Teza / krótkie omówienie
uznania niezgodności z prawem wydanego orzeczenia. Podstawą materialne prawną roszczenia powoda jest zatem przepis art. 4171 §2 k.c., zgodnie z którym jeżeli szkoda została wyrządzoną przez wydanie (__.) prawomocnego orz
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
"Ż- ' Sygn. akt. IC 363/11 .Ĺ-.-›f' -H-..'§`*Ê'.'±f“"'šÍi'Ê:f _ł.;.'_¿› i .í-if, ` . _ '¬-1. \I'.|'hu r` WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKEJ 1' . Dnia 28 października 20111: _ Sąd Okręgowy W Bydgoszczy I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący SSO Dorota Marszałkowska Protokolant sekr. sąd. Anna Jagieło-Pick po rozpoznaniu W dniu 28 paź sprawy z powództwa przeciwko Skarbowi Państwa- _Sądowi Okręgowemu W nika 201 lr. pzoow Bydgoszczy W likwidacji reprezentowanernu przez Proknratorię Generalna Skarbu Państwa o odszkodowanie 1 . powództwo oddala, Ĺ 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.800 zł ( tysiąc osiemset złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. SSO Dorota Marszałkowska ._ _h
--- STRONA 2 ---
Ĺ.-_ Wiuzasadnieniu powód podniósł, iż przed Sądem Rejonowym w " apłatę ` ' Sygn. akt I C 363/'11 UZA_Sʱ.DN|.EN.l.E. ' 'Powód wniósł o zasądzenie od' pozwanego kwoty 10t-372,00 zł wraz z ustawowyrni odsetkami od dnia wniesienia powództwa do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za szkodę powstałą wskutek niezgodnego z przepisami prawa wydania orzeczenia Sądu Okręgowego w rozpoznawana była sprawa o z , gdzie pozwanym był powod, w niniejszej _ (VII GC585/O9). W toku postępowania, na rozprawie w dniu 9.03.20'l0r. wydane zostało postanowienie, w którym Sąd Rejonowy urnorzył postępowanie oraz orzekł o kosztach postępowania, które były Postanowienie to zostało zaskarżone przez sprawie tj. Spółka z o.o. niekorzystne dla spółki spółkę E'B- która wskazywała, że niesłusznie Sąd Rejonowy przyjął dołączone przez przeciwnika procesowego dowody doręczenia wezwania do zapłaty, albowiem odpis tego pisma nie został bezposrednio doręczony pełnomocnikcwi a T- Spółki z o.o. Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2010r. Sąd Okręgowy w B_ oddalił zażalenie i orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego. Swoje roszczenie powód w niniejszej sprawie oparł na _tresci przepisu art. 4241” kpc, który dopuszcza możliwość dochodzenia odszkodowania za orzeczenie niezgodne z prawem, bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności z prawem zapadłego orzeczenia. Powód twierdził, iż błędne orzeczenie Sądu Okręgowego-w polegało. na przyjęciu, iż pełnomocnik Społkt z o.o był obecny na rozprawie w dniu 9.03.2010r. , gdy tymczasem obecny wówczas nie był. Brak _zgłoszonego wówczas zastrzeżenia w trybie art. 162 kpc pozbawiło pełnomocnika E.`l- Spółki z o.o możliwości późniejszego powoływania się na uchybienia Sądu w postaci dopuszczenia dowodu z dokumentu doręczenia wezwania do zapłaty. - . - W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa. W .uzasadnieniu wskazał, iż kwestionuje roszczenie co do zasady oraz co do wysokości. Jako podstawę dochodzonego roszczenia wskazał przepis art. 417i § 2 kpc , jednak zaprzeczył aby Sąd okręgowy wydał orzeczenie niezgodne Z .prawem_.,..Zg.odnie ,z
--- STRONA 3 ---
ugruntowanym poglądem orzecznictwa, za orzeczenie niezgodne z prawem można uznać. jedynie takie orzeczenie, które sprzeczne jest z zasadniczymi i nie podlegającymi różnej wykładni przepisami, ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięc albo wydanie w wyniku rażąco błędnej wykładni iub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i' nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Niezgodnośó orzeczenia z prawem musi miec zatem charakter oczywisty, kwalifikowany i elementarny, albowiem tylko wówczas jest ono bezprawne., Kwestionowane przez powoda rozstrzygnięcie nie jest dotknięte niezgodnością z prawem, _albowiem przepis mówiący o obowiązku bezpośredniego doręczania pism przez pełnomocników nie dotyczy pierwszych pism procesowych w sprawie, albowiem zwrot ,,w toku sprawy” oznacza stan po doręczeniu odpisu pozwu. Wymienienie przez przeciwnika procesowego już w pozwie dowodu w postaci wezwania do zapłaty skierowanego do -spowodowało, iż pozew dotknięty był jedynie brakarni forrnalnymi poprzez' nie dołączenie do pozwu wnioskowanego dowodu. Fakt nieobecności pełnomocnika na rozprawie w dniu 9.03.2010r. nie miało' wpływu na rozstrzygnięcie sądu albowiem Sąd Okręgowy dokonał merytorycznej oceny zarzutu zawartego w zazaleniu. Pozwany kwestionował także wysokosc dochodzonego roszczenia poprzez brak wskazania co składa się na kwotę, której w pozwie domaga się powód. ' ii-Hfliaiißzprawie w dniu 28 pażdziernika 20_1ir. powód podtrzymał swoje stanowisko wskazując jednakże, iż w przypadku nie przyjęcia przez sąd. interpretacji przepisu art. 4171 .§ 2 kpc jako mającego zastosowanie także wtedy gdy zachowanie władzy publicznej nie ma charakteru kwalifikowanego, elementarnego i cczywistego, láonstytucyjnego z zapytaniem czy wskazana przez powoda interpretacja zgodna jest z art. 7? ust. 1 Konstytucji RP. Podobny wniosek złożył powód w stosunku do rozumienia objęcia szkodą także kosztów postępowania w postaci kosztów zastępstwa procesowego. _ ~ Sąd ustalił, co następuje: _ Powód w niniejszej sprawie - Spółka z o.o w lt/li .był rn pozwanym w postępowaniu gospodarczym prowadzony przez Sąd Rejonowy -w sprawie Vlll 'GO585/09 z powództwa :-0-półki--z " 2 należy uznać za niezgodne z prawem, wnosił o zwrócenie się do
--- STRONA 4 ---
!nę_'=_ F """_"""wy`mó`gó`wi może być"'s'ari'ówa*ne"""`p'rzez' "S'ąd"" w""t|ybi'e par. 149 Regulaminu o.o w B Na rozprawie w dniu 9 marca 2010r. , na którą nie stawił się pełnomocnik prawidłowo zawladomrony, powod - społka D cotnęła powództwo wobec zapłacenia przez pozwanego - spółkę całości roszczenia głównego wraz z odsetkami, ale bez kosztów procesu. Wobec powyższego Sąd Rejonowy umorzył tego samego dnia postępowanie w sprawie obciążając pozwanego kosztami zastępstwa procesowego oraz kosztami sądowymi w sprawie. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd Rejonowy wskazał, iż w_ sprawie wydany został nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, od które E. skutecznle wniósł sprzeciw. W sprzecrwte podnlosł, lz dokonał zapłaty częsci należności. Przyniosło to skutek w postaci częściowego cofnięcia pozwu, na co E. zareagował zapłatą reszty roszczenia i podniósł zarzut nie otrzymania wezwania do zapłaty a zatem nie dania powodu do wytoczenia powództwa. Spółka D' .wniosła zaś o obciążenie przeciwnika procesowego kosztami wobec spełnienia przez niego świadczenia dopiero w toku procesu. dowód: protokół, postanowienie uzasadnienie (k. 11-14) I W dniu 6 kwietnia 2010r. powód - - wniósł zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, iż dowód wezwania do zapłaty przeciwnik procesowy dołączył do pisma z dnia 16.12.2009r. , którego odpisu wraz z załącznikiem w postaci wezwania do zapłaty nigdy-__n_ie_-dorę-_czono pełnomocnikowi W ten sposób pozbawione skarżącego nie tylko możliwości ustosunkowania się do tego dowodu, ale też pozbawione go wiedzy o tym, że taki dokument został złożony. Skarżący podnosił także, iż Sąd wbrew dyspozycji art. 4799" kpc przyjął ten dowód pomimo nie doręczenia odpisu pisma z tym dowodem bezpośrednio pełnomocnikowi skarżącego przez pełnomocnika przeciwnika procesowego. W wyniku rozpoznania zażalenia Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia "15 czerwca 2010r. oddalił zażalenie i orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy odniósł się do zarzutów skarżącego. W pierwszej kolejności rozstrzygnął zarzut naruszenia przepisu art. 4799 kpc uznając, iż do naruszenia _takiegonie doszło, albowiem obowiązek pełnomocników do wzajemnego doręczenia sobie odpisów _pism z załącznikami dotyczy pism w toku sprawy a ewentualne uchybienie takiemu . _ I* 3
--- STRONA 5 ---
77.1' urzędowania sądów. Powołanie dowodu już wpozwie urnożliwiało sądowi wezwanie powoda do uzupełnienia braków pozwu poprzez dołączenie" dowodu, _na który się w tym pozwie powoływał. Nadto, Sąd ten wskazał, iż nawet uchybienie obowiązkowi wzajemnego doręczenia pism, nie jest uchybieniem procesowy, które sąd winien brac pod uwagę z urzędu, albowiem strona miała możliwość zapoznania się z treścią dokumentu na rozprawie. W dalszej kolejności Sąd Okręgowy odniósł się do zarzutu nie doręczenia wezwania do zapłaty skarżącernu także przez wytoczeniern-= powództwa, co miało powodować niezasadnośó uznania iż skarżący proces przegrał i obciążenia go kosztami. Sąd Okręgowy zważył, iż dołączony dowód wezwania do zapłaty zawiera dowód doręczenia tego wezwania skarżącemu na adres wskazany w Krajowym Rejestrze Sądowym, co uznać należy za dostateczne do stwierdzenia, iz wezwanie to doręczone zostało skarżącemu skutecznie. O wiedzy skarżącego co do istnienia zadłużenia świadczy także uznanie długu w sprzeciwie. dowód: zażalenie, postanowienie SO, uzasadnienie (k.15~2'l) 1 Powód uznał, iz powyższe rozstrzygnięcie Sadu Okręgowego jest niezgodne z prawem i pismem z dnia 1 lutego 2011r. wezwał Skarb Państwa -- Prezesa Sądu Okręgowego w do zapłaty odszkodowania w kwocie 10.972 zł, na które złożyły się koszty procesu zasądzone w obu instancjach oraz utracone korzyści w po`sta'ci`nie zasądzonych' -kosztów zastępstwa" procesowego__w _przypadku wygra_ni_a przez powoda procesu... dowód: wezwanie do zapłaty (k.2-2-23) W odpowiedzi na wezwanie do zapłaty pozwany wskazał, iz roszczenie jest niezasadne albowiem, jak wynika z protokołu pełnomocnik powoda nie był obecny na rozprawie w dniu 9 marca 2009r. nadto skarga powoda stanowi w większości polemikę z merytorycznym rozstrzygnięciem sądu a tylko oczywista i rażąca obraza prawa przez sąd mogłaby być podstawą żądania odszkodowania. ` "'* - dowód: pismo pozwanego (k.2›‹-fi) 4
--- STRONA 6 ---
l"-1| Wobec powyższego stanowiska pozwanego powód wniósł pozew z roszczeniem odszkodowawczym przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w B-. _ . .S.a.'=1 zwëirtizßmasterLtisf Roszczenie powoda jest niezasadne. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w pozwie powód wskazywał jako podstawę swojego roszczenia art. 4241” kpc , który jest .przepisem proceduralnym dopuszczającym możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych od prawomocnych orzeczeń od których skarga nie przysługuje, bez konieczności . wcześniejszego stwierdzenia niezgodności z prawem orzrāczenia. F”"Zël0ÍS_ iëft DBZ wątpienia ma zastosowania w niniejszej sprawie, jednak nie stanowi podstawy dochodzonego roszczenia a jedynie wskazuje na dopuszczalność procesowania w tym przypadku bez wcześniejszego uzyskania orzeczenia w przedmiocie uznania niezgodności z prawem wydanego orzeczenia. Podstawą materialne prawną roszczenia powoda jest zatem przepis art. 4171 §2 k.c., zgodnie z którym jeżeli szkoda została wyrządzoną przez wydanie (__.) prawomocnego orzeczenia jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu niezgodności zl prawem orzeczenia, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Wniniejszej sprawie przepisyPrawaiupadłóścioweg_o i napraywczegoprzewidują. . skargę o stwierdzenie nieważności tylko od prawomocnych wyroków ll instancji kończących postępowanie w sprawie, a zatem nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Powód zatem zobowiązany był w niniejszym postępowaniu do wykazania, iż wydane przez Sąd Okręgowy w dniu 15 czerwca 2009r. orzeczenie oddalające zażalenie powoda i obciążające go koszami postępowania było sprzeczn.e z prawem iże w wyniku tego orzeczenia powód- poniósłokreśloną szkodę. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż powód nie wykazał niezgodności z prawem kwestionowanego orzeczenia Sądu Okręgowego w B z dn-ia 15 czerwca 2010r. oddalającego zażalenie powoda i orzekającego o kosztach' procesu. Powód zarzucał temu postanowieniu, iż niezgodność z prawem opiera się tu na przyjęciu przez Sąd Okręgowy argumentacji Sadu Rejonowego wyrażonego w p'ośt`ä`r'ió`wieniu z dnia 9.03'.20t'O'rĘ' urnarzającego postępowanie i-erzekającego-o- " 5
--- STRONA 7 ---
kosztach procesu. Powód twierdził mianowicie, że podzielenie przez ten sąd opinii, iż dowód w postaci wezwania do zapłaty został przedstawiony przez stronę prawidłowo, jest orzeczeniem wydanym wbrew obowiązującemu prawu i rodzi tym samym _ obowiązek odszkodowawczy Skarbu Państwa. Z poglądem tym nie sposób się ' zgodzić, albowiem wezwanie do zapłaty przedstawione zostało przez przeciwnika procesowego w sposób prawidłowy, a zatem na wezw.anie sądu uzupełniające braki Ľ pozwu tj. zgodnie z art. 149 Regulaminu urzędowania sądów (Dz. U z 2.03.2007r.) Nie sposób także' zgodzić się z argumentacją powoda, iż rażącym ' E” naruszeniem prawa przez sąd prawa było nie doręczenie odpisu pisma przeciwnika procesowego z dnia 16.12.2009r. które zawierało właśnie odpis wezwania do zapłaty wraz z dowodem jego doręczenia. Pełnomocnik powoda był bowiem prawidłowo ' ozawiadomiony o terminie rozprawy w dniu 9.03.2010r. i na termin ten nie stawił się, a zatem sam podjął decyzję co do istotnośoi obecności na tym terminie rozprawy, gdzie mógłby odebrać przedmiotowe pismo procesowe. Nie bez znaczenia jest takze i to, iż powód w sprzeciwie od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczyrn uznał powództwo izapłacił należność. Już choćby to świadczy o wiedzy powoda o istnieniu i wysokości należności dochodzonej pozwem przez przeciwnika procesowego. ' i ' ~ *W orzeczeniu sądowym, z którego- powódwywodzi .mozliwość.domagania. się _ . . odszkodowania od Skarbu Państwa, szczegół.owo zostały przedstawione przesłanki merytoryczne i proceduralne zapadłego orzeczenia i zdaniem sądu są one adekwatne i właściwie zastosowane w danej sprawie. Trzeba mieć bowiem na uwadzretakt, iż rola sądu rozpoznającego sprawę o odszkodowanie za wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem nie jest ponowna analiza stanu faktycznego - ocena rozstrzygnięcia sądu wydającego kwestionowane orzeczenie. Granice w jakich nakazuje orzekać przepis art. 417 k.c zawężone są do stwierdzenia iż zapadłe orzeczenie niezgodne jest z prawem w sposób oczywisty, który rie podlega głębszej Ê analizie stanu faktycznego. Niemniej jednak w przedmiotowej sprawie' nawet--bardzo głęboka analiza stanu faktycznego każe stwierdzić, iż kwestionowane orzeczenie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Fakt, iż powód nie - zgadza się z argumentacją przedstawioną przez Sąd Okręgowy, a brak możliwości . ` _ O' dä|s`z`e`go za's'karże'nia'iteg'o"'orze"cz"enia, samo przez się nie powod-uje-jeg-o - ¬ 6
--- STRONA 8 ---
-'F5 bezprawności. lylija się także z celem ponowne powtarzanie- całej argumentacji Sądu Okręgowego, którą niniejszy sąd podziela w całości, a powyższe rozważania zarzutów pozwanego dają temu wyraz. Wobec zatem faktu uznania bezzasad-ności powództwa co do zasady, bezcelowe staja się rozważania na temat wysokości dochodzonego roszczenia i zawarcia w nim także wysokości kosztów sadowych i zastępstwa procesowego jako wysokości szkody. Wobec powyższego, Sad powództwo oddalił. O kosztach orzeczono w myśl przepisu § 11. ust. 5 punkt 1 w zw. z paragrafem E5 punkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nie-opłaconej pomocy. prawnej udzielonej z urzędu. _ - 7
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy W Bydgoszczy#akt. IC 363/11 .#art. 162 kpc#art. 417i § 2 kpc#art. 4799 kpc#art. 4171 §2 k.c.#art. 149 Regulaminu#art. 417 k.c