Wyrok akt. I C 1173/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 maja 2016r. Sąd Okręgowy we Wrocław

--- STRONA 1 --- Sygn. akt. I C 1173/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 maja 2016r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Izabela Baca Protokolant: Piotr Józwik po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z powództwa D. Ż. przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Dyrektora Zakładu Karnego (...) we W. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej zastępowanej przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa kwotę 120zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt I C 1173/15 UZASADNIENIE Powód D. Ż. wniósł o zasądzenie od strony pozwanej Skarbu Państwa reprezentowanego przez Dyrektora Zakładu Karnego (...) we W. kwoty 100.000zł z ustawowymi odsetkami od dnia wydania wyroku do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że w Zakładzie Karnym (...) we W. był osadzony jako tymczasowo aresztowany w okresie od dnia 20.03.2007r. do dnia 25.11.2009r. Stwierdził, że strona pozwana nie zapewniła mu warunków bytowych, w szczególności ponosi ona odpowiedzialność za nadmierne przeludnienie, brak należytego wyposażenia celi, brak zajęć kulturalno - oświatowych, brak ciepłej wody, brak dostępu do aktów prawnych, brak warunków do utrzymania higieny osobistej, zarobaczenie cel, ich zagrzybienie i zawilgocenie, niezapewnienie powodowi odpowiedniego wyżywienia i właściwej opieki lekarskiej. W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Państwa, reprezentowany przez Dyrektora Zakładu Karnego (...) we W., zastępowanego przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa, wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Strona pozwana, zaprzeczając twierdzeniom powoda, podniosła zarzut przedawnienia dochodzonego roszczenia. Wskazała, iż powód osadzony był w Zakładzie Karnym (...) we W. w okresie wcześniejszym niż 3 lata przed wniesieniem pozwu. Podała, że powód przebywał w tym zakładzie karnym w okresie od 28.10.2008r. do 25.11.2009r. Strona pozwana wskazała nadto, że nie dysponuje pełnymi danymi ewidencyjnymi, które pozwoliłyby na ustalenie, czy cele zajmowane przez powoda w ww --- STRONA 2 --- okresie były przeludnione, czy nie. Podniosła jednak, że powód miał zapewnione właściwe warunku w okresie pobytu w zakładzie karnym. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód D. Ż. był osadzony w Zakładzie Karnym (...) we W. w okresie od 20 marca 2007r. do 25 listopada 2009r. - okoliczności niesporne - k.30, k. 19. Przy tak poczynionych ustaleniach faktycznych Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Okoliczność, w jakim okresie powód był osadzony w Zakładzie Karnym (...) we W. była między stronami niesporna. Powód w pozwie wskazał bowiem, iż był tymczasowo aresztowany w ww jednostce penitencjarnej w okresie od 20 marca 2007r. do 25 listopada 2009r, a strona pozwana w odpowiedzi na pozew okoliczność tę potwierdziła, podnosząc jednocześnie zarzut przedawnienia dochodzonego roszczenia. Powód w pozwie zarzucił, że strona pozwana nie zapewniła mu należytych warunków bytowych w okresie, w jakim był tymczasowo aresztowany w Zakładzie Karnym (...) we W.. Zgodnie z art. 23 kc dobra osobiste człowieka pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. W razie dokonania naruszenia dobra osobistego, ten czyje dobro osobiste zostało naruszone może w myśl art. 24§1 kc na zasadach określonych w kodeksie żądać m.in. zadośćuczynienia pieniężnego. Rozwinięciem powyższego przepisu jest art. 448 kc, który stanowi, że w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Do dóbr osobistych podlegających ochronie prawnej niewątpliwie zaliczyć należy godność osobistą. Oceniając odpowiedzialność Skarbu Państwa w niniejszej sprawie, dodatkowo wskazać należy, że podstawy tej odpowiedzialności określa art. 417§1 kc, zgodnie z którym, za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Powód w niniejszym procesie dochodził zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę, jakiej doznał w czasie pobytu w Zakładzie Karnym (...) we W.. W niniejszej sprawie należało przede wszystkim rozważyć, czy strona pozwana zasadnie podniosła zarzut przedawnienia dochodzonego roszczenia. Skuteczne podniesienie tego zarzutu zwalnia bowiem Sąd od konieczności dalszego merytorycznego badania roszczenia. Zgodnie bowiem z art. 117§2 kc po upływie terminu przedawnienia, ten, przeciwko komu przysługuje roszczenia, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się z korzystania z zarzutu przedawnienia. Nawet gdyby strona pozwana naruszyła dobra osobiste powoda poprzez niezapewnienie mu odpowiednich warunków bytowych, to jej odpowiedzialność z art. 488 kc byłaby odpowiedzialnością deliktową, a zatem w sprawie do biegu przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia znajdowałby zastosowanie art. 442 1 kc (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 11.06.2015r, I ACa 69/15, Lex nr 1842991, wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 24.04.2015r, V ACa 979/14, Lex nr 17173038). W myśl zaś art. 442 1 §1 kc roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Należy uznać, że w przypadku gdy naruszenie dobra osobistego następuje przez umieszczenie w niewłaściwych warunkach w jednostce penitencjarnej, to osadzony od razu --- STRONA 3 --- ma świadomość, własnej krzywdy, w tym tego, że jest niewłaściwie traktowany, nawet jeżeli w tym momencie nie wie, czy przysługuje mu z tego tytułu określone roszczenie. Na termin przedawnienia roszczenia nie ma bowiem wpływu uzyskanie przez tę osobę w późniejszym terminie wiedzy o przysługującym jej roszczeniu. Osadzony o hipotetycznej krzywdzie i osobie uprawnionej do jej naprawie wie bowiem już w czasie osadzenia go w zakładzie karnym. Powód opuścił Zakład Karny (...) we W. w dniu 25.11.2009r. Pozew w niniejszej sprawie wniósł zaś w dniu 1.07.2015r, a zatem po upływie 3 - letniego terminu przedawnienia wskazanego w art. 442 1 §1 kc. Wobec skutecznego podniesienia przez stronę pozwaną zarzutu przedawnienia, Sąd na rozprawie w dniu 5.05.2016r. na podstawie art. 217§3 kpc pominął tak wnioski dowodowe powoda jak i strony pozwanej. Skuteczne podniesienie zarzutu przedawnienia jest bowiem wystarczające do oddalenia powództwa bez potrzeby ustalenia, czy zachodzą wszystkie inne przesłanki materialnoprawne uzasadniające jego uwzględnienie. W razie podniesienia zarzutu przedawnienia badanie tych przesłanek jest zatem zbędne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11.08.2010r, I CSK 653/09, OSNC - ZD 2011/1/17, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17.02.2006r, III CZP 84/05, OSNC 2006/7-8/114). Mając powyższe na względzie na podstawie powołanych przepisów Sąd oddalił powództwo. O kosztach procesu rozstrzygnięto na podstawie art. 98§1 i 3 kpc. Zasądzona kwota 120zł obejmuje wynagrodzenie wynagrodzenie radcy Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (§10 ust. 1 pkt 2 i 25 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu).