Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt 11 c 4:15:13 WYROK ' i_\la p0d5t|§WfE2 gsiawy 2 dnia 6.09.2601 r, Q dgglgpie _ do rnformacp pubI|c;nei D2. U. 112 pcrz. 1198 2 péin. zm. " przekazana |flTOFmB::j$ publicznq w formie W HVHENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dokunmniu Iub w inrmie przelworzonej Dnia 26 Iutego 2014 r. Q/1 Sqd Okrtggowy W Warszawie II Wydziafi Qywilny W sidadzie: """""" """"""""""""" Przewvodniczapy: SSR (del) Magdalena Antosiewicz Protokolafltz 'sel<r. sqdowy p0 rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2014 r. w Warsz.awie_ na rozprawie sprawy z poxvédztwa D. i W. P. przeciwko Skarbowi Pafistwa Ministrowi Obrony Narodowej 0 zaplatg I. oddala powédztwo; II. " " zasagdza 0d D. i W. P. na rzecz Skarbu Pafistwa — Pr0kuratoriiGenera1nej kwoteg 3600 (trzy tysiape szeééset) z%01ych tytulrem zwrotu kosztéw procesu. ' Sygn. Akt H C 475/13 UZASADNHENIE Powodowie D. P. i W. P., pozwem wniesionym w w dniu 22 maja 2013 r. (data nadania w urzqdzie pocztowym) dochodzili solidamie zasqdzenia na ich rzecz od pozwanego Skarbu Pafistwa — Ministerstwa Obrony Narodowej kwoty w wysokoéci 11I.171,32 zfotych wraz Z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 16.4.2013 do dnia zapfaty. Nadto wnieéli 0 zasqdzenie od pozwanego kosztéw procesu w tym kosztéw zastqpstwa prawnego wediug norm przepisanych oraz opiaty skarbowejvod peinomocnictwa. _ W uzasadnieniu pozwu pemomocnik powodéw podniésf, ‘ii z tytuiu wykonywania s’ru2by zawodowej poza granicami Polski, powéd W.P. otrzymai m.in. naleinbéé zagranicznq, od ktérej organ podatkowy odprowadzaf podatek dochodowy od oséb fizycznych. Powodowie utrzymujq, 2e naleinoéé ta nie powinna byé opodatkowana, .jak'o zwolniona od podatku na podstawie (art. 21 ust. 1 pkt 83} ustawy 0 podatku dochodowym od oséb fizycznych. Powodowie zarzucajq naruszenie przepiséw art. 417 kc przeipozwanego Skarb Pafistwa, gdyi w ich'0cenie poniesili szkodq majqtkowq w wyniku niezgodnego 2 prawem dziafania funkcjonariusza paristwowego — Giéwnego Ksiqgowego Ministra .Obr0ny Narodowej M. (5., ktéry w dniu 4 wrzeénia 2009 r. wyda! zaéwiadczenie clotyczqce przebiegu s’tu2by powoda w miqdzynarodowych strukturach dowodzenia NATO w Brukseii. Powodowie twierdzg, i2 gtéwny ksieggowy MON to niewiaéciwy organ do wydania wiqiqcych zaéwiadczefi dotyczqcych przebiegu siuiby zawodowej ioinierza i charakteru czynnoéci pbdejmowanych w ramach tej sfuiby. Z twierdzefi powodéw wynika, ii
--- STRONA 2 ---
ww. zaéwiadczenie stafo siq kluczowq podstawq dla Wojewédzkiego Sagdu Administracyjnego w S., a takie dia Naczelnggo _S_a_du Administrapyjnego do wgrprowadzenia whiosku, ii skargi zfoione przez powodéw na decyzje administfacyjne odmawiajlqfzue im prawa do stwierdzenia nadpiaty w podatku clochodowym za rok 2005 i 2006 nie 52; uzasadnione, a w kbnsekwencji niekorzystne orzeczenia sqdéw administracyjnych. Wskutek niekorzystnych orzeczefi powodowie nie bfrzym'aii naleinej im nadpiaty W podatku dochodowym za rok 2005 I 2006 wraz oprocentowaniem oraz zmuszeni b_yI_i pqkryé koszty zastqpstwa prawnego strony przeciwnej ponoszqc szkodsg, opiat skarbowych od pefnomocnictwa, koszty dojazdéw na rozprawy przed WSA i NSA, wpisy sqdowg od skarg kasacyjnych nadecyzje Dyrektora lzby Skarbowej i od skarg kasacyjnych od wyrokéw wydanych przez WSA, opiaty od wnioskéw 0 sporzqdzanie uzasadniefi wyrokéw WSA . (pozew 0 zapiatq k. 14) . \ 2 Pozwany Skarb Paflstwa reprezentowany przez: Ministra Obrony Narodowej, zastgpowanego przez Prokuratorig Generalnq Skarbu Pafistwa wniési 0 oddalenie powédztwa w caioéci, zasqdzenie 0d powoda na rzecz pozwanego kosztéw postgpowania, w tym kosztdw zastqpstwa procesowego oraz wydatkéw na rzecz Skarbu Pafistwa ~— Prokuratorii Generalnej Skarbu Paristwa, wediug norm przepisanych Iub zgodnie 2 przedioionym spisem kosztéw. W uzasadrlieniu swojego stanowiska pozwany wskazai i2, powéd nie wykazaiprzesfa nek odpowjedzialnoéci odszkodowawczej z art. 417kc, w szczegélnoéci bezprawnego i zawinionego charakteru pozwanego, istnienia adekwatnego zwiqzku przyczynowego pomiegdzy wskazanymi dziafaniami reprezentanta Skarbu Pafistwa a ewentualnq szkodq. Przyjmujqc sta nowisko powodéw, ii to treéfi wyda nego zaéwiadczenia w dniu 4 czerwca 2009:’. by’r0 zdarzeniem wywofujqcym szkodq, pozwany podniési zarzut przedawnienia roszpzenia na podstawie art. 4421 kc z uwagi na datq wydania zaéwiadczenia. /0d powiedi na pozew — k. 1621/ Sqd ustalif nastqpujqcy stan faktyczny: W. P. zostaf wyznaczony z dniem 1.7.2003 na stanowisko starszego specjaiisty w Miqdzynarodowym Sztabie Wojskowym [|MS) w Kwaterze Gféwnej NATO W Brukseli. Péiniej w okresie od dnia 1.7.2004 r. do dnia 30.6.2006r. by’: wyznaczony ponownie na ww. stanowisko./, decyzja oraz rozkaz Ministra Obrony Narodowej — |<. 5556] W czasie wykonywania s’:u2by zawodowej poza granicami Poiski, W. P. z tego tytuiu otrzymywai m.in. naleinoéfi zagranicznq, 0d ktérej organ podatkowy odprowadzaf podatek dochodowy od oséb fizycznych. W dniu 4 wrzeénia 2009 r. Gféwny Ksiegowy Ministra Obrony Narodowej M. G., ktéry wyda{ zaéwiadczenie nr 83/2009 dotyczace przebiegu s%uiby powoda w miqdzynarodowych strukturach dowodzenia NATO w B. Z treéci dokumentu wynika, ii W. P. w latach 20032006 peinii zawodowa sfuibq woiskowq poza ‘granicami pafistwa w miqdzynarodowych strukturach dowodzenia» NATO W B., do ktérej byf wyznaczony przez uprawniony organ wojskowy. Wyznaczenie na stanowisko nie miafo zwiqzku przyczynowego 2 okolicznoéciarhi wymienionyrni w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 83 ustawy 0 podatku dochodowymigod oséb fizycznych. /zaéwiadczenie nr 82/2009 k. 91/ W dniu 22 czerwca 2009 r. powodowie wystqpili Z wnioskiem 0 stwierdzenie nadpfaty w tym podatku Z; |a'ta 2005 1 2006, gdyi zdaniem powodéw, naleinoéé powoda zgodnie 2 art. 21 List. 1 pkt 83} ustawy 0 podatku dochodowym 0d oséb fizycznych nie podlegaia opodatkowaniu jako zwolniona od podatku na podstawie ww. przepisu. .
--- STRONA 3 ---
Naczelnik Pierwszego Urzqdu Skarbowego w K. oddaiif wniosek w zakresie dotyczqcym roku 2005 odmawiajqc stwierdzenia nadpfaty decyzjq 2 dnia 22 sierpnia 2009r., ktora wskutek odwoiania wniesionego przez powodow zostzda caikowicie uchylona przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzja 2 dnia 30 Eistopada 2009 r., ktory stwierdzfl nadpiatq w wysokoéci 76 21. Powodowie zaskariyli decyzjq Dyrektora lzby Skarbowej do Wojewodzkiego Segdu Adrninistrac\,rjnego_ w 5., ktory w dniu 25v lutego 2010 r. ich skargq odda_|ii. Skarga kasacyjna powodow wniesio na od ww. wyroku zosta%a oddalona przez Naczelny Sqd Administracyjny w dniu 1 grudnia 2011 r. Decyzjq 2 dn_ia 22 sierpnia 2009 r. Naczeinik Pierwszego Urzegdu Skarbowego w K. odmowii stwierdzenia nadpiaty podatku za rok 2006. Powodowie zfoiyii od decyzji odwoianie, ale Dyrektor lzby Skarbowej zaskarionel decyzjg utrzymai w rnocy decyzjq z dnia 30.11.2009. Powodowie zaskariyli decyzjg do Wojewodzkiego Sqdu Administracyjnego, ktory skargg oddalii w dniu 25 lutego 2010 r. Skarga kasacyjna zostafa oddalona przez Ndczeiny Sqd Administracyjny w dniu 1 grudnia 2011 r. . . /sprawy toczyiy sing w postqpowaniach pod sygnaturami akt; I SA/Sz 31/10, 1 SA/Sz 32/10, ii FSK 1018/10, ll FSK 1019/10 — k. 5790/ , Wskutek przeprowadzonych postgpowari powodowie ponieéii koszty procesowe. /potwierdzenio wykononych przefe wow — k. 4046/ W dniu 10 kwietnia 2013 roku dziatajqc w imieniu powodow pefnomocnik wezwaf do zapiaty kwoty w wysokoéci 111171.32 '21 przez Skarb Par1stwa~I\/linisterstwa Obrony Narodowej na rzecz powodow. Wyiej wspomniana kwota miaia stanowié szkode; jakq powodowie ponieéli wskutek wystawienia przez Gfownego Ksieggowego Ministerstwa — M. G. — zaéwiadczenia nr 82/2009, w ktorym zaéwiadczyf on, ii pozwany W. P. w latach 2003 ~ 2006 pefnii zawodowq siuibo wojskowq poza granioami pafistwa w miqdzynarodowych strukturach dowodzenia NATO w B.," do ktorej byi wyznaczony przez uprawniony organ wojskowy. Wyznaczenie na stanowisko nie miaio zwiqzku przyczynowego z okolicznoéciami wymienionymi w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 83 ustawy o podatku dochodowym od osob fizycznych. /wezwanie do zapiatx/— k. 7/ Pismem z dnia 16 maja 2013 roku Ministerstwo Obrony Narodowej odmowiio dokonania zapiaty na rzecz powodow, uznajqc zarzuty powodow za bezpodstawne, wskazujqc, ie zaéwiadczenie jest zgodne 2 prawem i orzeczeniem Naczeinego Sqdu Administracyjnego. /pismo dyrektora Depa rtamentu Administracyjnego MON k. 8/ Powyiszy stan faktyczny Sad ustaifl w oparciu 0 zloione dokumenty do akt sprawy, zaéwiadczenie nr 82/2009 k.91, wezwanie’ do zapiaty i odpowiedi na nie §<.78, decyzji Naczeinika US z 16 sierpnia 2011 r. k.3239, potwierdzenia przelewow k.4045), opinii praownej k.4647, wnioskow powodow (k.5154), decyzji k.5556, odpiséw wyrokow WSA a NS!\(k.57~90} ‘ ‘ Sqd zwaiyi, co nastqpuje: Powodztwo nie zasfuguje na uwzgiqdnienie. Odnoszqc sis; doroszczenia powodow, w pierwszej kolejnoéci odnieéé naleiaio sis; do podstawy faktycznej roszczenja, z ktorej powodowie wywodzili swoje roszczenie i odpowiedzialnoéé pozwanego. _
--- STRONA 4 ---
Niesporne byto, ii: powodowie wystqpiii 2 wnioskiem o stwierdzeniie nadpiaty podatku 2a lata 2005 i 2006 w postopowaniach toczqcych sig przed Naczelnikiem Urztgdu Skarbowego i Dyrektorem lzby Skarbowej oraz Sqdami Administracyjnymi. /k.5790/. Podstawa faktyczna byia zatem poza sporem. Zdaniem Sqdu powédztwo jest niezasadne i nie zastuguje na uwzgiegdnienie. Powodowie w procesie odszkodowawczym winni udowodnié poniesienie szkody jako prawnie reiewantnego uszczerbku w dobrach osoby poszkodowanej, zdarzenia, z ktorym ustawa igczy obowiqzek odszkodowawczy oraz zwiqzku przyczynowego fqczqcego szkodq ze zdarzeniem jq wyrzodzajqcym. “ Jako podstawg odpowiedzialnoéci pozwanego Skarbu Pafistwa. — Ministerstwa Obrony Narodowej powodowie wskazywafi przepis art. 417§1 k.c., zaé kwota objqta pozwem stanowi szkodg jako powodowie ponieéli wskutek wystawienia przez Gtownego Ministerstwa Obrony Narodowej — M. G. — zaéwiadczenia nr 82/2009, do szkody powodowie zaiiczaii nieuwzglqdnionq nadpiatg podatku za Iata 2005 i 2006 oraz koszty poniesione w postegpowaniach przed sqdami administracyjnymi. Powodowie twierdziii, i2 dziatanie Giownego Ksiqgowego MON byio niezgodne 2 pr_awem iwskutek tego ponieéli szkodq. W ocenie Szgdu nie moina tqczyé niewypiacenia iqdanej przez powodow kwoty 2 tytuiu nadpiaconego podatku 2 wydaniem zaéwiadczenia przez Gtéwnego Ksiqgowego MON. Wypada zauwaiyé, i2 powodowie o zwrot ich zdaniem nadpiaconego podatku zwrocili sig do organu administtacji jakim jest Naczelnik Urzégdu Skarbowego, a nastopnie po odwotaniu Dyrektor izby Skatbowej. To organ aclministracji podejmowat decyzje w tym przedrniocie i kwestia prawidiowoéci pobrania podatku od powoda leiata w jego kompetencji. Zatem fakt nieu2yskania nadptaconego podatku naleiy tqczyé 2 wydaniem decyzji administracyjnej, ktora podlegata wzruszeniu w trybie przewidzianym w postegpowaniu administracyjnym. Sqdy administracyjne zgodnie 2 art. 3 § 2 prawo o postgpowaniu przed sqdami administracyjnymi orzekajq w sprawie skarg na decyzje administracyjne, jak rowniei na postanowienia, od ktorych stuiy zaialenie, albo ktore koficzq postegpowanie, a.. takie na postanowienia rozstrzygajqce sprawg co do istoty. Sqdy te sprawujq wymiar sprawiedliwoéci miqdzy innymi przez kontrole; dziatalnoéci administracji pubiicznej, dokonywanq pod wzglqdem zgodnoéci 2 prawem. Postqpowanie przed sqdami ad ministracyjnymi jest traktowa ne jako wtaéciwe postlgpowanie umoiliwiajqce uzyska nie prejudykatu stwierdzajqce niezgodnoéé ostatecznej decyzji 2 prawem. Powodowie korzystaii 2 drogi sqdowo administracyjnej sktadajqc skargi do WSA i NSA, ktére to skargi nie zostafy uwzglegdnione. Art. 417 kc wyraia ogolnq zasadeg odpowiedzialnoéci wiadzy publicznej. Art. 4171kc jako przepis szczegolny wyodrqbnit w ramach konstrukcji odpowiedzialnoéci odszkodowawczej pafistwa obsza ry wiadzy publicznej zwiqzane m.in. 2 wydaniem detyzji administracyjnej, a jednoczeénie wyiqczyi ich ocenq prawnq Z punktu widzenia zgodnoéci 2 prawem spod kognicji sagdow powszechnych. Powodowie nié dysponujq orzeczeniem stwierdzajagcym, 2e wydanie ostatecznej decyzji nastqpito 2 naruszeniem prawa, a takie winni przedstawié, aby sad cywiiny byt wtadny orzekaé o odpowiedzialnoéci odszkodowawczej. Dopoki nie zostanie przedstawione _ orzeczenie stwierdzajqce, 2e decyzja zostaia wydana z naruszeniem prawa, sod nie moie kwestionowaé jej prawidtowoéci i legalnoéci. Zatem W niniejszej sprawie 2 przedstawionych decyzji administracyjnych i orzeczefi sqdow administracyjnych wynika, 2e W. P. zwrot podatku‘ nie naleiat siq. Nie zostafy rc':wnie2' wzruszone orzeczenia sqdow administracyjnych dotyczqce kosztow
--- STRONA 5 ---
procesu, co powodowatoby koni_ec2no§é zwrotu tych2e kwot. Wypada podkreélié, ii regulacja art. 417 kc nie mo2e wprowadzaé rownolegtego trybu kontroli decyzji, ktory bytby alternatywny wzgledem toku postepowania, ktory zostat normatywnie wskazany jako wtaéciwy dla stwierdzenia niezgodnoéci 2 prawem decyzji. Ponadto naleiy podkreélié, I2 zgodnie z art. 417 kc powodowie winni wykazaé bezprawnoslodziatania Gtownego Ksieggowego MON. Tymczasem nie udowodnili braku umocowania, czy tei innych nieprawidtowoéci w dziataniu pozwanego, ktore skutkowah/by uznaniem, 2e byty to dziafanie bezprawne. Z zaéwiadczenia wynika okres, w kton/m W. P. petnit stuibeg poza granicami pafistwa, a tak2e, i2 wyznaczenie na stanowisko nie miato zwiazku przyczynowego 2 okoiicznoéciami wymienionymi w art. 21 ust 1 pkt S3 ustawy o podatku dochodowym od osob fizycznych. Na|e2y bowiem podkreélié, ii przedmiotowe zaéwiadczenie byto brane pod uwage przez sady administracyjne, na co wskazuje treéé uzasadniefi, ale nie w znaczeniu zwiazania treécia zaéwiadczenia. Zaéwiadczenie podlegato ocenie sadow administracyinych, nie miaio dia nich mocy wiaiacej, a sady sa uprawnione do dokonywania oceny treéci dokumentow. Nadto naleiy zwrocié uwage, i2 argument nieprawidtowego pogladu maiacego znaczenie opinii prawnej zawa rtego w przedmiotowym zaéwiadczeniu byt podnoszony przez powodow w trybie administracyjnym, 2a:§ Wojewodzki Sad Administracyjny w S. podniost tei, i2 podatnik, ktory miai zastrzeienia do treéci zaéwiadczenia mogt wystapié w trybie administracyjnym 0 ich sprostowanie lub uzupetnienie, czego nie dokonat. Wadliwoéé zaéwiadczenia nie zostaia stwierdzona w postegpowaniu administracyjnym, czy tei sadowym. Nadto naleiy podzielié argument strony pozwanej, 2e nawet gdyby przyjaé jako stuszny poglqd strony powodowej, i2 zdarzeniem szkodzacym byto zaéwiadczenie 2 4 czerwca 2009 r. i treéé tego dokumentu deterrninowata sposob rozstrzygniecia sprawy, to pozwany nie ponosi odpowiedzialnoéci 2 uwagi na podniesienie zarzutu przedawnienia na podstawie art. 4421k.c. Powodowie znaii treéfi zaéwiadczenia ju2 w dniu 22 czerwca 2009 r. (k.54v} wystepujac 2 wnioskiem do Naczelnika Urzqdu Skarbowego. Zatem powodowie znali podmiot szkodzacy oraz szkode, ktora pozostawata nieuwzgledniona nadpiata podatku za lata 2005 i 2006. Powodowie postugiwali sie zaéwiadczeniem znajac jego treéé. Naleiy mieé na uwadze, ii watpliwy jest brak éwiadomoéci powodow 0 powstajacej szkodzie majatkowej w wyniku nieuwzglednionych postepowafi administracyjnych, jak tei niewatptiwym jest, i2 powodowie zdawaii sobie sprawe o szkodzie sta nowiacej nadptate podatku za rok 2005 i 2006. Regulujacy instytucje przedawnienia przepis art. 117 k.c. w § 2 stanowi, 2e po upiywie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu roszczenie przystuguje, mote uchylié sie od jego zaspokojenia. Zobowiazany, ktow korzysta 2 zarzutu przedawnienia zwolniony jest od zaspokojenia roszczenia przystugujacego uprawnionemu, c2\/ii stusznego i zasadnego. . ' Zgodnie z art. 4421 § 1.Roszczenie o_ naprawienie szkody WyI‘ZQClZOTl6_j ozynem niedozwolonym ulega przedawnieniu 2 uplywem lat trzech od dnia, w ktérym. poszkodowany dowiedziat sie o szkodzie i 0 osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakie termin ten nie mote byé dhlzazy niz dziesieé lat od dnia, w ktorym nastapito zdarzenie xvywotujztce szkode. . l "
--- STRONA 6 ---
Terrnin ton jest W kaidyrn wypadku trzyletni od daty dowiedzenia sit; o szkodzie i osobie zobowiazanej do jej naprawionia, 2 tym Ze na przedawnienie 1no2na powotaé sio przod uplywem tego terminu, joioli od daty zdarzenia wyrzadzajagaego szkodo do daty wytoczonia powédztwatoptynsglo dziesioo Iat. W przypadku powoda trzyletni tormin bytby Iiczony od daty dowiodzonia sio 0 szkodzie, to jest od czerwoa 2009 roku, _zaé pozew zostat wniesiony W dniu 22 maja 2013 r., zatem po uptywie trzyietlliego torminu. ' ' O kosztach procesu Sad orzekt W oparciu 0 art. 98 k.p.o., ktoty przewiduje, i2 strona przogrywaj aca sprawe obowiazana jest zwrocié przooiwnikowi na jogo iqdanie koszty niezbedne do celowego dochodzenia praw i colowoj obrony. Wobec togo, i2 pozwany wnosi 0 zasqdzenie od powoda na rzocz pozwanego kosztow postopowa11ia.,Sad obciaiyt powodow kosztami zastepstwa procesowego w kwocie 3600 ztotyoh. *
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#11 c 4#art. 21 ust. 1 pkt#art. 417 kc#art. 4421 kc#art. 21 List.#art. 417§1 k.c.#art. 3 § 2 prawo#Art. 417 kc#art. 21 ust#art. 117 k.c.#art. 98 k.p.o.