Wyrok 1 c 823/1 1 W Y ROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 20121

--- STRONA 1 --- sygn. akt 1 c 823/1 1 W Y ROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 20121:. Sqd Okregowy we Wroclawiu  Wydzial I Cywimy w skiadziez Przewodniczqcy: SSO Patrycja Gruszcwfiska — Michurska Protokofant: Marcin Guzik A A p0 rozpoznaniu w dniu 26 marca 2012 r. we Wroclawiu sprawy z powédztwa J. J. ’ przeciwko Skarbowi Parisfln./a  (...)w G.i (...)w G. 0 zaplatg I . odrzuca pozew w zakresie éqdania zap}aty zadoééuczynienia W zwiqzku ze sprawq toczqcg sic; przed [...}w G. sygn. I C 1140/08;  H. _ dalej idqce powédztwo oddala; I I I. zasqdza 0d powoda na rzecz pozwanego kwotq 3.600 zl tytulem zwrotu kosztéw zastqpstwa procesowego; IV. opiatq sgdowsg od pozwu, od uiszczenia ktérej powéd by} zwolniony, obciqia Skarb Pafistwa. --- STRONA 2 --- Sygn akt I C 823/11 UZASADNIENIE Powéd, J. J., wystqpi} z pozwem przeciwko Skarbowi Paflstwa, reprezentowanemu przez {...)W G. i (...) W G., dornagajqo sio zasqdzenia na swojq rzecz kwoty 90.000 zl tytu}em odszkodowania i zadoééuczynienia. W uzasadnieniu powod poda}, ie w sprawaoh toczonych przed wskazanymi sqdami z{oiy} skargi na przewlekloéé postqpowania i zaszgdzenie od Skarbu Pafistwa na jego rzecz kwoty 20.00021 tytulem odszkodowania. Na skutek braku pelnomocnika z urzegdu dla powoda (...) W G. oddalil jego skargi, co w ocenie powoda sprawilo, iowinny one byé rozpoznanymi W niniejszym postopowaniu ,,bez powielania zawartych w nich okolicznoéci”. Podniosi tei powéd, Ze z uwagi na przewlekloéé post»:gpowania dozna} krzywdy w postaci rozstroju zdrowia — zaczql chorowaé na (...). Podal zatem, ze wystqpil z niniejszym pozwem, poniewai z tego powodu nie mote funkcjonowaé W spoleczefistwie. W odpowiedzi na pozew Skarb Paristwa  (...)i(...), zastqpowany przez (...), wniosl 0 oddalenie powodztwa W caloéci i zasqdzenie na swojg rzecz kosztow postopowania wg norm przepisanych, w tym kosztow zastqpstwa procesowego na rzecz Skarbu Paristwa — (...). Pozwany zarzuci}, ie skargi powoda, zarzucajgce przewleldoéé postqpowania sqdowego W sprawach toczqoych sio przed (...) W G.sygn. akt I C 1140/08 oraz przed (...)w G.sygn. akt I C 678/07 oraz VIII Kp 60/10, zostaly oddafone postanowieniami (...)w G. z dnia 15.06.201or, z dnia 24.06.2o10r oraz z dnia 24.o6.2o1or, co éwiadczy 0 braku bezprawnoéci zachowania pozwanego. Oddalenie skargi zamyka bowiem, w éwietie art. 15 ustawy 0 skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy W postqpowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postqpowaniu sqdowym bez nieuzasadnionej zwloki, drogg w krajowym porzqdku prawnym do dochodzenia odszkodowania I zadoééuczynienia. Tym samym powéd nie wykazal W niniejszej sprawie przeslanek odpowiedzialnoéci Skarbu Pafistwa tj. niezgodnoéci z prawem, Wystgpienia szkody oraz normainego zwigzku przyczynowego pomiodzy niezgodnym z prawern zachowaniem a szkodq. W zakresie ewentualnej odpowiedzialnoéci opartej 0 treéé art. 445 k.c. bgdi art. 448 k.c. rowniei powod nie Wykaza} przeslanekz naruszenia dobra osobistego, bezprawnoéci zachowania pozwanego, wystqpienia krzywdy oraz normalnego zwiqzku przyczynowego pomiodzy niezgodnym z prawem zachowaniem a Rrzywdsg. Podniésl tei pozwany, fie sqd cywilny nie jest powolany do badania ozy brak udzialu pelnomocnika z urzegdu m0g1'Wp1yn4é na uwzglegdnienie skarg powoda na przewlekloéé, a odnoszqc sie; 'do iqdania zadoééuozynienia Wskazal, ie przéslankq przyznania zadoééuczynienia przewidzianego w art. 448 k.c. oraz W art. 445 k.c. jest wina podmiotu ponoszqcego odpowiedzialnoéé, powod zaé faadnego stopnia Winy, W tym réwniefi winy organizacyjnej, pozwanego nie Wykazal. Sod ustali} nasttgpuj gcy stan faktyczny: W sprawach toczqcych sic; przed {...)w G.o sygn. akt I C 1140/08 oraz przed (...)W G.o sygn. akt I C 678/07 oraz VIII Kp 60/10 J. J. zarzucal przewlekioéé postopowania W ramaoh ustawy z dnia 17.o6.2oo4r o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy W postqpowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postegpowaniu sqdowym bez nieuzasadnionej zW1oki (Dz. U. Nr 179. poz. 1843 ze zm.). Skargi te zostaly oddalone postanowieniarni (...)W G. z dnia 15.06.2010r, z dnia 24.o6.201or oraz z dnia 24.06.2o10r. Przy skladaniu skarg powéd nie by} reprezentowany przez pelnomocnika z urzgdu. /Dowédz okolicznoéci bezspome. Przed Sqdem Rejonowym w Slupsku toczy siq postopowanie z powédztwa J. J. przeciwko Skarbowi Pafistwa reprezentowanemu min. przez (...)w G. 0 zaplate; kwoty 60.000 zi. Pozew W tej sprawie wplynql w dniu 3.o3.2o11r, a powod fiqda wskazanej kwoty jako zadoééuczynienia za krzywdo ktorej dozna} na skutek przewlekloéci postopowania w sprawie toczqcej sio przed tamtyrn sqdern pod sygnaturq I C 1140/ 08. ' /Dowéd: akta IX C 88/11 SR W Slupsku na okolicznoéé aktualnie prowadzonego postqpowania i zgloszonego tam iqciania powoda. _ Sqd zwaiyl, co nastegpujez Powédztwo W zakresie Zqdania zaplaty zadoééuczynienia w zwiqzku ze sprawq toczzgcg sie; przed [...] W G. o Sygn. akt I C 1140/08 naleialo odrzucié. ' Zgodnie z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Sad odrzuci pozew, jeieli 0 to samo roszczenie pomiqdzy tymi samymi stronami sprawa jest W toku albo zostala prawomocnie osqdzona. Do odrzucenia pozwu wyrnagane jest ustalenie, ie W obydwu sprawaoh chodzi 0 to samo roszczenie i fie identyczne sq strony obydwu procesow (tak Sqd Najwyiszy W wyroku z 18.o4.198or, IV CR_85/80, OSNC 1980/11/214). Dalej pojqcie identycznoéci roszczefi. Sad Najwyiszy wyjaénia W postanowieniu z 19.01.1974r, I CZ --- STRONA 3 --- 144/73, LEX nr 7375: Identycznoéé roszczefi zachodzi wéwczas, gdy zadanie zawarte W poszczegolnych pozwach i ich podstawie tj. okolicznoéoi faktyczne uzasadniajace zadanie sq te same. Podobna rnyél wyrazona byla W postanowieniu z 9.0619711‘, II CZ 59/71, OSNC 1971/12/226: Tozsamoéé roszozenia W rozurnieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wowczas, gdy identyczne sq nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu. Nie budzi Watpliwoéci Sqdu fakt identycznoéci stron zarowno W niniejszym postepowaniu, jak i W sprawie 0 sygnaturze IX C 88/11 toczacej sie przed Sadem Rejonowym W Slupsku. I W sprawie niniejszej i w sprawie przed wskazanym Sadem powodem jest J. J., zaé pozwanym Skarb Pafistwa — (...) W G.. Podane przez powoda wuzasadnieniu obecnego pozWu, jaki W uzasadnieniu pozwu W tamtej sprawie twierdzenia — tj, ze na skutek braku udzialu pelnomocnika z urzedu skarga na przewleldoéé zosta}a oddalona oraz ze z uwagi na przewleldoéé postepowania powod doz11a}krzyWdy W postaci rozstroju zdrowia Wskazujq, w ocenie Sadu, na tozsamoéé roszozefi. Biorac powyzsze pod uwage, nalezalo na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. pozew W tym zakresie odrzucié. W pozostatym zaé zakresie powodztwo nalefialo Oddalié. W myél art. 6 k.c. ciezar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, ktora z faktu tego wywodzi skutki prawne. Z cytowanego przepisu wynika, ze to powéd musi udowodnié fakty tworzace jego prawo. Wyjatkowo tylko przepisy, zwalniajac powoda od obowiazku udowodnienia faktu, z ktorego wywodzi on skutki prawne, nakladaja na strong przeciwnq ciezar udowodnienia przeciwiefistwa tego faktu (tj. Wykazania fatszywoéci twierdzefi powoda). Procesowy aspekt zasady rozkladn ci1=;zaI'u dowodu przejawia sie W art. 232 k.p.c. zdanie 1, zgodnie z ktorym strony s:4 obowiazane Wskazywaf: dowody dla stwierdzenia faktow, z ktorych Wywodzq skutki prawne. Podkreélié nalezy, iz zasady art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. nie okreélaja jedynie zakresu obowiazku zglaszania dowodow przez strony, ale rozumiane rnusza; byé przede Wszystkim W ten sposéb, fie strona, ktéra nie przytoczyla wystarczajacych dowodow na poparcie swych twierdzefi, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnieeia, 0 ile ciezar dowodu co do tych okolicznoéei na tej stronie spoczywal. Zauwazyé nalezy, fie powod, zarzadzeniem z dnia 9.01.2012r zostal pouozony 0 treéci art. 6 k.c. i 232 k.p.c. oraz zobowiqzany do z}0zenia W terrninie 14 dni pisma proeesowego (W 2ooh egz.), W ktorym wskaze, jakiej kwoty zada z ogolnej sumy 90.000 21 tytutem zadoééucwnienia i jakiej tytulem odszkodowania oraz na czym poiega jego szkoda, ktérej naprawienia sie dornaga poprzez zasadzenie odszkodowania. W odpowiedzi poW6d przes}a§ pismo, datowane 19.01.2010r, W Rtérym powyzszych informacji jednak nie udzielil; powédztwo zatem jako niesprecyzowane juz z tego powodu podiegaio oddaleniu. Nie jest bowiern rzeczq Sqdu ustalanie przedmiotu roszczenia strony; to powod Winien Wskazaé przede Wszystk1'm czego sie domaga i W oparciu o jakie podawane przez siebie twierdzenia faktyczne. Gdyby jednak pominaé owa okolioznoéé niesprecyzowania samego iadania i dokonaé subsumcji podawanyoh przez poWoda W pozwie okolicznoéci faktycznych pod obowiqzujqee normy prawne, to powodztwo tez nalezaloby oddalié. Zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 17.06.2004r 0 skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy W post:gpowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postepowaniu sadowym bez nieuzasadnionej zwloki (Dz. U. Nr 179. poz. 1843 ze zm.) skarge niezasadna sad oddala, a W przypadku uznania jej zasadnoéci uwzglednia ja stwierdzajac, fie W postqpowaniu, ktorego skarga dotypzy, nastapila przewlekloéé postepowania. Uwzglgdniajac skarge, sad, na zadanie skarzacego, przyznaje 0d Skarbu Pafistwa odpowiednia sumo pieniezna W Wysokoéci nieprzekraczajacej 10.000 ziotych. Strona, ktorej skarge uwzgledniono, moze W odrebnym postepowaniu dochodzié naprawienia szkody wyniklej ze stwierdzonej przewleldoéoi od Skarbu Paftstwa (art. 15). Strona zaé, ktora nie wniosla skargi na przewlekloéé postepowania, moze dochodzié  na podstawie art. 417 k.c. naprawienia szkody wyniklej z przewlekloéci, po prawomocnym zakoflczeniu postepowania co do istoty sprawy (art. 16). Unormowanie zatem przez. ustawodawce sytemu roszczefi stron W przypadku zadafl zwiazanych ze skarga na przewlekloéé postepowania jest klarowane: tylko W sytuacji uznania skargi za zasadna stronie przyshlguje p1‘&WO dochodzenia naprawienia szkody Wyniklej z przewlekloéci, ponad przyznana w toku tego postepowania kwote 10.000 zl; strona, ktorej skarge uznano za niezasadna roozliwoéci takiej nie ma. Ten natomiast, kto ze skarga nie wystepowat, moze dochodzié  na podstawie art. 417 k.c. naprawienia szkody Wynildej z przewlekloéci, po p1'awomocnyn1 zakoficzeniu postepowania co do istoty sprawy. Powod W toku postepowati toczacych sie przed (...)w G. 0 sygn. akt I C 678/07 oraz VIII Kp 60/ 10 ze skargarni o stwierdzenie przewlekloéei tych postepowaz/1 Wystepowal, zostaty one prawomocnie oddalone, co jest bezsporne miedzy stronami, bo na te okolicznoéci wskazywal sam powéd W pozwie. Tym samym do powoda znajduje zastosowanie dyspozycja art. 12 ust. 1 powoianej ustawy i poWodoWi nie przysluguje roszczenie o zasadzenie na jego rzecz odszkodowania W zwiazku z przewlekloécia, bo zaden przepis ustawy 0 skardze na namszenie prawa strony do rozpoznania sprawy W postepowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postepowaniu sadowym bez nieuzasadnionej zwloki takiego uprawnienia mu nie stwafza. Nie moze tez powod zadaé naprawienia szkody bezpoérednio na podstawie art. 417 k.c., bo mozliwoéé taka zastrzegl ustawodawca tylko osobom, ktore W toku postepowania rozpoznawczego ze skargami w trybie ustawy o skardze na 2 --- STRONA 4 --- naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy W postepowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postepowaniu sadowym bez nieuzasadnionej zwioki nie Wystepowaly. Rozwaiajao zas kwestie zwiazane z zadaniem zadoséuczynienia zg10Sz0nBg0 przez powoda, pamietaé trzsba, iz Wskazywal on, ze z uwagi na przewlekiosé postqpowania dozna} krzywdy W postaci rozstroju zdrowia. W kodeksie cywilnym przepis wskazujacy na mozliwosé zasadzenia zadoséuczynienia pienieznego za doznana krzywdq to art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. (W razie uszkodzenia ciala lub wywolania rozstroju zdrowia Sad moie przyznaé poszkodowanemu odpowisdnia sume tytulem zadoséuczynienia pienieznego za doznanq krzywde) oraz art. 448 k.c. W zW. z art. 23 k.c. (W razie naruszenia dobra osobistego sad moze przyznaé temu, czyje dobro osobiste zostalo naruszone, odpowiednia sumo tytutem zadoséuczynienia pienieinego za doznana krzywds). Od razu trzeba jednak zaznaczyé, ii powod nie formulowai wobec pozwanego zarzutéw o naruszeniu swoich débr osobistych. Gdyby zatem z daleko posunietej ostroinoéci przyjaé, ze zamiarem powoda bylo zadanie zadoééuczjmienia za wywotanie rozstroju jego zdrowia, to Wskazaé trzeba, fie prawo zadania zasadzenia zadoééuczynienia jest zwiazane z wykazaniem ogolnych przeslanek odpowiedzialnoéci osoby, Wobec ktérej z takim 1oszczeniem sie Wystepuje. Wedlug art. 417 § 1 k.c. za szkode wyrzadzona przez niezgodne z prawem dz.ia}anie Iub zaniechanie przy wykonywaniu wladzy pubiicznej ponosi odpowiedzialnoéé Skarb Pafistwa lub jednostka samorzadu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonujaca te Wladze z mocy prawa; zgodnie z art. 417 1§ 2 k.c. jezeli szkoda zostaia Wyrzadzona przez Wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia rnozna zadaé po stwierdzeniu We Wlaéoiwym postepowaniu ich niezgodnoéci z prawem, ohyba fie przepisy odrebne stanowia inaczej. Generalnie zatem formula deliktu publicznego Wymaga Wykazania (udowodnienia) przez pokrzywdzonego, is dziatania jednostki organizacyjnej, za ktora odpowiada Skarb Pafastwa, byio bezprawne. Tyrnczasern powod Wnioskéw dowodowych w tym kierunku nie zlozyl  nie mozna bowiem za takows poczytywaé stwierdzenia powoda, iz skargi na przewleklosé Winny byé rozpoznanymi W niniejszym postepowaniu ,,bez powielania zawartych W nich okolicznoéoi”. Bezprawnosé Winna byé traktowana W kategoriach obiektywnej kwalifikacji czynu 2 punktu Widzenia jego zgodnosci z ustawa i zasadarni Wspotéycia spolecznego. Jedna z niekwestionowanych podstaw Wylaozenia bezprawnoéoi jest dziatanie W ramach porzadku prawnego, a wiec W sytuacji, gdy normy prawa usprawiedliwiaja i legalizuja okreslone dziatania czy orzeczenia. Nie rnozna zatem za bezprawns poczytywaé rozpoznania skargi na przewleklosé postepowania bez ustanowionego powodowi pelnomocnika z urzsdu W sytuaoji, gdy to do oceny Sadu orzekajacego pozostawfl ustawodawca deoyzje W spraWie ustanowienia badi nie pelnomocnika z urzedu (art. 117 § 1 W zw. z § 5: strona zwolniona przez sad 0d kosztow sadowych W caiosci lub czesci, rnoze domagaé sis ustanowienia adwokata lab radcy prawnsgo, a sad uwzgledni Wniosek, jeieli udzial adwokata lub radcy prawnego w sprawie uzna za potrzebny). Skoro zatem powod nis Wykazal bezprawnosci dzialania pozwanego jako jednej z podstaw, W oparciu o ktore mog} skutecznie zgtaszaé zadanie zadoséuczynienia, nie celowe bylo przeprowadzanie doWodoW Wnioskowanych przez powoda W pozwie na okolicznoéé zwiazku przyezynowego przewleklosci postepowania z podnoszonyrni przez powoda schorzeniami, cierpiefi fizycznych i psychicznych powoda Wywolanych przewlekioscia i pogorszenia sin; stanu zdrowia powoda na skutek oWej przewlekloéoi posterowania. Dlatego Wnioski te na rozprawie w dniu 26.03.2012r zostaly oddaione. Maj as na uwadze powyisze okolicznosci, Sad orzekl jak w punkcie II sentencji wyroku. Orzeczenie 0 kosztach zawarte w punkcie III sentencji wyroku Sad wydal na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., W mysl ktorego strona przeglywajaca sprawq obowiazana jest zwréoié przeciwnikowi na jego zadanie koszty niezbedne do celowego dochodzenia praw i ceiowej obrony fkoszty procesu). Zgodnie z art. 108 ustawy z dnia 28.07.2005r 0 kosztach sadowych W sprawach cjywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398, z pozn. zmianami) zwolnienie od kosztéw sadowych nie zwalnia od obowiazku zwrotu kosztow procesu przeciwnikowi. Koszty procesu poniesione przez Skarb Patistwa W niniejszej sprawie sprowadzaty sie do kosztow zastepstwa procesowego, ktore W oparciu 0 § 6 pkt 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28.09.2002r w sprawie optat za czynnosci radcéw prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztéw pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z urzedu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349, z pézn. zmianami) wynosza 3.600 Z1. W punkcie IV sentencji wyroku Sad obciazy} Skarb Pafistwa ophtta od pozwu, od uiszczenia ktorej powod by} zwolniony. Poniewaz powod przegra} sprawe, nie bylo podstaw, aby zgodnie z art. 113 ust. 1 powolywanej wyzej ustawy 0 kosztach sadowych W sprawach cywflnych obciazyé 'pozWanego nieuiszczona oplata sadowa od pozwu, Wobec czego jej koszt definitywnie poniesie Skarb Pafistwa. 3