§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zapłatę

Wyrok akł I C 98/ii . 7.

zapłatę

Teza / krótkie omówienie

zapłatę

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akł I C 98/ii . 7. 'gfřcå rr-4 fåifi-LQJŠEÍ :~'-`= I r.‹:_-"--- bą "37' å . Śfzø- ' ¬'*"2:-`.;;Å-u-'.¿Ê' ~=' ' -' ' ='('\i'°'*' « . WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 czerwca 2012 roku 1 Sad Okręgowy w Suwałkach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Małgorzała Szosiak-Szydłowska Prołokolanłz sekr. sqdowy Edyła Rzodkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2012 roku w Suwałkach na rozprawie Sr>"0wY 2 rvowódziwø przeciwko o przywrócenie słanu zgodnego z prawem i zapłatę I- N<2'|<02Uie r=>02W0'¬ei rzywrócenie sionu zgodnego z prawem sianowíacej własność łpowódkr reruchomoscr połozonejfi o powlerzchn oznaczonej numerem geodezyjnym objęłej księga wieczysłqiiprowadzonq przez Sad Rejonowy w poprzez usunięcie na koszi pozwanej z 'rej nieruchomości urządzeń energeiycznych w posiaci słacji iransformałorowej słupowej oznaczonej numerem i 'linii napowieirznej zawieszonej na słupie rozkracznym w 'rerminie ó miesięcy do dały uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia: II. Zasqdza od pozwanej na rzecz powódki kwołęiiiyiułem zwrołu kosziów procesu za obie insiancje: HI. Nakazuje pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Pańsiwo (kasa Sqdu Okręgowego w Suwałkach) kwoięyiułem lorakujqcych wydaików sqdowych. _ --- STRONA 2 --- Sygn. akt I C 98/ll UZASADNIENIE . Powódka domagała _,się zobowiązania t 0 ' ' <1 1< " i› i i< ł przywrócenia stanu zgo nego z prawem ez na azanie, a y na w asny oszt usun a ' h ' ` ' ł ' ` z nieruc omosci oznaczonej nr 0ozonej _ stanowiącej _ własność ępowódki, urządzeń energetycznych obejmujących stację transformatorowa razz czterema slupami oraz linię napowietrzną raz dwoma slupami rozkracznymi lub wykonała na własny koszt przebudowę tych linię ka z uwzględnieniem usytuowania tej linii przy granicy działki działą{Wnosiła także o zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty ztytułemsęodszkodowania za bezumowne korzystani z powyższej ęnieruchoiności _zaęêřlata-ustawowymi odsetkami od ti do dnia zapłaty i wniosła o zasądzenie kosztów procesu wedlug norm trprzepisanycliffi W *uzasadnieniu Ípozwu wskazała, iż jest właścicielką'=*-powyłszej nieruchomosci, na ktorej poprzednik prawny pozwanej r r S. - r wybudowa stację transformatorowa oraz linię napowietrzną bez wymaganegoezwolenia rejonowego organu administracji rządowej oraz bez zgody właścicielÊ?”Obecnie powódka' -S-nie »ma . -możliwości wylł'¿bn-ania! proje anej,.-,_r«oz_-ęgwoxvy budynku mieszkalnego i należytego zagospodarowania S „Pgzwanaz powi na pozew wnios a o enie powództwa w całości i o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej kosztów procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwana podnosiła, iż posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości i obecny jej stan jest zgodny z prawem, gdyż urządzenia energetyczne zostały wybudowane na mocy prawomocnej zji administracyjnej z dnia 18 września 198 r. wydanej przez Urząd oraz zgodnie z ogólnym planem zagospodarowania przestrzenneg miasta , zgodnie z dokumentacją techniczną oraz za zgodą właścicieli gruntów. Poprzednia właścicielka nieruchomościwyraziła zgodę na budowę i była ona też informowana o wszelkich inwestycjach, óre tylko częściowo znajdują się w budowlanej części działki. Ponadto pozwana podniosła, iż przedmiotowe urządzenia są niezbędne do zasilania W energię elektryczną dużej ilości odbiorców, z tego względu żądanie powódki stanowi naruszenie art. 5 kc, gdyż usunięcie linii nowodowałobybrak zasilania w energię niezbędnego dla części odbiorców miasta' Pozwana nie uznała też żądania zapłaty odszkodowania z tytułu bezumownego korzystania powołując się na wynikający stąd tytuł prawny, a także wskazując, że nie jest biernie legitymowana w zakresie żądania zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie ze wskazanej w pozwie nieruchomości za okres do z uwagi na wniesienie tytułem aportu C10 --- STRONA 3 --- i nie określenie tejże wierzytelności w umowie łączącej strony. W dniu legła połączeniu rze określone w art. l p 1 ksh , Odpis z i<_Rs i<. ~ Wyfßkißm Z dnia Sąd 01<rcg0Wy oddalił powodztwo o nakazanie usunięcia urządzen kt I zas dził od pozwa a rzecz owodki Wtę zł Z ustawowymi 0 od set ami od dnia roku do dnia za łat ,oddalił owodztwo o za łat w ozosta m zakresie ' _ P Y ` P ' P P ły ' i zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę ł tytułem zwrotu kosztó ją Nakazał też pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę tytułem brakujących wydatków i pozostałe koszty między stronami wzajemnie zniósł Wyrok ten w przepisanym trminie zaskarżyły obie stroy w części oddalającej powództwo co do co do kosztów procesu w zaś pozwana w części uwzględniaj ącej powództwo o zapłatę sąd A ia cyjny wrokiem z dnia lr. sygn. akt- I dal apelację pozwanego od powyższego wyroku _Sądu Okręgowego” “na skutek apelacji powodki - wyrok ten uchylił wi oraz w kt i w tym zakresie sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w o ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego odnoszące się do stanu prawnego nieruchomości stanowiącej obecnie własność powódki w dacie i inwestycji olegaj ącej na remoncie sieci na owietrzne` " ` ii P J i budowy lin kablow bud cinków linii napowietrznej oraz budowy stacji trafo jak też ocenę, iż brak zgody wszystkich współwłaścicielek za zajęcie nieruchomości przesądza o braku tytułu po stronie pozwanej do korzystania z tej nieruchomości. Ustalenie, że poprzednik prawny pozwanego nie dopełnił formalności, tj. nie uzyskał tytułu do zajęcia nieruchomości ani w drodze obligacyjnej ani administracyjnej i nie uzyskała takiego tytułu W późniejszym okresie, obalało domniemanie dobrej wiary i skutkowało uwzględnieniem roszczenia powódki o wynagrodzenie za korzystanie z nieruchomości w zakresie służebności, którego wysokość winna uwzględniać stopień ingerencji w treść prawa własności. Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanej. Apelacja powódki trafnie zaś zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i prawa materialnego w zakresie przyjęcia, iż przedmiotowe urządzenia elektromagnetyczrie są niezbędne dla zasilania w energie elektryczna dużej --- STRONA 4 --- ilości odbiorców, co nastąpiło dowolnie, na podstawie ogólnikowych twierdzeń pozwanej, bez konkretnych informacji i bez wiadomości specjalnych. Brak było podstaw, by z góry zakładać, że z uwagi na interes publiczny, interesy innych mieszkańców - odbiorców energii, powódka nadużywała swego prawa podmiotowego występując w żądaniem przywrócenia stanu nieruchomości zgodnego z prawem, tym bardziej, iż powódka obok najdalej idącego żądania wskazywała na możliwość zawarcia ugody i poszukiwania innego rozwiązania np. poprzez przebudowę linii w granicach jej nieruchomości. Skutkowało to uchyleniem zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i przekazaniem sprawy Sądowi Okręgowemu w Suwałkach do ponownego rozpoznania z zobowiązaniem tego Sądu do wyjaśnienia tych kwestii poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego stosownej specjalności z urzędu na podstawie art. 232 zdanie 2 kpc wobec braku inicjatywy dowodowej stron. Sąd Okręgowy po ponownym rozpoznaniu sprawy ustalił, co następuje: _ Powódka est właścicielk nieruchomości położonej ` o powierzchni a, oznaczonej numerem ` ' geodezyjnym I zabudowanej jednorodzinnym domem mieszkalnym murowanym i _,murowanym _budynkiem I gospodarczym (odpis zwykly księgi wieczystej - WłaSn0ść tej nieruchomości powódka nabyła W drodze (który zmarł w dniu ) oraz w drodze umo zawartej pomiędzy zsporne,sodpis postanowienia w sprawie sygn. akt I Ns Sądu Rejonowegoü_ s- k. f.Przedn1iotowa nieruchomość ma dobrą lokalizację, wchodzi w skład terenu oznaczonego przeznaczonego pod budowę mieszkaniową jednorodziriną z usługami (uchwała rady iz dnia wraz z załącznikami -. z dnia Urząd Wojewódzki udzielił pozwolenia na remont sieci napowietrznej i budowę linii kablowej budowę dwóch od ii ` e f cinków lin" napowietrzn raz budowę dwoch stacji tra stwierdzona (kserokopia decyzji - W dniu . y .. została nieważność tej dec W d zącej inwestycji na działce I (decyzja Wojewody Pismem z dnia zamieszkująca na przedmiotowej - ` za nieruchomości matka powódki - wyraziła zgodę na budowę na ' jąc swojej działce stacji transformatorowej przy ul podpisu przedłożony jej dokument (oświadczenie W ww. dacie nie tyko lecz także pozostałym spadkobiercom t przysługiwało prawo własności tejże nieruchomości i podpisując powyższą zgodę nie posiadała ona pełnomocnictwa do działania w imieniu pozostalych ówczesnych współwłaścicieli nieruchomości, tj. córek swoich i zmarłego (zeznania swiadkow , - i<. zeznania powódki. --- STRONA 5 --- D0 l(0ńC{:1 ęwybudgwał w południowo-wschodnim narożniku przedmiotowej nieruchomości nr stację transformatorowa slupow oznaczon nume oraz linię napowietrzną gosci zawieszona na słupie rozkracznym umieszczonym na zachód od stacji trafo w ogrodzie przydomowym, która zasila tę stację. W bezpośrednim zaś sąsiedztwie działki nr, W pasie drogowym ~, umieszczono dwa kolejne słupy: jeden rozkraczny w pobliżu stacji transfonnatorowej, a drugi jednonożny (również w pasie drogowym W obliżu wjazdu na przedmiotowe ni@w0h0m0ść (Plan szcżi ii lan realizacyj ny kopia planu realizacyjnego" opinia biegłego sądowego z u instalacji i urządzeń elekt1'yCZ11§/C11 opinia uzupełniająca Już w dn.: zabiegała o usunięcie wybudowanych urządzeń podnosząc zwłaszcza ich negatywny psW n 'ej zdrowie. W związku z tym wystąpiła do Prokuratury Wojewódzkiej która W tej sprawie interweniowała u Panstwowego Woj ewodzkiego w Wojewódzkiej Stacji Sanitamo-Epidemiolo ęęętła pisma do poprzednika prawnego pozwane który nie stwierdzał nieprawidłowości (korespondencja Ani powódka, ani jej poprzednicy prawni nie podpisali z poprzednikiem prawnym pozwanej żadnej umowy regulującej korzystanie z przedmiotowej nieruchomości w zakresie funkcjonowania ww. opisanych elementów sieci elektrycznej (bezsporne). W związku z planami rozbudowy budynku mieszkalnego na przedmiotowej nieruchomości. ¿ powódka uzyskała pozwolenie na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego, lecz usytuowanie wyżej opisanych :urządzeń energetycznychkoliduje w tymi planami (decyzja Starosty -sk jest dobry i nie odbiega od stanu innych takich stacji w mieście, należy wymienić cieknący i skorodowany transformator oraz, z uwagi na posadowienie stacji w naturalnym zlewisku wody spływającej w wzniesienia i podmywanie nóg stacji, usunąć powstające jej odchylenie od pionu (opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu instalacji i urządzeń elektrycznych- Aktualna wartość księgowa linii kierunku wraz z odczepem stacji brutto, zaś wartość samej transforinatorowej wynosi zł o inia biegłego sądowego z zakresu ins acji i elektrycznych -~ Istnieje możliwość przeniesienia stacji transformatorowej poza nieruchomość powódki na teren nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka Stan techniczny urządzeń zamontowanych w stacji transformatorowej numer geodezyjnest to nieruchomość stanowiąca mienie komunaln “zlokalizowana W pobliżu działki. powódki, dzięki czemu „można zminimalizować koszty przeniesienia. Istnieje też bardziej kosztowna możliwość przeniesienia stacji z nieruchomosci powodki na nieruchomosc leżącą pomiędzy posesja Przeniesienie będzie wiązać się az koniecznością modemizacji stacji i linii niskich napięć na --- STRONA 6 --- Koszt przeniesienia na działkę nr ozostaje W granicach kwoty tto 'o ' ` ' pinia biegłego sądowego z zakresu instalacji i urządzeń elektrycznych Êpinia uzupełniająca - Nie ma natomiast możliwości zastąpienia usytuowanej na nieruchomości linii napowietrznej linią kablowa niskiego napięcia prowadzoną przez posesję zgodnie .z propozycją powódki. Jedyną bowiem lokalizacją kabla, na jaką powódka wyraża zgodę, jest przeprowadzenie go w istniejącym rowie, na rurach odprowadzających wodę w strumieniu. Z uwagi na pochylenie stoku i położenie działki powódki na zlewisku wody z okolicznych ulic, istnieje niebezpieczeństwo wymywania z ziemi tak ważne o kabla co 'est niez odne z norm 't l1n`c mi. P n dt sk tk ł b to g ,j g amieciznyioao uowaoy usytuowaniem stacji transforinatorowej w pobliżu pierścienia miejskiego linii co bardzo utrudniałoby dojazd z uwagi na grząski teren w tym miejscu i oddalenie odbiegłego sądowego z zakresu 1I1Slfl1&0J11H1'2ą<12ßH ßlßktlvßlllyßh Sąd Okręgowy po ponownym rozpoznaniu sprawy zważyl, co następuje: Na obecnym etapie postępowania, w świetle wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia, sw niniejszej sprawie przesądzonym było, iż pozwana bez tytulu prawnego korzysta z nieruchomości powódki w ten sposób, że eksploatuje wzniesiona na tej nieruchomości przez jej poprzednika prawnego stację transforinatorową slupową oznaczoną numerem oraz linię napowietrzną długości m zawieszona na słupie rozkracznym ogrodzie przydomowym. ¿ ocenie Sądu, dowody przeprowadzone przy ponownym rozpoznaniu sprawydają podstawy do przyjęcia, iż również powództwo o przywrócenie stanu zgodnego z prawem nieruchomości powódki poprzez nakazanie usunięcia ww. urządzeń, jako uzasadnione, podlegało uwzględnieniu. Podstawą tego roszczenia był przepis art. 222 § 2 kc, zgodnie z którym przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Z zasady bowiem właściciel ma prawo do wyłącznego korzystania i rozporządzania rzeczą (art. 140 kc). Właścicielowi służy zatem roszczenie negatoiyjne w celu ochrony własności wobec bezprawnej ingerencji w sferę uprawnień właściciela, która nie polega na całkowitym pozbawieniu go posiadania rzeczy. Celem roszczenia negatoryjnego jest położenie kresu takiej bezprawnej ingerencji i usunięcie stanu naruszającego własność i oznacza przywrócenie właścicielowi stanu niezakłóconego władztwa nad rzeczą i wyeliminowanie władztwa osoby nieuprawnionej. W niniejszej sprawie jedynym sposobem przywrócenia powódce niezakłóconego władztwa nad nieruchomością .oznaczona nr jest usunięcie wszelkich elementów przedsiębiorstwa pozwanej znajdujących się na nieruchomości powódki poprzez dokonanie przebudowy linii energetycznej z uwzględnieniem ich usytuowania na innej nieruchomości. W toku postępowania powódka proponowała wprawdzie również przebudowę linii w granicach jej nieruchomości polegającą na --- STRONA 7 --- zamianie linii napowietrznej na linię kablowa przebiegającą przy granicy działki z działka oznaczoną numerem Rozwiązanie takie jednak - jak wynika z opinii biegłego pądowego z zakresu z zakresu instalacji i urządzeń elektrycznych __ - nie może być zrealizowane, ponieważ jedyne akceptowane przez powódkę usytuowanie kabla energetycznego w rowie, stwarza niebezpieczeństwo jego wymywania i nie odpowiada norinom i warunkom technicznym. Tym samym nie doszło do ugodowego zakończenia sprawy poprzez zobowiązanie pozwanej do przebudowy linii w granicach nieruchomości powódki zgodnie z jej wolą. i Pozwana żądając oddalenia powództwa w zakresie usunięcia posadowionych na działce 'rządzeń energetycznych powolywała się na swój tytuł prawny do korzystania z przedmiotowej nieruchomości uzyskany w wyniku zgody matki powódki na takie usytuowanie stacji, lecz na obecnym etapie postępowania przesądzonym jest, iż zarzut ten był bezpodstawny. Ponadto pozwana podniosła, iż przedmiotowe urządzenia są niezbędne do zasilania w energię elektryczną dużej ilości odbiorców i z tego względu żądanie powódki -~ zdaniem pozwanej - naruszało art. 5 kc, gdyż usunięcie linii spowodowałoby brak zasilania w energię niezbędnego dla części odbiorców miasta Sejny. Sad nie podzielił powyższej argumentacji. Określony W art. 5 kc zakaz nadużycia prawa podmiotowego jest wi orzecznictwie konsekwentnie traktowany jako środek obrony, który nie niweczy dochodzonego prawa podmiotowego. Ze względu na konstytucyjna zasadę ochrony własności (art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP) w judykaturze Sądu Najwyższego ocena roszczenia windykacyjnego oraz negatoryjnego jako nadużycie prawa podmiotowegodopuszczana jest jedynie w wyjątkowych sytuacjach (wyrok SN z dnia 09 grudnia2009r. IV CSK 290/09, Lex nr 560607). Podkreśla się, że przyjęcie odmiemiego stanowiska mogłoby prowadzić do trwałego pozbawienia właściciela nieruchomości jego prawa. Dlatego przyjmuje się, że zarzut nadużycia prawa podmiotowego może opierać się na okolicznościach przemijających, które tylko chwilowo sprzeciwiają się uwzględnieniu powództwa (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2009r., Il CSK 594/08, nie publ., wyrok SN z dnia 10 marca 2011r., V CSK 287/10, Lex nr 1129172). Muszą być to przy tym okoliczności szczegółowo wskazane przez stronę podnoszącą zarzut nadużycia prawa podmiotowego i wykazane w razie sporu (por. wyrok SN z dnia 9 sierpnia 2005 r., IV CK 82/05, Lex nr 303363). W wyrokach z dnia 3 paździemika 2000r. (I CKN 287/00, OSNC 2001/3/43) i z dnia 10 marca 2011r. (V CSK 287/ 10, Lex nr 1129172) Sąd Najwyższy podniósł, że sam fakt prowadzenia przez podmiot naruszający cudzą własność działalności społeczno- użytecznej nie może automatycznie prowadzić do uznania zgłoszonego roszczenia petytoryjnego za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego czy społeczno- gospodarczym przeznaczeniem prawa. W niniejszej sprawie pozwana, przeciwstawiając się roszczeniu o usunięcie urządzeń energetycznych z nieruchomości powódki poza powoływaniem się na interesy szerszej grupy mieszkańców nie wskazała i nie wykazała takich szczególnych okoliczności, które przejściowo sprzeciwiać się uwzględnieniu powództwa. Przeciwnie - podzielając stanowisko pozwanej doszłoby do pozbawienia powódki uprawnień właścicielskich w sposób trwały pomimo, że do --- STRONA 8 --- budowy urządzeń doszło w bezprawny sposób, bez zgody wszystkich właścicieli nieruchomości i bez zachowania procedur, zwłaszcza w związku z tak istotną dla mieszkańców westycją. Podkreślić bowiem trzeba, że przeniesienie urządzeń energetycznych na imie nieruchomości jest możliwe i nie spowoduje trwałego braku zasilania w energię elektryczną mieszkańcó Możliwie jest przy tym przeniesienie przedmiotowych urządzeń także na nieruchomość stanowiącą mienie komunalne, choć - co oczywiste - wymaga to podjęcia przez pozwana szeregu starań celem uzyskania do niej tytułu prawnego czy to w drodze obligacyjnej, czy administracyjnej. Koszty takiej przebudowy pozostają w granicach s(bez podatku VAT), a więc nie są nadmierne dla przedsiębiorstwa prowadzącego tego typu działalność na skalę masową. Sąd podzielił przy tym opinię biegłego sądowego z zakresu instalacji i urządzeń energetycznych jako fachową, rzetelną, logiczną i opartą na analizie akt sprawy i kilkukrotnych oględzinach nieruchomości powódki, nieruchomości sąsiednich oraz oględzinach przedmiotowych urządzeń. Powódka nie kwestionowała przedmiotowej opinii. Pozwana zaś podnosząc do niej zastrzeżenia wskazywała jedynie na sprzeczność propozycji biegłego co do usytuowania podlegającej przeniesieniu stacji transforrnatorowej na działce nr-W opinii pierwotnej i na działce nr - w opinii uzupełniającej. W ocenie Sądu, _powyższa sprzeczność została vofataroaajaoo wyjaśaiona pismem StaroS1wa- Kierøwnika Wydziału Geodezji 1 Kaaaaafii z ania 1 naaasłaną przy tym piśmio dooyaja o Zatwiordzoniu projokw podziahl Z dokumentów rych jednoznacznie a, iż działka nr powstała w wyniku podziału działki obu opiniach chodzi więc o tę samą nieruchomość, a rozbieżności pomiędzyopinią podstawową i uzupełniaj ącą powstały jedynie na skutek pierwotnego posłużeniasię przez biegłego nieaktualną mapą geodezyjną i uzupełnienia tego braku przy ponownym opiniowaniu. Dodatkowo wskazać należy, iż nie było rzeczą Sądu w niniejszej sprawie szczegółowe określenie miejsca, w którym pozwana winna usytuować przedmiotowe urządzenia energetyczne po ich usunięciu z działki powódki. Byłoby to nieuzasadnionym ograniczeniem uprawnień pozwanej, a przede wszystkim naruszeniem praw osób trzecich, nie biorących udziału w niniejszej sprawie, których nieruchomości mogą posłużyć umiejscowieniu stacji transformatorowej i linii energetycznej. Natomiast nie ulegało wątpliwości, jak już wyżej wskazano, iż pozwana w celu takiego przeniesienia zapewnić sobie musi stosowny tytuł prawny do korzystania z nieruchomości. Wobec tego nie zasługuje na aprobatę dotychczasowa bezczynność pozwanej naruszajacej cudzą własność, którą miałaby usprawiedliwiać jedynie wielkość przedsiębiorstwa i znaczenie urządzeń energetycznych dla społeczności lokalnej, skoro możliwe jest przeniesienie urządzeń na imie miejsce. Nie można również pominąć uprawnień przedsiębiorcy do zgłoszenia żądania ustanowienia służebności przesyłu. Obecnie uprawnienie to wynika wprost z art. 3052 § l kc, a wcześniej uprawnienie to było dopuszczane w orzecznictwie na zasadzie analogii do służebności drogi koniecznej. 9 Stąd też, biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 222 § 2 kc, nakazano pozwanej przywrócenie stanu zgodnego z prawem stanowiącej własność powódki nieruchomości położonej w poprzez usunięcie ztej nieruchomości na koszt --- STRONA 9 --- poej urządzeń energetycznych w postaci stacji transformatorowej słupowej "oznaczonej numerem ti linii napowietrznej zawieszonej na słupie rozkracznym. Jednakże nakazanie natychmiastowego przywrócenia stanu zgodnego z prawem, ze względu na konieczność zachowania procedur związanych z planami .inwestycji i konieczność uregulowania stanu prawnego nieruchomości, przez które ma przebiegać nowa linia, byłoby utrudnione. Sąd wyznaczył więc sześciomiesięczny termin usunięcia przedmiotowych urządzeń od daty uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia (art. 320 kpc). O wyznaczeniu dłuższego terminu, zdaniem Sądu, nie mogło być mowy. Do zabudowy nieruchomości powódki doszło bez wymaganej zgody wszystkich jej ówczesnych współwłaścicieli, a już od końca :matka powódki kwestionowała ich usytuowanie W pobliżu jej domu mieszkalnego. Oznacza to, że pozwana i jej poprzednik prawny niemal od początku powimii byli liczyć się z koniecznością uregulowania kwestii związanej z naruszeniem prawa własności cudzej nieruchomości. Konieczność taka była zaś oczywista co najmniej z dniem doręczenia pozwanej odpisu pozwu w niniejszej sprawie, co nastąpiło z dniem 20 sierpnia 2009r. (k. 26). Pozwana winria zatem co najmniej od tego czasu czynić stosowne przygotowania w celu zapewnienia możliwości przeniesienia przedmiotowych urządzeń w inne miejsce. O kosztach procesu orzeczono na zasadzie art. 98 § l kpc stosownie do wyniku sprawy. W skład kosztów, jakie powódka poniosła w niniejszej sprawie, wchodzi ołata od pozwu W łącznej kwocie Płata od apelacji powódki oszty zastępstwa procesowego 1 ' koszty zastępstwa rocesowego w postę owaniu apelacyjnym zaliczka na opinię I . , . biegłego łącznie Część opłaty od pozwu nie podlegała zwrotowi vjna zecz powodki przez pozwana, albowiem roszczenie o zapłatę co do kwoty”, _ ré-zł zostało prawomocnie oddalone. Dlatego też zasądzone od pozwanej na rzecz powódki koszty procesu pomniej szono o tj. o 5% opłatę należną od kwoty .S Koszty zastępstwa procesowego zasądzone wedlug stawki minimalnej określonej według wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) stosownie do §6 pkt 6 i § 12 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w związku z § 12 ust. 1 pkt 1 w sprawie opłat za czymiości radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa -kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionegoi z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349) z uwzględnieniem opłaty skarbowej o udzielonego pełnomocnictwa. Poniniejszono je w postępowaniu apelacyjnym stosownie do globalnego wyniku sprawy, lecz stopień skomplikowania sprawy, nakład pracy radcy prawnego i długotrwałość postępowania przemawialy za odstąpieniem od tego w przypadku wynagrodzeniaza reprezentację przed sądem pierwszej instancji. ` O brakujących wydatkach w kwocie związanych z opinią biegłych, w tym dopuszczoną z urzędu opinią z zakresu instalacji i urządzeń' energetycznych, orzeczono na mocy art. 83 ust.2 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz. U. Nr 90 z 2010r. poz. 594 z późn. zm.).

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Najwyższy podniósł#akł I C 98/ii . 7.#art. 5 kc#art. 232 zdanie#art. 222 § 2 kc#art. 140 kc#art. 21 ust.#art. 64 Konstytucji#art. 320 kpc#art. 83 ust.2 ustawy