01.2004 r., III CK 266/02. Poglad ograniczajacy zasadnoéé roszczefi odszkodowawczych do przypadkow, W ktorych Trybunal Konstytucyjny stwierdzii niekonstytucyjnosfi ze skutkiem Wstecznym dominuje rowniez W piémiennictwie @001’. m. in. M Safian, Skwki prawne orzeczeri Trybunalu Konslyrucyjnego, Pariszwo z‘ Prawo z 2003 r., Nr 3, sir. I 7; Zb. Radwariski, Zmiany w KC doiyczqce odpowiedzialncflci organéw wykonujqcych wfadzrg publicznq, Monitor Prawniczy z 2004, Nr 21, s. 974975). Wymaga podkreélenia, ze stwierdzenie przez Trybunat Konstytucyjny Wyrokiem z dnia 26.05.2008 r., sygn. SK 25/07 niekonstytucyjnoslci art. 248 § 1 kkw W Zadnej mierze nie moze stanowié okolicznoéoi mogaoej clecydowaé 0 zasadnoéci roszczefl strony powodowej. Nalezy bowiem 2W1ocié uwage, iz W punkcie II przywotanego Wyroku Trybunat Konstytucyjny orzekl jednoznacznie, 2e art. 248 § 1 kkw traci moo obowiaczujaca z up1yWem 18 miesieoy od dnia og1oszenia Wyroku W Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. W zwiazku Z tym, 2e Wzmianlcowany Wyrok zostat opublikowany W Dzienniku Ustaw Nr 96, poz. 620 W dniu 05.06.2008 r., art. 248 § 1 kkw utracit zatem moo dopiero W dniu 06.12.2009 r. W éwietle jednolitego dorobku judykacyjnego Sadu Najwyzszego nie budzi tym samym Watpliwoéci, i2 wyrok z dnia 26.05.2008 r. posiada charalcter prospektywvny i Wywohlje skutki wylacznie na przysztoéé. Zakwestionowana norma prawna zachowuje swa moc przez okres Wskazany W orzeczeniu, Wobec czego powinna byé dalej stosowana przez Sady i inne organy pafistwowe. Prospektywny skutek orzeczefi odroczonych oznaoza takze, ze do czasu uplywu terminu Wskazanego W orzeczeniu Trybunalu Konstytucyjnego nie ma mozliwoéci Wznowienia postepowania (zob. uchwala z dnia 03.07.2003 r, HI CZP 45/03, uchwaia z dniu 24.01.2004 r., H] CZP I12/03, wyrok z dnfa 20.04.2006 r‘, IVCSK 28/06, 'p0stcm0wz'enz'e 2 dnia Z6.04.2008 r.,v] CZ 29/08). Powyzsze stanowisko znajduje poérednie potwierdzenie rowniez W treéci uzasadnienia omawianego Wyroku, gdzie Trybunat Konstytucyjny postanowit przyznaé wylacznie skarzacemu (tj, osadzonemu, ktory Wniost skarge konstytucyjna W sprawie SK 25/07) tzw. przywiiej korzyéci, czyli swoista prernie za aktywnoéé, polegajaca na tym, 2e tylko W stosunku do niego Wyrok Trybunalu powinien byé Wykonany niezwtocznie po ogtoszeniu go W Dzienniku Ustaw. Jak podniost Sad Najwyi:szy W postanowieniu 2 dnia 8 maja 2009 r., V CSK 6/09 (niepublikowane), kwestia dotyczaca skutkow Wyrokow Trybunatu Konstytucyjncgo, W tym Wyroku z dnia 26 maja 2008 r., SK 25f07, zostata juz W orzecznictwie Sa.du9NajWyZszego vvyjaéniona. W sytuacji, W 1ctorej potwierdza istnienia stanu bezprawnego zachowania się organu wydajacego orzeczenie badz' decyzję, skoro wydano ja na podstawie obowiązującego W chwili podejmowania alcia prawnego "_ Powyższe stanowisko zostało przez Sąd Najwyższy podtrzymane min. W postanowieniu z dnia 30.05.2003 r., III CZP 34/03, czy też wyroku z dnia 15.01.2004 r., III CK 266/02. Pogląd ograniczający zasadność roszczeń odszkodowawczych do przypadków, W których Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność ze skutkiem wstecznym dominuje również W piśmiennictwie úoor. min. M Safian, Skutki' prawne orzeczeń Trybnnału Konstytucyjnego, Państwo i Prawo z 2003 r., Nr 3, str. 17; Zb. Radwariski, Zmiany w KC doiyczące odpowiedzialności organów wykonujących władzę publiczna, Monitor Prawniczy z 2004, Nr 21, s. 974-975). Wymaga podkreślenia, że stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 26.05.2008 r., sygn. SK 25/0? niekonstytucyjności art. 248 § 1 kkw w zadnej mierze nie może stanowić okoliczności mogącej decydować o zasadności roszczeń strony powodowej. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż W punkcie II przywołanego wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł jednoznacznie, że art. 248 § 1 kkw traci moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku W Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z tym, że wztniankowany wyrok został opublikowany W Dzienniku Ustaw Nr 96, poz. 620 w dniu 05.06.2008 r., art. 248 § 1 kkw utracił zatem moc dopiero w dniu 06.12.2009 r. W świetle jednolitego dorobku judykacyjnego Sądu Najwyższego nie budzi tym samym wątpliwości, iz wyrok z dnia 26.05.2008 r. posiada charakter prospektywny i wywołuje skutki wyłącznie na przyszłość. Zakwestionowana norma prawna zachowuje swą moc przez okres wskazany w orzeczeniu, wobec czego powinna być dalej stosowana przez Sądy i inne organy państwowe. Prospektywny skutek orzeczeń odroczonych oznacza takze, że do czasu upływu terminu wskazanego W orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego nie ma mozliwości wznowienia postepowania (zob. uchwała z dnia 03.07.2003 r, IH CZP 45/03, uchwała z dnia 24.01.2004 r., IH CZP 112/03, wyrok z dnia 20. 04.2006 r, IVCSK 28/06, 'postanowienie 2 dnia Z 6. 04. 2008 r.,v1 CZ 29/08). Powyższe stanowisko znajduje pośrednie potwierdzenie również. W treści uzasadnienia omawianego wyroku, gdzie Trybunał Konstytucyjny postanowił przyznać wyłącznie skarżącemu (tj, osadzonemu, który wniósł skargę konstytucyjną W sprawie SK 25/07) tzw. przywilej korzyści, czyli swoistą premię za aktywność, polegającą na tym, że tylko w stosunku do niego wyrok Trybunału powinien być wykonany niezwłocznie po ogłoszeniu go W Dzienniku Ustaw. Jak podniósł Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 8 maja 2009 r., V CSK 6/09 (niepublikowane), kwestia dotycząca skutków wyroków Trybunału Konstytucyjnego, W tym wyroku z dnia 26 maja 2008 r., SK 25fi'07, została już W orzecznictwie Sądublajwyzszego wyjaśnione. W sytuacji, w której --- STRONA 6 --- Trybunalt Konstytucyjny, na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytuoji, odroczyl utrate mooy obowiaczuj acej alctu normatywnego, zachowuje on dalej moc przez okres Wskazany W orzeczeniu i Oznacza to, Ze sady i inne podmioty powinny  z Wyjatkiem, sprawy, ktora byia przyczyna Wszczecia postepowania przez Trybunalem  stosowaé W tym okresie norme niezgodna z Konstytucja, pominiecie jej bowiem oznaczaloby przekreélenie sensu odroczenia, a Wiec i sensu art. 190 ust. 3 Konstytucji (pot. takze postanowienia Sadu Najw}'2szego z dnia 11 l<Wietnia 2006 r., I CO 23/05,, Z dnia 29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08). W éwietle powyzszego nalezy stwierdzié, iz' W okresie objetym Zadaniem pozwu art. 248 § 1 kkw korzystai z domniemania konstytucyjnoéci, zaé Wszelkie dzialania podjete na jego podstawie mieécity sie W granicach obowiazujacego porzadku pravmego. Naleiy rowniei podkreélié, Ze Z dniem 6 gmdnia 2009 r. Weszia W Zycie ustawa z dnia 9 paidziernjka 2009 r. o zmianie ustawy  Kodeks karny Wykonawozy, ktora Wprowadza W art. 110 W § 2a2i k.k.W. rozwiazania zastepujace dotyohczas oboW'iaz1.1_ja2y art. 248 § I kkw. Wspomniane przepisy art. 110 § 2a ~ 2i kkw realizuja zawarte W uzasadilieniu Wyroku z dnia 26 maja 2008 r., SK 25/07, zalecenia Txybunaltl Konstytucyjnego W zalcresie usuniecia niezgodnoéci art. 248 § 1 K.k.W. z treslcia art. 40 i art. 41 ust. 4 Konstytucji RP. Nie zezwalaja one bowiem na arbitralne (bez Wystarczej acego uzasadnienia) beztermixiowe, W istocie, osadzenie W Wa1'u11kach ponizej ustawowego minimum 3 mg powierzchni celt na jednego osadzonego. Przewiduja natomiast, W rzeozywiécie nadzwyczajnych sytuacjach, mozliwoéé czasowego osadzenia skazanych W oelach o powierzchni na osobe po11i;'zej 3 m2, ale nie mniej 1112 2 mg. Zasady umieszczenia skazanego W takiej celi zostaly Wyrainie okreélone tak, aby nie bylo Watpliwoéci, co do Wyja;1<oWoéci sytuacji, W_kt61"ych mote to nastapié, maksymalnego czasu umjeszczenia skazanego W oeli o powietzchni nmiejszej niz okreélona W art. 110 §0 2 K.k.W., dopuszczatnoéci i ewentualnych zasad Wielokrotnego umieszozania W takiej celi oraz trybu postepowania W tych sprawach. Tak Wieo, jest zaohowana ciagtoéé przepisow rangi ustawowej regulujacych zagadnienie postepowania przez dyrektorow zaktadow kamych i aresztow éledczych W sytuacji Wystapienia ,,prze1udnienia" W ceiach. Wreszcie, przyzznanie powodowi jakiegokolwiek zadoééuczynienia pienieinego naruszaio by elementarne zasady Wspoizycia spolecznego okreélone W art. 5 k.c. oraz elementarne poczucie sprawiedliwoéci spoiecznej. Powéd naruszajac porzadek prawny miai zapewne éwiadomoéé, i2 zostanie mu V\?}*'II116I'Z0I‘18.A kara, a z uwagi na powszeobnie znany fakt przeludnienia W jednostkach penitencjarnych bedzie odbywat Rare pozbawienia Wolnoéci W takich Wlaénie W3IUl11{8.C1l. Pafistwo W miare swoich moiliwoéci finansowych realizuje obowiazki humanitarnego jej Wykonywania przez nieodpiatne dostarczanie ce1Wieziem1ych 0 Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 190 ust- 3 Konstytucji, odroczył utratę mocy obowiaczuj ącej aktu normatywnego, zachowuje on dalej moc przez okres wskazany w orzeczeniu i Oznacza to, że sądy i inne podmioty powinny - z wyjątkiem, sprawy, która była przyczyną wszczęcia postępowania przez Trybunałem - stosować W tym okresie normę niezgodną z Konstytucją, pominięcie jej bowiem oznaczałoby przekreślenie sensu odroczenia, a więc i sensu art. 190 ust. 3 Konstytucji (por. także postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2006 r., I CO 23/05,, z dnia 29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08). W świetle powyższego należy stwierdzić, iz' W okresie objętym żądaniem pozwu art. 248 § 1 kkw korzystał z domnieinania konstytucyjności, zaś wszelkie działania podjęte na jego podstawie mieściły się w granicach obowiązującego porządku prawnego. Należy również podkreślić, że z dniem 6 grudnia 2009 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 października 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy, która wprowadza w art. 110 w § 2a-2i k.k.w. rozwiązania zastępujące dotychczas obowiązujący art 248 § I kkw. Wspomniane przepisy art. 110 § 2a ~ 2i kkw realizują zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 26 maja 2008 r., SK 25!07, zalecenia Trybunału Konstytucyjnego W zakresie usunięcia niezgodności art. 248 § 1 K.k.w. z treścią art. 40 i art. 41 ust. 4 Konstytucji RP. Nie zezwalają one bowiem na arbirralne (bez wystarczej ącego uzasadnienia) beztermiiiowe, W istocie, osadzenie W warunkach ponizej ustawowego minimum 3 mz powierzchni celt na jednego osadzonego. Przewidują natomiast, w rzeczywiście nadzwyczajnych sytuacjach, możliwość czasowego osadzenia skazanych w celach o powierzchni na osobę poniżej 3 mz, ale nie mniej niż 2 mg. Zasady umieszczenia skazanego w takiej celi zostaly wyraźnie określone tak, aby nie było wątpliwości, co do wyjątkowości sytuacji, W _których może to nastąpić, maksymalnego czasu umieszczenia skazanego wceli o powierzchni mniejszej niż określona W art. 110 §i 2 K.k.w., dopuszczalności i ewentualnych zasad wielokrotnego umieszczania w takiej celi oraz trybu postępowania w tych sprawach. Tak więc, jest zachowana ciągłość przepisów rangi ustawowej regulujących zagadnienie postępowania przez dyrektorów zakładów karnych i aresztów śledczych w sytuacji wystąpienia „przeiudnienia” w celach. Wreszcie, przyznanie powodowi jakiegokolwiek zadośćuczynienia pieniężnego naruszało by elementarne zasady współżycia społecznego określone W art. 5 kc. oraz elementarne poczucie sprawiedliwości społecznej. Powód naruszając porządek prawny miał zapewne świadomość, iż zostanie mu wymierzona kara, a z uwagi na powszechnie znany fakt przeludnienia w jednostkach penitencjarnych będzie odbywał karę pozbawienia wolności w takich właśnie warunkach. Państwo W miarę swoich możliwości finansowych realizuje obowiązki humanitarnego jej wykonywania przez nieodpłatne dostarczanie cel więziennych 0 --- STRONA 7 --- y / okreélonym standardzie, Wyzywienia, z mozliwoécia nauki i spedzenia Wolnego czasu. Sad uWa2a, Ze przyznanie poWodoWi zadoééuczynienia pienieriznego byltoby sprzeczne z zasadami Wspétiycia spoiecznego i poczuciem sprawiedliwoéci. W przedstawionych realiach oznaczaioby to, i2 osoba naruszajaca porzadek prawny przyj ety W danym spoieczefistwie, kierowana bytaby do odbycia kary W istniejacych aktualnie Wamnkach izolacji, a ponadto z uWagi na powszechne przeludnienie jednostek penitencjamych W skali kraju i ograniczone mozliwoéoi finansowe Pafistwa, mogiaby skutecznie domagaé sie Wypiaty zadoééuczynienia z powodu popeinienia przestepstwa i odbywania kary. Zadoééuczynienie byioby piacone przez Skarb Pafistwa, tj. z majatku gromadzonego przez caie spoieczeristwo, W tym ofiary przestepstw osob odbywajacych kare, co z cala pewnoscia narusza zasady Wspotzycia spoiecznego. Jednoczesnie Wyptacanie takich zadoééuczyniefi jeszcze bardziej obnizaioby mozliwosoi Pafistwa W zakresie mozliwoéci poprawy Wanlnkow odbywania kary polzbawienia Woinosoi. Zwraca tez uwage i znamienna pozostaje Wysokoéé Zadanej kwoty zadoééuczynienia (100 tys. 21) W porownaniu z Wysokoscia kompensat dla ofiar przestepstw uroyéinych, ktora nie mote przekroczyé kwoty 10 000 21. Przy ocenie, czy doszio do naruszenia dobra osobistego, decydujace znaczenie ma nie tyle subiektywne odczuoie osoby Zadajacej ochrony prawnej, ile to, jaka reakcje W}lWO1L1j€ W spoteczefistwie to naruszenie. 3 Zdaniem Sadu nie mozna bowiem W tego rodzaju sprawach abstrahowaé od rea1i6W spoteczno gospodarozych panujaoych W kraju. Zdaniem Sadu chociazby sytuacja siuzby zdrowia i oséb hospitalizowanych jest czesto pod Wzgledem bytowym duzo gorsza nit Wieiniow, ktorzy przeciez znaleili sie W tym, a nie innym miejscu na skutek popetniania przestepstw. Sytuacja lokalowa Wieiu rodzin, zajmujacych mieszkania komunalne ozy socjalne jest gorsza pod Wzgledem zarownojmetrazu, stanu teohnicznego budynkow czy dostepu do mediow od tej opisywanej przez powoda. Zdaniern Sadu subiektywny odbidr opisywanych przez powoda niedogodnosci by} raczej podyktowany brakiem jego akoeptacji dia sytuaoji, W jakiej sie znalazt njz czynnikami obiektywnymi. Biorac Wzglad na powyzsze, Sad orzekl jak W pkt. lwyroku. V Zwolnienie powoda z obowiqzku ponoszenia kosztow sadowych nie zwalnia go od koniecznoéci zwrotu kosztow zastepstwa procesowego strony przeciwnej  na zasadach ogolnych. Stad teZ W przedmiocie koszt6W zastepstwa procesowego pozWanego Sad orzeld, jak W pkt. 2 wyroku. A . ' .._._.......... ._.._.i.__._.._.__.. ...__.._.._.._.__.__ _ — W_— _ _ _ :_;;.;_—,;,_., \_,_ .T:_......._.mFn_%_._qu_H__?_~wq= @—Fq@@—m Y 1 określonym standardzie, wyżywienia, z możliwością nauki i spędzenia wolnego czasu. Sąd uważa, że przyznanie powodowi zadośćuczynienia pieniężnego byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i poczuciem sprawiedliwości. W przedstawionych realiach oznaczałoby to, iż osoba naruszająca porządek prawny przyjęty W danym społeczeństwie, kierowana byłaby do odbycia kary w istniejących aktualnie warunkach izolacji, a ponadto z uwagi na powszechne przeludnienie jednostek penitencjamych W skali kraju i ograniczone możliwości finansowe Państwa, mogłaby skutecznie domagać się wypłaty zadośćuczynienia z powodu popełnienia przestępstwa i odbywania kary. Zadośćuczynienie byłoby płacone- przez Skarb Państwa, tj. z majątku gromadzonego przez całe społeczeństwo, w tym ofiary przestępstw osób odbywających karę, co z całą pewnością narusza zasady współżycia społecznego. Jednocześnie wypłacanie takich zadośćuczynień jeszcze bardziej obniżałoby możliwości Państwa w zakresie możliwości poprawy warunków odbywania kary pozbawienia wolności. Zwraca też uwagę i znamienna pozostaje wysokość żądanej kwoty zadośćuczynienia (100 tys. zł) w porównaniu z wysokością kompensat dla ofiar przestępstw uniyślnych, która nie może przekroczyć kwoty 10 000 zł. Przy ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, decydujące znaczenie ma nie tyle subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, ile to, jaka reakcję wywołuje w społeczeństwie to naruszenie. I Zdaniem Sądu nie można bowiem w tego rodzaju sprawach abstrahować od realiów społeczno -gospodarczych panujących W kraju. Zdaniem Sądu chociażby sytuacja służby zdrowia i osób hospitalizowanych jest często pod względem bytowym duzo gorsza niż więźniów, którzy przecież znaleźli się W tym, a nie innym miejscu na skutek popełniania przestępstw. Sytuacja lokalowa wielu rodzin, zajmujących mieszkania komunalne czy socjalne jest gorsza pod względem zarównoimetrażu, stanu technicznego budynków czy dostępu do mediów od tej opisywanej przez powoda. Zdaniem Sądu subiektywny odbiór opisywanych przez powoda niedogodności był raczej podyktowany brakiem jego akceptacji dla sytuacji, w jakiej się znalazł niż czynnikami obiektywnymi. Biorąc wzgląd na powyższe, ,Sąd orzekł jak W pkt. lwyroku. V Zwolnienie powoda z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych nie zwalnia go od konieczności zwrotu kosztów zastępstwa procesowego strony przeciwnej - na zasadach ogólnych. Stąd też- w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego pozwanego- Sąd orzekł, jak w pkt. 2 wyroku. A . ' --...___......... ._.._.:.__._.._.__.. ...__..-..._-.¬_.¬_.__ _ » 7.7 _ _ _ :_;;_z_',;,,_, ¬_,¬ _f_f_....„.¬.¬F„¬¬_.¬¬„_„¬_f_„„¬= ¶-F¬±f_m